Search the Community

Αρχές Μαΐου κλειδώνει – εκτός απροόπτου – το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΕΧΠ-ΑΠΕ). Ζητούμενο για το νέο πλαίσιο είναι το πού θα μπουν οι γραμμές οι οποίες θα καθορίσουν ποια έργα προχωρούν, ποια «παγώνουν», με κομβικό σημείο το πού θα επιτρέπεται τελικά να μπουν ανεμογεννήτριες στη χώρα. Εγχώριο «καύσιμο» Το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ έρχεται σε μια χρονική συγκυρία όπου η ενεργειακή μετάβαση «τρέχει», αλλά η κοινωνική αποδοχή δείχνει να χωλαίνει, την ώρα που οι γεωπολιτικές πιέσεις – με αιχμή τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή – επαναφέρουν με ένταση στο προσκήνιο την ανάγκη για ενεργειακή ασφάλεια και επάρκεια. Σε αυτό το περιβάλλον, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας προβάλλουν όχι μόνο ως «πράσινη» επιλογή, αλλά και ως το κατεξοχήν εγχώριο «καύσιμο» της χώρας. Στο επίκεντρο του νέου πλαισίου μπαίνει η χωροθέτηση των αιολικών πάρκων στα νησιά, ένα θέμα που έχει εξελιχθεί σε πεδίο έντονων αντιπαραθέσεων. Το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ καλείται να «κουμπώσει» με το αντίστοιχο του τουρισμού, αποφεύγοντας συγκρούσεις χρήσεων και δημιουργώντας ένα πιο συνεκτικό μοντέλο ανάπτυξης. Καθοριστικό ρόλο παίζει η κατηγοριοποίηση των νησιών που θέτει το ΕΧΠ-Τουρισμού, το οποίο είχε τεθεί το καλοκαίρι του 2024 σε διαβούλευση (ακόμη δεν έχει υπογραφεί η σχετική υπουργική απόφαση). Για τα τουριστικά αναπτυγμένα και αναπτυσσόμενα νησιά (την αποκαλούμενη Ομάδα Ι) η κατεύθυνση, όπως αναφέρουν στο «Βήμα» κυβερνητικές πηγές, φαίνεται να έχει σφραγιστεί, τουλάχιστον προς το παρόν, καθώς δεν αποκλείεται να υπάρξουν παρεμβάσεις από το πρωθυπουργικό περιβάλλον, το οποίο έχει ζητήσει να ελέγξει το τελικό κείμενο. Η στρατηγική φαίνεται ότι οδηγεί σε πλήρη απαγόρευση εγκατάστασης αιολικών πάρκων. Πρόκειται για μια επιλογή με έντονο πολιτικό αποτύπωμα, που επιχειρεί να θωρακίσει περιοχές υψηλής τουριστικής αξίας από περαιτέρω επιβαρύνσεις και να λειάνει διαμαρτυρίες τοπικών παραγόντων. Σε αυτή την ομάδα περιλαμβάνονται 46 νησιά: Μύκονος, Σαντορίνη, Πάρος, Νάξος, Κως, Ρόδος, Σύρος, Τήνος, Σπέτσες, Αίγινα, Αμοργός, Μήλος, Άνδρος, Πάτμος, Χίος κ.ά. Ρευστή εικόνα Αντίθετα, για την Ομάδα ΙΙ, δηλαδή τα υπόλοιπα κατοικημένα νησιά, η εικόνα παραμένει ρευστή. Η επικρατέστερη προσέγγιση, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι να επιτρέπονται έργα εκεί όπου υπάρχει σημαντικό αιολικό δυναμικό, όπως αποτυπώνεται στον σχετικό χάρτη του Κέντρου ΑΠΕ (ΚΑΠΕ), ώστε να αποφεύγονται επενδύσεις με προοπτική χαμηλής απόδοσης. Στην Ομάδα ΙΙΙ, που περιλαμβάνει ακατοίκητα νησιά και βραχονησίδες, δεν προκρίνεται οριζόντια απαγόρευση. Αντίθετα, εξετάζεται επιβολή συγκεκριμένων περιορισμών, πιθανώς με βάση γεωγραφικά, περιβαλλοντικά και γεωπολιτικά κριτήρια, με την κυβέρνηση να επιχειρεί μια πιο «χειρουργική» προσέγγιση. Ανοιχτό παραμένει ακόμη το ζήτημα των ορεινών όγκων. Το υψόμετρο πάνω από το οποίο θα απαγορεύεται η εγκατάσταση ανεμογεννητριών εξακολουθεί να μην έχει προσδιοριστεί. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι αναμένονται παρεμβάσεις της τελευταίας στιγμής από το Μαξίμου, σε μια προσπάθεια να περιοριστούν οι διαμαρτυρίες που καταγράφονται σε πολλές περιοχές της χώρας. «Πήχης» ωριμότητας Κομβικής σημασίας θεωρούνται και οι μεταβατικές διατάξεις. Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι κρίσιμο και αφορά τα έργα που θα μπορούν να συνεχίσουν με το παλιό καθεστώς και εκείνα που θα υπαχθούν στο νέο. Ο σχεδιασμός φαίνεται να περιλαμβάνει έναν «πήχη» ωριμότητας, αν και δεν έχει αποφασιστεί το πού θα τοποθετηθεί. Ξεκάθαρη πάντως είναι η πρόθεση να εξαιρεθούν από τις νέες προβλέψεις μονάδες ΑΠΕ που ήδη λειτουργούν, κατασκευάζονται ή έχουν εξασφαλίσει περιβαλλοντική αδειοδότηση. Ωστόσο, το μεγάλο «αγκάθι» αφορά την τύχη επενδύσεων ΑΠΕ που βρίσκονται ένα βήμα πριν από την τελική έγκριση περιβαλλοντικών όρων. Πρόκειται για έργα που έχουν περάσει τη διαδικασία διαβούλευσης, αλλά ενδέχεται να βρεθούν ξαφνικά σε περιοχές αποκλεισμού. Σε κάθε περίπτωση, επιδίωξη του ενεργειακού επιτελείου της κυβέρνησης είναι η διαμόρφωση ενός πλαισίου ικανού να «αντέξει» στις αίθουσες των δικαστηρίων. Άλλωστε ένα ασταθές θεσμικό περιβάλλον λειτουργεί αποτρεπτικά και για τους επενδυτές. Επιπλέον, το ισχύον πλαίσιο χρονολογείται από το 2009 και έχει ξεπεραστεί από τις τεχνολογικές εξελίξεις καθώς απουσιάζουν από αυτό νέες μορφές ηλεκτροπαραγωγής, όπως τα υπεράκτια αιολικά και οι υποδομές αποθήκευσης ενέργειας, που αποτελούν καίριο «κρίκο» για τη σταθερότητα ενός συστήματος βασισμένου στις ΑΠΕ. Άρα, το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ καλείται να απαντήσει και σε αυτά τα μέτωπα, μέσα σε ένα περιβάλλον όπου οι αντιδράσεις απέναντι στις ενεργειακές υποδομές δεν υποχωρούν και σε ορισμένες περιπτώσεις εντείνονται. View full είδηση

Το μέγεθος της ανάπτυξης της αιολικής ενέργειας για την επόμενη δεκαετία προσδιορίζεται από τους στόχους του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ). Σύμφωνα με το σενάριο του ΕΣΕΚ, ο στόχος για την αιολική ισχύ το 2030 είναι 7.000 MW. Ο στόχος αυτός, σημειώνει σε ανάλυσή του το ΕΛΕΤΑΕΝ, θα αυξηθεί, κατά την επικείμενη αναθεώρηση του ΕΣΕΚ, προκειμένου να ενσωματωθεί η αύξηση του ευρωπαϊκού στόχου για το κλίμα το 2030 σε 55% μείωση των εκπομπών σε σχέση με τον προηγούμενο στόχο 40%. Ο στόχος θα επιτευχθεί κυρίως από τα ώριμα αιολικά πάρκα, δηλαδή όσα επιβίωσαν της μακράς αδειοδοτικής διαδικασίας και έχουν πιθανά επιλεγεί από τους διαγωνισμούς της ΡΑΕ. Τα έργα αυτά έχουν ήδη καταθέσει υψηλές εγγυητικές επιστολές προς τον ΑΔΜΗΕ και τη ΡΑΕ ή είναι ήδη υπό κατασκευή. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, η εικόνα για την αιολική ενέργεια στην Ελλάδα διαμορφώνεται σήμερα ως εξής: Αιολικά Πάρκα σε λειτουργία: 4.268 MW Αιολικά πάρκα που έχουν επιλεγεί σε διαγωνισμούς ή είναι υπό κατασκευή: 1.722 MW Σύνολο εν λειτουργία και πλέον ώριμων έργων: 5.990 MW Σύνολο Βεβαιώσεων Παραγωγού και Αδειών Παραγωγής Αιολικών Πάρκων 30.295 MW Εκκρεμή αιτήματα για χορήγηση Βεβαιώσεων Παραγωγού 16.595 MW Σύνολο εν ισχύ ΒΠ και αιτημάτων για ΒΠ: 46.890 MW Σύνολο υπό ανάπτυξη αιολικών πάρκων με μικρότερο βαθμό ωριμότητας: 40.900 ΜW Είναι φανερό, υποστηρίζει το ΕΛΕΤΑΕΝ, ότι ακόμα και αν ο στόχος του νέου ΕΣΕΚ για το 2030 αυξηθεί σχεδόν κατά 50%, ο πρόσθετος όγκος αιολικής ισχύος έως το 2030 αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 10% των υπό ανάπτυξη αιολικών πάρκων. To ποσοστό αυτό είναι ήδη αισιόδοξο σε σχέση με αυτό που είχε μετρηθεί πριν μερικά χρόνια, με βάση πραγματικά απολογιστικά στοιχεία: Σύμφωνα με τη μέτρηση εκείνη, το ποσοστό επιτυχίας των υπό ανάπτυξη αιολικών πάρκων ήταν 3,14%. Η χαμηλή αυτή επίδοση οφείλεται σε πλήθος παραγόντων όπως η περίπλοκη αδειοδοτική διαδικασία που εμπλέκει δεκάδες υπηρεσίες σε τοπικό και κεντρικό επίπεδο, μερικές από τις οποίες γνωμοδοτούν περισσότερες από μία φορά σε διαφορετικά στάδια της διαδικασίας, οι χωροταξικοί περιορισμοί, ο κορεσμός των ηλεκτρικών δικτύων κ.λπ. Όσον αφορά τις εκκρεμείς αιτήσεις για χορήγηση Βεβαίωσης Παραγωγού, η εικόνα, με βάση τα στοιχεία του Μαΐου 2021, έχει ως εξής: View full είδηση

Η ανάπτυξη υπεράκτιων αιολικών πάρκων ισχύος 2 γιγαβάτ ως το 2030 είναι ο στόχος των ρυθμίσεων του σχετικού νομοσχεδίου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που τέθηκε σήμερα σε δημόσια διαβούλευση. Με το νομοσχέδιο ορίζεται η Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ, που έχει ως τώρα την αρμοδιότητα για τις παραχωρήσεις περιοχών για έρευνες υδρογονανθράκων) ως αρμόδιος φορέας για την εκπόνηση των τεχνικών μελετών για τον προσδιορισμό και την οριοθέτηση των Περιοχών Οργανωμένης Ανάπτυξης υπεράκτιων αιολικών πάρκων (ΥΑΠ). Με την τεχνική μελέτη προτείνονται Περιοχές Εγκατάστασης ΥΑΠ, εντός αυτών, σύμφωνα με κριτήρια που διασφαλίζουν την τεχνική και οικονομική αυτοτέλεια, καθώς και τη βιωσιμότητα των Έργων ΥΑΠ που εγκαθίστανται εντός της. Τα πάρκα θα αναπτυχθούν με διαγωνιστικές διαδικασίες, με κριτήριο κατακύρωσης την χαμηλότερη τιμή ανά παραγόμενη μεγαβατώρα. Με το νομοσχέδιο τίθενται ελάχιστες προϋποθέσεις συμμετοχής για τους ενδιαφερόμενους, οι οποίοι θα πρέπει να έχουν τουλάχιστον 10ετή εμπειρία στην ανάπτυξη και λειτουργία υπεράκτιων αιολικών ισχύος τουλάχιστον 100 μεγαβάτ ενώ θα πρέπει να έχουν ετήσιο κύκλο εργασιών (αθροιστικά αν πρόκειται για Κοινοπραξία) τουλάχιστον 2 δισ. ευρώ. Εκτός από την τεχνική και οικονομική καταλληλότητα, η χορήγηση άδειας προϋποθέτει επίσης ότι δεν τίθενται θέματα σχετικά με την εθνική ασφάλεια. Το νομοσχέδιο ορίζει ακόμη ότι ο ΑΔΜΗΕ είναι αποκλειστικά υπεύθυνος για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία των έργων διασύνδεσης των υπεράκτιων αιολικών πάρκων με το εθνικό σύστημα μεταφοράς. Το κόστος κατασκευής των έργων διασύνδεσης θα ανακτάται από τον ΑΔΜΗΕ μέσω των Χρεώσεων Χρήσης του Συστήματος. View full είδηση

«Τα υπεράκτια αιολικά πάρκα (ΥΑΠ) είναι μία τεράστια ευκαιρία για τη χώρα τόνισε ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αναφερόμενος στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τίτλο: «Όροι δόμησης, κατασκευής, επιτρεπόμενες χρήσεις γης για κέντρα δεδομένων, χωροταξικές και πολεοδομικές ρυθμίσεις, αξιοποίηση πόρων Πράσινου Ταμείου και λοιπές περιβαλλοντικές και ενεργειακές διατάξεις». Υπερασπιζόμενος στη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής τις διατάξεις του νομοσχεδίου, εξήγησε πως στην Ελλάδα -κατά κύριο λόγο στο Αιγαίο- έχουμε ένα πάρα πολύ ισχυρό, αιολικό δυναμικό, το καλύτερο που υπάρχει σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο και πιθανότατα -με μία μικρή εξαίρεση κάποιων περιοχών έξω από την Γασκώνη- το καλύτερο σε όλη τη Μεσόγειο. Ο Υπουργός σημείωσε πως είναι πολύ μεγάλης σημασίας, αυτό το δυναμικό, να μπορέσουμε να το αξιοποιήσουμε τη σωστή στιγμή και πως μπορεί η χώρα να προσμένει τη δημιουργία μίας αλυσίδας αξίας, επειδή είναι πολύ μεγάλες οι επενδύσεις, της τάξεως των 12GW, που θα γίνουν στην επόμενη 20ετία, αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων ευρώ. «Είναι μία μοναδική ευκαιρία το υπεράκτιο αιολικό δυναμικό να μετατρέψει την Ελλάδα σε μια εξαγωγική, ενεργειακά χώρα. Να δώσει επενδύσεις με πολύ μεγάλη προστιθέμενη αξία», η οποία θα ξεπερνά το 50% των επενδύσεων, κάνοντας λόγο για τεράστια οικονομική και ενεργειακή απόδοση. Σημειώνεται πως στο πλαίσιο του σχεδίου νόμου, μέχρι την έκδοση απόφασης από τον ΑΔΜΗΕ, επιταχύνεται η ανάπτυξη έργων ΥΑΠ, με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που ορίζει: Ποια είναι η εγκατεστημένη ισχύς των έργων για να δεσμευτεί ηλεκτρικός χώρος και πώς επιμερίζεται ο χώρος αυτός ανά περιοχή του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΜΗΕ), αφού ληφθούν υπόψη οι λειτουργικοί περιορισμοί που υπάρχουν, με στόχο να συνδεθούν έργα ΥΑΠ, συνολικής εγκατεστημένης ισχύος τουλάχιστον ίσης με 2000 MW, σε θαλάσσιες περιοχές που περιγράφονται στο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΥΑΠ. View full είδηση