Μετάβαση στο περιεχόμενο
Newsletter: Εγγραφείτε στην ημερήσια τεχνική ενημέρωση από το Michanikos.gr ×
  • Buildinghow
    HoloBIM Structural

  • Περιβάλλον

    Περιβάλλον

    1635 ειδήσεις in this category

    1. Περιβάλλον

      Climatebook: H κλιματική αποτίμηση στην Ελλάδα για το 2025

      Engineer

      H κλιματική αποτίμηση στην Ελλάδα για το 2025. H παρούσα έκθεση αποτελεί την τέταρτη έκδοση της ετήσιας κλιματικής αποτίμησης «State of Climate: Έκθεση για την αποτίμηση του κλίματος στην Ελλάδα», ακολουθώντας αντίστοιχες πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Η τέταρτη έκδοση της έκθεσης αναφέρεται στο έτος 2025 και αποτελεί πρωτοβουλία του κόμβου πληροφόρησης «Climatebook» που έχει ως στόχο να παρέχει με έγκυρο και εύληπτο τρόπο, πληροφόρηση και επιστημονικά δεδομένα που αφορούν στην εξέλιξη της κλιματικής κρίσης και τις επιπτώσεις της στη χώρα μας.
      Η έκθεση αυτή παραθέτει στοιχεία για την παρακολούθηση της κλιματικής αλλαγής που επηρεάζει τον πλανήτη, και ειδικότερα τη χώρα μας. Στην παρούσα έκθεση αναλύθηκαν μετεωρολογικοί παράμετροι όπως η θερμοκρασία, οι βροχοπτώσεις, οι χιονοπτώσεις, και οι άνεμοι καθώς και οι επιπτώσεις τους στο περιβάλλον και την κοινωνία.
      Παράλληλα, αναλύθηκαν οι τάσεις αυτών των μετεωρολογικών παραμέτρων και οι αποκλίσεις τους από τις κλιματικές τιμές των τελευταίων 30 ετών στην Ελλάδα.
      Στο παρακάτω link ολόκληρη η έκθεση: https://climatebook.gr/statistics/klimatiki-apotimisi-2025/
      Περισσότερα...

        0

    2. Περιβάλλον

      2025: Το δεύτερο θερμότερο έτος στα χρονικά των καταγραφών για την Ελλάδα

      Engineer

      Το 2025 καταγράφηκε ως ένα από τα θερμότερα έτη παγκοσμίως και σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, επιβεβαιώνοντας για ακόμη μία φορά τη συνεχιζόμενη τάση αύξησης της θερμοκρασίας. Στην Ελλάδα, πιο συγκεκριμένα, το 2025 αποτέλεσε το δεύτερο θερμότερο έτος στα χρονικά των καταγραφών, τουλάχιστον από το 1890.
      Σύμφωνα με τα μετεωρολογικά δεδομένα που ανέλυσε η επιστημονική ομάδα του climatebook, η μέση θερμοκρασία στην Ελλάδα το 2025 κυμάνθηκε πάνω από τη μέση τιμή της περιόδου αναφοράς 1991–2020 στο 72% των ημερών του έτους. Πιο συγκεκριμένα, 262 από τις 365 ημέρες του 2025 καταγράφηκαν με θετικές θερμοκρασιακές αποκλίσεις.
      Στην Εικόνα 1 παρουσιάζεται η πορεία της μέσης ημερήσιας θερμοκρασίας για το 2025 στην Ελλάδα. Από το γράφημα προκύπτουν τα ακόλουθα βασικά συμπεράσματα:
      262 από τις 365 ημέρες του έτους καταγράφηκαν με θερμοκρασίες πάνω από τη μέση τιμή της περιόδου 1991–2020.
      Τον Μάρτιο του 2025 σημειώθηκαν θερμοκρασίες που έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ για την εποχή σε αρκετές περιοχές της χώρας.
      Το καλοκαίρι του 2025 ήταν το τρίτο θερμότερο καλοκαίρι στα χρονικά των καταγραφών στην Ελλάδα, με το καλοκαίρι του 2024 να παραμένει το θερμότερο.
      Ασυνήθιστα χαμηλές για την εποχή θερμοκρασίες σημειώθηκαν στις αρχές Απριλίου και Οκτωβρίου 2025.
      Στην Εικόνα 2 παρουσιάζεται η εξέλιξη της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας στην Ελλάδα για την περίοδο 1970–2025. Από το γράφημα προκύπτουν τα εξής:
      Το 2025 ήταν το δεύτερο θερμότερο έτος στα χρονικά των καταγραφών για την Ελλάδα, με μέση ετήσια θερμοκρασία 15,3°C.
      Η μέση θερμοκρασία του 2025 ήταν περίπου 0,7°C χαμηλότερη από το 2024 και ~0,1°C υψηλότερη από το 2023.
      Τα 6 από τα 7 θερμότερα έτη στην Ελλάδα έχουν καταγραφεί κατά την τελευταία επταετία.
      Τα 3 θερμότερα έτη έχουν καταγραφεί τα τελευταία 3 χρόνια, αποτυπώνοντας τη σαφή επιτάχυνση της θέρμανσης.
      Περισσότερα και αναλυτικότερα στοιχεία για την κατάσταση του κλίματος στην Ελλάδα το 2025 θα παρουσιαστούν στην ετήσια έκθεση του climatebook.gr, η οποία αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα το προσεχές διάστημα.
      Εικόνα 1. Η πορεία της μέσης ημερήσιας θερμοκρασίας στην Ελλάδα για το 2025 σε σχέση με τη μέση τιμή της περιόδου 1991-2020. Με κόκκινες αποχρώσεις οι μέρες με θετικές αποκλίσεις της μέσης θερμοκρασίας και με μπλε οι μέρες με αρνητικές αποκλίσεις. Δεδομένα: ERA5-Land / Copernicus C3S. Επεξεργασία και οπτικοποίηση: climatebook.gr.
      Εικόνα 2. Μέση ετήσια θερμοκρασία στην Ελλάδα από το 1970 μέχρι και το 2025. Δεδομένα: ERA5-Land / Copernicus C3S. Επεξεργασία και οπτικοποίηση: climatebook.gr.
      Περισσότερα...

        0

    3. Περιβάλλον

      Βιοενέργεια: Επανέρχεται το ζήτημα της αξιοποίησης της βιομάζας

      Engineer

      Πριν από λίγους μήνες, πέντε δήμοι της Ανατολικής Αττικής αποφάσισαν να συνεργαστούν, ώστε να δημιουργήσουν μια μονάδα ηλεκτροπαραγωγής με χρήση βιομάζας, αξιοποιώντας τα διαθέσιμα υπολείμματα φυτικής προέλευσης. Πρόκειται για τους δήμους Παιανίας, Παλλήνης, Σπάτων-Αρτέμιδας, Κρωπίας και Μαρκόπουλου Μεσογαίας. Το ζήτημα της συλλογής της υπολειμματικής βιομάζας έχει έρθει στο προσκήνιο και θα πρέπει να δοθεί κάποια λύση στο πρόβλημα του συσσωρευμένου όγκου των κλαδεμάτων. Στην Ευρώπη, η βιοενέργεια κατέχει πρωτεύοντα ρόλο στην οικονομία. Στηρίζει τον αγροτικό τομέα, ενώ παράλληλα προσφέρει θέσεις εργασίας.
      Όπως αναφέρει στο Energygame.gr ο Μανώλης Καραμπίνης, Διευθυντής Μελών και Επιχειρηματικής Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Συνδέσμου Βιοενέργειας (Bioenergy Europe) και μέλος του Δ.Σ. της Ελληνικής Εταιρείας Ανάπτυξης Βιομάζας (ΕΛΕΑΒΙΟΜ): «Η βιοενέργεια συνεχίζει να έχει πρωτεύοντα ρόλο στην ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης, αποτελώντας το 52% της συνολικής παραγωγής ΑΠΕ, με συμμετοχή και στους τρεις τομείς ενεργειακής κατανάλωσης: τον ηλεκτρισμό, τις μεταφορές και τη θερμότητα. Τα τελευταία χρόνια, η συζήτηση περί βιοενέργειας στην ΕΕ επικεντρώνεται σε μεγάλο βαθμό στην αειφορία της βιομάζας, με την εισαγωγή συγκεκριμένων απαιτήσεων μέσω της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τις ΑΠΕ. Ωστόσο, δεν πρέπει να παραγνωρίζεται η συμβολή της βιοενέργειας στην ενεργειακή ανεξαρτησία της Ευρώπης, καθώς και στην αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας για τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά.

      Η τεχνολογική ωριμότητα της βιοενέργειας και η οικονομική ανταγωνιστικότητα πολλών σχετικών λύσεων, την καθιστούν ελκυστική προοπτική για την κάλυψη ενεργειακών αναγκών βιομηχανιών όσον αφορά την παραγωγή θερμότητας.
      Παράλληλα, εμβληματικά έργα, όπως αυτό που υλοποιείται στη Στοκχόλμη με την σύζευξη της τοπικής μονάδας τηλεθέρμανσης από βιομάζα με τεχνολογίες δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα, δείχνουν πως η βιοενέργεια μπορεί να καταστεί μια τεχνολογία ΑΠΕ με αρνητικό ανθρακικό αποτύπωμα, ενώ νέες προοπτικές ανοίγονται και στην παραγωγή προηγμένων βιοκαυσίμων για την αεροπορία και τη ναυσιπλοΐα. Η κατάσταση στην Ελλάδα – με εξαίρεση σχετικά λίγες εξαιρέσεις – παραμένει ακόμα σε νηπιακό επίπεδο σε σχέση με τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο.
      Ωστόσο, σιγά σιγά γίνεται σαφές ότι η αειφόρος διαχείριση της παραγόμενης βιομάζας από τα δάση, τη γεωργία και άλλους τομείς δεν μπορεί να αγνοήσει τις δυνατότητες που προσφέρουν οι σύγχρονες τεχνολογίες βιοενέργειας. Θετική εξέλιξη είναι η ανακοίνωση της σύμπραξης πέντε δήμων της Αττικής για την παραγωγή μονάδας ηλεκτροπαραγωγής από βιομάζα που θα προέρχεται από τα φυσικά υπολείμματά τους. Είναι ένα πρώτο θετικό βήμα, χρειάζονται όμως πολύ περισσότερο σε αγροτικές και ορεινές κοινότητες της χώρας».
      Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελληνική Εταιρεία Ανάπτυξης Βιομάζας (ΕΛΕΑΒΙΟΜ) έχει τα τελευταία χρόνια καταθέσει σειρά προτάσεων προς την Πολιτεία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και η δημιουργία «πράσινων» σημείων βιομάζας, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει συντονισμένη συνεργασία μεταξύ δήμων και περιφερειών, ώστε να διασφαλιστεί η αποτελεσματική λειτουργία τους.
      Πρόσφατα, η Ελληνική Εταιρεία Ανάπτυξης Βιομάζας συμμετείχε ενεργά στην ηλεκτρονική δημόσια διαβούλευση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) για το σχέδιο Υπουργικής Απόφασης με τίτλο: «Έκθεση μακροπρόθεσμης στρατηγικής ανακαίνισης του δημόσιου και ιδιωτικού κτιριακού αποθέματος και μετατροπής του σε κτιριακό δυναμικό απαλλαγμένο από ανθρακούχες εκπομπές και υψηλής ενεργειακής απόδοσης έως το 2050». «Η επιτυχής εφαρμογή της Μακροπρόθεσμης Στρατηγικής απαιτεί συντονισμένη ενσωμάτωση αντλιών θερμότητας και σύγχρονης βιοενέργειας», τόνιζε στην επιστολή της προς το ΥΠΕΝ.
      Η χρήση πιστοποιημένων πέλλετ σε σύγχρονα συστήματα θέρμανσης μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς τις αντλίες θερμότητας, ενισχύοντας την ενεργειακή αποδοτικότητα, μειώνοντας το κόστος ενέργειας και συμβάλλοντας στην επίτευξη των στόχων του ΕΣΕΚ στους οικιακούς και τριτογενείς τομείς. Κρίνεται κρίσιμη η σύζευξη με χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως τα υφιστάμενα και μελλοντικά προγράμματα «Εξοικονομώ» και «Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης», υπογράμμιζε.
      Περισσότερα...

        0

    4. Περιβάλλον

      ΥΠΕΝ: 42 έργα αντιμετώπισης της λειψυδρίας προϋπολογισμού 75 εκ. ευρώ σε όλη τη χώρα

      Engineer

      Το ΥΠΕΝ για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της λειψυδρίας σε όλη την επικράτεια, ενέκρινε 42 συνολικά έργα με χρηματοδότηση ύψους 75.556.121,75 ευρώ που αφορούν στη δημιουργία, την ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών διαχείρισης υδάτων.
      Το ποσό δεσμεύθηκε από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2025 του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και αφορά, μεταξύ άλλων, στη δημιουργία και τον εκσυγχρονισμό μονάδων αφαλάτωσης, στη βελτίωση και αντικατάσταση δικτύων ύδρευσης, σε δράσεις αξιοποίησης πηγαίων νερών (αγωγοί, ταχυδιυλιστήρια) κ.ά.
      Τα έργα αφορούν τόσο στη νησιωτική χώρα -και ειδικότερα νησιά όπου το πρόβλημα της λειψυδρίας είναι έντονο (Παξοί, Φούρνοι Κορσέων, Λειψοί, Μεγανήσι, Αστυπάλαια, Φολέγανδρος, Ψαρά, Πόρος, Αλόννησος κ.α.)- όσο και στην ηπειρωτική (Σέρρες, Λειβαδιά, Δυτική Μάνη, περιοχές Συκέων-Νεάπολης, Πυλαία-Χορτιάτη, Βόλο κ.ά.).
      Aναλυτικός πίνακας με τα έργα
      Ενταγμένα ΠΔΕ_τελικό_07012026
      Α/Α Δήμος Τίτλος Επιλέξιμη δημόσια δαπάνη ΕΠΑ (συνεισφορά ΕΠΑ) (€) 1 Φούρνων Κορσέων Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 300m3/ημέρα                                    300.000,00 2 Παξών Μονάδα Αφαλάτωσης δυναμικότητας 300m3/ημέρα                                    300.000,00 3 Καρπάθου Τρεις μονάδες αφαλάτωσης συνολικής δυναμικότητας 2300 m3/ημέρα                                 2.800.000,00 4 Ιθάκης Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 500 m3/ημέρα                                    330.000,00 5 Κέας Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 200 m3/ημέρα                                    260.000,00 6 Αλοννήσου Μονάδες Αφαλάτωσης συνολικής δυναμικότητας  800m3/ημέρα και δεξαμενή αποθήκευσης νερού                                    780.000,00 7 Λέρου Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 1000m3/ημέρα                                 1.000.000,00 8 Πάτμου Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600m3/ημέρα                                    600.000,00 9 Λειψών  Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 300 m3/ημέρα                                    300.000,00 10 Μεγανησίου Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600m3/ημέρα                                    600.000,00 11 Λεβαδέων Ανόρυξη τριών γεωτρήσεων                                    200.000,00 12 Ύδρας Αντικατάσταση αγωγού αφαλάτωσης                                    620.000,00 13 Βέλου-Βόχας Δράσεις αντιμετώπισης λειψυδρίας (αγωγός μεταφοράς νερού και ταχυδιυλιστήριο)                                 3.100.000,00 14 Νάξου και Μικρών κυκλάδων Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 2.000m3/ημέρα                                 1.800.000,00 15 Πόρου Δύο μονάδες αφαλάτωσηςδυναμικότητας 600m3/ημέρα έκαστη                                 1.200.000,00 16 Κύμης-Αλιβερίου Εμπλουτισμός ζώνης υδροδότησης Αλιβερίου μέσω καταθλιπτικού αγωγού (εξωτερικό υδραγωγείο κ.α.)                                 1.750.000,00 17 Σπετσών  Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600m3/ημέρα                                    500.000,00 18 Βόρειας Κέρκυρας Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600m3/ημέρα                                    400.000,00 19 Σερρών Επεμβάσεις προς αποκατάσταση της υδροδότησης (μονάδες επεξεργασίας νερού, γεωτρήσεις κ.α.)                                 2.500.000,00 20 Αμοργού Βελτίωση Υποδομών ύδρευσης (αφαλάτωση, δίκτυο ύδρευσης, αγωγός κ.α.)                                 2.410.000,00 21 Βέλου-Βόχας Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 1.000 m³/ ημέρα                                  1.550.000,00 22 Ζακύνθου Αντικατάσταση δικτύου ύδρευσης                      1.999.999,72 23 Χερσονήσου Αντικατάσταση δικτύων ύδρευσης και γεωτρήσεις                     1.170.000,00 24 Σητείας Έργα αντιμετώπισης λειψυδρίας (γεωτρήσεις, αγωγοί κ.α.)                        720.000,00 25 Ιεράπετρας  Ανόρυξη υδρευτικών γεωτρήσεων, εξωτερικό δίκτυο κ.α.                                 1.110.000,00 26 Κυθήρων Δίκτυα διασύνδεσης υποδομών ύδρευσης                      1.350.000,00 27 Χίου  Έργα αντιμετώπισης λειψυδρίας (Αγωγός, αφαλατώσεις κ.α.)                        900.000,00 28 Αστυπάλαιας  Συνοδά έργα αφαλάτωσης                        250.000,00 29 Φολεγάνδρου Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600 m3/ ημέρα                        600.000,00 30 Κύθνου Δύο μονάδες αφαλάτωσης  δυναμικότητας 300 m3/ημέρα έκαστης                         500.000,00 31 Ψαρών Δεξαμενή αποθήκευσης χωρητικότητας 1.000 m3.                        150.000,00 32 Φαιστού Ενίσχυση υδροδοτικών υποδομών (υδρευτικές γεωτρήσεις, δίκτυα κ.α.)                        514.000,00 33 Σουλίου Αντικατάσταση εσωτερικού δικτύου ύδρευσης                     2.195.000,00 34 Ακτίου-Βόνιτσας Ενίσχυση / αναβάθμιση δικτύων ύδρευσης και ζώνες προστασίας σημείων υδροληψίας                      1.000.000,00 35 Φιλιατών Αντικατάσταση  εσωτερικού δικτύου ύδρευσης  & συντήρηση δεξαμενής και αντλιοστασίου                     1.200.000,00 36 Αλοννήσου Νέα εξωτερικά και εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης                     1.103.930,00 37 Δυτικής Μάνης Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 1.000 m³/ημέρα                        694.400,00 38 Ερμιονίδας Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 1.000 m³/ημέρα                        806.000,00 39 Κεντρικής Κέρκυρας και Διαποντίων Νήσων και Νότιας Κέρκυρας  Αντικατάσταση αγωγών ύδρευσης                                  1.599.992,03 40 Άνδρου Μονάδα αφαλάτωσης δυναμικότητας 600 m3/ ημέρα                        892.800,00 41 Βόλου Έργα αξιοποίησης πηγαίων νερών (αγωγοί, ταχυδιυλιστήριο κ.α.)                  25.000.000,00 42 Συκεών-Νεαπόλεως και Πυλαίας-Χορτιάτη Εξωτερικό δίκτυο ύδρευσης                      8.500.000,00   Σύνολο 42                              75.556.121,75
      Περισσότερα...

        0

    5. Περιβάλλον

      Δείκτης ξηρασίας στην Ελλάδα τον Ιανουάριο 2026

      Engineer

      Το παρόν δελτίο παρουσιάζει την ανάλυση της ομάδας ΜΕΤΕΟ του ΕΑΑ για τις συνθήκες ξηρασίας στην Ελλάδα κατά την 10η Ιανουαρίου 2026. Η ανάλυση βασίζεται στην απόκλιση της υγρασίας των στρωμάτων υπεδάφους από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα σε δύο στρώματα:
      το επιφανειακό στρώμα 7-28 εκατοστών, όπου η υγρασία εδάφους διαμορφώνεται κυρίως από τις μετεωρολογικές συνθήκες των τελευταίων εβδομάδων το βαθύτερο στρώμα 28-100 εκατοστών, το οποίο έχει μεγαλύτερη αδράνεια στις μεταβολές του καιρού και αντικατοπτρίζει τις συνθήκες των τελευταίων μηνών Με βάση τα δεδομένα υγρασίας εδάφους της υπηρεσίας Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζουμε τον κανονικοποιημένο δείκτη υγρασίας εδάφους (SSMI) λαμβάνοντας υπόψη τις τωρινές συνθήκες καθώς και αυτές κατά την περίοδο αναφοράς 1991-2020. Στις περιπτώσεις που ο δείκτης αυτός είναι σημαντικά αρνητικός κατατάσσουμε την ξηρασία στα επίπεδα 1 έως 5 ανάλογα με το μέγεθός του, τα οποία υποδηλώνουν ήπια, μέτρια, σημαντική, έντονη και ακραία ξηρασία. Στις περιπτώσεις όπου ο δείκτης SSMI είναι σημαντικά θετικός τότε έχουμε σχετικό πλεόνασμα υγρασίας στο έδαφος.
      Όσον αφορά το πιο επιφανειακό στρώμα (7-28 εκ.), που όπως είπαμε αποκρίνεται πιο άμεσα στις μετεωρολογικές συνθήκες, οι καιρικές συνθήκες (κυρίως υετός και θερμοκρασία) κατά τις τελευταίες εβδομάδες (11/12 έως 10/01) έδωσαν συνδυαστικά την τάση για μεταβολή των συνθηκών υγρασίας εδάφους σε σημαντικό μέρος της χώρας. Συνθήκες ξηρασίας (ήπια έως σημαντική) επικρατούν πλέον σε ανατολική Θεσσαλία, Στερεά Ελλάδα και Πελοπόννησο, όπου τον προηγούμενο μήνα είχαμε πλεόνασμα υγρασίας (Εικόνα 1). Παρά τα επεισόδια βροχόπτωσης στο τελευταίο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου, οι υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες είχαν ως αποτέλεσμα την εμφανή μείωση της υγρασίας εδάφους και στην Κρήτη. Μείωση στην σχετική υγρασία εδάφους στις προαναφερθείσες περιοχές είχαμε και στο βαθύτερο υπό εξέταση στρώμα υπεδάφους (28-100 εκ.). Το μεγαλύτερο μέρος της ηπειρωτικής χώρας παραμένει σε συνθήκες πλεονάσματος υγρασίας, ενώ σε συνθήκες ήπιας έως σημαντικής ξηρασίας παραμένει η πλειονότητα των νησιών του Αιγαίου. 
      Εικόνα 1. Επίπεδα ξηρασίας στην Ελλάδα κατά την 10η Ιανουαρίου 2026 στα στρώματα υπεδάφους 7-28 εκ. (αριστερά) και 28-100 εκ. (δεξιά). Οι περιοχές που βρίσκονται σε κατάσταση σχετικής ξηρασίας είναι χρωματισμένες σύμφωνα με την 5-βάθμια κλίμακα στο άνω δεξιά άκρο του χάρτη. Περιοχές όπου η εδαφική υγρασία είναι σημαντικά πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα απεικονίζονται με πράσινο, ενώ περιοχές με εδαφική υγρασία κοντά στην μέση τιμή απεικονίζονται με άσπρο.
       
      Η περιεκτικότητα σε νερό στα στρώματα αυτά του υπεδάφους είναι κρίσιμα για την ανάπτυξη και απόδοση πολλών γεωργικών καλλιεργειών και αντικατοπτρίζει την επίδραση του υετού, την εξατμισοδιαπνοής και της απορροής/διήθησης νερού στο έδαφος σε ένα σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Όταν η εδαφική υγρασία σε αυτά είναι αρκετά κάτω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα μιας συγκεκριμένης περιοχής, αυτό συνεπάγεται συνθήκες (σχετικής) ξηρασίας και άρα παρατεταμένο υδατικό στρες για τις καλλιέργειες.
      Όπως προαναφέρθηκε, τα επίπεδα ξηρασίας αυτά έχουν σχετική και όχι απόλυτη έννοια. Αντικατοπτρίζουν την κατάσταση του εδάφους σε σχέση με τις μέσες συνθήκες της περιόδου αναφοράς (1991-2020). Για παράδειγμα, αν η εδαφική υγρασία είναι αρκετά χαμηλή για τα δεδομένα μιας περιοχής την συγκεκριμένη περίοδο του έτους, τότε ενδέχεται να έχουμε έως και επίπεδο 5 ξηρασίας (ακραία ξηρασία) χωρίς να είναι τελείως ξερό το έδαφος. Παρομοίως, αν η εδαφική υγρασία είναι ιδιαίτερα χαμηλή σε απόλυτο βαθμό, αλλά σε κανονικά για την εποχή επίπεδα, τότε έχουμε κανονικές συνθήκες ξηρασίας (ο δείκτης SSMI είναι ελαφρώς αρνητικός ή θετικός). Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ελλείψει επιτόπιων παρατηρήσεων οι τιμές εδαφικής υγρασίας αποτελούν εκτίμηση εξειδικευμένου μοντέλου για την επιφάνεια της Γης (ERA5-Land) και κατά τόπους ενδέχεται να υπάρχουν αποκλίσεις από τις πραγματικές συνθήκες.
       
      Περισσότερα...

        0

    6. Περιβάλλον

      Τα μικροπλαστικά υπονομεύουν τον ρόλο των ωκεανών απέναντι στην κλιματική αλλαγή

      Engineer

      Είναι πλέον γνωστό από πλήθος ερευνών, ότι οι ωκεανοί της γης δεν είναι απλώς ένας απέραντος υδάτινος όγκος. Είναι ο μεγαλύτερος ρυθμιστής του κλίματος του πλανήτη. Παράγει το μισό οξυγόνο που αναπνέουμε, απορροφά περίπου το 30% του διοξειδίου του άνθρακα και συγκρατεί το 90% της περίσσειας θερμότητας που προκαλούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Χάρη σε αυτή τη λειτουργία, δρα ως «φυσική ασπίδα» απέναντι στην υπερθέρμανση της Γης.
      Όμως αυτή η ασπίδα αρχίζει να φθείρεται. Και ένας από τους πιο υποτιμημένους παράγοντες είναι τα μικροπλαστικά.
      Νέα επιστημονική μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Hazardous Materials: Plastic, προειδοποιεί ότι ο ρόλος των μικροπλαστικών στη διατάραξη της κλιματικής ισορροπίας των ωκεανών έχει αγνοηθεί για πολύ καιρό, παρά τη σοβαρότητά του.
      Τι αποκαλύπτει η έρευνα για τα μικροπλαστικά στους ωκεανούς
      Ερευνητές από το University of Sharjah ανέλυσαν συνολικά 89 επιστημονικές μελέτες, επιχειρώντας μια κριτική σύνθεση της υπάρχουσας γνώσης για τα μικροπλαστικά και την υγεία των ωκεανών.
      Τα ευρήματα είναι ανησυχητικά.
      Τα μικροπλαστικά:
      διαταράσσουν τη θαλάσσια ζωή σε όλα τα επίπεδα της τροφικής αλυσίδας απελευθερώνουν αέρια του θερμοκηπίου καθώς αποδομούνται αποδυναμώνουν τον λεγόμενο βιολογικό μηχανισμό δέσμευσης άνθρακα των ωκεανών Ο μηχανισμός αυτός είναι μια φυσική διαδικασία μέσω της οποίας ο άνθρακας μεταφέρεται από την ατμόσφαιρα στα βαθύτερα στρώματα της θάλασσας.
      Πώς μπλοκάρεται η «αντλία» του άνθρακα
      Σύμφωνα με τη μελέτη, τα μικροπλαστικά παρεμβαίνουν σε αυτόν τον κρίσιμο μηχανισμό με δύο βασικούς τρόπους:
      Μειώνουν τη φωτοσύνθεση του φυτοπλαγκτού, των μικροσκοπικών οργανισμών που χρησιμοποιούν το φως, το νερό και το διοξείδιο του άνθρακα για να παράγουν ενέργεια, απελευθερώνοντας οξυγόνο. Επηρεάζουν τον μεταβολισμό του ζωοπλαγκτού, οργανισμών όπως το κριλ, που τρέφονται με φύκη και βακτήρια και αποτελούν βασικό κρίκο της θαλάσσιας τροφικής αλυσίδας. Όπως προειδοποιεί ο επικεφαλής της μελέτης, Ihsanullah Obaidullah, αυτές οι αλλαγές, σε βάθος χρόνου, μπορούν να οδηγήσουν σε:
      αύξηση της θερμοκρασίας των ωκεανών οξίνιση των υδάτων απώλεια βιοποικιλότητας Με άμεσες συνέπειες για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια και τις παράκτιες κοινότητες.
      Όταν ο ωκεανός παύει να είναι σύμμαχος
      Αν οι ωκεανοί χάσουν την ικανότητά τους να απορροφούν διοξείδιο του άνθρακα και πλεονάζουσα θερμότητα, υπάρχει ο κίνδυνος να μετατραπούν από «καταβόθρες άνθρακα» σε πηγές εκπομπών.
      Ένα τέτοιο φαινόμενο έχει ήδη καταγραφεί σε μεγάλες τροπικές δασικές περιοχές της Νότιας Αμερικής, της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Αφρικής.
      Το προειδοποιητικό σήμα γίνεται ακόμη πιο ηχηρό καθώς οι επιστήμονες εκτιμούν ότι το 2026 ενδέχεται να είναι το τέταρτο έτος στην ιστορία όπου η μέση παγκόσμια θερμοκρασία θα αγγίξει τους 1,4 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα, πλησιάζοντας επικίνδυνα το όριο των 1,5 βαθμών της Συμφωνίας του Παρισιού.
      Η ανάγκη για μια ενιαία στρατηγική απέναντι στα μικροπλαστικά
      Σύμφωνα με έκθεση του United Nations, η ετήσια παγκόσμια παραγωγή πλαστικών ξεπερνά πλέον τους 400 εκατ. τόνους, με σχεδόν τα μισά να προορίζονται για μία και μόνο χρήση. Χωρίς παρεμβάσεις, η παραγωγή αυτή θα μπορούσε να τριπλασιαστεί έως το 2060.
      Αν και τα πλαστικά παραμένουν απαραίτητα σε κρίσιμους τομείς, όπως η αεροναυπηγική και η τεχνολογία, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι η ανεξέλεγκτη κατανάλωση απειλεί σοβαρά την περιβαλλοντική βιωσιμότητα και την ασφάλεια των τροφίμων.
      Η μελέτη καταλήγει σε ένα σαφές συμπέρασμα: η κλιματική αλλαγή και η ρύπανση από μικροπλαστικά δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπίζονται ξεχωριστά.
      Η επόμενη φάση της έρευνας θα επικεντρωθεί στην ποσοτικοποίηση του κλιματικού αποτυπώματος των μικροπλαστικών και στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων λύσεων.
      Περισσότερα...

        0

    7. Περιβάλλον

      Εντυπωσιακή αύξηση των αποθεμάτων νερού - Συγκριτικά στοιχεία με προηγούμενες χρονιές

      GTnews

      Παρά τις  έντονες βροχοπτώσεις των τελευταίων ημερών, στη δυτική και κεντρική Ελλάδα, οι οποίες άφησαν πλούσιο αποτύπωμα σε υδροταμιευτήρες και έδωσαν μια γερή ανάσα για τη συνέχεια, το πρόβλημα με τα αποθέματα του νερού συνεχίζει να προβληματίζει τους ιθύνοντες.
      Το τελευταίο τρίμηνο του 2025, παρότι σημειώθηκαν 3-4 έντονα καιρικά επεισόδια, συνολικά χαρακτηρίστηκε από ξηρό και κρύο καιρό, που δεν έφερε ομοιόμορφο και ανάλογο όγκο βροχοπτώσεων ή χιονοπτώσεων, ή -για να είμαστε πιο ακριβείς- δεν συγκεντρώθηκαν οι αναμενόμενες ποσότητες στους ταμιευτήρες σε σημείο ώστε να μπορούμε να είμαστε ασφαλείς για τον επόμενο χρόνο.
      Η Υλίκη εκπέμπει SOS
      Μέχρι και την τελευταία ημέρα του 2025, τα αποτελέσματα ήταν πενιχρά. Eιδικά στην Υλίκη, η οποία αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο πρόβλημα με 145.000.000 κυβ. μέτρα, αλλά και o Μαραθώνας που έχει μείνει στάσιμος λίγο πάνω από τα 20.000.000 κυβ. μ. νερού. Το τρίμηνο Οκτωβρίου - Νοεμβρίου - Δεκεμβρίου, που παραδοσιακά είναι μήνες έντονων βροχοπτώσεων, δεν έκανε τη διαφορά στα αποθέματα, καθώς δεν υπήρξε καμία ουσιαστική αύξηση στο συνολικό απολήψιμο απόθεμα νερού σε σχέση πάντα και με την αυξημένη κατανάλωση. Για την καλοκαιρινή περίοδο του 2026 δε γίνεται ακόμα λόγος καθώς Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο θα πρέπει να παρακαλάμε να βρέξει και κυρίως να χιονίσει για να αυξηθούν όλα τα φυσικά αποθέματα.
      Η πιο αισιόδοξη εβδομάδα
      Αυτό που, όμως, πρέπει να κρατήσουμε είναι τα αισιόδοξα μηνύματα των πρώτων ημερών του 2026. Μέσα σε περίπου μία εβδομάδα, τα αποθέματα αυξήθηκαν κατά 30.000.000 κυβικά μέτρα. Πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες αυξήσεις -αν όχι τη σημαντικότερη- της τελευταίας πενταετίας, γεγονός που οφείλεται στις έντονες βροχοπτώσεις των τελευταίων ημερών στη δυτική και κεντρική Ελλάδα, οι οποίες άφησαν ισχυρό αποτύπωμα στον Εύηνο και κυρίως στον Μόρνο.
      H εντυπωσιακή αύξηση της πρώτης εβδομάδας του 2026. Πηγή: ΕΥΔΑΠ.
      Βροχές και χιόνια μέχρι 13 του μήνα
      Αντίθετα, η Υλίκη, που βρίσκεται στην Ανατολική Στερεά, για άλλη μία φορά δέχθηκε πολύ χαμηλά ποσοστά νερού.Για τις επόμενες ημέρες, σύμφωνα με τις προγνώσεις των μετεωρολόγων, αναμένονται βροχές στη δυτική και κεντρική Ελλάδα, περιορισμένες και σύντομες χιονοπτώσεις, ενώ από την Τρίτη 13 Ιανουαρίου επιστρέφουμε στο μοτίβο του κρύου και ξηρού καιρού, χωρίς έντονα φαινόμενα.
      Η χειρότερη περίοδος
      Όπως μπορούμε να δούμε και στα γραφήματα των αποθεμάτων της Πρωτοχρονιάς, από το 1986 έως το 2026, διανύουμε από τις  χειρότερες περιόδους όχι μόνο επειδή υπάρχει λειψυδρία, αλλά και επειδή έχει αυξηθεί κατακόρυφα η κατανάλωση. Είναι χαρακτηριστικό ότι η επίδοση της καλύτερης εβδομάδας της τελευταίας πενταετίας -που θεωρείται η πρώτη εβδομάδα του 2026- καλύπτει μόλις 10 έως 12 ημέρες των αναγκών της Αθήνας κατά τη θερινή περίοδο. Επομένως, τα δύσκολα είναι ακόμη μπροστά.
      Δύσκολη η ανάκαμψη
      Τα γραφήματα δείχνουν ότι η εποχή των γρήγορων ανακάμψεων μετά από έναν βαρύ χειμώνα δεν μπορεί πλέον να θεωρείται δεδομένη. Εκεί όπου παλαιότερα μία καλή υδρολογική χρονιά αρκούσε για να αποκαταστήσει ισορροπίες, σήμερα οι αριθμοί καταγράφουν μία διαφορετική πραγματικότητα: τα αποθέματα μειώνονται πιο γρήγορα απ’ ό,τι αναπληρώνονται.
      Γράφημα με τα αποθέματα τα 40 τελευταία χρόνια (1986 έως το 2026). Πηγή: ΕΥΔΑΠ.
      Τα τρία διαγράμματα που αποτυπώνουν την εξέλιξη των συνολικών αποθεμάτων υδάτων από το 1986 έως σήμερα δεν αφήνουν περιθώρια παρερμηνείας. Η χώρα έχει βιώσει ξανά περιόδους λειψυδρίας και έχει επανέλθει. Αυτή τη φορά, όμως, το μοτίβο αλλάζει.
      Η μακροχρόνια εικόνα αποκαλύπτει έντονους κύκλους ανόδου και πτώσης, με περιόδους όπου τα αποθέματα ξεπερνούν το 1 δισ. κυβικά μέτρα, αλλά και άλλες που πλησιάζουν επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα. Για δεκαετίες, το σύστημα κατάφερνε να απορροφά τις κρίσεις και να ανακάμπτει.
        Γράφημα με τα αποθέματα από το 2000 έως το 2026. Πηγή: ΕΥΔΑΠ.
      Ισχυρή πτώση από το 2022
      Από το 2000 και μετά, η δυναμική αυτή συνεχίζεται, με εντυπωσιακές ανακάμψεις το 2006-2007, το 2014-2016 και αργότερα το 2020 και το 2022. Όμως, η εικόνα της τελευταίας δεκαετίας είναι αποκαλυπτική: μετά το 2022 δεν ακολουθεί ανάκαμψη, αλλά μία συνεχής και επιταχυνόμενη πτώση.
      Μέσα σε τέσσερα χρόνια, τα συνολικά αποθέματα μειώθηκαν κατά περίπου 820 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, φτάνοντας την 1η Ιανουαρίου 2026 στα περίπου 400 εκατ. κυβικά μέτρα, επίπεδο που παραπέμπει στις πιο δύσκολες υδρολογικές περιόδους των τελευταίων δεκαετιών.
        Γράφημα με τα αποθέματα τα 10 τελευταία χρόνια (2016 έως το 2026). Πηγή: ΕΥΔΑΠ.
        Σε αυτό το πλαίσιο, τα μέτρα που έχουν εξαγγελθεί -από τον περιορισμό της κατανάλωσης και τις παρεμβάσεις στο δίκτυο έως τα έργα εξοικονόμησης και την ενίσχυση της παρακολούθησης- δεν στοχεύουν στην επιστροφή σε μία «παλιά κανονικότητα», αλλά στο να συγκρατήσουν την κατάσταση και να περιορίσουν τις απώλειες κερδίζοντας χρόνο μέχρι να προστεθούν στο δίκτυο νέες πηγές αποθεμάτων που θα προέρχονται από τις πλούσιες βροχοπτώσεις της δυτικής και κεντρικής Ελλάδας. 
      Περισσότερα...

        0

    8. Περιβάλλον

      Η σημασία της παρακολούθησης της λίμνης Μόρνου-Τα στατιστικά

      GTnews

      Η παρακολούθηση τη κατάστασης στην τεχνητή λίμνη του Μόρνου, αξιοποιώντας δορυφορικές μετρήσεις, μετρήσεις μετεωρολογικών σταθμών και εκτιμήσεις της χιονοκάλυψης, αποτελεί προτεραιότητα της μονάδας ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, η οποία για το σκοπό αυτό λειτουργεί και τη σελίδα Παρατηρητηρίου Μόρνου (www.meteo.gr/mornos).
      Τι συνέβη όμως το 2025 στο Μόρνο;
      Το Διάγραμμα 1 παρουσιάζει τη μεταβολή της έκτασης της λίμνης, όπως εκτιμάται από την ανάλυση των δορυφορικών εικόνων υψηλής ανάλυσης. Παρατηρούμε τη συνεχή συρρίκνωση της λίμνης μετά τον Φεβρουάριο του  2025, με μια μικρή ανάκαμψη της έκτασης από το τέλος Νοεμβρίου. Τις πρώτες ημέρες του 2026, η έκταση της λίμνης είναι 9.1 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

      Τα Διαγράμματα 2 και 3 παρουσιάζουν την πορεία των ετησίων βροχοπτώσεων στην περιοχή του Μόρνου, από δύο μετεωρολογικούς σταθμούς που λειτουργεί η μονάδα ΜΕΤΕΟ στην ευρύτερη περιοχή. Παρατηρούμε ότι:
      στο σταθμό του Φράγματος, το ετήσιο ύψος βροχής το 2025 ήταν 670 χιλιοστά, η 3η χαμηλότερη τιμή από το 2012 που λειτουργεί ο σταθμός, στο σταθμό του Κονιάκου Φωκίδας, το ετήσιο ύψος βροχής το 2025 ήταν 620 χιλιοστά (με μια μικρή απώλεια βροχής τον Μάρτιο του 2025), η χαμηλότερη τιμή από το 2012 που λειτουργεί ο σταθμός.
       

       
      Όσον αφορά στις χιονοπτώσεις, αυτές ήταν κάτω των κανονικών τιμών το 2025, με μόνο μια σύντομη περίοδο στα μέσα Ιανουαρίου του 2025 όποτε και ξεπεράστηκε η κανονική τομή της έκτασης της χιονοκάλυψης στην περιοχή.
      Πώς ξεκίνησε το 2026;
      Τις πρώτες ημέρες του 2026 σημαντικές βροχές καταγράφονται στην περιοχή του Μόρνου, οι οποίες θα συνεχιστούν και τις επόμενες ημέρες.
      Η μονάδα ΜΕΤΕΟ θα συνεχίσει και το 2026 την συστηματική παρακολούθηση και επικαιροποίηση των δεδομένων που προβάλλονται στη σελίδα του Παρατηρητηρίου Μόρνου.
      Περισσότερα...

        0

    9. Περιβάλλον

      Κλιματική δικαιοσύνη: Οι 13 αποφάσεις που άλλαξαν το 2025

      Engineer

      Τον Απρίλιο του 2026 συμπληρώνονται δέκα χρόνια από τη Συμφωνία του Παρισιού. Παράλληλα, κλείνει μια δεκαετία από μια άλλη, λιγότερο θορυβώδη αλλά εξίσου καθοριστική εξέλιξη: την αρχή της παγκόσμιας ανόδου της κλιματικής δικαιοσύνης μέσω των δικαστηρίων. Πρόκειται για τη σταδιακή μετατόπιση της κλιματικής κρίσης από το πεδίο των διακηρύξεων και των στόχων στο πεδίο των νομικών υποχρεώσεων και των κυρώσεων.
      Η υπόθεση Urgenda, που επικυρώθηκε το 2019 από το Ανώτατο Δικαστήριο της Ολλανδίας, αποτέλεσε σημείο καμπής. Για πρώτη φορά, κράτος υποχρεώθηκε δικαστικά να μειώσει ταχύτερα τις εκπομπές του για να προστατεύσει τους πολίτες του από την κλιματική κρίση. Η απόφαση αυτή συνέδεσε ρητά το κλίμα με τα ανθρώπινα δικαιώματα, ανοίγοντας έναν νέο νομικό δρόμο για πολίτες και οργανώσεις διεθνώς.
      Από τότε, οι προσφυγές για το κλίμα πολλαπλασιάστηκαν και, το 2025, άφησαν ένα σαφές αποτύπωμα: αποφάσεις που μπλόκαραν ορυκτά καύσιμα, ακύρωσαν επενδύσεις και υποχρέωσαν κυβερνήσεις και πολυεθνικές να αλλάξουν πορεία. Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα Guardian, Το 2025 καταγράφεται πλέον ως χρονιά «ωρίμανσης» της κλιματικής δικαιοσύνης, όχι ως μεμονωμένης εξαίρεσης αλλά ως συστημικής τάσης.
      Όταν τα δικαστήρια φρέναραν τα ορυκτά καύσιμα
      Στις αρχές του 2025, σκωτσέζικο δικαστήριο έκρινε παράνομες τις εγκρίσεις για τα κοιτάσματα Rosebank και Jackdaw στη Βόρεια Θάλασσα, επειδή δεν είχαν ληφθεί υπόψη οι εκπομπές από την καύση των καυσίμων. Μέχρι τότε, οι περισσότερες αδειοδοτήσεις υπολόγιζαν μόνο τις εκπομπές της εξόρυξης, αγνοώντας το κλιματικό αποτύπωμα της τελικής χρήσης.
      Η απόφαση αυτή στηρίχθηκε σε προηγούμενη ετυμηγορία του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ηνωμένου Βασιλείου και άνοιξε τον δρόμο για την ακύρωση νέου ανθρακωρυχείου στην Αγγλία. Στην πράξη, τα δικαστήρια επαναχάραξαν τα όρια του τι θεωρείται «πλήρης» περιβαλλοντική αξιολόγηση.
      Ανάλογη εξέλιξη καταγράφηκε στη Βραζιλία, όπου αποσύρθηκε σχέδιο για τη μεγαλύτερη μονάδα άνθρακα της χώρας, έπειτα από πολυετή νομική πίεση οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών. Η υπόθεση ανέδειξε τη δύναμη της στρατηγικής δικαστικής δράσης σε χώρες με υψηλή εξάρτηση από ορυκτά καύσιμα.
      Ρωγμές στο «πράσινο» αφήγημα των εταιρειών
      Το 2025 σημαδεύτηκε και από υποθέσεις πράσινου ξεπλύματος (greenwashing). Στην Αυστραλία, η EnergyAustralia αναγκάστηκε να παραδεχτεί ότι οι αντισταθμίσεις άνθρακα που χρησιμοποιούσε δεν αναιρούσαν τη ζημιά από τις εκπομπές. Το δικαστήριο έκρινε ότι οι αντισταθμίσεις δεν μπορούν να υποκαταστήσουν πραγματικές μειώσεις ρύπων.
      Στη Γερμανία, δικαστήριο απαγόρευσε στην Apple να χαρακτηρίζει το Apple Watch ως «ουδέτερο ως προς τον άνθρακα», κρίνοντας ότι οι ισχυρισμοί δεν τεκμηριώνονταν επαρκώς. Η απόφαση έθεσε αυστηρότερα όρια στο πώς μπορούν οι εταιρείες να επικοινωνούν τις περιβαλλοντικές τους επιδόσεις.
      Παρόμοιες υποθέσεις ανάγκασαν μεγάλες εταιρείες κρέατος να αποσύρουν δεσμεύσεις για «κλιματικά ουδέτερα» προϊόντα, αποδεικνύοντας ότι η νομική πίεση μετατρέπεται σε ουσιαστικό εργαλείο ελέγχου. Η εποχή των αόριστων «πράσινων» ισχυρισμών χωρίς αποδείξεις δείχνει να πλησιάζει στο τέλος της.
      Το διεθνές δίκαιο μπαίνει στο παιχνίδι
      Το καλοκαίρι, δύο διεθνή δικαστήρια εξέδωσαν γνωμοδοτήσεις με ιστορική σημασία. Το Διαμερικανικό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων αναγνώρισε το δικαίωμα σε υγιές κλίμα, ενώ το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης τόνισε ότι τα κράτη οφείλουν να αποτρέπουν ζημιές στο κλιματικό σύστημα και μπορεί να υποχρεωθούν σε αποζημιώσεις.
      Οι αποφάσεις αυτές ήδη χρησιμοποιούνται ως νομικά εργαλεία σε νέες προσφυγές παγκοσμίως και η κλιματική κρίση αποκτά σταδιακά διεθνή νομική υπόσταση.
      Όταν οι κυβερνήσεις υποχρεώνονται να ξαναγράψουν τα σχέδιά τους
      Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η κυβέρνηση παρουσίασε αυστηρότερο κλιματικό σχέδιο μετά από δικαστική ακύρωση του προηγούμενου, καθώς το δικαστήριο έκρινε ότι οι στόχοι δεν συνοδεύονταν από ρεαλιστικό και μετρήσιμο οδικό χάρτη εφαρμογής.
      Στη Χαβάη, αγωγή νέων πολιτών οδήγησε σε δεσμεύσεις για μηδενικές εκπομπές στις μεταφορές έως το 2045. Η υπόθεση βασίστηκε στη λογική της διαγενεακής δικαιοσύνης.
      Ακόμη και στη Νορβηγία, τρία πετρελαϊκά έργα κρίθηκαν παράνομα λόγω ελλιπών περιβαλλοντικών εκτιμήσεων, δείχνοντας ότι ούτε οι παραδοσιακοί «πρωταθλητές» του πετρελαίου μένουν στο απυρόβλητο.
      Και η Ελλάδα στο κάδρο της κλιματικής δικαιοσύνης
      Αν και η Ελλάδα δεν έχει ακόμη βρεθεί στο επίκεντρο διεθνώς εμβληματικών υποθέσεων όπως η Urgenda, η κλιματική δικαιοσύνη έχει ήδη αρχίσει να διαμορφώνει αποφάσεις και στη χώρα μας.
      Το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει επανειλημμένα ακυρώσει ή «παγώσει» έργα λόγω ανεπαρκών περιβαλλοντικών μελετών, ιδίως σε περιοχές Natura, σε παράκτιες ζώνες και σε μεγάλα ενεργειακά projects, θέτοντας αυστηρά όρια στην επίκληση της «αναπτυξιακής αναγκαιότητας» όταν αυτή συγκρούεται με την περιβαλλοντική προστασία.
      Παράλληλα, προσφυγές πολιτών και τοπικών φορέων για αιολικά πάρκα, τουριστικές επενδύσεις μεγάλης κλίμακας και έργα υποδομών δείχνουν ότι η δικαστική οδός χρησιμοποιείται ολοένα και συχνότερα ως μέσο ελέγχου της περιβαλλοντικής πολιτικής.
      Καθώς η ενεργειακή μετάβαση επιταχύνεται και οι πιέσεις για νέες επενδύσεις αυξάνονται, το ερώτημα δεν είναι αν η κλιματική δικαιοσύνη θα παίξει ρόλο στη χώρα, αλλά πόσο καθοριστικός θα είναι αυτός.
      Περισσότερα...

        0

    10. Περιβάλλον

      Εγκρίθηκαν οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες (ΕΠΜ) για τα δύο Εθνικά Θαλάσσια Πάρκα

      Engineer

      Εγκρίθηκαν σήμερα οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες (ΕΠΜ) του Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου Ιονίου και του Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου Νοτίου Αιγαίου 1 – Νότιες Κυκλάδες, κατόπιν ενσωμάτωσης των αποτελεσμάτων της δημόσιας διαβούλευσης των μελετών.
      Η θεσμοθέτηση των δύο θαλάσσιων πάρκων θα ολοκληρωθεί με τη σύνταξη και την υποβολή στο ΣτΕ των αντίστοιχων σχεδίων Προεδρικών Διαταγμάτων.
      Με τα δύο νέα Εθνικά Θαλάσσια Πάρκα, επιτυγχάνεται η προστασία άνω του 35% των χωρικών υδάτων της χώρας μας, υπερβαίνοντας νωρίτερα την αρχική ευρωπαϊκή δέσμευση της χώρας μας για προστασία τουλάχιστον του 30% των χωρικών μας υδάτων έως το 2030.
      Επισημαίνεται ότι, στις περιοχές των δύο νέων Πάρκων απαγορεύεται ρητά η χρήση συρόμενων αλιευτικών εργαλείων που έρχονται σε επαφή με τον θαλάσσιο πυθμένα.
      Παράλληλα, δημιουργήθηκαν τρία νέα παραρτήματα του ΟΦΥΠΕΚΑ σε Μήλο, Αμοργό και Κύθηρα για την αποτελεσματικότερη διαχείριση των πάρκων, ενώ για την ουσιαστικότερη εποπτεία προχωρά γρήγορα η ενίσχυση του ΟΦΥΠΕΚΑ με τρία σκάφη ανοιχτής θαλάσσης (λιμενικού τύπου) και εννέα φουσκωτά σκάφη ανοιχτής θαλάσσης, σε αγαστή συνεργασία με το Λιμενικό Σώμα-Ελληνική Ακτοφυλακή και περιβαλλοντικές οργανώσεις. Η δημιουργία ολοκληρωμένου συστήματος παρακολούθησης των Θαλάσσιων Προστατευόμενων Περιοχών περιλαμβάνει και την προμήθεια -μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας- ειδικού εξοπλισμού (μεταξύ άλλων, ιπτάμενα και υποθαλάσσια drones, radar, κλπ.).
      Επιπλέον, έχουν ήδη εξασφαλισθεί 33 νέες θέσεις προσωπικού για τη διαχείριση των θαλάσσιων πάρκων που θα προκηρυχθούν μέσω ΑΣΕΠ τους επόμενους μήνες.
      Τα Εθνικά Θαλάσσια Πάρκα είναι δίκτυα διασυνδεδεμένων προστατευόμενων περιοχών. Η δημιουργία τους προσφέρει σημαντικά πρόσθετα πλεονεκτήματα σε σχέση με τις μέχρι σήμερα μεμονωμένες προστατευόμενες περιοχές του δικτύου Natura 2000, κυρίως λόγω της ολιστικής οικολογικής, διοικητικής και κοινωνικοοικονομικής προσέγγισης. Σκοπός τους είναι η διατήρηση της μοναδικής βιοποικιλότητας, η προστασία και η αποκατάσταση των οικοτόπων και η προώθηση της ευαισθητοποίησης σχετικά με το θαλάσσιο περιβάλλον.
      Περισσότερα...

        0

    11. Περιβάλλον

      Yψηλές θερμοκρασίες της επιφάνειας της θάλασσας στη Μεσόγειο τον Δεκέμβριο του 2025

      Engineer

      Στα μέσα Δεκεμβρίου (17/12/2025) η λεκάνη της Μεσογείου παρουσιάζει σχεδόν στο σύνολο της θετικές αποκλίσεις της επιφανειακής θερμοκρασίας της θάλασσας, της τάξεως των 0.6 – 1.6°C σε σχέση με τη περίοδο 1991-2020 (Εικόνα 1). Η νοτιοανατολική περιοχή της Μεσογείου και κυρίως το Αιγαίο παρουσιάζει τις υψηλότερες τιμές (1.2-1.6°C), με την Αδριατική, το νότιο Ιόνιο Πέλαγος και τη Δυτική Μεσόγειο να καταγράφουν θερμοκρασιακές ανωμαλίες συγκριτικά χαμηλότερες (0.5 – 0.9°C).
      Εικόνα 1. Αποκλίσεις της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας σε σχέση με την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 στην περιοχή της Μεσογείου από δορυφορικές μετρήσεις στις 18/12/2025. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.
      Σύμφωνα με τις δορυφορικές μετρήσεις από την αρχή της χρονιάς, οι αυξημένες θερμοκρασίες αποτελούν συνέχεια της ανοδικής τάσης που παρατηρείται επι σειρά μηνών στην Μεσόγειο.
      Υψηλές θερμοκρασίες πάνω από την μέση τιμή παρατηρούνται και στο Αιγαίο πέλαγος(Εικόνα 3) το τελευταίο δίμηνο.
      Εικόνα 2. Μέση ημερήσια, επιφανειακή θερμοκρασία της θάλασσας στη Μεσόγειο από δορυφορικές μετρήσεις από το 1982 μέχρι και το 2025. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.
      Εικόνα 3. Μέση ημερήσια, επιφανειακή θερμοκρασία της θάλασσας στο Αιγαίο πέλαγος από δορυφορικές μετρήσεις από το 1982 μέχρι και το 2025. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.
      Περισσότερα...

        0

    12. Περιβάλλον

      Οδηγός εφαρμογής του άρθρου 19 του Εθνικού Κλιματικού Νόμου για μείωση εκπομπών από εγκαταστάσεις

      Engineer

      Με Εγκύκλιο του Γ. Γ. Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων Υπ. Περιβάλλοντος και Ενέργειας ΥΠΕΝ/ΔΚΑΠΑ/142176/2318/15.12.2025 με θέμα: Εφαρμογή του άρθρου 19 του Εθνικού Κλιματικού Νόμου για μείωση εκπομπών από εγκαταστάσεις δίνεται ο Οδηγός Εφαρμογής του άρθρου 19 του Ν.4936/2022 (Εθνικός Κλιματικός Νόμος).
      Πιο συγκεκριμένα η Εγκύκλιος αναφέρει:
      Εφαρμογή του άρθρου 19 του Εθνικού Κλιματικού Νόμου για μείωση εκπομπών από εγκαταστάσεις
      Σχετ.: 1. Ο Εθνικός Κλιματικός Νόμος 4936/2022 (Α’ 105) «για τη μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, επείγουσες διατάξεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και την προστασία του περιβάλλοντος»
      2. Η Υπουργική Απόφαση ΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΚΑΠΑ/135261/2213 (Β’ 6661) «Καθορισμός όρων εφαρμογής του άρθρου 19 του Εθνικού Κλιματικού Νόμου (ν. 4936/2022)».
      Οι όροι εφαρμογής του άρθρου 19 του Εθνικού Κλιματικού Νόμου (4936/2022) και συγκεκριμένα το έτος βάσης και η μονάδα προϊόντος ή έργου για την ορθή αποτίμηση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου ανά είδος έργου και δραστηριότητας καθορίζονται στην σχετική (2) ΥΑ. Λοιπές διευκρινίσεις για τον τρόπο εφαρμογής του άρθρου 19 περιλαμβάνονται στον συνημμένο οδηγό εφαρμογής.
      Η διαδικασία υποβολής της έκθεσης για να αποτυπωθεί ο τρόπος συμμόρφωσης με τον στόχο μείωσης των εκπομπών σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 19 περιγράφεται στο παράρτημα του οδηγού εφαρμογής.
      Συν.: Οδηγός εφαρμογής
      Γ.-Γ.-Φυσικού-Περιβάλλοντος-και-Υδάτων-Υπ.-Περιβάλλοντος-και-Ενέργειας-ΥΠΕΝΔΚΑΠΑ1421762318-15.12.2025-1.pdf
      Περισσότερα...

        0

    13. Περιβάλλον

      Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας και η αστικοποίηση οδηγούν σε ταχεία υποβάθμιση παραλιών παγκοσμίως

      Engineer

      Η εικόνα των παραλιών αλλάζει σιωπηρά αλλά ριζικά. Όχι μόνο από την κλιματική κρίση, που ωθεί τη θάλασσα όλο και πιο μέσα στη στεριά, αλλά και από την ανθρώπινη ανάγκη για συνεχή επέκταση κοντά στο κύμα. Το αποτέλεσμα είναι μια «σύνθλιψη» των παράκτιων ζωνών — μια απώλεια χώρου, ισορροπίας και ζωής σε οικοσυστήματα που για χιλιάδες χρόνια λειτουργούσαν ως φυσικά αναχώματα και πηγές πλούτου.
      Μισές παραλίες σε κίνδυνο μέχρι το 2100
      Ο Ουρουγουανός θαλάσσιος επιστήμονας Ομάρ Ντεφέο, από το Πανεπιστήμιο UdelaR, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου:
      «Σχεδόν οι μισές παραλίες θα εξαφανιστούν μέχρι το τέλος του αιώνα», προειδοποιεί, τονίζοντας την ανάγκη συνεργασίας μεταξύ Ουρουγουάης, Βραζιλίας και Αργεντινής για κοινή στρατηγική διαχείρισης.
      Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, οι ισχυρότερες καταιγίδες και η ανεξέλεγκτη δόμηση πιέζουν παράκτια περιβάλλοντα που λειτουργούν ως ένα ενιαίο οικοσύστημα.
      Τρεις ζώνες – ένα σύστημα που διαταράσσεται
      Σύμφωνα με τον Ντεφέο, οι παραλίες αποτελούνται από τρεις αλληλένδετες ζώνες:
      Αμμόλοφος: φυσική «ασπίδα» κατά των καταιγίδων
      Παραλία: η αμμώδης ζώνη μεταξύ άμπωτης και πλημμυρίδας
      Βυθισμένο τμήμα: από τη χαμηλή παλίρροια έως το σημείο που σπάνε τα κύματα
      Αυτές οι ζώνες λειτουργούν μαζί, ανταλλάσσοντας άμμο, ενέργεια και οργανική ύλη. Όταν ο άνθρωπος αποκόπτει ή αλλοιώνει μία, καταρρέει ολόκληρο το σύστημα.
      Η καταστροφή των αμμόλοφων λόγω αστικοποίησης, για παράδειγμα, αυξάνει τον κίνδυνο πλημμύρας και διάβρωσης.
      Βραζιλία: Η επιστημονική απόδειξη της ανθρώπινης πίεσης
      Σε μεγάλη έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε 30 παραλίες της βόρειας ακτής του Σάο Πάολο, η ομάδα του Ντεφέο και του επιστήμονα Γκιγιέρμε Κόρτε κατέγραψε:
      Ο αριθμός επισκεπτών είναι ο ισχυρότερος παράγοντας υποβάθμισης Η βιοποικιλότητα μειώνεται όσο αυξάνονται οι λουόμενοι Οι χειρότερες επιπτώσεις εντοπίζονται στις βυθισμένες ζώνες Η δόμηση πάνω στην άμμο και οι καθαρισμοί με βαριά μηχανήματα μειώνουν τη βιομάζα Παράδοξο αλλά εξηγήσιμο είναι ότι κοντά σε αστικά κέντρα αυξάνεται η συνολική αφθονία ειδών — όχι λόγω υγείας του οικοσυστήματος, αλλά επειδή πολλαπλασιάζονται οι «ευκαιριακοί οργανισμοί» που ευνοούνται από την ανθρώπινη οργανική ρύπανση.
      Η ανθρώπινη επίδραση φτάνει πολύ βαθύτερα από την άμμο
      Το βασικό συμπέρασμα της έρευνας:
      Οι παρεμβάσεις στην ξηρή ζώνη της παραλίας επηρεάζουν άμεσα τις κατώτερες και βυθισμένες ζώνες, ακόμη και όταν βρίσκονται αρκετά μέτρα μακριά από την ανθρώπινη δραστηριότητα.
      Παγκόσμιο φαινόμενο: 1 στις 5 παραλίες υπό ακραία διάβρωση
      Σε δεύτερη διεθνή μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Frontiers in Marine Science, η ομάδα εξέτασε 315 παραλίες παγκοσμίως και διαπίστωσε ότι:
      Το 20% παρουσιάζει σοβαρές μορφές διάβρωσης Οι πιο ευάλωτες είναι οι ανακλαστικές παραλίες (με απότομη κλίση) Σημαντική πίεση εντοπίζεται και στις «ενδιάμεσες» παραλίες Οι ανθρώπινες δραστηριότητες είναι κρίσιμος παράγοντας επιδείνωσης Η κλιματική αλλαγή κάνει την κατάσταση ακόμη δυσκολότερη, με ισχυρότερα κύματα και ταχύτερη άνοδο της στάθμης της θάλασσας.
      Περισσότερα...

        0

    14. Περιβάλλον

      Ο δείκτης ξηρασίας στην Ελλάδα στις 10 Δεκεμβρίου 2025

      Engineer

      Το παρόν δελτίο παρουσιάζει την ανάλυση της ομάδας ΜΕΤΕΟ του ΕΑΑ για τις συνθήκες ξηρασίας στην Ελλάδα κατά την 10η Δεκεμβρίου 2025. Η ανάλυση βασίζεται στην απόκλιση της υγρασίας των στρωμάτων υπεδάφους από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα σε δύο στρώματα:
      το επιφανειακό στρώμα 7-28 εκατοστών, όπου η υγρασία εδάφους διαμορφώνεται κυρίως από τις μετεωρολογικές συνθήκες των τελευταίων εβδομάδων το βαθύτερο στρώμα 28-100 εκατοστών, το οποίο έχει μεγαλύτερη αδράνεια στις μεταβολές του καιρού και αντικατοπτρίζει τις συνθήκες των τελευταίων μηνών Με βάση τα δεδομένα εδαφικής υγρασίας της υπηρεσίας Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζουμε τον κανονικοποιημένο δείκτη εδαφικής υγρασίας (SSMI) λαμβάνοντας υπόψη τις τωρινές συνθήκες καθώς και αυτές κατά την περίοδο αναφοράς 1991-2020. Στη συνέχεια, ανάλογα με την τιμή του δείκτη αυτού κατατάσσουμε την ξηρασία στα επίπεδα 1 έως 5, τα οποία με τη σειρά υποδηλώνουν ήπια, μέτρια, σημαντική, έντονη και ακραία ξηρασία.
      Μετά τον ιδιαίτερα βροχερό (για το μεγαλύτερο κομμάτι της χώρας) και θερμότερο του κανονικού Νοέμβριο, και την κακοκαιρία Byron στις αρχές Δεκεμβρίου η υγρασία εδάφους εμφάνισε άνοδο σε μεγάλο μέρος της χώρας. Η συσσώρευση υγρασίας είναι ιδιαίτερα εμφανής στο βαθύτερο υπό εξέταση στρώμα υπεδάφους (28-100 εκ.) για το σύνολο σχεδόν της ηπειρωτικής χώρας, όπου πλην της ανατολικής Στερεάς Ελλάδας έχουμε πλέον συνθήκες πλεονάσματος υγρασίας (Εικόνα 1). Σε συνθήκες ήπιας έως έντονης ξηρασίας παραμένει η Κρήτη και πολλά νησιά του Αιγαίου.  
      Όσον αφορά το πιο επιφανειακό στρώμα (7-28 εκ.), που όπως είπαμε αποκρίνεται πιο άμεσα στις μετεωρολογικές συνθήκες, έχουμε αύξηση της υγρασίας εδάφους σε Αττική, Εύβοια και Κρήτη, κυρίως λόγω των βροχοπτώσεων στις αρχές Δεκεμβρίου (κακοκαιρία Byron). Μείωση της υγρασίας σε αυτό το στρώμα είχαμε στην Δυτική Ελλάδα, όπου πλέον βρίσκεται σε κανονικά για την εποχή επίπεδα.

      Εικόνα 1. Επίπεδα ξηρασίας στην Ελλάδα κατά την 10η Δεκεμβρίου 2025 στα στρώματα υπεδάφους 7-28 εκ. (αριστερά) και 28-100 εκ. (δεξιά). Οι περιοχές που βρίσκονται σε κατάσταση σχετικής ξηρασίας είναι χρωματισμένες σύμφωνα με την 5-βάθμια κλίμακα στο άνω δεξιά άκρο του χάρτη. Περιοχές όπου η εδαφική υγρασία είναι σημαντικά πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα απεικονίζονται με πράσινο, ενώ περιοχές με εδαφική υγρασία κοντά στην μέση τιμή απεικονίζονται με άσπρο.
       
      Η περιεκτικότητα σε νερό στα στρώματα αυτά του υπεδάφους είναι κρίσιμα για την ανάπτυξη και απόδοση πολλών γεωργικών καλλιεργειών και αντικατοπτρίζει την επίδραση του υετού, την εξατμισοδιαπνοής και της απορροής/διήθησης νερού στο έδαφος σε ένα σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Όταν η εδαφική υγρασία σε αυτά είναι αρκετά κάτω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα μιας συγκεκριμένης περιοχής, αυτό συνεπάγεται συνθήκες (σχετικής) ξηρασίας και άρα παρατεταμένο υδατικό στρες για τις καλλιέργειες.
      Όπως προαναφέρθηκε, τα επίπεδα ξηρασίας αυτά έχουν σχετική και όχι απόλυτη έννοια. Αντικατοπτρίζουν την κατάσταση του εδάφους σε σχέση με τις μέσες συνθήκες της περιόδου αναφοράς (1991-2020). Για παράδειγμα, αν η εδαφική υγρασία είναι αρκετά χαμηλή για τα δεδομένα μιας περιοχής την συγκεκριμένη περίοδο του έτους, τότε ενδέχεται να έχουμε έως και επίπεδο 5 ξηρασίας (ακραία ξηρασία) χωρίς να είναι τελείως ξερό το έδαφος. Παρομοίως, αν η εδαφική υγρασία είναι ιδιαίτερα χαμηλή σε απόλυτο βαθμό, αλλά σε κανονικά για την εποχή επίπεδα, τότε έχουμε κανονικές συνθήκες ξηρασίας (ο δείκτης SSMI είναι ελαφρώς αρνητικός ή θετικός). Στις περιπτώσεις όπου ο δείκτης SSMI είναι σημαντικά θετικός τότε έχουμε σχετικό πλεόνασμα υγρασίας στο έδαφος. Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ελλείψει επιτόπιων παρατηρήσεων οι τιμές εδαφικής υγρασίας αποτελούν εκτίμηση εξειδικευμένου μοντέλου για την επιφάνεια της Γης (ERA5-Land) και κατά τόπους ενδέχεται να υπάρχουν αποκλίσεις από τις πραγματικές συνθήκες.
      Περισσότερα...

        0

    15. Περιβάλλον

      «Απάτητα Βουνά»: Νέες υπουργικές αποφάσεις με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Βουνού

      GTnews

      Με αφορμή την 11η Δεκεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα Βουνού (International Mountain Day), το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ανακοινώνει την ενίσχυση και επέκταση του προγράμματος «Απάτητα Βουνά».
      Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη σχετική Υπουργική Απόφαση, προστίθενται 2 νέες περιοχές στο ειδικό αυτό καθεστώς προστασίας, η κορυφή Στρογγούλα στα Αθαμανικά Όρη και το όρος Πάρνωνας. Παράλληλα, με την ίδια Υπουργική Απόφαση, παρατείνονται οι πρόσθετοι όροι και περιορισμοί για την προστασία της Περιοχής Άνευ Δρόμων (ΠΑΔ) σε 3 βουνά: Σμόλικα και Τύμφη στο Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου και Χατζή στη Θεσσαλία.
      Μέχρι στιγμής, έχουν εκδοθεί συνολικά 11 σχετικές Υπουργικές Αποφάσεις για «απάτητα βουνά», μερικές εκ των οποίων έχουν πλέον ρυθμιστεί μέσω των εγκεκριμένων Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών. Οι ΠΑΔ είναι οι χερσαίες περιοχές, οι οποίες έχουν έκταση άνω του 1 τετρ. χιλιομέτρου και απέχουν πάνω από 1 χλμ. από τον πλησιέστερο δρόμο, με τις οποίες επιβάλλονται πρόσθετοι όροι και περιορισμοί στην περιοχή και οροθετείται συγκεκριμένη περιοχή άνευ δρόμων.
      Η ΥΑ για τα απάτητα βουνά κατοχυρώνει θεσμικά ένα πολύ υψηλό επίπεδο προστασίας απαγορεύοντας την κατασκευή νέων υποδομών, όπως δρόμοι και ανεμογεννήτριες. Στοχεύει στην ανάσχεση της αλλαγής χρήσης γης, η οποία αποτελεί την κυριότερη αιτία απώλειας της βιοποικιλότητας και του δασικού πλούτου σε παγκόσμιο και Ευρωπαϊκό επίπεδο, την αναχαίτιση της κατάτμησης των φυσικών και δασικών οικοσυστημάτων από δρόμους και τεχνητές επιφάνειες, καθώς και τη διατήρηση των τύπων οικοτόπων και των ειδών χλωρίδας, άγριας πανίδας και ορνιθοπανίδας που απαντώνται στη συγκεκριμένη περιοχή.
      Η Παγκόσμια Ημέρα Βουνού έχει καθιερωθεί από τον ΟΗΕ το 2003 για να αναδείξει τον ζωτικό ρόλο των βουνών ως πηγών νερού, τροφής, ενέργειας και βιοποικιλότητας, καθώς και να προωθήσει την προστασία τους από απειλές όπως η κλιματική αλλαγή και η αποδάσωση.
      Περισσότερα...

        1

    16. Περιβάλλον

      Απροσδόκητα μεγάλο υδροθερμικό πεδίο ανακαλύφθηκε στη Μήλο

      GTnews

      Με δημοσίευση της στην επιθεώρηση «Scientific Reports» διεθνής ερευνητική ομάδα στην οποία συμμετείχαν καταξιωμένοι Έλληνες επιστήμονες παρουσιάζει την ανακάλυψη ενός απροσδόκητα μεγάλου και τεκτονικά ελεγχόμενου υδροθερμικού πεδίου κατά μήκος της υποθαλάσσιας υφαλοκρηπίδας της Μήλου.
      Οι ερευνητές εντόπισαν το πεδίο αυτό κατά την αποστολή METEOR M192, χρησιμοποιώντας ποικιλία εργαλείων, μεταξύ των οποίων προηγμένα υποβρύχια συστήματα όπως αυτόνομα οχήματα και τηλεχειριζόμενα οχήματα για χαρτογράφηση και εξέταση του βυθού.
      Με αυτές τις μεθόδους η ομάδα αποκάλυψε άγνωστες μέχρι σήμερα υδροθερμικές πηγές σε βάθη μεταξύ 100 και 230 μέτρων. Αυτή η ανακάλυψη κατατάσσει τη Μήλο ανάμεσα στα μεγαλύτερα υδροθερμικά συστήματα μικρού έως μεσαίου βάθους που είναι γνωστά στη Μεσόγειο και διευρύνει σημαντικά την κατανόησή μας για το πώς κατανέμονται τέτοιοι αεραγωγοί στην περιοχή.
      Η μελέτη τεκμηριώνει τρεις κύριες περιοχές υδροθερμικών πηγών: την Αγία Κυριακή, την Παλαιοχώρα–Θειορυχεία και το Βάνι. Όλες αυτές οι περιοχές βρίσκονται πάνω σε ενεργές ζώνες ρηγμάτων που εκτείνονται κατά μήκος της υφαλοκρηπίδας της Μήλου. Τα ρήγματα αυτά αποτελούν μέρος μιας μεγάλης τεκτονικής καταβύθισης που ονομάζεται γραβένιο Μήλου–Φυριπλάκας το οποίο έχει χαμηλώσει το βυθό σε βάθη που φτάνουν τα 230 μέτρα.
      Η σαφής συσχέτιση μεταξύ της θέσης των υδροθερμικών πεδίων και αυτών των γεωλογικών δομών δείχνει ότι οι τεκτονικές δυνάμεις ασκούν ισχυρή επίδραση στο πού ανεβαίνουν τα υδροθερμικά ρευστά και εμφανίζονται στην επιφάνεια του βυθού.


      Πηγή: (ΕΚΠΑ)
      Η ευθυγράμμιση
      «Δεν περιμέναμε ποτέ να βρούμε ένα τόσο μεγάλο υδροθερμικό πεδίο ανοιχτά της Μήλου», λέει η Σόλβεϊγκ Ι. Μπίρινγκ, επιστήμονας στο MARUM – Κέντρο Θαλάσσιων Περιβαλλοντικών Επιστημών του Πανεπιστημίου της Βρέμης η οποία ηγήθηκε της αποστολής M192 κατά την οποία ανακαλύφθηκαν οι πηγές. «Όταν παρατηρήσαμε για πρώτη φορά τις πηγές με τις κάμερες του τηλεχειριζόμενου οχήματος, μείναμε άφωνοι από την ποικιλία και την ομορφιά τους  από τα λαμπυρίζοντα, σχεδόν βραστά ρευστά μέχρι τις παχιές μικροβιακές αποθέσεις που κάλυπταν τις καμινάδες».
      Σύμφωνα με την πρώτη συγγραφέα της μελέτης Παρασκευή Νομικού, από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ο χωρικός καταμερισμός των πηγών ελέγχεται στενά από την τεκτονική δομή του νησιού. «Τα δεδομένα μας δείχνουν ξεκάθαρα ότι οι στήλες αερίου ακολουθούν τα μοτίβα των μεγάλων συστημάτων ρηγμάτων γύρω από τη Μήλο. Διαφορετικές ζώνες ρηγμάτων επηρεάζουν διαφορετικές συστάδες αναβλύσεων, ειδικά στα σημεία όπου συναντώνται πολλά ρήγματα. Αυτές οι τεκτονικές δομές καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό το πώς και πού φτάνουν τα υδροθερμικά ρευστά στον βυθό» εξηγεί η κ. Νομικού.
      Τα ευρήματα δείχνουν ότι η ενεργή ρηγμάτωση και οι συνεχιζόμενες γεωλογικές διεργασίες έχουν διαμορφώσει την εξέλιξη αυτών των υδροθερμικών πεδίων. Αυτή η ανακάλυψη καθιστά τη Μήλο ένα από τα σημαντικότερα φυσικά εργαστήρια στη Μεσόγειο για τη μελέτη της αλληλεπίδρασης μεταξύ τεκτονικών διεργασιών, ηφαιστειότητας και υδροθερμικής δραστηριότητας.

      πηγή (ΕΚΠΑ)
      «Η νεοτεκτονική και ενεργός δομή της Μήλου χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη μεγάλων ρηξιγενών ζωνών, που δημιουργούν τεκτονικά μπλοκ με διαφοροποιημένες κινήσεις. Τα γεωθερμικά ρευστά χρησιμοποιούν τα ρήγματα του νησιού με αλλοιώσεις των παρακείμενων ηφαιστειακών-ιζηματογενών σχηματισμών, δημιουργώντας ένα φάσμα εκμεταλλεύσιμων βιομηχανικών ορυκτών και υδροθερμικών τύπων κοιτασμάτων. Η ανακάλυψη νέων υδροθερμικών πεδίων είναι πάρα πολύ σημαντική για την κατανόηση της ηφαιστειότητας σε σχέση με την ενεργή τεκτονική. Με τα νέα δεδομένα που συλλέξαμε μελετάμε τη συσχέτιση των χερσαίων και των θαλάσσιων τεκτονικών δομών γύρω από τη Μήλο, και στόχος είναι να δημιουργήσουμε ένα συνολικό μοντέλο της τεκτονικής δομής και της ηφαιστειότητας ώστε να ενσωματωθεί με τις μεταλλογενετικές γνώσεις που έχουμε για το νησί για την παραγωγή χαρτών που αναδεικνύουν την μεταλλογένεση και στο υποθαλάσσιο περιβάλλον» αναφέρει σε ανακοίνωση του ΕΚΠΑ η κ. Νομικού.
      Περισσότερα...

        0

    17. Περιβάλλον

      Οι χώρες που απέκτησαν τα περισσότερα δάση από το 2015 ως το 2025

      Engineer

      Η Κίνα έχει αποκτήσει τη μεγαλύτερη καθαρή δασική έκταση στον κόσμο την τελευταία δεκαετία   Τα δάση απορροφούν διοξείδιο του άνθρακα και απελευθερώνουν οξυγόνο, λειτουργώντας ως οι πνεύμονες του κόσμου.
      Οι μεταβολές στα δάση
      Ταυτόχρονα, τα δάση περιέχουν ξεχωριστά καιρικά συστήματα και ροές νερού, επηρεάζοντας εκτάσεις γης χιλιάδες μίλια μακριά. Ενώ εκατομμύρια εκτάρια (ha) έχουν χαθεί σε όλο τον Αμαζόνιο τις τελευταίες δεκαετίες, αρκετές χώρες επιδιώκουν ενεργά προσπάθειες αναδάσωσης.
      O παρακάτω πίνακας δείχνει τις χώρες με την υψηλότερη αύξηση δασικής έκτασης από το 2015, με βάση στοιχεία του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών.
      Αύξηση Δασικής Έκτασης ανά Χώρα (2015-2025)
      Κατάταξη Χώρα Καθαρό κέρδος 2015-2025 Μέση ετήσια καθαρή μεταβολή
      1 Κίνα                                                                     1.686.000 0,8
      2 Ρωσία                                                                  942.000 0,1
      3 Ινδία                                                                     191.000 0,3
      4 Τουρκία                                                                118.000 0,5
      5 Αυστραλία                                                           105.000 0,1
      6 Γαλλία                                                                  95.900 0,6
      7 Ινδονησία                                                             94.100 0,1
      8 Νότια Αφρική                                                       87.600 0,4
      9 Καναδάς                                                              82.500 0,0
      10 Βιετνάμ                                                              72.800 0,5
      Η κατάταξη των χωρών
      Η Κίνα έχει αποκτήσει τη μεγαλύτερη καθαρή δασική έκταση στον κόσμο την τελευταία δεκαετία. Από τη δεκαετία του 1970, η Κίνα έχει φυτέψει χιλιάδες, αν όχι εκατομμύρια, δέντρα στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας της «Μεγάλου Πράσινου Τείχους».
      Η πρωτοβουλία αυτή έχει σχεδιαστεί για να αποτρέψει την εισχώρηση άμμου στις ερήμους Γκόμπι και Τακλαμακάν στις πόλεις. Το έργο, που είχε ως στόχο να ολοκληρωθεί έως το 2050, είχε ανάμεικτα αποτελέσματα, συμπεριλαμβανομένων χαμηλών ποσοστών επιβίωσης δέντρων σε ορισμένες περιπτώσεις. Ωστόσο, παρά ταύτα, 1,7 εκατομμύρια καθαρά εκτάρια δασών έχουν φυτευτεί στη χώρα από το 2015.
      Η Ρωσία κατατάσσεται δεύτερη παγκοσμίως, με 942.000 εκτάρια να έχουν κερδηθεί κατά τη διάρκεια της δεκαετίας. Αυτή η τάση υποστηρίζεται από εθνικές πολιτικές που αποσκοπούν στην επιτάχυνση της ανάπτυξης των δασικών εκτάσεων από το 2018.
      Ομοίως, η Ινδία έχει θεσπίσει φιλόδοξους εθνικούς πολιτικούς στόχους για την αναδάσωση. Μέχρι το 2030, σχεδιάζει να αποκαταστήσει 26 εκατομμύρια εκτάρια δάσους στο πλαίσιο των κλιματικών στόχων της. Από το 2015, έχει δει καθαρή αύξηση 191.000 εκταρίων δάσους, η τρίτη υψηλότερη παγκοσμίως.


      Περισσότερα...

        0

    18. Περιβάλλον

      Υπουργική Απόφαση για την διαδικασία ανάθεσης διαχείρισης και εκμετάλλευσης δημοσίων δασών

      Engineer

      Δημοσιεύθηκε σε ΦΕΚ η Υ.Α. ΥΠΕΝ/ΔΔΔ/107399/3962/10.10.2025  (Β΄ 6116) Ειδικότερες διαδικασίες, προϋποθέσεις και τεχνικές λεπτομέρειες εφαρμογής των διατάξεων για την διαδικασία ανάθεσης της υλοποίησης της διαχείρισης και της εκμετάλλευσης δημοσίων δασών ή διαχειριστικών μονάδων και τις κυρώσεις λόγω μη προσήκουσας εκτέλεσης της σύμβασης σύμφωνα με τα άρθρα 21, 24 και 26 του ν. 5106/2024.
      Σύμφωνα με την απόφαση:
      Άρθρο 1 Σκοπός
      Σκοπός της παρούσας είναι ο καθορισμός των ειδικότερων διαδικασιών και των προϋποθέσεων εφαρμογής του άρθρου 21 του ν. 5106/2024 (Α’ 63), καθώς και των ειδικότερων διαδικασιών, των προϋποθέσεων και των τεχνικών λεπτομερειών εφαρμογής των άρθρων 24 και 26 του ιδίου νόμου.
      Άρθρο 2 Διαδικασία έκδοσης δημόσιας πρόσκλησης για την ανάθεση της διαχείρισης και της εκμετάλλευσης δημοσίων δασών ή διαχειριστικών μονάδων
      1. Η ανάθεση της υλοποίησης της διαχείρισης και της εκμετάλλευσης δημοσίων δασών ή διαχειριστικών μονάδων δύναται να διενεργείται κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σύμφωνα με το άρθρο 21 του ν. 5106/2024. Τα δάση ή οι διαχειριστικές μονάδες μπορεί να ανατίθενται κατά μόνας ή από κοινού.
      2. Η πρόσκληση εκδίδεται μετά από αιτιολογημένη πρόταση της Γενικής Διεύθυνσης Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος (ΓΔΔΔΠ) σχετικά με τα δάση ή τις διαχειριστικές μονάδες που επιλέγονται να ανατεθούν με τις διαδικασίες του ν. 5106/2024, κατόπιν εισήγησης από τις αρμόδιες περιφερειακές Δασικές Υπηρεσίες.
      3. Στην περίπτωση ανάθεσης από κοινού δασών ή διαχειριστικών μονάδων, ο συνδυασμός γίνεται από την ΓΔΔΔΠ, λαμβάνοντας υπόψιν τις εισηγήσεις των περιφερειακών Δασικών Υπηρεσιών.
      4. Τα δάση ή διαχειριστικές μονάδες που πρόκειται να ανατεθούν με τις διαδικασίες του ν. 5106/2024 επιλέγονται εγκαίρως, πριν την ανακοίνωση του ετήσιου Προγράμματος Εκμετάλλευσης του άρθρου 117 του ΔΚ στους ΔΑΣΕ, σύμφωνα με το άρθρο 1 του π.δ. 126/1986 (Α’ 44).
      5. Η πρόσκληση δημοσιεύεται στο Πρόγραμμα ΔΙΑΥΓΕΙΑ και στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
      Άρθρο 3 Κριτήρια αξιολόγησης δασών ή διαχειριστικών μονάδων και συνδυασμού αυτών
      1. Η εισήγηση των περιφερειακών Δασικών Υπηρεσιών, η οποία διαβιβάζεται στην ΓΔΔΔΠ δια των κατά τόπους αρμοδίων Επιθεωρήσεων Εφαρμογής Δασικής Πολιτικής, περιλαμβάνει την αξιολόγηση των δασών ή των διαχειριστικών μονάδων, με την ανάλυση των κριτηρίων να πραγματοποιείται σε επίπεδο διαχειριστικής μονάδας (συστάδα, τμήμα). Συγκεκριμένα, λαμβάνονται υπόψη η τοπογραφία, η πρόσβαση, οι περιβαλλοντικοί περιορισμοί, οι κλιματικές συνθήκες, η δασική σύνθεση
      και η έκταση. Τα παραπάνω κριτήρια και η ανάλυσή τους για την εκτίμηση του Συντελεστή Δυσκολίας Διαχείρισης περιλαμβάνονται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α της παρούσας απόφασης.
      2. Επίσης, η εισήγηση των περιφερειακών Δασικών Υπηρεσιών περιλαμβάνει τη συνολική αξιολόγηση δάσους/δασικού συμπλέγματος ως μέσος όρος της αξιολόγησης των διαχειριστικών μονάδων για κάθε ένα από τα επιμέρους κριτήρια της αξιολόγησης.
      3. Ο συνδυασμός των δασών ή των διαχειριστικών μονάδων γίνεται από την ΓΔΔΔΠ και στηρίζεται ιδίως στην παραγωγική ικανότητα αυτών, τον βαθμό δυσκολίας της απόληψης, την απόσταση που τα χωρίζει, την πιθανότητα εκδήλωσης επικίνδυνης πυρκαγιάς και το έτος λήξης της διάρκειας των οικείων διαχειριστικών μελετών. Λαμβάνονται ομοίως υπόψη η διαχειριστική μελέτη του κάθε δάσους, οι αντιπυρικές μελέτες καθώς και οι εισηγήσεις των περιφερειακών Δασικών Υπηρεσιών. Τα κριτήρια
      και η ανάλυσή τους για τον συνδυασμό δασών καθώς και η μεθοδολογία συνδυασμού περιλαμβάνονται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β της παρούσας απόφασης.
      Η Υ.Α. ΥΠΕΝ/ΔΔΔ/107399/3962/10.10.2025 (Β΄ 6116) Ειδικότερες διαδικασίες, προϋποθέσεις και τεχνικές λεπτομέρειες εφαρμογής των διατάξεων για την διαδικασία ανάθεσης της υλοποίησης της διαχείρισης και της εκμετάλλευσης δημοσίων δασών ή διαχειριστικών μονάδων και τις κυρώσεις λόγω μη προσήκουσας εκτέλεσης της σύμβασης σύμφωνα με τα άρθρα 21, 24 και 26 του ν. 5106/2024: 
      ΥΠΕΝ-ΔΔΔ-107399-3962 Ειδικότερες διαδικασίες, προϋποθέσεις και τεχνικές λεπτομέρειες εφαρμογής των διατάξεων για την διαδικασία ανάθεσης της υλοποίησης της διαχείρισης και της εκμετάλλευσης δημοσίων δασών.pdf
      Περισσότερα...

        0

    19. Περιβάλλον

      Λειψυδρία στην Αττική: Τι αποκαλύπτει η έκθεση του ΕΜΠ

      GTnews

      Λευκός καπνός βγήκε από τη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε στη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) με ζητούμενο τη κήρυξη της Αττικής σε κατάσταση λειψυδρίας.
      Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές της Αρχής, έπειτα από μαραθώνια σύσκεψη άνω των πέντε ωρών, ο πρόεδρός της κ. Κωνσταντίνος Τσιμάρας και τα δύο μέλη του Κλάδου Υδάτων κ.κ. Πρόδρομος Βλάμης και Βασίλης Δεδούσης αποφάσισαν να αποστείλουν στον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρο Παπασταύρου, ο οποίος θα λάβει και την τελική απόφαση, τη θετική τους γνωμοδότηση. Την κήρυξη της Αττικής σε κατάσταση λειψυδρίας είχε ζητήσει με επιστολή της η ΕΥΔΑΠ. Η ξηρασία έχει αξιοσημείωτα μεγάλη διάρκεια, και δικαιολογεί πλήρως την αυξημένη ανησυχία από πλευράς ΕΥΔΑΠ
      Η γνωμοδότηση για τη λειψυδρία
      Τα μέλη της Αρχής, εκτός από τα στοιχεία που είχε παραθέσει η επιχείρηση, εξέτασαν και το γνωμοδοτικό σημείωμα του καθηγητή του Τομέα Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος της Σχολής Πολιτικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ) κ. Χρήστου Μακρόπουλου.
      Σύμφωνα με πληροφορίες, στη γνωμοδότησή του ο καθηγητής επιβεβαίωνε ότι η περιοχή ευθύνης της ΕΥΔΑΠ, ήτοι το λεκανοπέδιο Αττικής, βρίσκεται σε παρατεταμένη περίοδο ξηρασίας, συγκρίσιμη μάλιστα με τη μεγάλη κρίση του 1988-1994, με ιδιαίτερη επιδείνωση στη λεκάνη του Ευήνου.
        Σε κάθε περίπτωση, η ξηρασία έχει αξιοσημείωτα μεγάλη διάρκεια, και δικαιολογεί πλήρως την αυξημένη ανησυχία από πλευράς ΕΥΔΑΠ. Όπως επισημαίνεται προς την Αρχή, ο κίνδυνος λειψυδρίας για τα επόμενα 2 με 5 χρόνια είναι ορατός και δικαιολογεί αυξημένη ανησυχία, επαγρύπνηση και επίσπευση δράσεων θωράκισης του υδροσυστήματος – αλλά όχι πανικό.
      Ανάγκη για περισσότερα έργα αποθήκευσης νερού
      Μάλιστα, τονίζεται ότι η ήδη εμφανής κλιματική μεταβλητότητα —που σύμφωνα με τα επικρατέστερα σενάρια κλιματικής αλλαγής πιθανόν θα ενισχυθεί— δείχνει ότι η χώρα χρειάζεται περισσότερα και μεγαλύτερα έργα αποθήκευσης νερού που να ανταποκρίνονται στις αυξανόμενες απαιτήσεις διαχείρισης των υδατικών πόρων.
      Πάντως, ο καθηγητής αφήνει και μια χαραμάδα αισιοδοξίας καθώς οι βροχοπτώσεις του Οκτωβρίου και των πρώτων εβδομάδων του Νοεμβρίου, ανά τη χώρα, εμφανίζουν αισθητά βελτιωμένη εικόνα συγκριτικά με τα έτη 2022–2024. Υπό αυτό το δεδομένο, προτείνεται στενή παρακολούθηση της κατάστασης και τακτική επανεκτίμηση της πορείας του τρέχοντος υδρολογικού έτους. Σε κάθε περίπτωση, δεν αναιρείται η ανάγκη για άμεσα μέτρα.
      Ελλείμματα υδάτων
      Η κατάσταση για την Αττική γίνεται ακόμη πιο εμφανής εάν αποτυπωθεί με τη σκληρή γλώσσα των αριθμών.
      Η υδρευτική και αρδευτική ζήτηση που καλείται να υποστηρίξει το εξωτερικού υδροσύστημα (ΕΥΣ) της Αθήνας είναι περίπου 465 hm3/έτος. Από αυτά, η τρέχουσα υδρευτική ζήτηση της Αθήνας είναι γύρω στα 405 εκατ. κυβικά μέτρα ετησίων (hm3/έτος). Το αν θα προκύψουν ελλείμματα ύδρευσης στην Αθήνα τα επόμενα 3-5 έτη ή το μέγεθός τους αποτελεί ζητούμενο για τους επιστήμονες.
      Κάνουν όμως στατιστικές εκτιμήσεις, βάσει σεναρίων πιθανής εξέλιξης των εισροών και της ζήτησης νερού. Έτσι, συμπεραίνεται ότι δεν αποκλείεται μια μικρή πιθανότητα εμφάνισης ελλειμμάτων μεταξύ 20 και 30 hm³/έτος, μια ποσότητα που αντιστοιχεί στη ζήτηση της Αθήνας για έναν μήνα.
      Αξίζει να επισημανθεί ότι ακόμη και ελλείμματα της τάξης των 30 hm³ ανά έτος, αν και αποτελούν σχετικά μικρό ποσοστό της συνολικής ζήτησης, θα μπορούσαν να επιβάλουν περιορισμούς στη διανομή νερού, ακόμη και πλήρων διακοπών για ορισμένες ώρες της ημέρας – υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα ήταν δυνατή η κάλυψή τους μέσω της διαχείρισης της ζήτησης ή με ενεργοποίηση εναλλακτικών πηγών υδροδότησης.
      Θετικές οι δράσεις της ΕΥΔΑΠ
      Στη γνωμοδότησή του το ΕΜΠ, σύμφωνα με πληροφορίες, κρίνει ορθές τις έως σήμερα κινήσεις της ΕΥΔΑΠ (μείωση οικολογικής παροχής Ευήνου, εντατική λειτουργία της Υλίκης, ενεργοποίηση νέων γεωτρήσεων) και εισηγείται τη συνέχισή τους.
      Προτείνει επίσης πρόσθετα βραχυπρόθεσμα μέτρα, (π.χ. διερεύνηση μεγαλύτερων αντλήσεων από Υλίκη, αξιοποίηση των εφεδρικών γεωτρήσεων Βασιλικών-Παρορίου, χρήση πλωτών αντλιοστασίων στον Μόρνο κλπ.).
      Ανάγκη στοχευμένων βραχυπρόθεσμων μέτρων
      Αν απαιτηθεί, προτείνεται να εξεταστεί από το Δημόσιο η προοπτική προσωρινής διακοπής παροχής αρδευτικού νερού, συνοδευόμενη από μεγάλες αποζημιώσεις για τους αγρότες. Οι ανάγκες σε αρδευτικό νερό που παρέχονται από το σύστημα της Αθήνας κατά μήκος του καναλιού του Μόρνου υπολογίζονται σε περίπου 30 hm3/έτος.
      Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση του καθηγητή κ. Χρήστου Μακρόπουλου προς τη ΡΑΑΕΥ, πρωτοβουλίες για τη μείωση της κατανάλωσης των νοικοκυριών στην Αττική (όπως ενημερωτικές καμπάνιες αντίστοιχες με εκείνες της περιόδου 1988–1994) δεν αναμένεται να έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο.
      Αυτό οφείλεται στο ότι η ειδική κατανάλωση, ιδίως στους μεγάλους δήμους του Λεκανοπεδίου, βρίσκεται ήδη σε σχετικά χαμηλά επίπεδα (περίπου 100 λίτρα ανά κάτοικο ημερησίως). Για αυτό απαιτούνται στοχευμένα μέτρα που να εστιάζουν κυρίως στον περιορισμό εξωτερικών χρήσεων νερού που δεν είναι αναγκαίες (πότισμα κήπων, πισίνες κλπ).
      Μεσοπρόθεσμα μέτρα εντός 2-5 ετών
      Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, το ΕΜΠ τονίζει την ανάγκη εκτεταμένης αναβάθμισης του Υδραγωγείου Μόρνου, με επείγουσες διαδικασίες, ώστε να μειωθούν απώλειες 10% που σήμερα οδηγούν σε απώλειες περίπου 50 hm3/έτος και αύξηση της παροχετευτικότητας.
      Θεωρεί επίσης σημαντική την επιτάχυνση έργων επαναχρησιμοποίησης νερού, συμπεριλαμβανομένων λύσεων για την Ψυττάλεια, καθώς και συνέχιση των έργων μείωσης απωλειών στο εσωτερικό δίκτυο, αν και οι σημερινές διαρροές που φτάνουν το 15% θεωρούνται αντίστοιχες του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
      Για τα μακροπρόθεσμα έργα – όπως ο «Εύρυτος», δηλαδή η μερική εκτροπή των Κρικελιώτη και Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο, οι αφαλατώσεις κ.ά. – κρίνεται ότι αποτελούν, κατ’ αρχάς, τεχνικά εφικτές παρεμβάσεις. Παράλληλα, εκτιμάται ότι πρέπει να μελετηθούν και έργα αναβάθμισης των αρδευτικών δικτύων και εκσυγχρονισμού των μεθόδων άρδευσης στη λεκάνη του Βοιωτικού Κηφισού, που αποτελεί τον βασικό τροφοδότη της Υλίκης.
      Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με τη γνωμοδότηση του ΕΜΠ προς τη ΡΑΑΕΥ, για όλα τα έργα (βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα), απαιτείται μια συνολική τεχνοοικονομική μελέτη σκοπιμότητας-βιωσιμότητας από το Δημόσιο και την ΕΥΔΑΠ.
      Περισσότερα...

        0

    20. Περιβάλλον

      Οι οικολογικοί διάδρομοι ως μέσο προστασίας της άγριας ζωής

      Engineer

      Το WWF Ελλάς σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών (ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ) και την Περιβαλλοντική Οργάνωση για την Άγρια Ζωή και τη Φύση «Καλλιστώ» έχει ξεκινήσει ένα έργο για τη χαρτογράφηση των οικολογικών διαδρόμων, εστιάζοντας στον πληθυσμό του κόκκινου ελαφιού (Cervus elaphus)στην Πάρνηθα, το μοναδικό μέρος της Αττικής όπου επιβιώνει το εμβληματικό αυτό είδος και ένα από τα δυο μόλις στην Ελλάδα με φυσικούς πληθυσμούς. Η γεωγραφική αυτή απομόνωση καθιστά το κόκκινο ελάφι ιδιαίτερα ευάλωτο, αυξάνοντας σημαντικά τον κίνδυνο εξαφάνισής του μέσα στα επόμενα χρόνια. Για τον λόγο αυτό η εδραίωση αναπαραγόμενων πληθυσμών του είδους  και στα γύρω βουνά της Αττικής και Βοιωτίας εκτός της Πάρνηθας είναι κρίσιμη για την επιβίωσή του. Παρόλο που ο πληθυσμός του ελαφιού έχει τη δυναμική να τα καταφέρει, καθώς πρόκειται για προσαρμοστικό είδος, φαίνεται να χρειάζεται βοήθεια καθώς κάτι τέτοιο δεν έχει εξασφαλισθεί μέχρι στιγμής. 
      Οι οικολογικοί διάδρομοι είναι οι εκείνες οι περιοχές που δρουν ως “φυσικές γέφυρες” και επιτρέπουν ή διευκολύνουν τα άγρια ζώα να κινούνται με ασφάλεια  μέσα σε κατακερματισμένα από την ανθρώπινη δραστηριότητα τοπία. Μπορεί να είναι ποτάμια, ρέματα, δασικές ζώνες, παραλίες, θαλάσσιες οδοί, αλλά και ευρύτερες φυσικές περιοχές που παρέχουν τους κατάλληλους βιοτόπους για τα είδη. Χωρίς αυτούς, πολλά είδη απομονώνονται, γίνονται ευάλωτα σε κινδύνους και αυξάνεται ο κίνδυνος  οι πληθυσμοί τους να μειώνονται ή ακόμη και να εξαφανιστούν.  
      Στην περίπτωση του κόκκινου ελαφιού, το έργο στοχεύει αρχικά στην εκτίμηση των ανθρωπογενών πιέσεων στην περιοχή (π.χ. τοποθέτηση ακουστικών αισθητήρων για την καταγραφή της όχλησης από το κυνήγι και του ανταγωνισμού με την βόσκηση ή την εφαρμογή δορυφορικής τηλεμετρίας στα ελάφια) και την κατανόηση συνολικά των αιτιών που καθηλώνουν μέχρι στιγμής το κόκκινο ελάφι στην Πάρνηθα και τις όμορες περιοχές. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση των οικολογικών διαδρόμων μετακίνησης του είδους και η διευκόλυνση της φυσικής του εξάπλωσης στα όρη Πάστρα,  Πατέρα, και Κιθαιρώνα, μέσω ήπιων και φυσικών παρεμβάσεων, όπως, η αύξηση διαθεσιμότητας της φυσικής τροφής του με σπορές και η τοποθέτηση φορητών ποτιστρών για παροχή νερού τους δύσκολους θερινούς μήνες. Τέλος, δίνεται  έμφαση στην ευαισθητοποίηση της τοπικής κοινωνίας και τη μείωση των πιθανών τριβών με την αγροτική παραγωγή (π.χ. με την πιλοτική χορήγηση ειδικών περιφράξεων προστασίας αμπελώνων) και την ενδυνάμωση της συνεργασίας με τις αρμόδιες αρχές. 
      Οι οικολογικοί διάδρομοι μπορούν να διασφαλίσουν την επιβίωσή του κόκκινου ελαφιού 
      Το WWF Ελλάς, αναγνωρίζοντας τη σημασία των οικολογικών διαδρόμων για τη βιοποικιλότητα, υλοποίησε πρόσφατα την πρώτη ολοκληρωμένη μελέτη για τους οικολογικούς διαδρόμους στη χώρα. Σε συνεργασία με το Τμήμα Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου και το Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών (ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ), χαρτογραφήθηκε η δυνητική συνδεσιμότητα ολόκληρου του δικτύου προστατευόμενων περιοχών Natura 2000 στην ηπειρωτική χώρα και πραγματοποιήθηκε πιλοτική χαρτογράφηση οικολογικών διαδρόμων για τρία είδη μεγάλων θηλαστικών που συναντώνται στη χώρα μας (καφέ αρκούδα, κόκκινο ελάφι, αγριόγιδο), προτείνοντας επιπλέον βελτιώσεις για το σχετικό εθνικό νομικό πλαίσιο. 
      Η Ναταλία Καλεβρά, συνεργάτιδα χερσαίου προγράμματος στο WWF Ελλάς, δήλωσε: “Με όχημα τους οικολογικούς διαδρόμους και τον καθοριστικό τους ρόλο στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, σχεδιάσαμε και υλοποιούμε στοχευμένες, πιλοτικές δράσεις  για την ενίσχυση της οικολογικής συνδεσιμότητας μεταξύ Αττικής και Βοιωτίας, με επίκεντρο το εμβληματικό κόκκινο ελάφι. Προσβλέποντας στη βελτίωση της βιωσιμότητας του πληθυσμού του είδους και έχοντας ως σταθερή αξία την αρμονική συνύπαρξη ανθρώπου και φύσης, εντείνουμε τις προσπάθειές μας για την ευαισθητοποίηση της κοινωνίας και την ανάπτυξη συνεργασιών με τους τοπικούς φορείς. Στόχος μας είναι το έργο να αποτελέσει παράδειγμα για τη θεσμική αναγνώριση και κατοχύρωση των οικολογικών διαδρόμων, συμβάλλοντας σε ένα βιώσιμο μέλλον για όλους.” 
      Ο Γιώργος Ηλιόπουλος επιστημονικός συνεργάτης της Περιβαλλοντικής Οργάνωσης για την Άγρια Ζωή και τη Φύση «Καλλιστώ», δήλωσε: “Το έργο των οικολογικών διαδρόμων με την εφαρμογή πρακτικών μέτρων ενίσχυσης της συνδεσιμότητας τους πληθυσμού του ελαφιού, σε συνδυασμό με πρωτοποριακές για την Ελλάδα μεθόδους καταγραφής τη συμπεριφοράς και της χρήσης βιοτόπου από το ελάφι, αποτελούν σημαντικό βήμα για την διάσωσή του είδους.” 
      Ο Χρήστος Αστάρας, διευθυντής ερευνών στο Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών (ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ) δήλωσε: “Το παρόν πιλοτικό έργο, εκτός από την συνεισφορά του στην προστασία του ελαφιού στην Αττική - Βοιωτία, είναι ένα σημαντικό βήμα προς την ανάπτυξη μίας εθνικής στρατηγικής για την διασύνδεση των προστατευόμενων περιοχών της χώρας μας.” 
      Συνοδευτικά υλικά: 
      Ενδεικτικές φωτογραφίες μπορείτε να κατεβάσετε από ΕΔΩ.   Βίντεο για το έργο που εστιάζει στο κόκκινο ελάφι, διαθέσιμο ΕΔΩ.   Το έργο χρηματοδοτείται από το WWF Ελλάς, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Συμμαχία για την Άγρια Ζωή στην Ελλάδα». Η πρωτοβουλία «Συμμαχία για την Άγρια Ζωή στην Ελλάδα» αποτελεί μια συνεργατική προσπάθεια 11 περιβαλλοντικών μη κυβερνητικών οργανώσεων με στόχο την ενίσχυση του αντίκτυπου του έργου τους, μέσα από ένα κοινό όραμα για την ευημερία της άγριας ζωής και του ανθρώπου. Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το www.greekwildlifealliance.gr.  Οι φυσικές παρεμβάσεις που υλοποιούνται για αύξηση διαθεσιμότητας της φυσικής τροφής του κόκκινου ελαφιού με σπορές και για τοποθέτηση φορητών ποτιστρών για παροχή νερού τους δύσκολους θερινούς μήνες, υποστηρίζεται από τον ΕΔΑΣΑ (Εθελοντές Δασοπυροπροστασίας Αττικής).




       
       
       
       
      Περισσότερα...

        0

    21. Περιβάλλον

      Δημόσια διαβούλευση για τη Στρατηγική Χαρτογράφηση Θορύβου του πολεοδομικού συγκροτήματος Αθήνας (Δυτική-Νότια-Πειραιάς)

      GTnews

      «Η Διεύθυνση Κλιματικής Αλλαγής και Ποιότητας της Ατμόσφαιρας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας προσκαλεί το ενδιαφερόμενο κοινό και τους φορείς να διατυπώσουν εγγράφως τις απόψεις τους επί της μελέτης της Στρατηγικής Χαρτογράφησης Θορύβου και του αντίστοιχου Σχεδίου Δράσης του πολεοδομικού συγκροτήματος Αθήνας (Δυτική-Νότια-Πειραιάς) στην ηλεκτρονική διεύθυνση [email protected] .
      Η δημόσια διαβούλευση διενεργείται σύμφωνα με τις διατάξεις της με αρ. 13586/724/2006 (ΦΕΚ Β΄384) Κοινής Υπουργικής Απόφασης και θα διαρκέσει μέχρι και τις 22 Δεκεμβρίου 2025.»
      Σχετικά έγγραφα
       
      Περισσότερα...

        0

×
×
  • Create New...

Σημαντικό

Χρησιμοποιούμε cookies για να βελτιώνουμε το περιεχόμενο του website μας. Μπορείτε να τροποποιήσετε τις ρυθμίσεις των cookie, ή να δώσετε τη συγκατάθεσή σας για την χρήση τους.