Μετάβαση στο περιεχόμενο
  • Novatron
  • Engineer
    Engineer

    Πώς θα ήταν η Αθήνα αν είχε χτιστεί στις όχθες των ποταμών της

    Ολες οι σημαντικές πόλεις από την αρχαιότητα, τον μεσαίωνα και μέχρι τον τελευταίο αιώνα χτίζονταν πάνω σε ποτάμια και συνδέονταν με ποτάμια. Εκτός από την Αθήνα, στην οποία τα ποτάμι της μπαζώθηκαν και έγιναν άσχημοι αυτοκινητόδρομοι.

    Γνωστές πόλεις όπως το Λονδίνο, η Πράγα, η Κολονία, η Μόσχα, το Παρίσι, η Αγία Πετρούπολη, η Βουδαπέστη, η Βιέννη, κλπ, αλλά και τόσες πανέμορφες άγνωστες πόλεις όπως το Κόμπλενζ, το Μέλκ, το Ουγκλιτς, το Κίζι, το Ρουντεσχάιμ και άλλες έχουν χτιστεί γύρω από τα ποτάμια τους και αποτελούν μαγνήτη για τους ντόπιους κατοίκους και τους τουρίστες.

    Οι γεωτρήσεις του ΙΓΜΕ (Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών) απέδειξαν ότι οι περισσότεροι δρόμοι της Αθήνας κρύβουν ένα μπαζωμένο ρέμα ή ένα υπόγειο ποτάμι. Ο Ιλισός, ο Ηριδανός, ο Κυκλόβορος, το Λυκόρεμα, ο Βουρλοπόταμος, ο Βοϊδοπνίχτης, ο Αλασσώνας είναι μερικά από αυτά. Σύμφωνα με μελέτη του ΕΜΠ, τα ανοιχτά ρέματα το 1945 είχαν μήκος 1.280 χιλιόμετρα και σήμερα μόλις, 434 χιλιόμετρα, μειώθηκαν, δηλαδή, σε ποσοστό 66,4%. Όπως, δε, προκύπτει από μελέτη του ΙΓΜΕ, πριν από μερικά χρόνια, το 80% των νερών της βροχής το απορροφούσε το έδαφος και μόλις το 20% έπεφτε στην θάλασσα, σήμερα το ποσοστό αυτό έχει αλλάξει δραματικά....

    athens1_5.jpg

    Ο Κηφισός, το τελευταίο χαμένο ποτάμι του Λεκανοπεδίου

    Η κοίτη του απλώνεται σε έκταση 12.000 στρεμμάτων και η αρχή του εντοπίζεται στην Πάρνηθα, ενώ διέρχεται μέσα από τουλάχιστον δέκα περιοχές της Αττικής, μεταξύ των οποίων η Νέα Ερυθραία, η Κηφισιά, η Λυκόβρυση, η Μεταμόρφωση και η Νέα Φιλαδέλφεια και εκβάλλει στο Φαληρικό όρμο του Σαρωνικού.

    Οι πρώτες αναφορές στον Κηφισό γίνονται από αρχαίους Έλληνες συγγραφείς, περισσότερα από 2000 χρόνια πριν. Ιερός ήταν για τους αρχαίους ο ποταμός Κηφισός, πηγή ζωής για τη μεγάλη, εύφορη πεδιάδα. Δυστυχώς, η υποβάθμιση του Κηφισού και των παραχειμάρρων του τα τελευταία χρόνια, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ανοικτά περιβαλλοντικά μέτωπα του Λεκανοπεδίου.

    Το όνειρο του Φορέα για τον Κηφισό:

    kif-sos.jpg

    Απόλυτη αδιαφορία

    Το 1994 η κατάσταση του Κηφισού ήταν τόσο άσχημη ώστε εκδόθηκε προεδρικό διάταγμα για τη διαφύλαξή του. Όμως, 13 χρόνια μετά το Προεδρικό Διάταγμα (ΦΕΚ 632/27-6-1994) για τον καθορισμό των ζωνών προστασίας του, ο Κηφισός παραμένει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα κακοποίησης του φυσικού περιβάλλοντος στην πολύπαθη Αττική και ειδικά στους γειτονικούς του Δήμους, ανάμεσα στους οποίους είναι και η Νέα Φιλαδέλφεια.

    Ταυτόχρονα, ο Φορέας Διαχείρισης και Ανάπλασης του Κηφισού που συστάθηκε με Π.Δ. (ΦΕΚ 346/2002), δεν έχει καταφέρει να ασκήσει αποτελεσματικά τις εκτεταμένες αρμοδιότητές του, καθώς δε στελεχώθηκε και δεν του έχουν καταβληθεί οι προβλεπόμενες από το νόμο χρηματοδοτήσεις και κατά συνέπεια δεν λειτούργησε ποτέ.

    Ας σημειωθεί ότι νέα ίχνη από τμήμα του Αδριάνειου υδραγωγείου εντοπίστηκαν από τα μέλη της οικολογικής εξόρμησης Αττικής στην κοίτη του Κηφισού, στο ύψος του αμαξοστασίου των ΗΛΠΑΠ, στη Νέα Φιλαδέλφεια. Στο συγκεκριμένο σημείο, διακρίνονται τρία φρεάτια και λιθοδομές σε μήκος περίπου 50 μέτρων. Το αρχαιολογικό εύρημα υφίσταται φθορές από τα μπάζα και τα σκουπίδια που πετούν ασυνείδητοι από τα γειτονικά κτίρια, ενώ επιβαρύνεται και από τα νερά που εκτρέπονται από την τσιμεντένια πλατφόρμα των ΗΛΠΑΠ, καθώς πρόσφατα προστέθηκαν και επιχωματώσεις και άχρηστα υλικά στον χώρο λόγω ανέγερσης παρακείμενης οικοδομής.

    kif2.jpg

    Αναμνήσεις από τον Κηφισό

    «Η πλημμύρα του 1961 είχε ξεχαστεί και εμείς τα παιδιά παίζαμε στην όχθη του, που πλέον είχε κτισθεί και υψωθεί, κάπου εκεί απέναντι από το εργοστάσιο της ΔΕΗ στο Μοσχάτο. Ακόμα θυμάμαι τους παππούδες που πέρναγαν τον καιρό τους ψαρεύοντας, τις βάρκες που ελλιμενίζονταν μέσα στο ποτάμι για να προφυλαχθούν από τον άγριο νοτιά, που κατά καιρούς φύσαγε στον Φαληρικό Όρμο και την πιτσιρικαρία που έκανε ποδήλατο ή έπαιζε κάτω από τους ευκαλύπτους, που είχαν φυτευτεί στις όχθες του Κηφισού.

    Βέβαια από τότε τα προβλήματα στο ποτάμι ήταν εμφανή. Η άναρχη ανοικοδόμηση του λεκανοπεδίου, η εγκατάσταση βιομηχανιών και βιοτεχνιών γύρω από το ποτάμι, χωρίς σχεδιασμό και υποδομές επιβάρυναν το περιβάλλον της περιοχής και το ποτάμι ακόμα περισσότερο. Κατά καιρούς λύματα και χημικά απόβλητα έφταναν και φτάνουν μέχρι κάτω στις εκβολές του ποταμού προκαλώντας δυσοσμία στην περιοχή ή βάφοντας τα νερά του ποταμού και του Φαληρικού Όρμου με διάφορα περίεργα χρώματα. Μεγαλώνοντας παρακολουθούσαμε σιγά – σιγά την καταστροφή του ποταμού Κηφισού.

    kif1.jpg

    Οι βάρκες σάπισαν, οι ψαράδες χάθηκαν. Οι ευκάλυπτοι κόπηκαν, γιατί οι ρίζες τους ήταν επικίνδυνες για τις πολυκατοικίες, που με την αντιπαροχή κτίζονταν δεξιά και αριστερά του ποταμού. Οι όχθες από χώρος παιχνιδιού έγιναν χώρος στάθμευσης για οχήματα. Η ιδεολογία του τσιμέντου κυριάρχησε κι εδώ. Τα αυτοκίνητα αυξήθηκαν και η αναζήτηση νέων δρόμων για να κινηθούν έγινε το μεγάλο θέμα όλων των σχεδίων ανάπτυξης. Ο Κηφισός από δρόμος του νερού προς την θάλασσα και δίοδος του αέρα από την θάλασσα προς το χτισμένο ασφυκτικά λεκανοπέδιο, εύκολα έπεσε θύμα της πολιτικής «ανάπτυξη με αυτοκινητόδρομους» γράφει ο Μπάμπης Μπιλίνης στη 2η Επιστημονική Διημερίδα για τον Κηφισό που έγινε τον Δεκέμβριο του 2009.

    Οι αντιδράσεις των κατοίκων

    Το 1999 τα σχέδια για δρόμο πάνω από το ποτάμι είχαν οριστικοποιηθεί και επιτροπή κατοίκων είχε πάει στο υπουργείο για να μεταφέρει την αντίδρασή της. Συναντήθηκαν με κάποιο αρμόδιο διευθυντή, που για να τους πείσει για την αναγκαιότητα του έργου, άνοιξε πάνω σε ένα τραπέζι μια μεγάλη αεροφωτογραφία. Τους έδειξε ότι όλα ήταν χτισμένα –τσιμέντο παντού- και η μόνη ελεύθερη λωρίδα ήταν ο Κηφισός.

    «Από που θέλετε να περάσει ο δρόμος, είπε. Δεν υπάρχει άλλος χώρος».

    Με αυτές λοιπόν τις πολιτικές πορευτήκαμε την τελευταία δεκαετία. Ήρθε και η «μεγάλη ιδέα» των Ολυμπιακών Αγώνων και ο Αυτοκινητόδρομος ταχείας κυκλοφορίας πάνω από τον Κηφισό έγινε μέρος του μεγάλου ολυμπιακού δακτυλίου.

    Δεν χρειάζεται να είναι κανείς ειδικός για να διαπιστώσει ότι το έργο είναι ασύμβατο με την περιοχή και τα προβλήματα που έχει δημιουργήσει στους κατοίκους πολλά. Αρκεί μια μικρή βόλτα για να τα δει κάποιος.

    Επειδή έπρεπε να συνδεθεί με την υπερυψωμένη παραλιακή λεωφόρο, ο δρόμος υψώθηκε πάνω από το ποτάμι περνώντας κυριολεκτικά πάνω από διώροφες οικοδομές.

    kif-sos4.jpg

    khfisoy.jpg

    Άλλαξε το μικροκλίμα της περιοχής

    Ο όγκος του τσιμέντου είναι τόσος πολύς που το μικροκλίμα της περιοχής άλλαξε. Η αύρα της θάλασσας πια δεν περνά και το καλοκαίρι η θερμοκρασία είναι μεγαλύτερη. Ο όγκος του δρόμου σκοτείνιασε την περιοχή και ο ήλιος δεν βλέπει αρκετά τις παρακηφίσιες κατοικίες.

    Ακόμα και το οδικό έργο μέσα σε πέντε χρόνια έφτασε στα όριά του.

    Τα μποτιλιαρίσματα στον δρόμο ταχείας κυκλοφορίας σχεδόν καθημερινά, κάνοντας ακόμα μεγαλύτερο το πρόβλημα του θορύβου και το καυσαέριο στα πνευμόνια των κατοίκων περισσότερο. Ο θόρυβος, τα ανήλιαγα νερά κάτω από τον δρόμο, τα κουνούπια από τα στάσιμα σκοτεινά νερά, η δυσοσμία κάνουν την ζωή των κατοίκων δύσκολη και την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής εμφανή.

    Ποιοί μπάζωσαν τον Ιλισσό

    Αθήνα, 1937, κάλυψη Ιλισού. Ο Διοικητής Πρωτευούσης (επί δικτατορίας Μεταξά) Κωνσταντίνος Κοτζιάς επισκέπτεται τα έργα της κάλυψης Ιλισού. Στις αρχές του 20ου αιώνα ολόκληρη η περιοχή μεταξύ Ιλισού και Υμηττού είχε κηρυχθεί αναδασωτέα και είχε φυτευτεί.

    Στη δεκαετία του ’50, επί Κωνσταντίνου Καραμανλή, ολοκληρώθηκε η κάλυψη της κοίτης του ποταμού και τη θέση του ποταμού πήραν οι οδοί Μιχαλακοπούλου, Βασιλέως Κωνσταντίνου και Καλλιρόης. Το έργο είχε ξεκινήσει το 1939 και το θεμελίωσε ο Μεταξάς με τη χαρακτηριστική φράση : «Θάπτομεν τον Ιλισόν».

    ilissos_stadio_kalypci_1937.jpg

    Ο ποταμός Ηριδανός, στον Κεραμεικό:

    iridanos_kerameios.jpg

    Οι «καταρράκτες του Ιλισσού»:

    athnes-ilissos2.jpg

    Πώς θα ήταν η ΑΘήνα -Οπως και οι άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες:

    athens-buda.jpg

    athens-london.jpg

     


    Σχόλια Μελών


    Ένα άρθρο που στερείται κάθε σοβαρότητας .

    Πότε τους βρήκε τους ποταμούς η Αθήνα .

    Ρέματα και χείμαρροι είναι όλα .

    Ακόμα και στην φωτογραφία του 1905 μεγάλα ρυάκια είναι .

    Και μας βάζει για σύγκριση φωτό από τον Τάμεση και άλλα μεγάλα ΠΛΩΤΑ ποτάμια...:mrgreen:

    Κάτι κορμοράνοι μάλλον τα γράφουν , που έχουν ξεμείνει από την προεξουσιαστική περίοδο του 3 %...

    • Like 3
    • Upvote 6
    • Downvote 1

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites

    Η αληθεια ειναι κάπου στη μέση.

    Όντως τα ρεματα της Αθήνας δεν έχουν σχέση με τα μεγάλα πλωτα ποτάμια της Ευρώπης αφού γενικά ειναι ξερά και εμφανίζουν μόνο χειμαρικές ροές, απο την άλλη δεν είναι λάθος και το ότι η όλη διαχείριση τους (=θαψιμο και μετατροπη σε δρόμους) δεν ήταν και ότι καλύτερο.

    Αλλα η πολεοδομία αφορά τους πολιτισμένους λαους και τα κράτη τους, εδω ειμαστε τριτοκοσμικοι, τι καθομαστε και συζηταμε τωρα....

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites

    Το πως ήταν αυτά τα ρυάκια από πλευράς υγιεινής έχουμε ιδέα ? Γιατί ρέματα υπάρχουν και σήμερα . 

    Και στους πολιτισμένους λαούς τα ρέματα , αν έχουν τα αφήνουν στην τύχη τους ώστε να είναι ήσυχοι οι κορμοράνοι ?

    Ανεξάρτητα λοιπόν του τι έγινε , ο αρθρογράφος είναι άσχετος , γιατί συγκρίνει ανόμοια πράγματα .

    • Like 2
    • Upvote 2
    • Downvote 1

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites

    Ποιος μίλησε για κορμοράνους ??

    Ποιος είπε αφήστε τα ρεματα στην τύχη τους ??

    Δηλαδη θες να μας πεις οτι η αντιμετώπιση των ρεματων στην πρωτευουσα ήταν η σωστή ή απλώς σε επιασε αμοκ επειδη μαντεψες τις πολιτικες προτιμησεις του αρθρογραφου ?

    • Downvote 1

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites

    Βασικά.. το άρθρο θίγει δύο θέματα:

    α) Το πως έχουμε διαχειριστεί τα ρέματα, όλοι ξέρουμε πως τα έχουμε διαχειριστεί. Στο σκέλος αυτό το άρθρο έχει δίκιο και δεν διαφωνεί κανείς. Χαίρω πολύ.

    β) Στο τέλος έχει την λεζάντα " Πώς θα ήταν η ΑΘήνα -Οπως και οι άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες: " με φωτογραφίες από Ευρωπαϊκές χώρες με ποτάμια στυλ Τάμεση κλπ. Το bullying έναντι του άρθρου αφορά ακριβώς αυτό το τελευταίο σχόλιο, και προσωπικά το βρίσκω επίσης τόσο αστείο που πιστεύω ότι έγινε κάποιο λάθος εκεί, δεν εξηγείται αλλιώς!!

    Edited by ntanos

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites
    41 λεπτά πριν, ntanos said:

    Το bullying έναντι του άρθρου αφορά ακριβώς αυτό το τελευταίο σχόλιο, και προσωπικά το βρίσκω επίσης τόσο αστείο που πιστεύω ότι έγινε κάποιο λάθος εκεί, δεν εξηγείται αλλιώς!! 

    Τα μιλας ωραια

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites

    To άρθρο συγκρίνει πλωτούς ποταμούς , ΜΕ ΠΟΤΑΜΟΠΛΟΙΑ και κατά τμήματα και με ΚΡΟΥΑΖΙΕΡΟΠΛΟΙΑ και Κοντενειράδικα πλοία , με ρυάκια και χειμάρρους.. 

    Οπότε του χρειάζεται και η ανάλογη αντιμετώπιση . 

    • Like 1
    • Upvote 2

    Share this comment


    Link to comment
    Share on other sites


    Δημιουργήστε ένα λογαριασμό ή συνδεθείτε προκειμένου να αφήσετε κάποιο σχόλιο

    Πρέπει να είστε μέλος για να μπορέσετε να αφήσετε κάποιο σχόλιο

    Δημιουργία λογαριασμού

    Κάντε μια δωρεάν εγγραφή στην κοινότητά μας. Είναι εύκολο!

    Εγγραφή νέου λογαριασμού

    Σύνδεση

    Εάν έχετε ήδη λογαριασμό; Συνδεθείτε εδώ.

    Συνδεθείτε τώρα

  • Παρόμοιο Περιεχόμενο

    • Από Engineer
      Στην κατεδάφιση εννέα εγκαταλελειμμένων κτιρίων, τα οποία έχουν κριθεί ετοιμόρροπα ή επικίνδυνα, προχωρούν άμεσα οι υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων, μετά τα δύο διαδοχικά περιστατικά κατάρρευσης κτιρίων στο κέντρο της πόλης (η φωτογραφία, από τη χθεσινή κατάρρευση κτίσματος στην Πνύκα). Το παρωχημένο, ανεπαρκές και άκαμπτο νομικό πλαίσιο, η αδιαφορία, αλλά και η οικονομική κρίση έχουν αφήσει έρμαιο στη φθορά του χρόνου εκατοντάδες εγκαταλελειμμένα κτίρια – υπολογίζονται σε περίπου 1.800, πολλά διατηρητέα, άλλα όχι, μόνο στην πόλη των Αθηνών.
      Μια σύντομη ιστορία: Ο καθηγητής Αρχιτεκτονικής - Πολεοδομίας ΕΜΠ Παναγιώτης Τουρνικιώτης γεννήθηκε και μεγάλωσε δίπλα στην πλατεία Κουμουνδούρου. Οπως λέει ο ίδιος, το σπίτι τους δεν ήταν κάτι τόσο ξεχωριστό, ωστόσο κηρύχθηκε διατηρητέο την εποχή των μαζικών «κηρύξεων» στην Αθήνα. Μια μέρα του ’98, έπειτα από έντονη βροχή, κατέρρευσε η στέγη του. Το κτίριο ήταν ήδη εγκαταλελειμμένο (δεν ανήκε στην οικογένεια του κ. Τουρνικιώτη, που είχαν προ πολλού μετακομίσει σε άλλη περιοχή). Πολύ σύντομα, για λόγους επικινδυνότητας, το κτίριο γκρεμίστηκε. Σήμερα στο οικόπεδο υπάρχουν μόνο δύο ψηλά δέντρα. Ο ιδιοκτήτης δεν κατάφερε ποτέ να ξαναχτίσει, καθώς ακόμη και χωρίς το διατηρητέο κτίσμα το οικόπεδο υπόκειται σε διάφορους περί διατηρητέων περιορισμούς. «Την ίδια στιγμή, το κτίριο βρίσκεται ακόμη στη λίστα των διατηρητέων κτιρίων της Αθήνας που τηρεί το υπουργείο Περιβάλλοντος. Δεν έχει κάνει κανείς τον κόπο να σημειώσει ότι είναι πλέον χώμα», λέει ο κ. Τουρνικιώτης στην «Κ».
      Μια μικρή ιστορία, δηλωτική της «ακαμψίας» του θεσμικού πλαισίου που διέπει τα διατηρητέα κτίρια στη χώρα μας και η οποία ευθύνεται για την πολύ οικεία σε οποιονδήποτε περπατά στην Αθήνα εικόνα: όμορφα κτίρια που όμορφα καταρρέουν. Μόλις τα τελευταία λίγα εικοσιτετράωρα δύο κτίρια στην Αθήνα, ένα στο Γκάζι την Κυριακή και ένα στην Πνύκα χθες τα ξημερώματα, κατέρρευσαν, ευτυχώς χωρίς να υπάρξουν θύματα. Από τα περίπου 1.800 εγκαταλελειμμένα κτίρια της πόλης εκτιμάται ότι περίπου τα μισά είναι χαρακτηρισμένα διατηρητέα, όμως στην πράξη είναι έρμαια της φθοράς του χρόνου (ο συνολικός αριθμός των διατηρητέων της Αθήνας είναι πάνω από 1.100, άλλα με το θεσμικό πλαίσιο του ΥΠΠΟ και άλλα, πολύ περισσότερα, με εκείνο του ΥΠΕΝ). «Εμένα να σου πω την αλήθεια δεν μου κάνει εντύπωση που έπεσαν δύο. Απορώ πώς μένουν όρθια άλλα 50», λέει χαρακτηριστικά στην «Κ» ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Ιδιοκτητών Διατηρητέων Κτιρίων και Μνημείων, αρχιτέκτων Νίκος Χαρκιολάκης.

      «Σύμφωνα με ό,τι ισχύει σήμερα στην Ελλάδα, τα πάντα γύρω από ένα διατηρητέο κτίριο βαρύνουν τον ιδιοκτήτη. Από τα θέματα επικινδυνότητας μέχρι το γεγονός ότι μπορεί να αποτελεί εστία μόλυνσης. Οταν στο δικό μου διατηρητέο στην Πατησίων έπεσε ένας σοβάς, παρόλο το οικονομικό ζόρι, ξόδεψα 4.000 ευρώ για να φτιάξω την πρόσοψη. Οταν κάποιοι άρχισαν να πετούν τα σκουπίδια τους στην αυλή του, πήγα, καθάρισα και απολύμανα. Τι γίνεται όμως όταν δεν έχεις αυτές τις 4.000 ευρώ; Ο νόμος λέει ότι εάν δεν προχωρήσεις στις απαραίτητες εργασίες, τις αναλαμβάνει ο δήμος και σου καταλογίζει τη δαπάνη. Δηλαδή, τι θα καταλογιστεί στη γιαγιά στην Πλάκα που παίρνει 200 ευρώ σύνταξη; Ειδικά σήμερα, είμαστε σε αδιέξοδο. Ο κόσμος δεν έχει λεφτά, δεν κάνει καν αποδοχή κληρονομιάς. Κανείς δεν θέλει να εμπλακεί σε αυτό το καθεστώς πολυνομίας. Αν στο Μάτι έβγαλαν 45 τις συναρμόδιες υπηρεσίες, στα διατηρητέα είναι 145!».
      Χθες το πρωί, στις 10.30, κατέρρευσε κτίριο στην Πνύκα, το οποίο έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο.
      Τον ίδιο φόβο, ότι σε λίγα χρόνια θα υπάρξουν πολλές ακόμη καταρρεύσεις κτιρίων, εκφράζει και ο καθηγητής κ. Τουρνικιώτης. «Τις δεκαετίες του ’80 και του ’90 υπήρξε ένα κύμα μαζικών κηρύξεων κτιρίων χωρίς όμως αυτό να είναι καλά τεκμηριωμένο ούτε σε ό,τι αφορά την τεχνική δυνατότητα ούτε την οικονομοτεχνική δυνατότητα.
      Το θεσμικό πλαίσιο δεν προσφέρει στους ιδιοκτήτες δυνατότητες και δεν δόθηκαν ποτέ ουσιαστικά κίνητρα». Οι προσπάθειες που έγιναν τα τελευταία χρόνια, στο πλαίσιο του ρυθμιστικού της Αθήνας κυρίως, για να διαμορφωθεί ένα πιο ευέλικτο θεσμικό πλαίσιο, δεν προχώρησαν. «Πρόσφατα έγινε μια προσπάθεια για τα μεγάλα κτίρια που είναι ιδιοκτησίας του ευρύτερου Δημοσίου. Το πρόβλημα όμως είναι τα μικρά σπιτάκια, πολλά από τα οποία είναι χωρίς στέγες και αδρανούν μέχρι να πέσουν επιθετικά κάποια στιγμή». Οπως λέει ο κ. Τουρνικιώτης, για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, απαιτείται ένα «καλά συγκερασμένο σχέδιο, το οποίο δεν θα είναι απλώς καλών προθέσεων, αλλά θα δίνει διαχειριστικά ή οικονομικά κίνητρα. Ενα θεσμικό πλαίσιο που θα επιτρέπει να ξεπερνάμε προβλήματα όπως είναι η ύπαρξη 18 συνιδιοκτητών ή όταν ένα διατηρητέο ανήκει στη Μεγαλόχαρη ή είναι ιδιοκτησία ιδρύματος».
      «Γοητεία της παρακμής»
      Το φαινόμενο, πάντως, αντανακλά την κρίση της Αθήνας. «Η οποία δεν σχετίζεται με την οικονομική κρίση, αλλά με την αποχώρηση, τη δεκαετία του ’90, των κατοίκων της για τα προάστια. Το κέντρο άλλαξε ριζικά, με αποτέλεσμα να φτάσουμε σήμερα σε ένα κέντρο με πολλά εγκαταλελειμμένα κτίρια. Να δείτε τι θα γίνει σε λίγα χρόνια, εάν δεν υπάρξει παλινδρόμηση. Προς το παρόν, η παλινδρόμηση είναι τουριστική. Το βλέπουμε στο σινάφι μας. Τη γοητεία που ασκούν σε παιδιά που έρχονται από το εξωτερικό δρόμοι που έχουν στη σειρά δέκα κτίρια που θα καταρρεύσουν τα επόμενα 2-10 χρόνια. Η γοητεία της παρακμής»

      View full είδηση
    • Από Engineer
      Στην κατεδάφιση εννέα εγκαταλελειμμένων κτιρίων, τα οποία έχουν κριθεί ετοιμόρροπα ή επικίνδυνα, προχωρούν άμεσα οι υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων, μετά τα δύο διαδοχικά περιστατικά κατάρρευσης κτιρίων στο κέντρο της πόλης (η φωτογραφία, από τη χθεσινή κατάρρευση κτίσματος στην Πνύκα). Το παρωχημένο, ανεπαρκές και άκαμπτο νομικό πλαίσιο, η αδιαφορία, αλλά και η οικονομική κρίση έχουν αφήσει έρμαιο στη φθορά του χρόνου εκατοντάδες εγκαταλελειμμένα κτίρια – υπολογίζονται σε περίπου 1.800, πολλά διατηρητέα, άλλα όχι, μόνο στην πόλη των Αθηνών.
      Μια σύντομη ιστορία: Ο καθηγητής Αρχιτεκτονικής - Πολεοδομίας ΕΜΠ Παναγιώτης Τουρνικιώτης γεννήθηκε και μεγάλωσε δίπλα στην πλατεία Κουμουνδούρου. Οπως λέει ο ίδιος, το σπίτι τους δεν ήταν κάτι τόσο ξεχωριστό, ωστόσο κηρύχθηκε διατηρητέο την εποχή των μαζικών «κηρύξεων» στην Αθήνα. Μια μέρα του ’98, έπειτα από έντονη βροχή, κατέρρευσε η στέγη του. Το κτίριο ήταν ήδη εγκαταλελειμμένο (δεν ανήκε στην οικογένεια του κ. Τουρνικιώτη, που είχαν προ πολλού μετακομίσει σε άλλη περιοχή). Πολύ σύντομα, για λόγους επικινδυνότητας, το κτίριο γκρεμίστηκε. Σήμερα στο οικόπεδο υπάρχουν μόνο δύο ψηλά δέντρα. Ο ιδιοκτήτης δεν κατάφερε ποτέ να ξαναχτίσει, καθώς ακόμη και χωρίς το διατηρητέο κτίσμα το οικόπεδο υπόκειται σε διάφορους περί διατηρητέων περιορισμούς. «Την ίδια στιγμή, το κτίριο βρίσκεται ακόμη στη λίστα των διατηρητέων κτιρίων της Αθήνας που τηρεί το υπουργείο Περιβάλλοντος. Δεν έχει κάνει κανείς τον κόπο να σημειώσει ότι είναι πλέον χώμα», λέει ο κ. Τουρνικιώτης στην «Κ».
      Μια μικρή ιστορία, δηλωτική της «ακαμψίας» του θεσμικού πλαισίου που διέπει τα διατηρητέα κτίρια στη χώρα μας και η οποία ευθύνεται για την πολύ οικεία σε οποιονδήποτε περπατά στην Αθήνα εικόνα: όμορφα κτίρια που όμορφα καταρρέουν. Μόλις τα τελευταία λίγα εικοσιτετράωρα δύο κτίρια στην Αθήνα, ένα στο Γκάζι την Κυριακή και ένα στην Πνύκα χθες τα ξημερώματα, κατέρρευσαν, ευτυχώς χωρίς να υπάρξουν θύματα. Από τα περίπου 1.800 εγκαταλελειμμένα κτίρια της πόλης εκτιμάται ότι περίπου τα μισά είναι χαρακτηρισμένα διατηρητέα, όμως στην πράξη είναι έρμαια της φθοράς του χρόνου (ο συνολικός αριθμός των διατηρητέων της Αθήνας είναι πάνω από 1.100, άλλα με το θεσμικό πλαίσιο του ΥΠΠΟ και άλλα, πολύ περισσότερα, με εκείνο του ΥΠΕΝ). «Εμένα να σου πω την αλήθεια δεν μου κάνει εντύπωση που έπεσαν δύο. Απορώ πώς μένουν όρθια άλλα 50», λέει χαρακτηριστικά στην «Κ» ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Ιδιοκτητών Διατηρητέων Κτιρίων και Μνημείων, αρχιτέκτων Νίκος Χαρκιολάκης.

      «Σύμφωνα με ό,τι ισχύει σήμερα στην Ελλάδα, τα πάντα γύρω από ένα διατηρητέο κτίριο βαρύνουν τον ιδιοκτήτη. Από τα θέματα επικινδυνότητας μέχρι το γεγονός ότι μπορεί να αποτελεί εστία μόλυνσης. Οταν στο δικό μου διατηρητέο στην Πατησίων έπεσε ένας σοβάς, παρόλο το οικονομικό ζόρι, ξόδεψα 4.000 ευρώ για να φτιάξω την πρόσοψη. Οταν κάποιοι άρχισαν να πετούν τα σκουπίδια τους στην αυλή του, πήγα, καθάρισα και απολύμανα. Τι γίνεται όμως όταν δεν έχεις αυτές τις 4.000 ευρώ; Ο νόμος λέει ότι εάν δεν προχωρήσεις στις απαραίτητες εργασίες, τις αναλαμβάνει ο δήμος και σου καταλογίζει τη δαπάνη. Δηλαδή, τι θα καταλογιστεί στη γιαγιά στην Πλάκα που παίρνει 200 ευρώ σύνταξη; Ειδικά σήμερα, είμαστε σε αδιέξοδο. Ο κόσμος δεν έχει λεφτά, δεν κάνει καν αποδοχή κληρονομιάς. Κανείς δεν θέλει να εμπλακεί σε αυτό το καθεστώς πολυνομίας. Αν στο Μάτι έβγαλαν 45 τις συναρμόδιες υπηρεσίες, στα διατηρητέα είναι 145!».
      Χθες το πρωί, στις 10.30, κατέρρευσε κτίριο στην Πνύκα, το οποίο έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο.
      Τον ίδιο φόβο, ότι σε λίγα χρόνια θα υπάρξουν πολλές ακόμη καταρρεύσεις κτιρίων, εκφράζει και ο καθηγητής κ. Τουρνικιώτης. «Τις δεκαετίες του ’80 και του ’90 υπήρξε ένα κύμα μαζικών κηρύξεων κτιρίων χωρίς όμως αυτό να είναι καλά τεκμηριωμένο ούτε σε ό,τι αφορά την τεχνική δυνατότητα ούτε την οικονομοτεχνική δυνατότητα.
      Το θεσμικό πλαίσιο δεν προσφέρει στους ιδιοκτήτες δυνατότητες και δεν δόθηκαν ποτέ ουσιαστικά κίνητρα». Οι προσπάθειες που έγιναν τα τελευταία χρόνια, στο πλαίσιο του ρυθμιστικού της Αθήνας κυρίως, για να διαμορφωθεί ένα πιο ευέλικτο θεσμικό πλαίσιο, δεν προχώρησαν. «Πρόσφατα έγινε μια προσπάθεια για τα μεγάλα κτίρια που είναι ιδιοκτησίας του ευρύτερου Δημοσίου. Το πρόβλημα όμως είναι τα μικρά σπιτάκια, πολλά από τα οποία είναι χωρίς στέγες και αδρανούν μέχρι να πέσουν επιθετικά κάποια στιγμή». Οπως λέει ο κ. Τουρνικιώτης, για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, απαιτείται ένα «καλά συγκερασμένο σχέδιο, το οποίο δεν θα είναι απλώς καλών προθέσεων, αλλά θα δίνει διαχειριστικά ή οικονομικά κίνητρα. Ενα θεσμικό πλαίσιο που θα επιτρέπει να ξεπερνάμε προβλήματα όπως είναι η ύπαρξη 18 συνιδιοκτητών ή όταν ένα διατηρητέο ανήκει στη Μεγαλόχαρη ή είναι ιδιοκτησία ιδρύματος».
      «Γοητεία της παρακμής»
      Το φαινόμενο, πάντως, αντανακλά την κρίση της Αθήνας. «Η οποία δεν σχετίζεται με την οικονομική κρίση, αλλά με την αποχώρηση, τη δεκαετία του ’90, των κατοίκων της για τα προάστια. Το κέντρο άλλαξε ριζικά, με αποτέλεσμα να φτάσουμε σήμερα σε ένα κέντρο με πολλά εγκαταλελειμμένα κτίρια. Να δείτε τι θα γίνει σε λίγα χρόνια, εάν δεν υπάρξει παλινδρόμηση. Προς το παρόν, η παλινδρόμηση είναι τουριστική. Το βλέπουμε στο σινάφι μας. Τη γοητεία που ασκούν σε παιδιά που έρχονται από το εξωτερικό δρόμοι που έχουν στη σειρά δέκα κτίρια που θα καταρρεύσουν τα επόμενα 2-10 χρόνια. Η γοητεία της παρακμής»
    • Από Engineer
      Με Φορεά Υλοποίησης το Υπουργείο Υποδομών διά της Διεύθυνσης Κτιριακών Υποδομων δημοσιεύθηκε η προκήρυξη του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού ιδεών για την ανάπλαση του Κέντρου της Αθήνας.
      Αφορά ιδέες για την ανάπλαση στο εμπορικό τριγωνο της Αθήνας και η ανάδειξη του μητροπολιτικού χαρακτήρα του Κέντρου σε χώρο πολιτισμού και αναψυχής, αλλά και ο τρόπος για να επιστρέψει στην καρδιά της πρωτεύουσας η κατοικία, το εμπόριο, η παραδοσιακή βιοτεχνία. Κύριος στόχος είναι ο σχεδιασμός παρεμβάσεων που θα οδηγήσουν στην ανάκτηση του δημόσιου χώρου, στην περιβαλλοντική του αναβάθμιση και στην διασύνδεση του Κέντρου με την ευρύτερη περιοχή.
      Οι συμμετέχοντες καλούνται να επικεντρώσουν τις προτάσεις των παρεμβάσεων τους στις εξής γειτονιές:
      1. Κεραμεικός-Τεχνόπολη-Ιερά Οδός
      2. Πειραιώς – Κουμουνδούρου – Ψυρρή
      3. Γεράνι – Πλατεία Θεάτρου- Αθηνάς
      4. Κοραή – Κλαυθμώνος – Καρύτση – Άγιοι Θεόδωροι
      5. Ερμού – Μητροπόλεως – Φιλελλήνων – Σύνταγμα
      6. Δημαρχείο – Αθηνάς
      7. Πλατεία Ομονοίας
      8. Αγίου Κωνσταντίνου – Εθνικό Θέατρο
      9. Αθηνάς-Ερμού-Μοναστηράκι
      Καταληκτική προθεσμία υποβολής των προτάσεων του διαγωνισμού ορίζεται η 10η Ιουνίου 2019. Το χρηματικό ποσό των τριών πρώτων βραβείων είναι 128.800 ευρώ (57.960 ευρώ στο πρώτο, 42.504 ευρώ στο δεύτερο και 28.336 ευρώ στο τρίτο), ενώ με υπόδειξη της Κριτικής Επιτροπής μπορεί να δοθούν και τρεις έπαινοι αντί 5.000 ευρώ έκαστος.
      Για να εξασφαλιστεί δικαίωμα συμμετοχής στον διαγωνισμό, θα πρέπει ο διαγωνιζόμενος (ή ομάδα διαγωνιζομένων) να εγγραφεί ηλεκτρονικά στην ειδική ιστοσελίδα που έχει συσταθεί για τον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό (www.athensanaplasis-competition.gr), έως και τις 22 Φεβρουαρίου.

      View full είδηση
    • Από Engineer
      Με Φορεά Υλοποίησης το Υπουργείο Υποδομών διά της Διεύθυνσης Κτιριακών Υποδομων δημοσιεύθηκε η προκήρυξη του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού ιδεών για την ανάπλαση του Κέντρου της Αθήνας.
      Αφορά ιδέες για την ανάπλαση στο εμπορικό τριγωνο της Αθήνας και η ανάδειξη του μητροπολιτικού χαρακτήρα του Κέντρου σε χώρο πολιτισμού και αναψυχής, αλλά και ο τρόπος για να επιστρέψει στην καρδιά της πρωτεύουσας η κατοικία, το εμπόριο, η παραδοσιακή βιοτεχνία. Κύριος στόχος είναι ο σχεδιασμός παρεμβάσεων που θα οδηγήσουν στην ανάκτηση του δημόσιου χώρου, στην περιβαλλοντική του αναβάθμιση και στην διασύνδεση του Κέντρου με την ευρύτερη περιοχή.
      Οι συμμετέχοντες καλούνται να επικεντρώσουν τις προτάσεις των παρεμβάσεων τους στις εξής γειτονιές:
      1. Κεραμεικός-Τεχνόπολη-Ιερά Οδός
      2. Πειραιώς – Κουμουνδούρου – Ψυρρή
      3. Γεράνι – Πλατεία Θεάτρου- Αθηνάς
      4. Κοραή – Κλαυθμώνος – Καρύτση – Άγιοι Θεόδωροι
      5. Ερμού – Μητροπόλεως – Φιλελλήνων – Σύνταγμα
      6. Δημαρχείο – Αθηνάς
      7. Πλατεία Ομονοίας
      8. Αγίου Κωνσταντίνου – Εθνικό Θέατρο
      9. Αθηνάς-Ερμού-Μοναστηράκι
      Καταληκτική προθεσμία υποβολής των προτάσεων του διαγωνισμού ορίζεται η 10η Ιουνίου 2019. Το χρηματικό ποσό των τριών πρώτων βραβείων είναι 128.800 ευρώ (57.960 ευρώ στο πρώτο, 42.504 ευρώ στο δεύτερο και 28.336 ευρώ στο τρίτο), ενώ με υπόδειξη της Κριτικής Επιτροπής μπορεί να δοθούν και τρεις έπαινοι αντί 5.000 ευρώ έκαστος.
      Για να εξασφαλιστεί δικαίωμα συμμετοχής στον διαγωνισμό, θα πρέπει ο διαγωνιζόμενος (ή ομάδα διαγωνιζομένων) να εγγραφεί ηλεκτρονικά στην ειδική ιστοσελίδα που έχει συσταθεί για τον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό (www.athensanaplasis-competition.gr), έως και τις 22 Φεβρουαρίου.
    • Από Engineer
      Σε εξέλιξη ο διαγωνισμός για την επιλογή του συμβούλου που θα αναλάβει να εκπονήσει σχέδιο αξιοποίησης. Εκατοντάδες κτίρια και οικόπεδα, η Τεχνόπολις στο Γκάζι, ακίνητα στον Εθνικό Κήπο και το parking στην Κλαυθμώνος, μεταξύ των ακινήτων.
      Σύμβουλο για την αξιοποίηση της τεράστιας ακίνητης περιουσίας του, η οποία αποτελείται από περίπου 450 ακίνητα, αναζητεί ο δήμος Αθηναίων, με διαγωνισμό προϋπολογισμού 3,8 εκατ. ευρώ, που μπορεί να διπλασιαστεί στα 7,6 εκατ. ευρώ. Ως ημερομηνία υποβολής προσφορών, αν δεν υπάρξει παράταση, έχει οριστεί το προσεχές Σάββατο 26 Ιανουαρίου.
      Ο διαγωνισμός έρχεται σε μια περίοδο που έχει αυξηθεί το ενδιαφέρον για τα ελληνικά ακίνητα και ειδικά για περιοχές όπως το ιστορικό κέντρο της πόλης, με αιχμή την τουριστική αξιοποίηση. Ο ανάδοχος θα αναλάβει να συντάξει στρατηγικό σχέδιο για την αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας του δήμου Αθηναίων, αλλά και να παρουσιάσει αναλυτικά σχέδια αξιοποίησης τριών συγκεκριμένων ακινήτων που θα επιλεγούν, με κόστος περί τα 3,8 εκατ. ευρώ, όπως προαναφέρθηκε. Τα έσοδα του συμβούλου μπορούν, όμως, να διπλασιαστούν, στην περίπτωση που η δημοτική αρχή ασκήσει το δικαίωμα προαίρεσης που προβλέπεται στη σύμβαση και να του αναθέσει το ξεκαθάρισμα των εκατοντάδων ακινήτων του δήμου (από τα τοπογραφικά σχέδια μέχρι τη νομιμοποίηση/τακτοποίηση των ακινήτων), ώστε στη συνέχεια να αξιοποιηθούν.
      Στο τεράστιο χαρτοφυλάκιο του δήμου Αθηναίων περιλαμβάνεται ολόκληρο το συγκρότημα της Τεχνόπολις στην οδό Πειραιώς (3 οικόπεδα και 14 κτίρια), ακίνητα στον Εθνικό Κήπο, ο υπόγειος χώρος στάθμευσης στην Πλατεία Κλαυθμώνος (για τον οποίο υπάρχει δικαστική διένεξη επί δεκαετίες), μεγάλα ακίνητα που στεγάζουν τη Βαρβάκειο Αγορά και την Κεντρική Δημοτική Αγορά, οικόπεδα σε πολλές περιοχές εντός του δήμου, καθώς και σε άλλους δήμους (όπως μεγάλο οικόπεδο στη Λ. Ποσειδώνος), πολυώροφα κτίρια τα οποία σήμερα χρησιμοποιούνται από διάφορες υπηρεσίες.
      Περιλαμβάνονται, επίσης, οικόπεδα στην Πειραιώς, στην Ιερά Οδό, αλλά και τα ακίνητα που είχε κάνει δωρεά στον δήμο ο όμιλος Μπ. Βωβού, όταν προωθούσε την επένδυση για εμπορικό κέντρο στον Βοτανικό.
      Στο τεύχος δημοπράτησης επισημαίνεται πως ο δήμος κατέχει «σημαντικό χαρτοφυλάκιο ακινήτων, το οποίο απαρτίζεται από διαφορετικά ακίνητα, που αποτελούν κατά κύριο λόγο ακίνητα εισοδήματος. Οι κατηγορίες ακινήτων που κατέχει ο δήμος είναι οι ακόλουθες: καταστήματα, διαμερίσματα, διατηρητέα κτίρια, οικόπεδα και πάρκινγκ». Η δημοτική αρχή παραδέχεται πως «πρόκειται για ακίνητα τα οποία είτε είναι μη αξιοποιήσιμα είτε αξιοποιούνται (παλαιές μισθώσεις) αλλά είναι υποτιμημένα αναφορικά με την απόδοσή τους. Η πλειοψηφία των ακινήτων δεν αξιοποιούνται λόγω τεχνικών, νομικών δεσμεύσεων ή άλλων δεσμεύσεων».
      Το σχέδιο που καλείται να παρουσιάσει ο σύμβουλος που θα επιλεγεί, θα περιλαμβάνει «συγκεκριμένες ενέργειες, ώστε να δημιουργήσει υπεραξίες και να προσδώσει ποιότητα στο χαρτοφυλάκιό του» όπως «πωλήσεις ακινήτων, παραχωρήσεις ακινήτων (π.χ. κοινωφελή ιδρύματα), αλλαγή χρήσεων, ανακαίνιση και συντήρηση υπαρχόντων κτιρίων, νέες κατασκευές και ενδεχόμενες εξαγορές κτιρίων ή γης». Κύριος στόχος του δήμου είναι «η ενεργητική διαχείριση, προστασία και ανάδειξη των ακινήτων, μέσω μορφών αξιοποίησης που συνάδουν με τον χαρακτήρα του εκάστοτε ακινήτου, τη μεγιστοποίηση του οικονομικού ανταλλάγματος για τον δήμο και παράλληλα την άσκηση κοινωνικής πολιτικής». 
      Στο τεύχος δημοπράτησης επισημαίνεται, επίσης, πως ο στόχος της προκήρυξης εστιάζεται στην ανάπτυξη των υποβαθμισμένων περιοχών του δήμου. «Η ευρύτερη περιοχή του Δήμου Αθηναίων υφίσταται μία πρωτόγνωρη υποβάθμιση λόγω της κρίσης των τελευταίων ετών, αλλά και του μεγάλου όγκου παράνομων αλλοδαπών που δραστηριοποιούνται σε περιοχές του κέντρου. Η ανάπλαση του ιστορικού κέντρου αποτελεί πρωταρχική προτεραιότητα για τον δήμο, ώστε να ενισχυθεί η τοπική οικονομία και να προσδώσει δυναμική ανάπτυξης στην ευρύτερη περιοχή, μαζί με τις δράσεις που είναι σε εξέλιξη (rethinkAthens κ.λπ.)».
      Φώτης Κόλλιας
      fotisk2@euro2day.gr

      View full είδηση
×

Σημαντικό

Χρησιμοποιούμε cookies για να βελτιώνουμε το περιεχόμενο του website μας. Μπορείτε να τροποποιήσετε τις ρυθμίσεις των cookie, ή να δώσετε τη συγκατάθεσή σας για την χρήση τους.