Search the Community

Η Ελλάδα ήταν το 2025 η ακριβότερη χώρα της ΕΕ-27 στο ανταγωνιστικό σκέλος των τιμολογίων λιανικής με βάση την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών και η τρίτη ακριβότερη σε ονομαστικές τιμές. Την ίδια στιγμή, τα ακριβότερα πράσινα τιμολόγια συνεχίζουν να κυριαρχούν στην αγορά παρά τις υψηλές τιμές τους, ενώ η αυξημένη χρήση ορυκτού αερίου διατήρησε σε υψηλά επίπεδα τόσο τις τιμές της χονδρεμπορικής όσο και της λιανικής αγοράς. Η νέα έκθεση του The Green Tank με τίτλο «Τάσεις στη λιανική αγορά ηλεκτρισμού της Ελλάδας» αναλύει τα χαρακτηριστικά και τις τάσεις της λιανικής αγοράς ηλεκτρισμού στην Ελλάδα κατά τη διετία 2024-2025, από την εισαγωγή των χρωματιστών τιμολογίων έως και τον Δεκέμβριο του 2025, με βάση τα επίσημα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ και της Eurostat. Τα κυριότερα ευρήματα συνοψίζονται ως εξής: Η Ελλάδα συγκαταλέγεται διαχρονικά ανάμεσα στις ακριβότερες χώρες της ΕΕ-27 στο ανταγωνιστικό σκέλος των τιμολογίων ηλεκτρικής ενέργειας. Το 2025 ήταν η ακριβότερη χώρα με βάση την αγοραστική δύναμη και η τρίτη ακριβότερη σε ονομαστικές τιμές. Τα πράσινα τιμολόγια ήταν κατά μέσο όρο 13.3% ακριβότερα από τα μπλε και 27.3% από τα κίτρινα τα οποία ήταν η φθηνότερη επιλογή σχεδόν σε όλη τη διάρκεια της διετίας. Αν όλοι οι καταναλωτές με πράσινα τιμολόγια επέλεγαν κάθε μήνα το φθηνότερο κίτρινο τιμολόγιο, θα μείωναν αθροιστικά για τη διετία 2024-2025, τις δαπάνες τους για ηλεκτρική ενέργεια κατά € 1.23 δισεκ. Παρά το υψηλότερο κόστος τους, τα πράσινα τιμολόγια διατηρούν το υψηλότερο μερίδιο των οικιακών μετρητών (58% στο τέλος του 2025), αν και η τάση είναι πτωτική. Ωστόσο, οι καταναλωτές που εγκαταλείπουν τα πράσινα τιμολόγια προτιμούν, αντί των φθηνότερων κίτρινων, τα ακριβότερα μπλε, με αποτέλεσμα το μερίδιο των μπλε σχεδόν να τετραπλασιαστεί μεταξύ Αυγούστου 2024 (7.7%) και Δεκεμβρίου 2025 (27.8%). Η λιανική αγορά χαρακτηρίζεται από πολύ υψηλή συγκέντρωση, με έναν κυρίαρχο πάροχο που διατηρεί σταθερά περίπου το 70% των οικιακών μετρητών. Οι τιμές της λιανικής εμφανίζουν ισχυρή συσχέτιση με τις τιμές της χονδρεμπορικής αγοράς, οι οποίες διατηρήθηκαν σε υψηλά επίπεδα λόγω της αυξημένης ηλεκτροπαραγωγής από ορυκτό αέριο. Το δεύτερο μισό του 2025 διευρύνθηκε σημαντικά η διαφορά μεταξύ χονδρεμπορικής και λιανικής αγοράς, αντικατοπτρίζοντας τα υψηλότερα περιθώρια κέρδους για τους προμηθευτές και το αυξημένο κόστος για τους καταναλωτές. Οι κυβερνητικές παρεμβάσεις που έγιναν κατά τη διετία 2024-2025 είχαν περιορισμένη επιτυχία ως προς τη μείωση του ενεργειακού κόστους για τα νοικοκυριά. Η έκθεση προτείνει, μεταξύ άλλων, τον περιορισμό της χρήσης ορυκτού αερίου και την ταχύτερη ανάπτυξη αποθήκευσης και ΑΠΕ, την εντατικοποίηση των ελέγχων στη λειτουργία της λιανικής αγοράς, την ανάπτυξη ανταγωνιστικών διζωνικών και δυναμικών τιμολογίων, την επιτάχυνση της εγκατάστασης έξυπνων μετρητών, καθώς και μια ευρείας κλίμακας εκστρατεία ενημέρωσης των καταναλωτών. «Η λιανική αγορά ηλεκτρισμού στην Ελλάδα εξακολουθεί να επιβαρύνει υπέρμετρα τα νοικοκυριά, ενώ η ενεργειακή φτώχεια παραμένει σε πολύ υψηλά επίπεδα. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η ισχυρή εξάρτηση από το ορυκτό αέριο, η έλλειψη επαρκούς ενημέρωσης των καταναλωτών, καθώς και η περιορισμένη κινητικότητα μεταξύ παρόχων και τιμολογίων, συντηρούν ένα ακριβό μοντέλο στη λιανική αγορά. Η ενίσχυση του ανταγωνισμού, η διαφάνεια και η ταχύτερη μετάβαση σε ένα σύστημα βασισμένο στις ΑΠΕ και την αποθήκευση μπορούν να μειώσουν ουσιαστικά το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις», δήλωσε ο Νίκος Μάντζαρης, επικεφαλής αναλυτής πολιτικής του Green Tank.

Ένα νέο «κύμα» deals κυοφορεί εν τη γενέσει της η αγορά μπαταριών, με funds, ξένους και εγχώριους επενδυτές να αναζητούν «ευκαιρίες» σε assets μικρομεσαίων επενδυτών, που με τη σειρά τους βλέπουν συμφερότερη την πώληση από την υλοποίηση. Η εν λόγω κινητικότητα εδράζεται στη θεμελιώδη σημασία της αποθήκευσης, που σε συνθήκες υπερπαραγωγής πράσινης ενέργειας με χιλιάδες φθηνές μεγαβατόρες να απορρίπτονται καθημερινά, οι μπαταρίες αναδεικνύονται στο νέο «must» της ενεργειακής μετάβασης, με την ποιοτική διαφορά σε σχέση με άλλες φάσεις της «πράσινης» αγοράς να είναι το γεγονός ότι πολύ περισσότερο σήμερα ο κλάδος της ενέργειας τείνει να αποτελεί «παιχνίδι για μεγάλους παίκτες». Αδιαμφισβήτητα, η ενσωμάτωση των μπαταριών στο ηλεκτρικό σύστημα θα επιδράσει θετικά στη διαμόρφωση των τελικών τιμών ενέργειας για τον καταναλωτή, με την παραγόμενη φθηνή «πράσινη» ενέργεια να καθίσταται διαθέσιμη προς κατανάλωση και τις βραδινές ώρες, όταν και οι τιμές κορυφώνονται στο Χρηματιστήριο Ενέργειας σε απόρροια της υποχώρησης της συμμετοχής των ΑΠΕ (κυρίως φωτοβολταϊκών) στο ενεργειακό μίγμα της χώρας. Επιπρόσθετα, η προσθήκη των μπαταριών διατηρεί και ισχυρή γεωπολιτική διάσταση, με το μέγεθος της αποθήκευσης να καταλήγει αντιστρόφως ανάλογο της εξάρτησης των χωρών από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, πράγμα που εν καιρώ πολέμου, , όπως κατά την τρέχουσα περίοδο, αποδεικνύεται κρίσιμη «αχίλλειος πτέρνα» για την ομαλή λειτουργία των ενεργειακών συστημάτων, με τις επιπτώσεις να διαχέονται στο σύνολο της οικονομίας, τόσο σε έκταση όσο και σε βάθος. Ειδικότερα, όπως επισημαίνουν παράγοντες της αγοράς που συνομίλησαν με τη «Ν», ο λόγος περί εξαγοράς assets αποθήκευσης γίνεται για τα έργα που θα προκριθούν μέσω της πρόσκλησης του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) για merchant μπαταρίες, με τη σχετική διαδικασία να βρίσκεται προσώρας στη φάση της αξιολόγησης των αιτημάτων που έχουν κατατεθεί, αναμένοντας τα τελικά αποτελέσματα μέσα στο επόμενο δίμηνο, όπως έχει εξαγγείλει η γενική γραμματέας Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών, Δέσποινα Παληαρούτα. Το «παράθυρο ευκαιρίας» για υποψήφιους επενδυτές, όπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, εμφανίζεται στις περιπτώσεις μικρομεσαίων επενδυτών που έχουν «τρέξει» την όλη διαδικασία συμμετοχής στην πρόσκληση, αδυνατώντας, ωστόσο, στην περίπτωση που λάβουν Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης, να προχωρήσουν στην υλοποίηση των έργων, με τον βασικό λόγο να εδράζεται τόσο στη δυσκολία συμμόρφωσης με τους όρους της πρόσκλησης (αυστηρά χρονικά πλαίσια κ.λπ.) όσο και στην αδυναμία χρηματοδότησης, ενώ το πρόβλημα ξεκινάει από το κόστος διατήρησης της εγγυητικής επιστολής μέχρι τη διασφάλιση τραπεζικής χρηματοδότησης. Σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία, οι τελικοί δικαιούχοι καλούνται, εφόσον αποδεχτούν τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης που θα εκδοθούν από τους Διαχειριστές για τα έργα τους, να υποβάλουν εγγυητικές επιστολές, με τα ποσά να προσδιορίζονται στα 200.000 ευρώ/MW για μπαταρίες που θα συνδεθούν στο δίκτυο του ΑΔΜΗΕ και στα 50.000 ευρώ/MW για εκείνες στο δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ. Επιπρόσθετα, τα έργα θα πρέπει να υλοποιηθούν, καταθέτοντας σχετική δήλωση ετοιμότητας στους Διαχειριστές, μέσα σε 18 μήνες, καθώς διαφορετικά καταπίπτουν οι εγγυητικές επιστολές. Σε μειονεκτική θέση Κατά συνέπεια, όπως σχολιάζουν οι ίδιες πηγές, το συνολικό κόστος προκύπτει ιδιαίτερα υψηλό για τις αντοχές ενός μικρομεσαίου επενδυτή που αντικειμενικά διατηρεί διαφορετικό βαθμό ευελιξίας τόσο στις συναλλαγές του με το τραπεζικό σύστημα όσο και κατά τη διαδικασία υλοποίησης του έργου, με αποτέλεσμα ανάλογα «αγκάθια» να αποτελούν το κομμάτι της χρηματοδότησης όσο και η τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων για τη διεκπεραίωση του έργου. Αναλυτικότερα, οι τράπεζες έχουν αυστηροποιήσει σημαντικά τους όρους χορήγησης εγγυητικών επιστολών, απαιτώντας υψηλότερα ποσοστά cash collateral, δηλαδή μεγαλύτερη δέσμευση κεφαλαίων εκ μέρους των επενδυτών, για να προχωρήσουν στη σχετική συναλλαγή. Ως τούτου, ένα έργο ισχύος 50 MW με σύνδεση στον ΑΔΜΗΕ θα πρέπει να συνοδεύεται με εγγυητική επιστολή της τάξης των 10 εκατ. ευρώ, ποσό που δύσκολα μπορεί να διατηρήσει ένας μικρομεσαίος επενδυτής «παγωμένο» στην τράπεζα. Την ίδια στιγμή, όπως συμπληρώνουν οι ίδιες πηγές, οι όροι διαφοροποιούνται ανάμεσα στους «μεγάλους» και τους «μικρούς» παίκτες της αγοράς, με τους πρώτους να χαίρουν μικρότερων επιτοκίων, της τάξης του 0,6% ή 0,9%, όταν οι δεύτεροι καλούνται να διαχειριστούν ποσοστά 1% και 1,5% για τις εγγυητικές επιστολές. Η εν λόγω διαφορετική προσέγγιση προκύπτει από το «background» της κάθε εταιρείας, με τις μεγαλύτερες εύλογα να διατηρούν καλύτερη πιστοληπτική ικανότητα και ανοιχτές χρηματοροές με τις τράπεζες, γεγονός που τους επιτρέπει και μεγαλύτερη ευελιξία στις όποιες συναλλαγές, παρά το γενικό ρίσκο της αγοράς, που στην περίπτωση των μικρομεσαίων επενδυτών καταλήγει να «βαραίνει» περισσότερο στη λήψη των τελικών αποφάσεων. Αναζήτηση αγοραστών Με άλλα λόγια, το βασικό πρόβλημα που ωθεί τους μικρομεσαίους επενδυτές να αναζητούν αγοραστές για τα έργα τους είναι από τη μία το ύψος της εγγυητικής επιστολής και από την άλλη το κόστος διατήρησης αυτής, με τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα να έρχονται συμπληρωματικά να δυσκολέψουν περαιτέρω το επιχειρησιακό σχέδιο. Με δεδομένο ότι τα έργα που θα προκριθούν από την πρόσκληση του ΥΠΕΝ θα αποτελέσουν το επόμενο μεγάλο κύμα έργων αποθήκευσης στην Ελλάδα με ορίζοντα μέχρι το 2030, εύλογα κερδίζουν την προσοχή των υποψήφιων επενδυτών, καθώς αναγνωρίζουν ότι συνιστούν το βασικό όχημα για να μετρήσουν παρουσία στην ελληνική αγορά αποθήκευσης. Επιλογή αποχής παρά το ενδιαφέρον Σχετικά με τη συμμετοχή στη διαγωνιστική διαδικασία, όπως σχολιάζουν αρμόδιες πηγές, οι υποψήφιοι αγοραστές, παρά το εγγενές ενδιαφέρον τους να δραστηριοποιηθούν και στην αποθήκευση ενέργειας, επέλεξαν να μείνουν εκτός της πρόσκλησης ενδιαφέροντος, θέλοντας να αποφύγουν τόσο το κόστος της διαδικασίας όσο και το πρόσθετο κόστος από τη γραφειοκρατική αβεβαιότητα με τις αλλεπάλληλες καθυστερήσεις τόσο στην ολοκλήρωση της υποβολής αιτήσεων όσο και στην έκδοση των τελικών αποτελεσμάτων. Σε κάθε περίπτωση, οι διαστάσεις που δύναται να λάβει η εν λόγω δευτερογενής αγορά είναι συγκεκριμένες και καθορίζονται από το όριο αντισυγκέντρωσης των 500 MW που έχει θεσπίσει το ΥΠΕΝ και πρόκειται να «θωρακίσει» περαιτέρω νομικά με σχετικό άρθρο στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο. Το εν λόγω όριο αντισυγκέντρωσης αφορά το μέγιστο μέγεθος ενός χαρτοφυλακίου για φυσικό ή νομικό πρόσωπο (συμπεριλαμβανομένων των συνδεδεμένων εταιρειών ή λοιπών συμμετοχών) μέχρι το 2029, ενώ ανάλογο όριο στα 250 MW έχει οριστεί κατά την ίδια λογική για έργα μέσω της πρόσκλησης. Υπό αυτό το πρίσμα, η δυνατότητα εξαγορών, τουλάχιστον για τους μεγάλους παίκτες της ελληνικής αγοράς, που ήδη αναπτύσσουν έργα από τους διαγωνισμούς αποθήκευσης και έχουν καταθέσει αιτήματα στο πλαίσιο της πρόσκλησης, είναι συγκεκριμένη έως περιορισμένη, με μεγαλύτερη ευχέρεια κινήσεων να διαθέτουν funds και ξένες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην ελληνική αγορά των ΑΠΕ χωρίς ακόμη να μετράνε έργα αποθήκευσης στο χαρτοφυλάκιό τους.

Με προσομοιώσεις υποβολής προσφορών στα συστήματα του Χρηματιστήριου Ενέργειας και του ΑΔΜΗΕ αλλά και την «εκπαίδευση» της αγοράς συνεχίζει η προετοιμασία για την ένταξη των πρώτων συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας στο ηλεκτρικό σύστημα, πράγμα που, όπως όλα δείχνουν, αναμένεται να γίνει μέσα στον επόμενο μήνα. Ειδικότερα, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, το Χρηματιστήριο Ενέργειας έχει εκκινήσει, ήδη από τις 2 Φεβρουαρίου με προοπτική να ολοκληρωθούν μέχρι τις 27 του μήνα, δοκιμές με τους συμμετέχοντες, καλώντας τους τελευταίους να υποβάλουν προσφορές και εντολές προκειμένου να διαπιστωθεί τόσο η διαλειτουργικότητα των συστημάτων όσο και να «δοκιμαστούν» και να εξοικειωθούν με την διαδικασία. Σε αυτή την κατεύθυνση, το Χρηματιστήριο Ενέργειας πραγματοποίησε σχετική ημερίδα την περασμένη Πέμπτη, όπου παρουσίασε τις αλλαγές που προκύπτουν με την ενσωμάτωση των μπαταριών στο ηλεκτρικό σύστημα, ενώ εξήγησε από την αρχή μέχρι το τέλος την διαδικασία για να «πάρουν θέση» οι μπαταρίες στα «ταμπλό» του ΕΧΕ. Η ημερίδα γνώρισε, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, μεγάλη απήχηση, φτάνοντας τους 280 συμμετέχοντες, πράγμα που επιβεβαιώνει με την σειρά του την «αγωνία» της αγοράς να ευθυγραμμιστεί επαρκώς με την λειτουργία των μπαταριών στο σύστημα. Αξίζει να σημειωθεί ότι συνολικά 6 Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦΟΣΕ) έχουν προσέλθει και αξιοποιήσει μέχρι στιγμής τις δοκιμές, με όποιους άλλους να έχουν περιθώριο ακόμη πέντε μέρες μετά την απόφαση του Χρηματιστήριου Ενέργειας να δώσει παράταση στις «προσομοιώσεις» μέχρι το τέλος του μήνα, ήτοι 27 Φεβρουάριου. Αν και το νούμερο φαντάζει μικρό, εντούτοις εξηγείται δεδομένου ότι η δραστηριότητα των μπαταριών στις αγορές ενέργειας θα λάβει χώρα κατά κύριο λόγο μέσω των Φορέων Σωρευτικής Εκπροσώπησης με τις όποιες «κατά μόνας» περιπτώσεις μπαταριών να είναι περιορισμένες. Βέβαια, όπως σχολιάζουν αρμόδιες πηγές, οι ενεργοί και εγγεγραμμένοι ΦοΣΕ στην ελληνική αγορά ενέργειας δεν είναι μόνο έξι, ωστόσο, όπως φαίνεται και προκύπτει από τα στοιχεία, οι βασικοί «παίκτες» της αγοράς έχουν προσέλθει στις «προσομοιώσεις» με το όποιο «κενό» να αναμένεται να καλυφθεί συν τω χρόνω όταν και πρόκειται να μπουν ακόμη περισσότερα έργα σε λειτουργία. Σε κάθε περίπτωση οι δοκιμές δεν έχουν δείξει κάποιο πρόβλημα μέχρι στιγμής, γεγονός που με την σειρά του επιβεβαιώνει εκ νέου το αρχικό χρονοδιάγραμμα που είχε τεθεί για την ηλέκτριση των πρώτων μπαταριών αρχές Μαρτίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι παράλληλα τρέχουν δοκιμές – διεπαφές των συστημάτων ανάμεσα στο ΕΧΕ και τον ΑΔΜΗΕ με τον τελευταίο να πραγματοποιεί ανάλογες δοκιμές με τους συμμετέχοντες. Η επιβεβαίωση της λειτουργίας όλων των συστημάτων θα δώσει το «πράσινο φως» ώστε να προχωρήσουν οι δοκιμές ηλέκτρισης και τα επιμέρους σχετικά βήματα για να μετρήσουμε τους πρώτους σταθμούς αποθήκευσης στο ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα. Τέλος, σε εκκρεμότητα παραμένει το θέμα της εγγραφής των σταθμών στα μητρώα των ΦοΣΕ, πράγμα, που όπως επιβεβαιώνουν νεότερες πληροφορίες, θα επιλυθεί με σχετική νομοθετική ρύθμιση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με βάση την οποία θα διευρύνεται ο χαρακτήρας των Φορέων ώστε να μπορούν να εκπροσωπούν και έργα αποθήκευσης.

Εκταμίευση επιπλέον 1,8 δις ευρώ για νέες επενδύσεις σε 13 χώρες με το σύνολο της φετινής χρονιάς να ανέρχεται σε 5,46 δις ευρώ και τον αριθμό επενδύσεων σε όλα τα δικαιούχα κράτη μέλη σε 79 - Ποιοι θα λάβουν χρηματοδοτήσεις Έξι ελληνικά έργα μεταξύ των οποίων η αναβάθμιση του δικτύου ηλεκτρισμού μέσω έξυπνων συστημάτων χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού (Modernisation Fund) της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο χθες ανακοίνωσε την εκταμίευση επιπλέον 1,8 δις ευρώ για νέες επενδύσεις σε 13 χώρες. Το Ταμείο χρηματοδοτείται από έσοδα του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών της ΕΕ (EU ETS) και υποστηρίζει τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών συστημάτων στην ΕΕ, έργα βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης και μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (GHG) στους τομείς της ενέργειας, της βιομηχανίας και των μεταφορών. Δικαιούχοι των πόρων του Ταμείου είναι 13 χώρες της ΕΕ με κατά κεφαλήν ΑΕΠ κάτω από το 75% του μέσου όρου της Ένωσης κατά τα έτη 2016 έως 2018. Τα κράτη μέλη που θα λάβουν τις χρηματοδοτήσεις είναι η Βουλγαρία, η Κροατία, η Τσεχία, η Εσθονία, η Ουγγαρία, η Λετονία, η Λιθουανία, η Πολωνία, η Ρουμανία και η Σλοβακία, καθώς και η Ελλάδα, η Πορτογαλία και η Σλοβενία, οι οποίες κατέστησαν επιλέξιμες για στήριξη από τον Ιανουάριο του 2024, βάσει της αναθεωρημένης οδηγίας για το Σύστημα Εμπορίας Ρύπων. Χθες ανακοινώθηκε η δεύτερη εκταμίευση του Ταμείου Εκσυγχρονισμού για το 2025, η οποία προστίθεται στα 3,66 δις ευρώ που είχαν εκταμιευτεί τον Ιούλιο για 34 επενδύσεις, ανεβάζοντας το σύνολο των εκταμιεύσεων τη φετινής χρονιάς σε 5,46 δις ευρώ και τον συνολικό αριθμό επενδύσεων σε όλα τα δικαιούχα κράτη μέλη σε 79. Συγκεκριμένα εφέτος πραγματοποιήθηκαν εκταμιεύσεις για την Ελλάδα (163 εκατ. ευρώ), τη Βουλγαρία (50 εκατ. ευρώ), την Κροατία (224 εκατ. ευρώ), την Τσεχία (1,78 δις ευρώ), την Εσθονία (111 εκατ. ευρώ), την Ουγγαρία (279 εκατ. ευρώ), τη Λετονία (40 εκατ. ευρώ), τη Λιθουανία (42 εκατ. ευρώ), την Πολωνία (1,44 δις ευρώ), την Πορτογαλία (15 εκατ. ευρώ), τη Ρουμανία (1,24 δις ευρώ), τη Σλοβακία (26 εκατ. ευρώ) και τη Σλοβενία (47 εκατ. ευρώ). Υπενθυμίζεται ότι για το 2024 η Ελλάδα είχε λάβει από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού 113,6 εκατ. ευρώ. Από το 2021 ως σήμερα, το Ταμείο έχει διαθέσει συνολικά περισσότερα από 20 δις. ευρώ για 294 επενδύσεις στην καθαρή ενέργεια. Τα έργα που μπαίνουν στο Modernisation Fund Τα ελληνικά έργα που περιλαμβάνονται στη λίστα προτεραιότητας του Modernisation Fund είναι: • Η αντικατάσταση αστικών πετρελαιοκίνητων λεωφορείων με 50 λεωφορεία που θα κινούνται με πράσινο υδρογόνο στην Αθήνα • Η αντικατάσταση 50 αστικών πετρελαιοκίνητων λεωφορείων με νέα ηλεκτρικά λεωφορεία στην Αθήνα. • Μέτρα ενίσχυσης της ενεργειακής απόδοσης στα δημόσια κτίρια μέσω Σύμβασης Ενεργειακής Απόδοσης (ΕPC), με πρώτη πιλοτική εφαρμογή σε δημοτικές/περιφερειακές πισίνες • Σχήμα εκσυγχρονισμού συστημάτων θέρμανσης/ψύξης με τη χρήση ΑΠΕ σε θερμοκήπια • Ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίου και εκσυγχρονισμός διαδικασίας παραγωγής σε εργοστάσια του υπουργείου Εθνικής Άμυνας. • Η αναβάθμιση και ο εκσυγχρονισμός του δικτύου ηλεκτρισμού, μέσω έξυπνων συστημάτων που ενισχύουν τη δυναμικότητα των υποσταθμών και την ενσωμάτωση των ΑΠΕ. Και τα 79 έργα που υποστηρίχθηκαν το 2025 επικεντρώνονται στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, τη χρήση και την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών δικτύων και τις βελτιώσεις στην ενεργειακή απόδοση. Τα δικαιούχα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλουν στο Ταμείο νέες επενδυτικές προτάσεις ως τις 15η Ιανουαρίου 2026 για τις προτάσεις χωρίς προτεραιότητα και ως τις 12η Φεβρουαρίου 2026 για τις προτάσεις προτεραιότητας. Οι επενδύσεις προτεραιότητας, που αντιπροσωπεύουν πάνω από το 90% του χαρτοφυλακίου, επικεντρώνονται στον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών συστημάτων, στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ενέργεια, τη βιομηχανία και τις μεταφορές, και στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης που αναφέρονται στην οδηγία για το ΣΕΔΕ της ΕΕ.

Στην πρώτη θέση της ηλεκτροπαραγωγής βρέθηκαν οι ΑΠΕ τους πρώτους δέκα μήνες του 2025, με 22,568 GWh αθροιστικά και υψηλό δεκαετίας, σύμφωνα με ανάλυση του Green Tank. Οι ανανεώσιμες πηγές σημείωσαν αύξηση 5.5% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024. Ακολούθησε το ορυκτό αέριο με 19,079 GWh , καταγράφοντας υψηλό και αύξηση 12.6% σε σχέση με τους πρώτους δέκα μήνες του 2024. Σε ιστορικά υψηλά επίπεδα βρέθηκαν και οι καθαρές εξαγωγές της χώρας, φτάνοντας τις 1,932 GWh για τους πρώτους δέκα μήνες του 2025, σχεδόν τριπλασιάζοντας την αντίστοιχη επίδοση του 2024 (752 GWh). Στην τρίτη θέση της ηλεκτροπαραγωγής μετά τις ΑΠΕ και το αέριο βρέθηκε το πετρέλαιο με 3,228 GWh. Ακολούθησαν τα μεγάλα υδροηλεκτρικά με 2,738 GWh, και τη χαμηλότερη παραγωγή δεκαμήνου της τελευταίας πενταετίας. Στην τελευταία θέση βρέθηκε ο λιγνίτης με 2,111 GWh και τη χαμηλότερη ιστορικά ηλεκτροπαραγωγή δεκαμήνου, 11.6% λιγότερο από το προηγούμενο ιστορικό χαμηλό του δεκαμήνου του 2024. Πρακτικά αμετάβλητη η ζήτηση Η εγχώρια ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας τους πρώτους δέκα μήνες του 2025 ήταν 47,807 GWh αθροιστικά, πολύ κοντά στα επίπεδα της αντίστοιχης περιόδου του 2024 (48,007 GWh, -0.4%). Ωστόσο, η εγχώρια ηλεκτροπαραγωγή έφτασε τις 50,787 GWh, σημειώνοντας αύξηση 5.7% σε σχέση με το 2024 και ιστορικό υψηλό, γεγονός που σχετίζεται με το ιστορικό υψηλό των εξαγωγών για αυτό το διάστημα. Οι ΑΠΕ είχαν για άλλη μια φορά το μεγαλύτερο μερίδιο στην κάλυψη της ζήτησης με 47.2%, και ιστορικό υψηλό για τους πρώτους δέκα μήνες του έτους. Το ορυκτό αέριο ακολούθησε δεύτερο με 39.9% στην κάλυψη της ζήτησης και το μεγαλύτερο μερίδιο της τελευταίας δεκαετίας για το διάστημα των δέκα μηνών. Στην τρίτη θέση μετά τις ΑΠΕ και το αέριο, ήταν το πετρέλαιο που κάλυψε 6.8% της συνολικής ζήτησης και περισσότερο από 90% της ζήτησης στα μη διασυνδεδεμένα νησιά. Στις δύο τελευταίες θέσεις βρέθηκαν τα μεγάλα υδροηλεκτρικά με μερίδιο 5.7%, και ο λιγνίτης με μερίδιο 4.4%, το χαμηλότερο μερίδιο στην κάλυψη της ζήτησης για αυτό το διάστημα του έτους. Η σύγκριση με το 2024 Συγκρίνοντας το διάστημα Ιανουάριος-Οκτώβριος του 2025 με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, οι μεγαλύτερες μεταβολές σημειώθηκαν στο ισοζύγιο διασυνδέσεων και στο αέριο. Το αέριο αυξήθηκε αθροιστικά κατά 2,131 GWh, ενώ το ισοζύγιο διασυνδέσεων μετατοπίστηκε κατά 2,685 GWh προς τις καθαρές εξαγωγές. Οι ΑΠΕ παρουσίασαν αύξηση κατά 1,175 GWh για τους πρώτους δέκα μήνες, χάρη στην αυξημένη παραγωγή των φωτοβολταϊκών. Ενδεικτικά, η παραγωγή από φωτοβολταϊκά υψηλής τάσης αυτό το διάστημα έφτασε τις 3,900 GWh (+1,750 GWh από το 2024), ενώ η παραγωγή από αιολικά υψηλής τάσης μειώθηκε κατά 598 GWh, φτάνοντας τις 8,186 GWh για το δεκάμηνο. Τα μεγάλα υδροηλεκτρικά, ο λιγνίτης και το πετρέλαιο μειώθηκαν κατά 370 GWh, 278 GWh και κατά 174 GWh αντίστοιχα γι’ αυτό το διάστημα. Συμπερασματικά, φαίνεται ότι η αύξηση των ΑΠΕ αυτό το διάστημα ήταν υπεραρκετή για να αντισταθμίσει τη μείωση της παραγωγής από μεγάλα υδροηλεκτρικά, λιγνίτη και πετρέλαιο (-822 GWh αθροιστικά), ενώ ένα τμήμα της αύξησης της ηλεκτροπαραγωγής από ΑΠΕ διοχετεύτηκε στις γειτονικές χώρες. Ακόμα μεγαλύτερη ωστόσο ήταν η συνεισφορά της ηλεκτρικής ενέργειας από αέριο στις καθαρές εξαγωγές, καθώς η αύξηση του αερίου (2,131 GWh) αποτέλεσε το μεγαλύτερο τμήμα της μεταβολής του ισοζυγίου διασυνδέσεων (2,685 GWh). Ο Οκτώβριος Τον Οκτώβριο 2025, οι ΑΠΕ (κυρίως αιολικά και φωτοβολταϊκά) βρέθηκαν στην πρώτη θέση της ηλεκτροπαραγωγής με 1,896 GWh, παρά τη μείωση κατά 22.2% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο και κατά 17.6% σε σχέση με τον περσινό Οκτώβριο. Το ορυκτό αέριο ήταν στη δεύτερη θέση και σε απόσταση αναπνοής από τις ΑΠΕ με 1,887 GWh. Σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα είχε αύξηση 5.9%, ενώ σε σχέση με τον Οκτώβριο 2024 αυξήθηκε κατά 28.7%. Στην τρίτη θέση μετά το αέριο ήταν το πετρέλαιο με 286 GWh και 19.6% κάτω από τον Σεπτέμβριο. Ακολούθησαν τα μεγάλα υδροηλεκτρικά με 248 GWh και πτώση 13% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο, αλλά αύξηση 39.2% συγκριτικά με τον περσινό Οκτώβριο. Ο λιγνίτης με 195 GWh σημείωσε αύξηση 88% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο και είχε σχεδόν διπλάσια παραγωγή σε σχέση με τον περσινό Οκτώβριο (65 GWh). Το 63% της παραγωγής από λιγνίτη προήλθε από τον Άγιο Δημήτριο Η συνολική εγχώρια ζήτηση έπεσε στις 4,267 GWh, σε χαμηλό πενταμήνου αλλά σε επίπεδα συγκρίσιμα με αυτά του περσινού Οκτωβρίου. Ωστόσο σε σχέση με τον Σεπτέμβριο η εγχώρια ζήτηση μειώθηκε κατά 9.2%. Στο ισοζύγιο διασυνδέσεων, η Ελλάδα ήταν καθαρά εξαγωγική με 246 GWh για έκτο συνεχόμενο μήνα και για ένατο μήνα στους δέκα του 2025. Σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 7.9%, ωστόσο, σε σχέση με τον περσινό Οκτώβριο υπερτετραπλασιάστηκαν (+336.8%). Η μέση τιμή στην χονδρεμπορική αγορά ενέργειας τον Οκτώβριο 2025 ανέβηκε κατά 21% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα φτάνοντας τα 112.3 €/MWh. Σε σχέση με τον περσινό Οκτώβριο η τιμή αυξήθηκε κατά 24.6%, αντικατοπτρίζοντας την αυξημένη παραγωγή από ορυκτά καύσιμα.

Mπορεί αρκετές εταιρίες από το χώρο της προμήθειας ηλεκτρισμού, να προχωρούν σε εξαγορές και συμμαχίες για να διευρύνουν την παρουσία τους στη λιανική αγορά, όμως το μερίδιο της ΔΕΗ παραμένει σταθερά αγκυλωμένο πάνω από το 80%, πλησιάζει πια στο 81%, με αυξητικές μάλλον τάσεις αν κρίνουμε από τα τελευταία στοιχεία του Αυγούστου, μήνα κατά τον οποίο το μερίδιο της κυρίαρχης εταιρίας ανέβηκε στο 80,99%, έναντι 80,73% τον Ιούλιο και 80,42% τον Ιούνιο, σύμφωνα με το μηνιαίο δελτίο του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας. Βέβαια ο Αύγουστους ήταν μήνας αναμονής για τις ιδιωτικές εταιρίες προμήθειας, με τις περισσότερες να έχουν παγώσει τις προωθητικές τους καμπάνιες εν όψει του φθινοπώρου, που αναμένεται να κινηθούν πιο δυναμικά. Το έναυσμα έδωσε ήδη η Mοτορ Οιλ, η οποία πρόσφατα ολοκλήρωσε την εξαγορά του 90% της NRG και ήδη “τρέχει” μεγάλη διαφημιστική καμπάνια και ακολουθούν και άλλες εταιρίες, όπως φάνηκε από την πρόσφατη συμφωνία της Ηρων, του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ με την εταιρία καυσίμων Ελινόιλ κλπ. Κύκλοι της αγοράς αναφέρουν ότι οι συνεργασίες αυτές είναι μόνον η αρχή και ότι μέσα στους επόμενους μήνες πρέπει να περιμένουμε και άλλα deal, με τους παρόχους να στρέφονται στην παρουσίαση συνδυαστικών ενεργειακών λύσεων για να προσελκύσουν καταναλωτές. Πάντως το μεγάλο άνοιγμα της αγοράς, δεν φαίνεται να γίνεται, όσο η ΔΕΗ διατηρεί την τρέχουσα τιμολογιακή της πολιτική, η οποία αφήνει ελάχιστα περιθώρια στον ανταγωνισμό για να διεισδύσει δυναμικά στην αγορά. Οι δημοπρασίες φτηνής ηλεκτρικής ενέργειας (ΝΟΜΕ) δεν απέδωσαν τα αναμενόμενα όσον αφορά στη λιανική και πλέον η προσοχή όλων είναι στραμμένη στις ανακατατάξεις που θα φέρει η πώληση των τριών λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ (όταν και εφόσον ολοκληρωθεί) και η εφαρμογή του target model. Aξίζει να σημειωθεί ότι πια ούτε στην επικαιροποιημένη συμφωνία της κυβέρνησης με τους δανειστές, αυτήν που έκλεισε την περασμένη άνοιξη στο πλαίσιο της 4ης αξιολόγησης, δεν υπάρχει η αναφορά στα μερίδια- στόχους που έθεσε το μνημόνιο του 2015 και το οποίο προέβλεπε ότι το μερίδιο της ΔΕΗ στη λιανική θα έπρεπε στο τέλος του 2019 να ήταν κάτω του 50%. Τώρα το συγκεκριμένο ποσοστό δεν αναγράφεται, με ότι και αν σημαίνει αυτό. Από τους εναλλακτικούς παρόχους, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας για τον Αύγουστο, την πρώτη θέση κατέχει η Ηρων με μερίδιο 4,13%, έναντι 4,30% τον Ιούλιο και 4,58% τον Ιούνιο, με ποσοστό 1,95% στη Χαμηλή Τάση και 2,18% στη μέση. Ακολουθεί η Μυτιληναίος με 4,01% έναντι 4,07% τον Ιούλιο και 4,14% τον Ιούλιο. (στη χαμηλή τάση κατέχει το 1,76% και στη μέση το 2,24%) και η ELPEDISON με 2,95% έναντι 3,04% τον Ιούλιο και 3,18% τον Ιούνιο. Η εταιρία κατέχει το 1,37% στη χαμηλή τάση και 1,38% στη μέση και 0,20% στην υψηλή, προφανώς λόγω ιδιοκατανάλωσης. Η NRG Trading, η οποία ξαγοράστηκε από την Μότορ Οιλ είχε μερίδιο 1,23% έναντι 1,18% τον Ιούλιο και 1,29% τον Ιούνιο. ( 0,47% στη χαμηλή τάση και 0,75% στη μέση). Η VOLTERRA ανέβασε το μερίδιο της σε 1,43% τον Αύγουστο έναντι 1,38% τον Ιούλιο και 1,25% τον Ιούνιο. (0,84% στη Χαμηλή Τάση και 0,59% στη Μέση Ταση), ενώ μερίδιο της WATT + VOLT διαμορφώθηκε στο 1,65% από 1,69% τον Ιούλιο και 1,66% τον Ιούνιο και της GREEN έφθασε, τον Αύγουστο, το 0,53% από 0,52% τον Ιούλιο και 0,56% τον Ιούνιο. Τέλος, από το μερίδιο 80,99% που είχε η ΔΕΗ τον Αύγουστο στη λιανική, το 53,80% αφορά στη χαμηλή τάση, το 16,42% στη μέση και το 10,76% στην υψηλή.

Σε αυξημένη επιφυλακή βρίσκονται οι Ευρωπαίοι διαχειριστές δικτύου, προετοιμάζοντας την αντίδρασή τους σε περίπτωση που προκύψει νέα κρίση επάρκειας ενέργειας τις επόμενες ημέρες, με επίκεντρο τη Γαλλία. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, οι πλέον επίφοβες είναι οι υπόλοιπες ημέρες της τρέχουσας εβδομάδας, εξ ου και οι διαχειριστές έχουν ήδη σηκώσει τα μανίκια. Άλλωστε, το πρόβλημα εκτιμάται ότι μπορεί να πάρει αρκετά μεγάλες διαστάσεις, καθώς, όπως υπολογίζει το ICIS, το έλλειμμα ισχύος στη Γαλλία μπορεί να φτάσει και τα 1,5GW, με τους αναλυτές να εκτιμούν ότι το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας θα περιέλθει σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση σε περίπτωση που η ζήτηση ξεπεράσει τα 100GW. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της RTE, η πλέον δύσκολη στιγμή θα είναι την Πέμπτη 19 Ιανουαρίου το απόγευμα (19:00 ώρα Παρισίου), όταν η ζήτηση αναμένεται να φτάσει τα 101.6GW, μόλις 600MW κάτω από το ιστορικό ρεκόρ που είχε καταγραφεί στις 8 Φεβρουαρίου 2012. Την ίδια ώρα, όμως, η ηλεκτροπαραγωγική ικανότητα της Γαλλίας έχει πέσει στα 104GW στις αρχές του έτους, έναντι των 126,4GW to 2012. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι, σε περίπτωση που η ζήτηση ξεπεράσει τα 100GW, οι τιμές θα πρέπει να αυξηθούν αρκετά, προκειμένου η Γαλλία να μπορέσει να προσελκύσει εισαγωγές από τις γειτονικές χώρες. Το πόσο τεταμένη είναι η κατάσταση αποτυπώνεται και στις δηλώσεις του καθηγητή ηλεκτρομηχανικής στο πανεπιστήμιο της Λιέγης, Ντάμιεν Ερνστ, που φιλοξενεί στο EuroNews: «Ακόμη και ενεργοποιώντας το στρατηγικό απόθεμα, θα αναζητούμε περίπου 1.700 με 1.800 μεγαβάτ από το εξωτερικό και συνεπώς και από την Ολλανδία. Όμως η Γαλλία και το Βέλγιο θα δώσουν μάχη για να καταφέρουν να εισάγουν ηλεκτρική ενέργεια από την Ολλανδία, οπότε ο κίνδυνος θα είναι ακόμη πιο δύσκολος να εισαχθούν αυτά τα 1.700 με 1.800 μεγαβάτ από την συγκεκριμένη χώρα». Ενισχύουν τη συνεργασία τους οι διαχειριστές δικτύου Είναι προφανές ότι η κατάσταση αυτή έχει σημάνει συναγερμό στους διαχειριστές των δικτύων καθώς, πέραν των σοβαρών προβλημάτων που ενδέχεται να προκύψουν, η αγορά θα αντιμετωπίσει τη συγκεκριμένη κατάσταση ως πρόκληση, προσδοκώντας στην άντληση σημαντικών κερδών από την εκμετάλλευση των αυξημένων τιμών που θα προκαλέσει η κορύφωση της ζήτησης. Από μεριάς των διαχειριστών, λοιπόν, ως ένα από τα αποτελεσματικότερα μέσα αντιμετώπισης ενδεχόμενης νέας κρίσης προκρίνεται η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των διαχειριστών δικτύου, ως προς την πρόβλεψη των αναγκών, την καθημερινή λειτουργία των δικτύων και – κυρίως – τη βελτιστοποίηση των διασυνοριακών συναλλαγών σε κάθε διασύνδεση. Έτσι, οι Amprion (Γερμανία), Elia (Βέλγιο), REE (Ισπανία), RTE (Γαλλία), Swissgrid (Ελβετία), TenneT (Ολλανδία), Terna (Ιταλία) and TransnetBW (Γερμανία) συμφώνησαν τις προηγούμενες ημέρες επί ενός κοινού σχεδίου δράσης, αξιοποιώντας σε μεγάλο βαθμό τις διαδικασίες που εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα χρόνια για να διασφαλιστεί η επάρκεια ηλεκτρικής ενέργειας σε Βέλγιο και Ελβετία. Στα πλαίσια της συνεργασίας, διαμορφώθηκε ένας ενιαίος κατάλογος με μέτρα για την αντιμετώπιση εξαιρετικά ακραίων καταστάσεων, στον οποίο περιλαμβάνονται δράσεις όπως η κατάργηση των ορίων ασφαλείας που προβλέπονται στο νέο μηχανισμό ελέγχου της ροής και η αύξηση της διατιθέμενης ισχύος στην ενδοημερήσια αγορά Ελβετίας-Γαλλίας. Επίσης, οι εργασίες συντήρησης στις γραμμές μεταφοράς των κύριων διασυνδέσεων επαναπρογραμματίζονται, προκειμένου να υπάρχουν διαθέσιμες υποδομές για να υποστηριχθούν οι απαιτούμενες συναλλαγές. Προετοιμάζεται για τα δύσκολα η Γαλλία Όπως είναι αναμενόμενο, τις πιο δύσκολες αποφάσεις καλείται να πάρει η Γαλλία. Έτσι, γ Αρχή Πυρηνικής Ενέργειας της χώρας, μετά από σχετικό αίτημα, αποφάσισε να μην προχωρήσει στο προγραμματισμένο κλείσιμο δύο πυρηνικών αντιδραστήρων. Ταυτόχρονα, προγραμματίζονται διακοπές ρεύματος στη λειτουργία είκοσι ενός μεγάλων επιχειρήσεων και ενδέχεται να υπάρχουν δίωρες διακοπές σε νοικοκυριά. Επίσης, η Γαλλία περιορίζει τις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας προς την Ισπανία. Είναι χαρακτηριστικό ότι για το διάστημα από 14 έως και (τουλάχιστον) 17 Ιανουαρίου, όπως προκύπτει από τις σχετικές ανακοινώσεις του JAO, η μακροπρόθεσμα κατανεμημένη ισχύς με τις παραπάνω ημερομηνίες παράδοσης έχει περισταλεί προκειμένου να διασφαλιστεί ότι θα διατηρηθούν τα λειτουργικά όρια ασφαλείας. Συγκεκριμένα, η επιβληθείσα περιστολή έχει ως εξής: 14/1 08:00-23:00 μείωση στα 800MW 15/1 18:00-22:00 μείωση στα 800MW 16/1 07:00-23:00 μείωση στα 800MW 17/1 07:00-23:00 μείωση στα 800MW. Να ενεργοποιήσουν για πρώτη φορά τα στρατηγικά αποθέματα ετοιμάζονται οι Βέλγοι Πέραν αυτών, οι διάφοροι διαχειριστές παίρνουν ο καθένας και τα δικά του μέτρα. Για παράδειγμα, ο βελγικός Elia εκτιμά ότι το κύμα ψύχους που αναμένεται να χτυπήσει σε Βέλγιο και Γαλλία θα προκαλέσει κορύφωση της ζήτησης ιδίως στη Γαλλία, κάτι που, σε συνδυασμό με τις ανάγκες του Βελγίου για εισαγωγές ρεύματος, θα προκαλέσει δυσκολίες στην αγορά της Κεντρικής και Δυτικής Ευρώπης. Ως προς την ένταση των αναμενόμενων προβλημάτων, είναι χαρακτηριστικό ότι ο Elia εκτιμά πως ίσως χρειαστεί να ενεργοποιηθούν για πρώτη φορά τα στρατηγικά αποθέματα, προκειμένου να διασφαλιστεί η επάρκεια. Ο Elia έχει διαθέσιμα στρατηγικά αποθέματα ισχύος 750 MW (μονάδες φυσικού αερίου σε Vilvoorde και Seraing), τα οποία μπορεί να ενεργοποιηθούν τόσο για τεχνικούς, όσο και για οικονομικούς λόγους, δηλαδή είτε για την εξισορρόπηση προσφοράς και ζήτησης, είτε σε περίπτωση κατακόρυφων αυξήσεων στις τιμές. Όπως διευκρινίζεται, πάντως, σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να διασφαλιστεί επαρκής παροχή ηλεκτρικής ενέργειας προκειμένου να καλυφθούν όλες οι συμβατικές υποχρεώσεις. Πέραν αυτού, ο Elia είναι έτοιμος να χρησιμοποιήσει και άλλα μέσα, όπως η εφαρμογή μηχανισμού αυτόματης απόκρισης ζήτησης σε περίπτωση κατακόρυφης αύξησης των τιμών, καθώς και έκτακτες εισαγωγές. Με γαλλική συμμετοχή η μεγαλύτερη αγορά FCR στην Ευρώπη Στις 10 Ιανουαρίου, η γαλλική RTE συμμετείχε για πρώτη φορά στη διασυνοριακή δημοπρασία για την απόκτηση αποθέματος περιορισμού συχνότητας (frequency containment reserve - FCR) για την τρέχουσα εβδομάδα. Στη συγκεκριμένη δημοπρασία συμμετείχαν και οι 50Hertz, Amprion, APG, Elia, Swissgrid, TenneT και TransnetBW. Έτσι, στις εβδομαδιαίες δημοπρασίες FCR συμμετέχουν πλέον οι πάροχοι υπηρεσιών εξισορρόπησης από Αυστρία, Βέλγιο, Ολλανδία, Γερμανία, Γαλλία και Ελβετία. Σημειώνεται ότι ο FCR θεωρείται ο πιο ευέλικτος μηχανισμός εξισορρόπησης ισχύος, καθώς διευθετεί αυτόματα θετικές και αρνητικές αποκλίσεις στη συχνότητα, σε διάστημα 30 δευτερολέπτων. Η συγκεκριμένη κοινή αγορά FCR που διαμορφώθηκε με τη συμμετοχή της RTE, είναι η μεγαλύτερη στην Ευρώπη, καθώς υπολογίζεται στα περίπου 200 εκατ. ευρώ ετησίως, με συνολική ζήτηση περίπου 1400MW, που αντιστοιχεί περίπου στο μισό της συνολικής ζήτησης FCR στην Ευρώπη. Στο προσεχές μέλλον, μάλιστα, αναμένεται να προστεθεί στη συγκεκριμένη αγορά και η δανέζικη West Denmark. Παίρνουν τα μέτρα τους και τα Βαλκάνια Την ίδια ώρα, αντίστοιχα μέτρα παίρνουν και οι βαλκανικές χώρες. Άλλωστε και τις προηγούμενες ημέρες είδαμε ότι η βαλκανική αγορά ηλεκτρισμού βρέθηκε αντιμέτωπη με σύνθετες προκλήσεις, που οδήγησαν σε αρκετές περιπτώσεις σε αμφισβητούμενες αποφάσεις. Τέτοια ήταν, για παράδειγμα, η απόφαση της Βουλγαρίας να αναστείλει τις εξαγωγές ρεύματος, απόφαση που παραμένει εν ισχύ. Την ίδια στιγμή, η Ρουμανία, εξετάζει το ενδεχόμενο να αναστείλει εκ νέου τις εξαγωγές. Θυμίζουμε ότι τις προηγούμενες μέρες δεν ανταποκρίθηκε στο αίτημα της Βουλγαρίας για αυξημένες εξαγωγές από την πρώτη προς τη δεύτερη. Επίσης, η Ρουμανία εξετάζει και το ενδεχόμενο επιβολής περιορισμών στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από τη βιομηχανία, σύμφωνα με δημοσιεύματα του ρουμανικού τύπου. Πηγή: http://energypress.gr/news/ektakta-metra-pairnoyn-oi-diaheiristes-se-oli-tin-eyropi-enopsei-neas-krisis-eparkeias

Ως δομικό στοιχείο της αγοράς ενέργειας με ενεργό ρόλο στην επίτευξη των βασικών στόχων της ενεργειακής πολιτικής θα αντιμετωπίζεται πλέον ο καταναλωτής ενέργειας, σύμφωνα με τις αλλαγές που προβλέπονται στην «Βίβλο» της ενεργειακής αγοράς, το περίφημο 3ο ενεργειακό πακέτο. Σύμφωνα λοιπόν με την πρόταση που δημοσιοποιήσε η ΕΕ για την τροποποίηση της 3ης οδηγίας για την ηλεκτρική ενέργεια, προτείνεται να ενταχθούν νέα άρθρα που αφορούν στη συμμετοχή του καταναλωτή μέσω του Demand Response στην αγορά. Επί της ουσίας ο καταναλωτής αναδεικνύεται σε 4ο πυλώνα της αγοράς, μετά τη συμβατική ηλεκτροπαραγωγή, τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και την Εξοικονόμηση Ενέργειας, καθώς δημιουργούνται οι συνθήκες και δίνονται κίνητρα για την απρόσκοπτη συμμετοχή του στη διαμόρφωση ευέλικτης ζήτησης με πολλαπλά οφέλη για τη δημιουργία μιας ρευστής αγοράς με περισσότερες ΑΠΕ, μεγαλύτερη διασυνδεσιμότητα και τιμές που να αντανακλούν την προσφορά και ζήτηση. Με τις αλλαγές που προτείνονται ο καταναλωτής, είτε πρόκειται για μεμονωμένους μεγάλους καταναλωτές (βιομηχανίες) είτε για ομάδες μικρότερων καταναλωτών που αποκτούν κρίσιμη μάζα, θα πρέπει να έχει ισότιμη και ανεμπόδιστη πρόσβαση στην αγορά, να απολαμβάνει τα οφέλη που προκύπτουν από την καταναλωτική του συμπεριφορά και να προσφέρει αμοιβόμενες υπηρεσίες. Μάλιστα η Επιτροπή θεωρεί ότι θα πρέπει να υπάρξει ενθάρρυνση με κίνητρα και να υπάρξει θεσμική κατοχύρωση της συμμετοχής του καταναλωτή στην αγορά. Πιο αναλυτικά η Επιτροπή προτείνει αλλαγές σε δύο άρθρα. Το πρώτο άρθρο στο οποίο υπάρχει αλλαγή αφορά στη δημιουργία μιας αγοράς ηλεκτρισμού η οποία να είναι ανταγωνιστική να έχει ως επίκεντρο τον καταναλωτή χωρίς να κάνει διακρίσεις Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στο εν λόγω άρθρο με βάση την πρόταση της ΕΕ «Τα κράτη μέλη θα διασφαλίζουν ότι η εθνική τους νομοθεσία δεν παρεμποδίζει αδικαιολόγητα τις διασυνοριακές ροές ηλεκτρικής ενέργειας, τη συμμετοχή των καταναλωτών περλαμβανομένων και των εργαλείων demand response, τις επενδύσεις για ευέλικτο ενεργειακό μείγμα, την αποθήκευση ενέργειας την ανάπτυξη της ηλεκτροκίνησης ή τις νέες διασυνδέσεις και ότι οι τιμές του ηλεκτρισμού αντανακλούν τη πραγματική προσφορά και ζήτηση. Με βάση το άρθρο το demand response, είναι ένας από τους 6 βασικούς (ο δεύτερος σε σημασία) πυλώνες πάνω στους οποίους θα στηρίζεται η ανταγωνιστικότητα της αγοράς ηλεκτρισμού με στόχο οι τιμές να αντανακλούν τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς. Το δεύτερο άρθρο αφορά αποκλειστικά στο demand response και περιλαμβάνει 5 καθοριστικές παραγράφους που περιγράφουν τη δομή και τα κίνητρα για τη συμμετοχή των καταναλωτών στην αγορά. Ειδικότερα η Επιτροπή προτείνει Πρώτον οι εθνικές ΡΑΕ διασφαλίζουν τη θέσπιση κινήτρων σε μεμονωμένους μεγάλους καταναλωτές ή σε ομάδες καταναλωτών για τη συμμετοχή στις οργανωμένες αγορές από κοινού με τους παραγωγούς. Δεύτερον οι διαχειριστές του συστήματος καλούνται να αντιμετωπίσουν ισότιμα και χωρίς διακρίσεις, τους καταναλωτές παρόχους demand response όταν κάνουν διαγωνισμούς για παροχή δευτερευουσών υπηρεσιών. Η επιλογή σύμφωνα με την Επιτροπή πρέπει να γίνεται καθαρά με βάση τις τεχνικές δυνατότητες του παρόχου. Τρίτον πρέπει να γίνουν αλλαγές στο ρυθμιστικό πλαίσιο ώστε να ενθαρρύνεται η συμμετοχή καταναλωτών παρόχων demand response οι οποίες θα περιλαμβάνουν τα εξής στοιχεία: - Δυνατότητα εισόδου στην αγορά για ομάδες καταναλωτών ακόμη και χωρίς τη συναίνεση των άλλων συμμετεχόντων - Διαφανείς κανόνες ανάθεσης και ξεκάθαρες ευθύνες για όλους τους συμμετέχοντες - Διαφανείς κανόνες και διαδικασίες σε σχέση με την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των συμμετεχόντων στην αγορά, ώστε να διασφαλίζεται η εύκολη πρόσβαση σε δεδομένα ισότιμα και χωρίς διακρίσεις - Οι ομάδες καταναλωτών δεν θα απαιτείται να πληρώνουν αποζημίωση στους προμηθευτές ή τους παραγωγούς - Έναν μηχανισμό επίλυσης διαφορών μεταξύ των συμμετεχόντων στην αγορά - Τέταρτον προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κόστη και τα οφέλη που παράγονται από τις ομάδες των καταναλωτών μοιράζονται δίκαια σε όλες τις πλευρές μπορεί επιτραπούν αποζημιώσεις από τους παρόχους demand response για τα μέρη που είναι υπεύθυνα για την εξισορρόπηση της αγοράς. Πέμπτον τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την πρόσβαση και την προώθηση της συμμετοχής του demand response περιλαμβανομένων και των ανεξάρτητων ομάδων καταναλωτών σε όλες τις οργανωμένες αγορές. Πηγή: http://energypress.gr/news/katanalotes-paiktes-stin-agora-ilektrismoy-eisagei-i-nea-energeiaki-vivlos-tis-ee

Σαφώς διαφοροποιημένο και με αρκετά χαμηλότερες τιμές στον ηλεκτρισμό και στο φυσικό αέριο αναδεικνύεται το ενεργειακό καταναλωτικό προφίλ της χώρας για το 2023, σε σχέση με τo 2022. Αυτό είναι ένα από τα βασικά συμπεράσματα του ετήσιου Δελτίου Ενεργειακής Ανάλυσης του Ινστιτούτου Ενέργειας ΝΑ Ευρώπης (ΙΕΝΕ) για το 2023 ( εδώ). Μια άλλη ενδιαφέρουσα παρατήρηση αφορά στην υψηλή συμμετοχή των ΑΠΕ στο ηλεκτροπαραγωγικό μίγμα, που έφθασε στο 38%, ενώ αν προσθέσουμε και τη συμμετοχή των νερών (βλέπε υδροηλεκτρικά έργα), η συνολική συμμετοχή των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας φθάνει το 45%, που θεωρείται ένα από τα υψηλότερα για ευρωπαϊκή χώρα Έτσι, η συνολική συμμετοχή των ΑΠΕ το 2023 εμφανίζεται αυξημένη κατά +7%, σε σύγκριση με το 2022. Οι πολύ ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις του Δελτίου του ΙΕΝΕ για το 2023 συνοψίζονται ως εξής: Μείωση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου το 2023 στην Ελλάδα. Ειδικότερα, η μέση Τιμή Εκκαθάρισης της Αγοράς (ΤΕΑ) το 2023 εμφανίστηκε μειωμένη κατά 57% σε σύγκριση με το 2022 και διαμορφώθηκε στα €119.26/MWh. Σε τροχιά αποκλιμάκωσης βρίσκονται και οι τιμές στο Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου του Ελληνικού Χρηματιστήριου Ενέργειας, με την μέση τιμή για το 2023 να διαμορφώνεται στα €40.7/MWh από €46.9/MWh το 2022. Όσον αφορά τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας, αυτή διαμορφώθηκε στις 48.5 TWh το 2023, κινούμενη καθοδικά σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος (2022: 51.9 TWh). Μειωμένη, επίσης, εμφανίζεται η χρήση φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή το 2023, καλύπτοντας το 33% του μίγματος καυσίμου, σε σύγκριση με το 2022 που ανήλθε στο 38%. Επίσης, η παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ και φυσικό αέριο το 2023 ανήλθε σε 17.4 TWh και 15.7 TWh αντίστοιχα, με τις ΑΠΕ να παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα του 2022, όταν παράλληλα το φυσικό αέριο μειώθηκε κατά 18% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Το μίγμα καυσίμου στην ηλεκτροπαραγωγή το 2023 χαρακτηρίστηκε από ισχυρή συμμετοχή των ΑΠΕ και του φυσικού αερίου, συνεισφέροντας κατά 38% και 33% αντίστοιχα. Η μέση ετήσια εισαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της Ελλάδας το 2023 ανήλθε στις 9.97 TWh, αυξημένη κατά 13%, σε σύγκριση με το 2022. Ομοίως, η μέση ετήσια εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της Ελλάδας το 2023 ανήλθε στις 4.07 TWh, μειωμένη κατά 18%, σε σύγκριση με το 2022. Ωστόσο, η Ελλάδα παρέμεινε καθαρά εισαγωγός χώρα σε ηλεκτρισμό το 2023, με συνολικές καθαρές εισαγωγές της τάξεως των 5.91 TWh, αυξημένες κατά 54% σε ετήσια βάση (2022: 3.85 TWh). Το 2023 εκτιμάται ότι εκπέμφθηκαν συνολικά 14.7 εκατ. τόνοι CO2 για την παραγωγή ηλεκτρισμού στην Ελλάδα, καταγράφοντας μία μείωση της τάξεως των 4.28 εκατ. τόνων ή 23% σε σχέση με το 2022, ως αποτέλεσμα της πτωτικής πορείας των εκπομπών και από τα τρία ορυκτά καύσιμα. Τέλος, οι συνολικές εισαγωγές φυσικού αερίου της Ελλάδας για το 2023 ανήλθαν σε 54 TWh, μειωμένες κατά 13% σε ετήσια βάση. Η συνεισφορά του LNG κατά 56% το 2023 θεωρείται ένα από τα υψηλότερα ποσοστά των τελευταίων ετών, αναδεικνύοντας τον σημαντικό ρόλο που ήδη παίζει και αναμένεται να παίξει το εν λόγω καύσιμο τα επόμενα χρόνια, στο πλαίσιο απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Έως την Δευτέρα 5 Φεβρουαρίου 2024 παρατείνεται η προθεσμία υποβολής αιτήσεων για τη χορήγηση έκτακτης ενίσχυσης σε πολίτες που χρησιμοποιούν ηλεκτρισμό για τη θέρμανσή τους (δηλαδή air condition, ηλεκτρικές σόμπες, κ.ά.). Τη σχετική απόφαση υπογράφουν ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας και η Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Οι αιτήσεις υποβάλλονται από τους δυνητικούς δικαιούχους, ηλεκτρονικά, μέσω εξειδικευμένης πλατφόρμας της ΑΑΔΕ, (https://www1.aade.gr/gsisapps/oilbftelectric/login/login.htm), κάνοντας χρήση των κωδικών TAXISnet. Η έκτακτη ενίσχυση θέρμανσης με ηλεκτρισμό αφορά σε φυσικά πρόσωπα, άγαμα ή έγγαμα ή σε κατάσταση χηρείας ή σε πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης ή εν διαστάσει ή διαζευγμένα, τα οποία καταναλώνουν ηλεκτρική ενέργεια για τη θέρμανση της κύριας κατοικίας τους (είτε αυτή είναι ιδιόκτητη είτε μισθώνεται είτε έχει παραχωρηθεί δωρεάν). Εξαιρούνται από τη χορήγηση της έκτακτης ενίσχυσης θέρμανσης με ηλεκτρισμό οι δικαιούχοι: α) επιδόματος θέρμανσης άλλων πηγών (π.χ. πετρέλαιο, φυσικό αέριο, κ.λπ.), στους οποίους έχουν εγκριθεί οι αιτήσεις που υπέβαλαν για τη χειμερινή περίοδο 2023-2024, όπως και β) του Κοινωνικού Οικιακού Τιμολογίου (ΚΟΤ). Διευκρινίζεται πως δεν είναι αποδεκτή η χρήση του ίδιου αριθμού παροχής ηλεκτρικού ρεύματος για περισσότερους από έναν δικαιούχο για το ίδιο χρονικό διάστημα, όπως και για περισσότερες της μίας αίτησης από τον ίδιο Α.Φ.Μ. Ύψος έκτακτης ενίσχυσης Οι δικαιούχοι λαμβάνουν έκτακτη ενίσχυση, η οποία κυμαίνεται από 45 έως 480 ευρώ για όλη την περίοδο εφαρμογής του μέτρου (1.1.2024 έως 31.3.2024). Το ποσό χορηγείται σε έναντι ή εκκαθαριστικό λογαριασμό, ο οποίος εκδίδεται από τον εκάστοτε προμηθευτή. Για το σκοπό αυτό αξιοποιούνται δεδομένα, που αφορούν στους Ταχυδρομικούς Κώδικες, τους δήμους και τους οικισμούς της χώρας. Πρόκειται για τις βαθμοημέρες, που αποτελούν δείκτη για τη δριμύτητα κλίματος μιας περιοχής και χρησιμοποιούνται στον υπολογισμό των φορτίων θέρμανσης ενός κτιρίου και της απαιτούμενης κατανάλωσης ενέργειας για τη θέρμανσή του. Τα κριτήρια για τη χορήγηση της έκτακτης ενίσχυσης είναι εξαιρετικά διευρυμένα. Συγκεκριμένα, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να πληρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις: α. Εισοδηματικά: Το ετήσιο συνολικό οικογενειακό εισόδημά τους, ανεξάρτητα από την πηγή προέλευσής του, πραγματικό και τεκμαρτό, να ανέρχεται: – έως 16.000 ευρώ για άγαμο υπόχρεο ή υπόχρεο σε κατάσταση χηρείας ή εν διαστάσει – έως 24.000 ευρώ για έγγαμο υπόχρεο ή τους έγγαμους ή τα μέρη του συμφώνου συμβίωσης που υποβάλλουν ξεχωριστή φορολογική δήλωση ή τους έγγαμους που υποβάλλουν φορολογική δήλωση βάσει της περ. β της παρ. 4 του άρθρου 67 του ν. 4172/2013 ή τα φυσικά πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης και έχουν υποβάλει κοινή φορολογική δήλωση χωρίς τέκνα, το οποίο προσαυξάνεται κατά 5.000 ευρώ για κάθε τέκνο. – έως 29.000 ευρώ για τη μονογονεϊκή οικογένεια, το οποίο προσαυξάνεται κατά 5.000 ευρώ για κάθε τέκνο, μετά το πρώτο. Για τον προσδιορισμό της οικογενειακής κατάστασης, του αριθμού των τέκνων, καθώς και των εισοδηματικών κριτηρίων, χρησιμοποιούνται τα δεδομένα της Δήλωσης Φορολογίας Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων, του φορολογικού έτους 2022. Επιπλέον, εφόσον πρόκειται για ασκούντες επιχειρηματική δραστηριότητα, τα συνολικά ακαθάριστα έσοδα από επιχειρηματική δραστηριότητα υπόχρεου, συζύγου ή μέρους συμφώνου συμβίωσης και εξαρτωμένων, κατά τον ν. 4172/2013 τέκνων, δεν πρέπει να υπερβαίνουν τις 80.000 ευρώ. β. Ακίνητης περιουσίας: Η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας, όπως αυτή προκύπτει από την πράξη διοικητικού προσδιορισμού ΕΝ.Φ.Ι.Α. του έτους 2023, υπόχρεου, συζύγου ή μέρους συμφώνου συμβίωσης και εξαρτώμενων, δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 200.000 ευρώ για άγαμους, τους υπόχρεους σε κατάσταση χηρείας ή εν διαστάσει και αντιστοίχως το ποσό των 300.000 ευρώ για τους έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης και τις μονογονεϊκές οικογένειες.