Search the Community

Το Posidonia Project, ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα για την προστασία των υποθαλάσσιων λιβαδιών Ποσειδωνίας στην Ελλάδα, περνά σε μια νέα φάση ανάπτυξης: Το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης αναλαμβάνει την υλοποίησή του, διασφαλίζοντας τη συνέχεια και την περαιτέρω εξέλιξη μιας ώριμης επιστημονικής και περιβαλλοντικής πρωτοβουλίας, η οποία τα προηγούμενα χρόνια σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από το Ίδρυμα Vodafone. Η Ποσειδωνία θεωρείται ως το «υποθαλάσσιο δάσος» της Μεσογείου, αποτελώντας ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της ευρύτερης θαλάσσιας ζώνης. Φιλοξενεί χιλιάδες θαλάσσιους οργανισμούς, προστατεύει τις ακτές από τη διάβρωση, βελτιώνει την ποιότητα των υδάτων και δεσμεύει σημαντικές ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Ωστόσο, τα λιβάδια Ποσειδωνίας απειλούνται ολοένα και περισσότερο από ανθρώπινες δραστηριότητες και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Η συστηματική καταγραφή, παρακολούθηση και προστασία τους αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση της υγείας των ελληνικών θαλασσών και της ευημερίας των παράκτιων κοινωνιών. Αφ' ότου το πρόγραμμα Vodafone Posidonia έκλεισε τον κύκλο του, το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης έσπευσε να παρέμβει, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία του στο μέλλον. Τα προηγούμενα χρόνια αναδείχθηκε η σημασία της προστασίας των λιβαδιών Ποσειδωνίας στην Ελλάδα και πλέον το πρόγραμμα συνεχίζεται και διευρύνεται υπό τη νέα ονομασία του, ως Posidonia Project, και νέο φορέα υλοποίησης το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης. «Τα σημαντικά περιβαλλοντικά έργα δεν ανήκουν σε έναν οργανισμό, ανήκουν στην κοινωνία» Εκ μέρους του Ιδρύματος, η Πρόεδρός του, κα Εύη Λαζού-Λασκαρίδη δήλωσε ότι «η μεγαλύτερη πρόκληση στην προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι να ξεκινήσει ένα πρόγραμμα. Είναι να έχει διάρκεια. Το Posidonia Project απέδειξε τα προηγούμενα χρόνια την επιστημονική και κοινωνική του αξία. Για εμάς αποτελεί ιδιαίτερη τιμή, αλλά και μεγάλη ευθύνη, να αναλάβουμε τη συνέχισή του. Η Πρόεδρός του Ιδρύματος Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης, κα Εύη Λαζού-Λασκαρίδη. Φωτογραφία: Διονύσης Κούτσης «Στόχος μας είναι να διαφυλάξουμε όσα έχουν ήδη επιτευχθεί και, αξιοποιώντας την εμπειρία, τις συνεργασίες και τις δυνατότητες που έχει αναπτύξει το Ίδρυμά μας για την ελληνική θάλασσα, να δώσουμε στο πρόγραμμα ακόμη μεγαλύτερη εμβέλεια και ακόμη ισχυρότερο επιστημονικό αποτύπωμα. Πιστεύουμε βαθιά ότι τα σημαντικά περιβαλλοντικά έργα δεν ανήκουν σε έναν οργανισμό. Ανήκουν στην κοινωνία. Και όταν υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις, οφείλουν να συνεχίζονται, να εξελίσσονται και να περνούν σε χέρια που μπορούν να τα οδηγήσουν στο επόμενο στάδιο της διαδρομής τους. Αυτή είναι η δική μας δέσμευση απέναντι στο Posidonia Project, αλλά και απέναντι στην ελληνική θάλασσα». Στόχοι του Posidonia Project Η εφεξής στόχευση του Posidonia Project είναι πολυδιάστατη, περιλαμβάνοντας τη χαρτογράφηση, την παρακολούθηση και την προστασία των υποθαλάσσιων λιβαδιών Posidonia oceanica, καθώς και την ανάδειξη της καθοριστικής σημασίας τους για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, την προστασία των ακτών, την ποιότητα των υδάτων και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Το Posidonia Project εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα δράσεων του Κοινωφελούς Ιδρύματος Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης ενισχύοντας μια μακροχρόνια στρατηγική για την προστασία της ελληνικής θάλασσας, η οποία συνδυάζει την επιστημονική έρευνα, τη δράση πεδίου, την καινοτομία και την περιβαλλοντική εκπαίδευση. Το πρόγραμμα έρχεται να συμπληρώσει πρωτοβουλίες, όπως τα Typhoon Project, Cyclone Project και Saronicos Project, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα γνώσης και δράσης για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Βασικός επιστημονικός εταίρος του προγράμματος παραμένει το Oceanus Lab του Πανεπιστημίου Πατρών, υπό τη διεύθυνση του Καθηγητή Γιώργου Παπαθεοδώρου. Η συνεργασία έχει ήδη αποφέρει σημαντικά αποτελέσματα για την καταγραφή και αξιολόγηση της κατάστασης των λιβαδιών Ποσειδωνίας, αξιοποιώντας τεχνολογίες αιχμής και ενεργοποιώντας τους πολίτες μέσα από δράσεις citizen science. «Η συνέχιση του ερευνητικού προγράμματος είναι εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη» Ο Καθηγητής, Γιώργος Παπαθεοδώρου, επισήμανε σχετικά ότι «η συνέχιση του ερευνητικού προγράμματος για την προστασία των λιβαδιών της Ποσειδωνίας, σε συνδυασμό με την ιδιαίτερα ισχυρή εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, συνιστά μια εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη. Ανταποκρίνεται σε μια πάγια απαίτηση της έρευνας για το θαλάσσιο περιβάλλον της χώρας, η οποία δεν είναι άλλη από τη διαχρονική, συνεπή και συστηματική ερευνητική προσπάθεια, πέρα από αποσπασματικές δράσεις και ευκαιριακές προσεγγίσεις. Μέχρι σήμερα, στο πλαίσιο του Προγράμματος Vodafone Posidonia του Ιδρύματος Vodafone με τη χρήση τεχνολογιών αιχμής και καινοτόμων μεθοδολογιών, έχουν χαρτογραφηθεί 830 τ.χλμ. θαλάσσιου πυθμένα στις Κυκλάδες και στον Αργοσαρωνικό κόλπο, ενώ έχει πραγματοποιηθεί λεπτομερής αποτύπωση περίπου 250 τ.χλμ. λιβαδιών Ποσειδωνίας, έκταση που αντιστοιχεί σε περίπου 10% της συνολικής έκτασής τους σε εθνική κλίμακα. Παράλληλα, έχουν εντοπιστεί, χαρτογραφηθεί και αξιολογηθεί οι κυριότερες ανθρωπογενείς πιέσεις που δέχονται τα λιβάδια, θέτοντας τις βάσεις για τον σχεδιασμό αποτελεσματικών πολιτικών προστασίας και διαχείρισης. Η συνέχιση και η επέκταση της προσπάθειας αυτής θα συμβάλει καθοριστικά στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης επιστημονικής βάσης για τη μακροπρόθεσμη προστασία και βιώσιμη διαχείριση αυτών των πολύτιμων θαλάσσιων οικοσυστημάτων». View full είδηση

Τα Ηνωμένα Έθνη προειδοποιούν ότι οι δρόμοι, οι σιδηρόδρομοι, τα λιμάνια, τα αεροδρόμια και οι πλωτές οδοί στην Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική και την Κεντρική Ασία πρέπει να προσαρμοστούν στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Σύμφωνα με νέα έκθεση της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (UNECE), η αδράνεια θα μπορούσε να κοστίσει πολύ περισσότερο από τις επενδύσεις στον εκσυγχρονισμό των υποδομών. Η έκθεση προβλέπει ότι κατά την περίοδο 2050–2080 τα δίκτυα μεταφορών θα αντιμετωπίζουν ολοένα και περισσότερο πλημμύρες, ακραίες θερμοκρασίες, αύξηση του χιονιού και του πάγου και άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Ο οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών καλύπτει 56 χώρες στην Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική, τον Καύκασο και την Κεντρική Ασία. Η Εκτελεστική Γραμματέας της UNECE, Τατιάνα Μόλσεαν, τόνισε ότι τα συστήματα μεταφορών είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία των οικονομιών και των κοινωνιών και οι διαταραχές τους μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές συνέπειες και τεράστιες οικονομικές απώλειες. Η Μόλσεαν υπογράμμισε ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα δεν αποτελούν πλέον απειλή του μέλλοντος, αλλά μια πραγματικότητα που απαιτεί άμεση δράση. Σύμφωνα με την έκθεση, τα κύματα του καύσωνα θα προκαλέσουν συχνότερες ζημιές σε δρόμους και σιδηροδρόμους, ενώ οι πλημμύρες και οι σφοδρές καταιγίδες θα διαταράξουν τη λειτουργία των λιμανιών και των αεροδρομίων. Ο εκπρόσωπος της UNECE, Jean Rodriguez, δήλωσε ότι το πρόσφατο κύμα καύσωνα στη Δυτική Ευρώπη κατέδειξε σαφώς τους κινδύνους που θέτει το κλίμα στις μεταφορές, αναφέροντας καθυστερήσεις τρένων, ακυρώσεις λόγω παραμόρφωσης των γραμμών, βλάβες στα συστήματα κλιματισμού και ζημιές στη σηματοδότηση. Η έκθεση προβλέπει ότι η περιοχή θα έχει μεταξύ 10 και 50 επιπλέον ημέρες ετησίως με θερμοκρασίες άνω των 25 βαθμών Κελσίου, ενώ ορισμένες περιοχές θα μπορούσαν να βιώσουν έως και 200 τέτοιες ημέρες. Έως το 2050, περίπου το 70% των υποδομών στην Αρκτική αναμένεται να βρίσκεται σε περιοχές που κινδυνεύουν από την τήξη του μόνιμα παγωμένου εδάφους. Επίσης, οι πιο έντονες βροχοπτώσεις και η άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα αυξήσουν τον κίνδυνο πλημμυρών, ειδικά στις λεκάνες των μεγάλων ευρωπαϊκών ποταμών όπως ο Δούναβης, ο Ρήνος και ο Βόλγας. Η έκθεση εκτιμά ότι μέχρι το τέλος του αιώνα, το 71-89% των λιμένων του κόσμου θα εκτεθούν σε ακραίες θαλάσσιες καταιγίδες. View full είδηση

Ο καύσωνας που σαρώνει τη Δυτική Ευρώπη και καταρρίπτει διαδοχικά ρεκόρ θερμοκρασίας θα ήταν «σχεδόν αδύνατο» να εκδηλωθεί χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, η οποία έχει καταστήσει τις εξαιρετικά υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες αυτής της εβδομάδας 100 φορές πιθανότερες σε σύγκριση με πριν από μόλις δύο δεκαετίες, σύμφωνα με επιστήμονες. «Στην περιοχή που εξετάσαμε, πρόκειται για τον σφοδρότερο καύσωνα που έχει καταγραφεί ποτέ», αναφέρει σε ανάλυσή της η ομάδα επιστημόνων World Weather Attribution (WWA). Η Βρετανία κατέγραψε την Πέμπτη, την υψηλότερη θερμοκρασία που έχει σημειωθεί ποτέ τον Ιούνιο, καθώς ο φονικός καύσωνας έχει ήδη προκαλέσει δεκάδες θανάτους, διακοπές στην ηλεκτροδότηση και το κλείσιμο σχολείων και πολιτιστικών χώρων. Η ανάλυση της WWA καταδεικνύει ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη έχει επιδεινώσει σημαντικά τα κύματα καύσωνα στην Ευρώπη μέσα σε λίγες μόνο δεκαετίες. Αντίστοιχο επεισόδιο τον Ιούνιο του 1976 θα ήταν περίπου 3,5 βαθμούς Κελσίου ψυχρότερο από το σημερινό. Από περισσότερες από 800 ευρωπαϊκές πόλεις που εξετάστηκαν, το 45% έχει ήδη καταγράψει ή αναμένεται να καταγράψει τα υψηλότερα επίπεδα θερμικής καταπόνησης που έχουν σημειωθεί ποτέ για τα τέλη Ιουνίου. Θερμική καταπόνηση είναι η κατάσταση κατά την οποία ο οργανισμός αδυνατεί να αποβάλει αποτελεσματικά τη θερμότητα μέσω της εφίδρωσης. Οι εκπομπές οδηγούν στην υπερθέρμανση Πολυετείς επιστημονικές έρευνες έχουν επιβεβαιώσει ότι η ανθρωπογενής υπερθέρμανση του πλανήτη καθιστά τους καύσωνες τόσο συχνότερους όσο και εντονότερους. Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου –κυρίως από την καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου– έχουν αυξήσει τη μέση θερμοκρασία της Γης κατά περίπου 1,4 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα του 19ου αιώνα, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό. «Δεν κάνουμε αρκετά για να επιβραδύνουμε τον ρυθμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Εφόσον η θέρμανση συνεχίζεται, θα πρέπει να αναμένουμε ότι τα ρεκόρ θερμοκρασίας θα καταρρίπτονται ολοένα και συχνότερα», δήλωσε η Κλερ Μπαρνς, ερευνήτρια ακραίων καιρικών φαινομένων στο Imperial College London και συντάκτρια της ανάλυσης της WWA. Επιπτώσεις στην υγεία Σύμφωνα με τη WWA, οι επιπτώσεις του τρέχοντος καύσωνα στη δημόσια υγεία μόλις αρχίζουν να γίνονται εμφανείς. Η ομάδα παραπέμπει σε επιστημονική μελέτη σύμφωνα με την οποία περισσότεροι από 60.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από αιτίες που σχετίζονταν με τη ζέστη κατά τη διάρκεια των αλλεπάλληλων καυσώνων του καλοκαιριού του 2022. Οι κίνδυνοι για την υγεία εντείνονται όταν οι νυχτερινές θερμοκρασίες παραμένουν εξαιρετικά υψηλές, καθώς ο οργανισμός δεν μπορεί να ανακάμψει από τη θερμική καταπόνηση της ημέρας. Σε περιοχές της Γαλλίας, η θερμοκρασία δεν έχει πέσει κάτω από τους 20 βαθμούς Κελσίου για περισσότερο από μία εβδομάδα – όριο που χαρακτηρίζεται ως «τροπική νύχτα» – ενώ ορισμένες νύχτες η ελάχιστη θερμοκρασία άγγιξε ακόμη και τους 30 βαθμούς. Η WWA διευκρίνισε, τέλος, ότι το καιρικό φαινόμενο Ελ Νίνιο, το οποίο έχει αναπτυχθεί στον τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό και συνήθως συμβάλλει στην άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας, δεν συνέβαλε στην εκδήλωση του ακραίου καύσωνα που πλήττει την Ευρώπη. Πηγή: Reuters View full είδηση

Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026 θα είναι ένα σημαντικό τεστ για το πώς ο αθλητισμός προσαρμόζεται σε ένα θερμότερο κλίμα. Η διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί από τις 11 Ιουνίου έως τις 19 Ιουλίου σε Ηνωμένες Πολιτείες, Μεξικό και Καναδά, δηλαδή σε μια περίοδο όπου σε πολλές πόλεις η ζέστη και η υγρασία είναι ήδη υψηλές. Η επιστημονική ομάδα World Weather Attribution εξέτασε τον κίνδυνο θερμικής καταπόνησης στους αγώνες του Μουντιάλ 2026. Η μελέτη δεν βασίστηκε μόνο στη θερμοκρασία αέρα, αλλά στον δείκτη WBGT, ο οποίος λαμβάνει υπόψη τη θερμοκρασία, την υγρασία, τον άνεμο και τη θερμική ακτινοβολία. Με απλά λόγια, δείχνει πόσο δύσκολο είναι για το ανθρώπινο σώμα να αποβάλει θερμότητα. Οι μέσες μέγιστες τιμές θερμικής καταπόνησης και θερμοκρασίας κατά την περίοδο του Μουντιάλ με βάση την κλιματολογία 1991-2020 δείχνουν ότι πολλές διοργανώτριες πόλεις βρίσκονται ήδη σε ζώνες υψηλής ζέστης και υψηλής καταπόνησης. Αυτό είναι κρίσιμο για το ποδόσφαιρο. Ένας παίκτης δεν εκτίθεται απλώς στη ζέστη· τρέχει, πιέζεται σωματικά και χρειάζεται συνεχή θερμορρύθμιση. Το ίδιο ισχύει, σε διαφορετικό βαθμό, και για φιλάθλους, εργαζόμενους, εθελοντές και όσους θα βρίσκονται σε μετακινήσεις ή υπαίθριες ζώνες φιλάθλων. Η έρευνα συνέκρινε το σημερινό κλίμα με ένα υποθετικό κλίμα αντίστοιχο του 1994, όταν οι ΗΠΑ είχαν φιλοξενήσει ξανά το Μουντιάλ και ο πλανήτης ήταν περίπου 0,7°C ψυχρότερος. Το αποτέλεσμα δείχνει ότι η κλιματική αλλαγή έχει αυξήσει την πιθανότητα επικίνδυνων συνθηκών ζέστης και υγρασίας. Σύμφωνα με την ανάλυση, περίπου 26 αγώνες του Μουντιάλ 2026 μπορεί να διεξαχθούν σε συνθήκες WBGT τουλάχιστον 26°C, επίπεδο στο οποίο απαιτούνται μέτρα προστασίας. Σε κλίμα 1994, ο αντίστοιχος αριθμός θα ήταν περίπου 21 αγώνες. Για το όριο των 28°C WBGT, στο οποίο η FIFPRO θεωρεί ότι πρέπει να εξετάζεται αναβολή ή καθυστέρηση, η εκτίμηση είναι περίπου 5 αγώνες στο σημερινό κλίμα, έναντι περίπου 3 σε κλίμα 1994. Η περίοδος διεξαγωγής του Μουντιάλ συμπίπτει με την άνοδο της θερινής θερμικής καταπόνησης σε πολλές πόλεις. Τα γραφήματα δείχνουν ότι από τα μέσα Ιουνίου έως τον Ιούλιο οι τιμές WBGT είναι ήδη υψηλές και σε αρκετές περιπτώσεις αυξάνονται όσο προχωρά το τουρνουά. Το συμπέρασμα δεν είναι ότι κάθε αγώνας θα γίνει σε ακραίες συνθήκες. Είναι ότι οι πιθανότητες έχουν αλλάξει. Το Μουντιάλ του 2026 δείχνει πως η κλιματική αλλαγή δεν είναι πλέον μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά και θέμα υγείας, ασφάλειας και διοργάνωσης μεγάλων αθλητικών γεγονότων. Πηγή: World Weather Attribution View full είδηση

Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξέδωσε και τυπικά το τροποποιημένο ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα, με το οποίο καθορίζεται δεσμευτικός ενδιάμεσος κλιματικός στόχος με ορίζοντα το 2040 για μείωση κατά 90% των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Με τον νέο αυτό στόχο ενισχύεται η πορεία της ΕΕ προς την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 σε όλους τους τομείς της οικονομίας. Από το 2036 και μετά, μπορούν να χρησιμοποιούνται διεθνή πιστωτικά μόρια υψηλής ποιότητας με ανώτατο όριο το 5% των καθαρών εκπομπών της ΕΕ του 1990, για την επαρκή συνεισφορά στην επίτευξη του στόχου για το 2040 κατά τρόπο φιλόδοξο και ταυτόχρονα οικονομικά αποδοτικό. Αυτό σημαίνει ότι τουλάχιστον το 85% των μειώσεων των εκπομπών πρέπει να επιτευχθεί εντός της ΕΕ. Τα πιστωτικά μόρια πρέπει να βασίζονται σε αξιόπιστες δραστηριότητες μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στις χώρες-εταίρους, σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού. Το τροποποιημένο νομοθέτημα για το κλίμα καθορίζει περαιτέρω βασικά στοιχεία που πρέπει να λάβει υπόψη η Επιτροπή κατά την κατάρτιση των νομοθετικών προτάσεών της για την περίοδο μετά το 2030, με έμφαση στην ανταγωνιστικότητα, την απλούστευση, την κοινωνική δικαιοσύνη, την ενεργειακή ασφάλεια και την οικονομική προσιτότητα της ενέργειας, μεταξύ άλλων προτεραιοτήτων. Στα στοιχεία αυτά συγκαταλέγονται τα εξής: μόνιμες απορροφήσεις άνθρακα εντός της ΕΕ (διεργασίες που περιλαμβάνουν τη δέσμευση διοξειδίου του άνθρακα από την ατμόσφαιρα και τη μόνιμη αποθήκευσή του) για την αντιστάθμιση των υπολειπόμενων εκπομπών που είναι δύσκολο να μειωθούν στο πλαίσιο του συστήματος εμπορίας εκπομπών της ΕΕ ενίσχυση της ευελιξίας εντός και μεταξύ τομέων και μέσων, ώστε να στηριχθεί η επίτευξη των στόχων με απλό και οικονομικά αποδοτικό τρόπο Με το τροποποιημένο νομοθέτημα για το κλίμα μετατίθεται επίσης κατά ένα έτος, ήτοι από το 2027 στο 2028, η ημερομηνία κατά την οποία το σύστημα εμπορίας εκπομπών της ΕΕ για τις οδικές μεταφορές, τα κτίρια και άλλους τομείς (ΣΕΔΕ2) θα καταστεί πλήρως λειτουργικό. Επόμενα βήματα Η έκδοση αυτή αποτελεί το τελευταίο στάδιο της νομοθετικής διαδικασίας. Ο τροποποιημένος κανονισμός θα τεθεί σε ισχύ 20 ημέρες μετά τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα εφαρμοστεί άμεσα σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Η Επιτροπή θα υποβάλει σχετικές προτάσεις για την υλοποίηση του δεσμευτικού στόχου της ΕΕ για το κλίμα με ορίζοντα το 2040. Ο τροποποιημένος κανονισμός προβλέπει επίσης την επανεξέταση του ευρωπαϊκού νομοθετήματος για το κλίμα ανά διετία. Με βάση τις επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις, η Επιτροπή θα αξιολογήσει το νομοθέτημα για το κλίμα λαμβάνοντας υπόψη την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ, τις τιμές της ενέργειας, τις καθαρές απορροφήσεις σε επίπεδο ΕΕ και την ευελιξία των χωρών της ΕΕ να χρησιμοποιούν διεθνή πιστωτικά μόρια υψηλής ποιότητας για την επίτευξη των στόχων τους μετά το 2030. Η Επιτροπή θα προτείνει αναθεωρήσεις του νομοθετήματος για το κλίμα ή πρόσθετα μέτρα, όπου απαιτείται για τη στήριξη της ανταγωνιστικότητας και της μακροπρόθεσμης ευημερίας. Γενικές πληροφορίες Το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα, το οποίο εκδόθηκε αρχικά το 2021, παρέχει τη νομική βάση για τις μακροπρόθεσμες πολιτικές της ΕΕ για το κλίμα, σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού. Σε αυτό καθορίζεται δεσμευτικός στόχος για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας για το σύνολο της οικονομίας έως το 2050 και στόχος μείωσης των καθαρών εκπομπών κατά τουλάχιστον 55% έως το 2030. Προβλέπεται επίσης η θέσπιση ενδιάμεσου κλιματικού στόχου για το 2040. Μετά τη δημοσίευση της ανακοίνωσης με τίτλο «Ο κλιματικός στόχος της Ευρώπης για το 2040» τον Φεβρουάριο του 2024, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε επίσημα τον νέο κλιματικό στόχο στις 2 Ιουλίου 2025, με την τροποποίηση του ευρωπαϊκού νομοθετήματος για το κλίμα. Τον Οκτώβριο του 2025 το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο παρείχε στρατηγική καθοδήγηση για τη μελλοντική πορεία όσον αφορά το πλαίσιο για τη θέσπιση στόχου για το 2040. Ειδικότερα, οι ηγέτες και οι ηγέτιδες της ΕΕ τόνισαν ότι απαιτείται μια ισορροπημένη προσέγγιση που θα διατηρήσει και θα τονώσει την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ, διασφαλίζοντας παράλληλα μια κοινωνικά δίκαιη μετάβαση. Κάλεσαν επίσης την Επιτροπή να ενισχύσει το πλαίσιο στήριξης της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και των Ευρωπαίων πολιτών, ώστε να επιτευχθεί ο στόχος του 2040. View full είδηση

Είναι πλέον γνωστό από πλήθος ερευνών, ότι οι ωκεανοί της γης δεν είναι απλώς ένας απέραντος υδάτινος όγκος. Είναι ο μεγαλύτερος ρυθμιστής του κλίματος του πλανήτη. Παράγει το μισό οξυγόνο που αναπνέουμε, απορροφά περίπου το 30% του διοξειδίου του άνθρακα και συγκρατεί το 90% της περίσσειας θερμότητας που προκαλούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Χάρη σε αυτή τη λειτουργία, δρα ως «φυσική ασπίδα» απέναντι στην υπερθέρμανση της Γης. Όμως αυτή η ασπίδα αρχίζει να φθείρεται. Και ένας από τους πιο υποτιμημένους παράγοντες είναι τα μικροπλαστικά. Νέα επιστημονική μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Hazardous Materials: Plastic, προειδοποιεί ότι ο ρόλος των μικροπλαστικών στη διατάραξη της κλιματικής ισορροπίας των ωκεανών έχει αγνοηθεί για πολύ καιρό, παρά τη σοβαρότητά του. Τι αποκαλύπτει η έρευνα για τα μικροπλαστικά στους ωκεανούς Ερευνητές από το University of Sharjah ανέλυσαν συνολικά 89 επιστημονικές μελέτες, επιχειρώντας μια κριτική σύνθεση της υπάρχουσας γνώσης για τα μικροπλαστικά και την υγεία των ωκεανών. Τα ευρήματα είναι ανησυχητικά. Τα μικροπλαστικά: διαταράσσουν τη θαλάσσια ζωή σε όλα τα επίπεδα της τροφικής αλυσίδας απελευθερώνουν αέρια του θερμοκηπίου καθώς αποδομούνται αποδυναμώνουν τον λεγόμενο βιολογικό μηχανισμό δέσμευσης άνθρακα των ωκεανών Ο μηχανισμός αυτός είναι μια φυσική διαδικασία μέσω της οποίας ο άνθρακας μεταφέρεται από την ατμόσφαιρα στα βαθύτερα στρώματα της θάλασσας. Πώς μπλοκάρεται η «αντλία» του άνθρακα Σύμφωνα με τη μελέτη, τα μικροπλαστικά παρεμβαίνουν σε αυτόν τον κρίσιμο μηχανισμό με δύο βασικούς τρόπους: Μειώνουν τη φωτοσύνθεση του φυτοπλαγκτού, των μικροσκοπικών οργανισμών που χρησιμοποιούν το φως, το νερό και το διοξείδιο του άνθρακα για να παράγουν ενέργεια, απελευθερώνοντας οξυγόνο. Επηρεάζουν τον μεταβολισμό του ζωοπλαγκτού, οργανισμών όπως το κριλ, που τρέφονται με φύκη και βακτήρια και αποτελούν βασικό κρίκο της θαλάσσιας τροφικής αλυσίδας. Όπως προειδοποιεί ο επικεφαλής της μελέτης, Ihsanullah Obaidullah, αυτές οι αλλαγές, σε βάθος χρόνου, μπορούν να οδηγήσουν σε: αύξηση της θερμοκρασίας των ωκεανών οξίνιση των υδάτων απώλεια βιοποικιλότητας Με άμεσες συνέπειες για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια και τις παράκτιες κοινότητες. Όταν ο ωκεανός παύει να είναι σύμμαχος Αν οι ωκεανοί χάσουν την ικανότητά τους να απορροφούν διοξείδιο του άνθρακα και πλεονάζουσα θερμότητα, υπάρχει ο κίνδυνος να μετατραπούν από «καταβόθρες άνθρακα» σε πηγές εκπομπών. Ένα τέτοιο φαινόμενο έχει ήδη καταγραφεί σε μεγάλες τροπικές δασικές περιοχές της Νότιας Αμερικής, της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Αφρικής. Το προειδοποιητικό σήμα γίνεται ακόμη πιο ηχηρό καθώς οι επιστήμονες εκτιμούν ότι το 2026 ενδέχεται να είναι το τέταρτο έτος στην ιστορία όπου η μέση παγκόσμια θερμοκρασία θα αγγίξει τους 1,4 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα, πλησιάζοντας επικίνδυνα το όριο των 1,5 βαθμών της Συμφωνίας του Παρισιού. Η ανάγκη για μια ενιαία στρατηγική απέναντι στα μικροπλαστικά Σύμφωνα με έκθεση του United Nations, η ετήσια παγκόσμια παραγωγή πλαστικών ξεπερνά πλέον τους 400 εκατ. τόνους, με σχεδόν τα μισά να προορίζονται για μία και μόνο χρήση. Χωρίς παρεμβάσεις, η παραγωγή αυτή θα μπορούσε να τριπλασιαστεί έως το 2060. Αν και τα πλαστικά παραμένουν απαραίτητα σε κρίσιμους τομείς, όπως η αεροναυπηγική και η τεχνολογία, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι η ανεξέλεγκτη κατανάλωση απειλεί σοβαρά την περιβαλλοντική βιωσιμότητα και την ασφάλεια των τροφίμων. Η μελέτη καταλήγει σε ένα σαφές συμπέρασμα: η κλιματική αλλαγή και η ρύπανση από μικροπλαστικά δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπίζονται ξεχωριστά. Η επόμενη φάση της έρευνας θα επικεντρωθεί στην ποσοτικοποίηση του κλιματικού αποτυπώματος των μικροπλαστικών και στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων λύσεων. View full είδηση

Δεν είναι, δυστυχώς, ένα σπάνιο καιρικό φαινόμενο για την Ελλάδα ο πολυήμερος καύσωνας της τελευταίας περιόδου. Οπως καταγράφει το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών από το 1981 μέχρι σήμερα, συνολικά 10 καύσωνες με τα ίδια χαρακτηριστικά, δηλαδή τις υψηλές θερμοκρασίες και τη μεγάλη διάρκεια, έχουν χτυπήσει τη χώρα. Η δημοσιογραφική ομάδα του MIIR, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Δημοσιογραφίας Δεδομένων (EDJNET) επεξεργάστηκε κλιματικά δεδομένα του European Centre for Medium – Range Weather Forecasts, συγκρίνοντας τη μέση θερμοκρασία σε όλους τους δήμους της χώρας για τη δεκαετία του 1960 και για τη δεκαετία 2009 – 2018, που αποτυπώνουν με απτό τρόπο τα αποτελέσματα της κλιματικής αλλαγής. Τα αρχικά δεδομένα έχουν ληφθεί από την υπηρεσία Copernicus, που προσφέρεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αναπτύσσεται από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Μετεωρολογικών Προβλέψεων (ECMWF). Αποτελούνται από μια σύνθεση διαφόρων κλιματολογικών μεταβλητών και περιέχουν επίσης δεδομένα σχετικά με τη θερμοκρασία που μετράται στα 2 μέτρα από το επίπεδο του εδάφους. Πρόκειται για μια πολύ πλούσια βάση στοιχείων, καθώς αποτελείται από σχεδόν 97 δισεκατομμύρια σημεία δεδομένων: 1.142.761 χωρικά κύτταρα, το καθένα με 4 μετρήσεις θερμοκρασίας που καλύπτουν χρονικό διάστημα 58 ετών (από 01/01/1961 έως 31/12/2018). Το αποτέλεσμα, αν και μοιάζει γνωστό, δεν παύει να είναι ιδιαιτέρως ανησυχητικό. Δείτε τον διαδραστικό χάρτη εδώ: https://miir.gr/el/poso-zestoteri-einai-kathe-periochi-tis-elladas-simera-se-schesi-me-ti-dekaetia-toy-60/ Στο 60% των ευρωπαϊκών δήμων, η μέση θερμοκρασία έχει αυξηθεί 1-2 βαθμούς Κελσίου τα τελευταία 50 χρόνια (διάμεσος 1,68°C αύξηση). Σε πάνω από 35.000 ευρωπαϊκούς δήμους (το 1/3 των δήμων της ηπείρου), η μέση θερμοκρασία έχει αυξηθεί πάνω από 2°C. Μόλις 73 γεωγραφικές ευρωπαϊκές περιφέρειες σε ένα σύνολο 102.445 καταγράφουν έστω μια μικρή μείωση της θερμοκρασίας την ίδια περίοδο. Στην Ελλάδα, από τις 20 πόλεις με τον μεγαλύτερο πληθυσμό, τη μεγαλύτερη αύξηση θερμοκρασίας έχουν κατά σειρά: Tα Χανιά (+2,26°C), η Λαμία (+1,94 °C), τα Τρίκαλα (+1,84 °C), η Αθήνα (+1,73°C), οι Σέρρες (+1,52 °C) και η Θεσσαλονίκη (+1,48 °C). Σε όλη τη χώρα, τις μεγαλύτερες αυξήσεις έχουν ο δήμος Τυμπακίου (+2,81°C) στον νομό Ηρακλείου, το παραθαλάσσιο χωριό Καμηλάρι στη νότια Κρήτη (+2,71 °C) και το χωριό Πιτσίδια (+2,71 °C), στον νομό Ηρακλείου και αυτό. Μπορεί μια αύξηση π.χ. της τάξης του 1,5 βαθμού, όπως συμβαίνει στη Θεσσαλονίκη και στην Κατερίνη, να φαντάζει μικρή, όμως στην πραγματικότητα πρόκειται για δραματική αλλαγή. Για παράδειγμα, κάτι τέτοιο έχει ως αποτέλεσμα 20 ημέρες με θερμοκρασία νύχτας άνω των 30 βαθμών, αντί για 5. Αν στα επόμενα χρόνια υπάρξει μια νέα αύξηση 1,5 βαθμού Κελσίου (ιδανικό σενάριο), αυτό θα συνεπάγεται τα εξής: Οι δασικές εκτάσεις που θα καίγονται ετησίως θα αυξηθούν κατά 41%, οι ακραίοι καύσωνες που κανονικά εμφανίζονται μία φορά στα είκοσι χρόνια, θα αυξηθούν κατά 173%, οι ραγδαίες βροχοπτώσεις θα αυξηθούν κατά 10%. Αν αυξηθεί η θερμοκρασία κατά 2 βαθμούς, τότε οι δασικές εκτάσεις που θα καίγονται ετησίως θα αυξηθούν κατά 62%, οι ακραίοι καύσωνες κατά 478% και οι ραγδαίες βροχοπτώσεις κατά 21%. Οι περιοχές της Μεσογείου και της Μ. Ανατολής θα έχουν μείωση κατά 9% στα αποθέματα νερού (στο σενάριο του 1,5 βαθμού αύξησης) και 17% στους 2 βαθμούς. «Τα τελευταία 40 χρόνια, ο αριθμός των καυσώνων έχει τουλάχιστον διπλασιαστεί ή τριπλασιαστεί. Ομως δεν είναι μόνο η θερμοκρασία. Εχουμε παράλληλα λιώσιμο των πάγων, άρα αύξηση του ύψους της θάλασσας, παρουσιάζεται αύξηση σε περιοχές που έχουμε μεγάλες χρονοσειρές στην εμφάνιση των κυκλώνων (π.χ. Ατλαντικός)», εξηγεί ο Νίκος Μιχαλόπουλος, διευθυντής του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Οπως υπογραμμίζει ο ίδιος, «στην Ελλάδα τα δεδομένα δείχνουν μία μείωση στις βροχοπτώσεις. Μία από τις περιοχές που θα πληγεί ιδιαίτερα θα είναι η Κρήτη. Το ανατολικό τμήμα της Ελλάδας θα έχει πολύ σοβαρές επιπτώσεις. Αυξημένη ξηρασία, αυξημένη πιθανότητα πυρκαγιών. Αυτά ήδη φαίνονται. Τις επόμενες δύο δεκαετίες, αν δεν λάβουμε μέτρα, υπάρχει κίνδυνος η θερμοκρασία να φτάσει έως και 3,5 βαθμούς πάνω, το οποίο θα είναι πραγματική καταστροφή. Ο,τι σήμερα είναι ημέρες καύσωνα, στο τέλος του αιώνα θα είναι οι πιο δροσερές μέρες». Πηγή δεδομένων: European Data Journalism Network Αναπαραγωγή σύμφωνα με τους κανόνες που διέπουν το CC BY 4.0 View full είδηση

Η στρατηγική τους θέση δίπλα στη θάλασσα τις ανέδειξε σε εμπορικά και πολιτιστικά κέντρα, όμως οι παράκτιες πόλεις πλέον απειλούνται από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας λόγω της κλιματικής αλλαγής. Από το Μουμπάι ως το Μαϊάμι, τη Ντάκα και τη Βενετία, αυτές οι πόλεις με τους εκατομμύρια κατοίκους τους βρίσκονται «στην πρώτη γραμμή» της κλιματικής κρίσης, η οποία απειλεί να αλλάξει τον παγκόσμιο χάρτη, προειδοποιεί έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Αλλαγή του Κλίματος (IPCC). «Το επίπεδο της θάλασσας εξακολουθεί να ανεβαίνει, οι πλημμύρες είναι ολοένα και συχνότερες και πιο έντονες, η υπερθέρμανση αυξάνει την οξύτητα των ωκεανών και κάνει τους καύσωνες πιο έντονους», σημειώνουν οι επιστήμονες σε αυτή την έκθεση των 4.000 σελίδων για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Κατά συνέπεια «πρέπει να λάβουμε δύσκολες αποφάσεις». Λόγω της θερμικής διαστολής των ωκεανών και του λιώσιμου των πάγων εξαιτίας της υπερθέρμανσης της Γης, η άνοδος του επιπέδου της θάλασσας απειλεί να μολύνει με θαλασσινό νερό τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις και να καταστρέψει στρατηγικής σημασίας υποδομές, όπως λιμάνια και αεροδρόμια. «Ένας κίνδυνος για τις κοινωνίες και την παγκόσμια οικονομία εν γένει», προειδοποιεί η IPCC, καθώς περίπου το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού και των υποδομών βρίσκονται λιγότερα από 10 μέτρα πάνω από το επίπεδο της θάλασσας. Και σε κάποιες μεγαλουπόλεις, μικρά νησιά και αρκτικές κοινότητες οι επιπτώσεις ενδέχεται να καταστούν εμφανείς πολύ γρήγορα, στη διάρκεια της ζωής του υφιστάμενου πληθυσμού. Εκτοπισμοί Η μετανάστευση που συνδέεται με την κλιματική αλλαγή έχει ήδη ξεκινήσει στο Μπανγκλαντές, όπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι ενδέχεται να εκτοπιστούν ως το 2050 λόγω της ανόδου του επιπέδου της θάλασσας. Οι κλιματικοί μετανάστες ίσως επιλέξουν τη Ντάκα, όμως και η πρωτεύουσα του Μπανγκλαντές απειλείται. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι σε έναν κόσμο όπου η θερμοκρασία θα έχει αυξηθεί κατά 2 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή (ο ελάχιστος στόχος της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα), κάτι που σημαίνει ότι το επίπεδο των ωκεανών μπορεί να αυξηθεί κατά 60 εκατοστά ως το τέλος του αιώνα. Η τύχη πολλών παράκτιων πόλεων θα είναι τραγική, αν δεν μειωθεί δραστικά η εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα, τονίζει η IPCC. Ανεξαρτήτως του ρυθμού εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα «η άνοδος του επιπέδου των ωκεανών επιταχύνεται και θα συνεχίσει να επιταχύνεται επί χιλιετίες», προσθέτει. «Οι περισσότερες παράκτιες πόλεις κινδυνεύουν να πεθάνουν. Πολλές άλλες θα εξαφανιστούν λόγω των πλημμυρών. Ως το 2050 θα έχουμε μια πιο ξεκάθαρη εικόνα», εξηγεί ο Μπεν Στράους του οργανισμού Climate Central. Παρά τις πολλές δυσοίωνες προβλέψεις, οι παράκτιες πόλεις εξακολουθούν να μεγαλώνουν, αυξάνοντας τον αριθμό των πιθανών θυμάτων, κυρίως στην Ασία και την Αφρική. «Μπανιέρα» Πώς μπορούν να προστατευθούν οι μεγαλουπόλεις; Με τη δημιουργία φραγμάτων, την κατασκευή τειχών, την αποκατάσταση παράκτιων οικοσυστημάτων που παρέχουν φυσική προστασία. Δεν υπάρχουν θαυματουργές λύσεις και οι αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν είναι πολλές και ολοένα και πιο περίπλοκες. «Πρέπει να δράσουμε και να δράσουμε τώρα, διότι ήδη έχουμε καθυστερήσει», σχολιάζει ο Γιόχαν Φερλίντε, υπεύθυνος του προγράμματος προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή στο Ρότερνταμ. Με το 85% του εδάφους της κάτω από το επίπεδο της θάλασσας η ολλανδική πόλη είναι «σαν μπανιέρα», εξηγεί. «Πρέπει να αντλούμε κάθε σταγόνα νερού που πέφτει. Πρέπει πραγματικά να καινοτομήσουμε για να διατηρήσουμε στεγνά τα πόδια μας». Όμως δεν μπορούν όλες οι χώρες να υιοθετούν καινοτόμους τρόπους προστασίας. Και η IPCC προειδοποιεί ότι όλα τα χρήματα του κόσμου δεν αποτελούν σίγουρη εγγύηση κατά της μετανάστευσης των κατοίκων των παράκτιων πόλεων. Η Ινδονησία ήδη σκοπεύει να μετακινήσει την πρωτεύουσά της από τη Τζακάρτα στο Βόρνεο. Όμως κάποια κτίσματα είναι αναντικατάστατα, όπως στη Βενετία, όπου το 90% των οικημάτων απειλείται από το νερό. Στη διάρκεια του φαινομένου της πλημμυρίδας, το νερό φτάνει ως την πλατεία του Αγίου Μάρκου. Όμως αν το επίπεδο της θάλασσας ανέβει κατά 30 εκατοστά, το νερό που θα πλημμυρίζει την πόλη θα παραμένει στάσιμο επί εβδομάδες. «Οι προσπάθειές μας να σταματήσουμε την κλιματική αλλαγή έχουν στόχο να προστατεύσουν τις ζωές μας σήμερα, όμως καθορίζουν και τις ιστορίες που θα λένε οι απόγονοί μας για εμάς», σχολιάζει ο Μπεν Στράους. «Και πιστεύω ότι οι ιστορίες που θα διηγούνται όλα όσα χάσαμε, όλα όσα δεν καταφέραμε να προστατεύσουμε θα είναι πολλές», προσθέτει. Πηγές: ΑΠΕ-ΜΠΕ, AFP View full είδηση

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας αποδεικνύει έμπρακτα την προσήλωσή της στην απολιγνιτοποίηση και την ενεργειακή μετάβαση της χώρας προς «καθαρές» μορφές ενέργειας, παρέχοντας καθοριστικής σημασίας στήριξη στην προσπάθεια του δήμου Κοζάνης να ενταχθεί στις «100 κλιματικά ουδέτερες πόλεις έως το 2030» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση της εταιρείας. Η δράση της Ε.Ε. «100 κλιματικά ουδέτερες πόλεις έως το 2030», προωθεί τον μετασχηματισμό τους σε «έξυπνες και ουδέτερες για το κλίμα» πόλεις, υιοθετώντας τρόπους παραγωγής και εξοικονόμησης ενέργειας μέσα από ανανεώσιμες πηγές και προηγμένες τεχνολογίες, με χρήση έξυπνων και ευέλικτων συστημάτων διαχείρισης ενέργειας. Παράλληλα, στοχεύει στην αλλαγή και εμπέδωση μίας νέας κουλτούρας στη συμπεριφορά του πολίτη που σέβεται εμπράκτως το περιβάλλον, φροντίζοντας ταυτόχρονα για τη μείωση του περιβαλλοντικού του αποτυπώματος. Οι επιχειρησιακές κινήσεις της ΔΕΠΑ Εμπορίας στην περιοχή προς αυτήν την κατεύθυνση, αποτελούν πολύτιμο «όπλο» στη φαρέτρα του δήμου Κοζάνης για την ένταξη της πόλης στη δράση αυτή. Η ευρύτερη περιοχή της Κοζάνης βρίσκεται στο επίκεντρο του νέου business plan της ΔΕΠΑ Εμπορίας για επενδύσεις που αποβλέπουν στη δημιουργία ενός «πράσινου» χαρτοφυλακίου άνω των 200 MW σε φωτοβολταϊκά έργα, τα οποία ανήκουν στην πολυμετοχική εταιρεία North Solar, όπου η ΔΕΠΑ Εμπορίας και η Kiefer είναι βασικοί μέτοχοι. Παράλληλα, η ΔΕΠΑ Εμπορίας έχει αναλάβει τον συντονισμό του IPCEI έργου «White Dragon». Το «White Dragon» θα συνδυάζει την παραγωγή πράσινου υδρογόνου με τη χρήση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, αλλά και τη χρήση της θερμότητας για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών των δικτύων τηλεθέρμανσης της Δυτικής Μακεδονίας. Ο πυρήνας του έργου βασίζεται στη σταδιακή αντικατάσταση των λιγνιτικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της Δυτικής Μακεδονίας και τη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας με τελικό στόχο την απανθρακοποίηση του ενεργειακού μείγματος της χώρας. Στη συνάντηση του με τον δήμαρχο Κοζάνης, κ. Λάζαρο Μαλούτα, μετά την ανακοίνωση της υποψηφιότητας της πόλης, ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας, κ. Κωνσταντίνος Ξιφαράς δήλωσε: «Η ΔΕΠΑ Εμπορίας στηρίζει έμπρακτα τη μετάβαση του Δήμου Κοζάνης στην κλιματική ουδετερότητα. Οι επενδύσεις στην ευρύτερη περιοχή βρίσκονται στον πυρήνα του επιχειρησιακού σχεδιασμού της ΔΕΠΑ Εμπορίας για την ενεργειακή μετάβαση της χώρας. Η Κοζάνη μπορεί να αναδειχθεί, μαζί με ολόκληρη την περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας, σε πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης για την Ε.Ε.». Ο Δήμαρχος Κοζάνης κ. Λάζαρος Μαλούτας τόνισε ότι «με την πολύτιμη συμβολή της ΔΕΠΑ Εμπορίας, η πόλη της Κοζάνης «χτίζει» μια ισχυρή υποψηφιότητα για την ένταξη της στις 100 κλιματικά ουδέτερες πόλεις έως το 2030. Τα δύο ενεργειακά projects που υλοποιεί η ΔΕΠΑ Εμπορίας, θα έχουν θετικό περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό αποτύπωμα για την Κοζάνη. θα προσελκύσουν σημαντικές και νέες επενδύσεις στον κλάδο των καθαρών τεχνολογιών, και θα δημιουργήσουν νέες βιώσιμες θέσεις εργασίας στην περιοχή. Με την ένταξη του στη δράση της Ε.Ε., ο Δήμος Κοζάνης θα τύχει ευρωπαϊκής προβολής, θα επαναπροσδιορίσει την ταυτότητα του και θα λειτουργήσει ως πρότυπο καλής πρακτικής τόσο σε εθνικό, όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.» View full είδηση

Η Ελλάδα έχει θέσει την πράσινη μετάβαση στο επίκεντρο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και στο προσεχές διάστημα θα παρουσιάσει και τον πρώτο εθνικό κλιματικό νόμο, επεσήμανε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας μιλώντας στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή στο Λουξεμβούργο. Όπως υπογράμμισε ο υπουργός, η Ελλάδα υποστηρίζει έμπρακτα τον νέο στόχο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μείωση κατά τουλάχιστον 55% των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου, ενώ υπενθύμισε ότι έχει ήδη θέσει στο ισχύον Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα τον στόχο μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου κατά 56% έως το 2030 σε σχέση με το 2005. Στα κύρια θέματα της ατζέντας της Συνόδου περιλαμβάνονταν η αναθεώρηση του Κανονισμού για τα Διευρωπαϊκά Δίκτυα στον τομέα της ενέργειας, η ευρωπαϊκή στρατηγική για το υδρογόνο, ο νέος στόχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μείωση κατά τουλάχιστον 55% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2030, καθώς και η αποδοχή του σχεδίου συμπερασμάτων του Συμβουλίου σχετικά με το «Κύμα Ανακαινίσεων». Αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού 347/2013 για τα Διευρωπαϊκά Δίκτυα στον τομέα της ενέργειας η οποία κατέληξε σε συμφωνία των κρατών μελών επί της πρότασης γενικής προσέγγισης της Πορτογαλικής Προεδρίας, ο κ. Σκρέκας σημείωσε πως η πρόταση κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορετικές ανάγκες και τα σημεία εκκίνησης των κρατών – μελών, ώστε να μη μείνει κανείς πίσω στην επίτευξη του στόχου μιας κλιματικά ουδέτερης Ευρώπης έως το 2050. «Είναι θετικό ότι περιλαμβάνεται η αναπροσαρμογή του δικτύου για την ανάμειξή του με φυσικό αέριο και υδρογόνο, για μια αυστηρά προσδιορισμένη μεταβατική περίοδο», ανέφερε ο υπουργός, ενώ τόνισε την ανάγκη να υπάρξουν προβλέψεις για την ένταξη σχετικών έργων στον Κατάλογο PCI. Επιπρόσθετα, ο κ. Σκρέκας υποστήριξε την αναγκαιότητα συμπερίληψης των Έργων Αμοιβαίου Ενδιαφέροντος (PMI) με τρίτες χώρες και σημείωσε, επίσης, πως η τροποποίηση του κανονισμού θα δώσει τη δυνατότητα στην Κύπρο και τη Μάλτα να ολοκληρώσουν τα απαραίτητα έργα ώστε να συνδεθούν με το διευρωπαϊκό δίκτυο, ενώ τα εν λόγω έργα θα απολαμβάνουν όλα τα σχετικά δικαιώματα εκ του Κανονισμού, δίνοντας παράλληλα τη δυνατότητα για πρόσβαση στο μέλλον σε νέες αγορές ενέργειας, όπως το υδρογόνο. Αναφορικά με την ευρωπαϊκή στρατηγική για το υδρογόνο, ο υπουργός σημείωσε πως «η ανάπτυξη ενός δυναμικού πλαισίου για τη μελλοντική αγορά υδρογόνου, σε εθνικό αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο» και υποστήριξε πως «είναι σημαντικό να αποφευχθεί η υπερβολική ρύθμιση της αγοράς». Ο κ. Σκρέκας ανέφερε ότι «ένα ρεαλιστικό ρυθμιστικό πλαίσιο θα πρέπει να αναγνωρίζει έναν σημαντικό βαθμό ευελιξίας στα κράτη – μέλη, προσφέροντας παράλληλα επιπρόσθετα κίνητρα για την ανάπτυξη τεχνολογικών καινοτομιών με στόχο την ανάπτυξη εφοδιαστικών αλυσίδων μεγάλης προστιθέμενη αξίας». Ο κ. Σκρέκας εκτίμησε πως η αναπροσαρμογή των δικτύων θα είναι αναπόφευκτα η βασική επιλογή κατά την πρώτη δεκαετία της ευρωπαϊκής οικονομίας του υδρογόνου, ιδίως για τις χώρες που βρίσκονται σε διαδικασία σταδιακής απολιγνιτοποίησης της ηλεκτροπαραγωγής τους, όπως η Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό, ο Υπουργός επισήμανε ότι «το ρυθμιστικό πλαίσιο που θα αναπτυχθεί έχει πολλά να δανειστεί από το υφιστάμενο ρυθμιστικό πλαίσιο της αγοράς φυσικού αερίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης». Οι Υπουργοί Ενέργειας αναγνώρισαν τον σημαντικό ρόλο της ενεργειακής αναβάθμισης των κτιρίων στην επίτευξη του στόχου μείωσης εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου. Στο πλαίσιο των εργασιών της Συνόδου, οι Υπουργοί υιοθέτησαν το σχέδιο Συμπερασμάτων του Συμβουλίου για το «Κύμα Ανακαινίσεων», υπογραμμίζοντας τα πολλαπλασιαστικά οφέλη που θα έχει τόσο σε περιβαλλοντικό, όσο και σε κοινωνικό επίπεδο για την καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Τέλος, οι Υπουργοί Ενέργειας ενημερώθηκαν για τις πρόσφατες εξελίξεις στον τομέα των εξωτερικών ενεργειακών σχέσεων της Ένωσης καθώς και για το πρόγραμμα εργασιών της Σλοβενικής Προεδρίας. View full είδηση

Η άνοδος της ατμοσφαιρικής θερμοκρασίας και της στάθμης της θάλασσας, η μονιμοποίηση των τυφώνων και των πλημμυρών και πολυποίκιλοι παράγοντες που οφείλονται στο φαινόμενο του θερμοκηπίου καταπονούν τα δομικά υλικά των πάσης φύσεως κατασκευών, θέτοντας σε κίνδυνο τη ζωή εκατομμυρίων πολιτών σε ολόκληρο τον πλανήτη. Οι αρχιτέκτονες και οι μηχανικοί σχεδιάζουν κτίρια και άλλες κατασκευές, όπως γέφυρες, για να λειτουργούν εντός των παραμέτρων του τοπικού κλίματος. Είναι κατασκευασμένα με υλικά και ακολουθούν πρότυπα σχεδίασης που μπορούν να αντέξουν το αναμενόμενο εύρος θερμοκρασιών, βροχοπτώσεων, χιονιού και ανέμων, καθώς και οποιωνδήποτε γεωλογικών ζητημάτων όπως οι σεισμοί, οι καθιζήσεις και τα επίπεδα των υπόγειων υδάτων. Οταν ξεπεραστεί οποιαδήποτε από αυτές τις παραμέτρους, πιθανότατα κάποια στοιχεία του κτιρίου θα αποτύχουν. Εάν υπάρχουν ισχυροί άνεμοι, ορισμένα πλακίδια οροφής μπορεί να αποκολληθούν. Εάν, έπειτα από μέρες έντονης βροχής, ο υδροφόρος ορίζοντας ανεβεί, το υπόγειο μπορεί να πλημμυρίσει. Ωστόσο, αφού περάσει το συμβάν, η ζημιά μπορεί να αποκατασταθεί και πρόσθετα μέτρα μπορούν να μειώσουν την επανεμφάνιση του κινδύνου. Ομως, νέα δεδομένα που αφορούν ορισμένες αλλαγές, όπως τις υψηλότερες μέσες ατμοσφαιρικές θερμοκρασίες και την αυξημένη υγρασία, εμφανίζουν μια τάση μονιμοποίησης. Για παράδειγμα, αυτό που προηγουμένως θεωρούσαμε πλημμύρα που συμβαίνει μια φορά τον αιώνα μπορεί να γίνει ένα συνηθέστερο περιστατικό. Μερικές από αυτές τις επιπτώσεις είναι αρκετά προφανείς. Τα σπίτια θα είναι πιο επιρρεπή στην υπερθέρμανση, θέτοντας σε κίνδυνο τη ζωή των κατοίκων, κάτι που συνέβη κατά τη διάρκεια του πρόσφατου «θερμικού θόλου» στη Βόρεια Αμερική. Η αυξημένη συχνότητα των πλημμυρών και το πλημμύρισμα μεγαλύτερων περιοχών ενδέχεται να οδηγήσει στην εγκατάλειψή τους. Τήξη υλικών Σε κάποιο βαθμό, αυτές οι επιπτώσεις θα εντοπιστούν και θα μπορούσαν να περιοριστούν, με αρκετά απλές θεραπείες. Για παράδειγμα, η υπερθέρμανση μπορεί να μειωθεί με σκίαση παραθύρων με τέντες ή περσίδες, καλή μόνωση και άφθονο αερισμό. Ισως πιο ανησυχητικές είναι οι ύπουλες επιπτώσεις των προαναφερόμενων φαινομένων που υπονομεύουν σταδιακά τις βασικές λειτουργίες ενός κτιρίου με λιγότερο φανερούς τρόπους, γράφει στο Conversation ο Ραν Μπόιντελ, λέκτορας στη Βιώσιμη Ανάπτυξη στο Πανεπιστήμιο Χέριοτ-Βατ. Τα υλικά διαστέλλονται καθώς θερμαίνονται, ειδικά τα μέταλλα, τα οποία μπορούν να λυγίσουν μόλις ξεπεραστεί η σχεδιασμένη αντοχή τους. Για έναν ουρανοξύστη στο Σενζέν της Κίνας, οι υψηλές θερμοκρασίες κατηγορήθηκαν εν μέρει για την ανατάραξη της δομής, αναγκάζοντας την εκκένωσή του, καθώς ο χαλύβδινος σκελετός «τεντώθηκε» με τη ζέστη. Οι ακραίες θερμοκρασίες μπορούν ακόμη και να προκαλέσουν τήξη υλικών, με αποτέλεσμα οι δρόμοι να «αιμορραγούν» καθώς το επιφανειακό στρώμα της πίσσας μαλακώνει. Η καθίζηση –όταν το έδαφος κάτω από μια δομή υποχωρεί, προκαλώντας τη ρωγμή ή την κατάρρευσή του– αναμένεται επίσης να συμβαίνει συχνότερα σε έναν θερμότερο κόσμο. Τα κτίρια με θεμέλια σε αργιλώδη εδάφη είναι ιδιαίτερα ευάλωτα, καθώς τα εδάφη διογκώνονται όταν απορροφούν νερό και στη συνέχεια σκληραίνουν και συρρικνώνονται καθώς στεγνώνουν. Αυτό θα επιδεινωθεί με την αλλαγή των μοτίβων των βροχοπτώσεων. Για τα επόμενα 50 χρόνια, για παράδειγμα, αναμένεται ότι περισσότερο από το 10% των ακινήτων στη Βρετανία θα επηρεαστούν από καθίζηση. Μπετόν με «καρκίνο» Ισως η μεγαλύτερη ανησυχία είναι ότι αυτά τα φαινόμενα θα επηρεάσουν το οπλισμένο σκυρόδεμα, ένα από τα πιο ευρέως χρησιμοποιούμενα υλικά στη Γη. Χρησιμοποιείται σε όλα, από ουρανοξύστες και γέφυρες έως τα υπέρθυρα πάνω από τα παράθυρα στα σπίτια. Το οπλισμένο σκυρόδεμα κατασκευάζεται με την τοποθέτηση χαλύβδινων ράβδων μέσα σε ένα καλούπι και την πρόσθεση υγρού σκυροδέματος. Μόλις στεγνώσει, παράγει απίστευτα ισχυρές κατασκευές. Ομως, ένα θερμότερο υγρό κλίμα θα καταστρέψει την αντοχή αυτού του υλικού. Οταν ο χάλυβας μέσα στο σκυρόδεμα βραχεί, σκουριάζει και διαστέλλεται, σπάει το σκυρόδεμα και εξασθενεί τη δομή σε μια διαδικασία που μερικές φορές αναφέρεται ως «καρκίνος του σκυροδέματος». Τα κτίρια σε παράκτιες περιοχές είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα καθώς το χλωρίδιο στο αλμυρό νερό επιταχύνει τη σκουριά. Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα ανεβάσει τον υδροφόρο ορίζοντα και θα τον καταστήσει πιο αλμυρό, επηρεάζοντας τα θεμέλια των κτιρίων, ενώ η διασπορά του αλατιού θα εξαπλωθεί περαιτέρω με ισχυρότερους ανέμους. Η ενανθράκωση Ταυτόχρονα, το σκυρόδεμα επηρεάζεται από την ενανθράκωση, μια διαδικασία όπου το διοξείδιο του άνθρακα από τον αέρα αντιδρά με το τσιμέντο για να σχηματίσει ένα διαφορετικό χημικό στοιχείο, το ανθρακικό ασβέστιο. Αυτό μειώνει το pH του σκυροδέματος, καθιστώντας τον χάλυβα ακόμη πιο επιρρεπή στη διάβρωση. Από τη δεκαετία του 1950, τα παγκόσμια επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα έχουν αυξηθεί από περίπου 300 μέρη ανά εκατομμύριο σε πάνω από 400. Περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα σημαίνει περισσότερη ενανθράκωση. Επί της ουσίας, προκύπτει μια αφύπνιση για την ευθραυστότητα των υπαρχόντων κτιρίων. Αλλά, πέραν αυτού, τα δεδομένα δείχνουν ότι ο πλούτος δεν προστατεύει από τις επιπτώσεις των έντονων κλιματικών φαινομένων που χτυπούν αδιάκριτα. Τα πλούσια έθνη έχουν την οικονομική δυνατότητα να προσαρμοστούν πιο γρήγορα και να μετριάσουν αυτές τις επιπτώσεις, αλλά δεν μπορούν να τις σταματήσουν στα σύνορα. Τα κτίρια είναι ευάλωτα σε αυτές τις επιπτώσεις, ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται στον κόσμο και, αν μη τι άλλο, τα σύγχρονα κτίρια των ανεπτυγμένων χωρών έχουν περισσότερα πράγματα που μπορούν να πάνε στραβά, παρά οι απλούστερες παραδοσιακές κατασκευές. View full είδηση

Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα Guardian, η Αθήνα είναι η μόνη πρωτεύουσα της Ευρώπης που θεωρείται πιο πιθανό να χτυπηθεί πιο σφοδρά από τις συνέπειες της υπερθέρμανσης του πλανήτη - Η Ελλάδα κατέγραψε μέσα στον Αύγουστο θερμοκρασία ρεκόρ, 47,1 βαθμούς Κελσίου. Αντιμέτωπη με παρατεταμένα κύματα καύσωνα, η Ελλάδα σχεδιάζει να ακολουθήσει την πρακτική ονοματοδοσίας ακραίων φαινομένων ζέστης, στη λογική που το πράττει και για την κακοκαιρία. Μιλώντας στον βρετανικό Observer, ο διευθυντής ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστας Λαγουβάρδος, αφού επεσήμανε πως το κύμα ακραίου καύσωνα του φετινού καλοκαιριού, υποεκτιμήθηκε, είπε: «Αυτό το πολύ ζεστό καλοκαίρι μας έδωσε μια γεύση του μελλοντικού κλίματος σε 20 ή 30 χρόνια, όταν είναι πολύ πιθανό να βιώνουμε παρατεταμένες περιόδους εξαιρετικά υψηλών θερμοκρασιών». Τα δύο μεγάλα κύματα καύσωνα στην Ελλάδα Σε δημοσίευμα του Guardian για το θέμα σημειώνεται πως η Ελλάδα βίωσε δύο μεγάλα κύματα ακραίου καύσωνα από τον περασμένο Ιούνιο, με χαρακτηριστικό τη διάρκεια και την ένταση, αφού το δεύτερο κύμα κράτησε σχεδόν τρεις εβδομάδες. Αυτή η εικόνα του φετινού καλοκαιριού, οδηγεί τους ειδικούς στο συμπέρασμα πως η κατηγοριοποίηση και η ονοματοδοσία των περιόδων καύσωνα θα βοηθήσει αρχές και πολίτες να προετοιμάζονται αποτελεσματικότερα. «Πιστεύουμε πως οι πολίτες θα είναι προετοιμασμένοι να αντιμετωπίσουν ένα επικείμενο καιρικό φαινόμενο, όταν αυτό έχει ένα όνομα» υποστηρίζει ο Λαγουβάρδος και συμπληρώνει: «Θα είναι πιο συνειδητοποιημένοι για πιθανά προβλήματα που μπορεί να προκαλέσει στις ζωές και τις περιουσίες τους. Οι καύσωνες προκαλούν πολλούς θανάτους. Δεν κάνουν θόρυβο και μπορεί να μην είναι ορατοί, αλλά είναι σιωπηλοί δολοφόνοι». Η Αθήνα κινδυνεύει από την υπερθέρμανση του πλανήτη Σύμφωνα με τον Guardian η Αθήνα είναι η μόνη πρωτεύουσα της Ευρώπης που θεωρείται πιο πιθανό να χτυπηθεί πιο σφοδρά από τις συνέπειες της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Η Ελλάδα κατέγραψε μέσα στον Αύγουστο θερμοκρασία ρεκόρ, 47,1 βαθμούς Κελσίου. Το βρετανικό δημοσίευμα περιγράφει την πρωτοβουλία του Αστεροσκοπείου εδώ και τέσσερα χρόνια να κατηγοριοποιήσει τις χειμερινές καταιγίδες και άλλα ακραία καιρικά φαινόμενα, δίνοντάς τους ονόματα, κάθε φορά που τίθετο ζήτημα απειλής κατά της ζωής και της περιουσίας των πολιτών. Ο Κώστας Λαγουβάρδος, ο οποίος έχει εκπαιδευτεί στη Γαλλία, όπως σημειώνει το δημοσίευμα, τονίζει ωστόσο πως η ονοματοδοσία των κυμάτων καύσωνα ίσως αποδειχθεί πιο δύσκολη, καθώς μια τέτοια κατηγοριοποίηση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη πέραν της θερμοκρασίας και την πληθυσμιακή πυκνότητα κάθε περιοχής. Πότε θα λαμβάνει όνομα ένας καύσωνας Σε γενικές γραμμές όμως, ένας καύσωνας είναι πιο εύκολο να προβλεφθεί, σε σύγκριση με τις καταιγίδες, τόσο αναφορικά με την έντασή του, όσο όμως και σχετικά με τη διάρκειά του. Αν οι θερμοκρασίες πάνω από 40 βαθμούς επιμένουν για διάστημα μεγαλύτερο της μιας εβδομάδας, τότε οι επιστήμονες πιστεύουν πως το φαινόμενο θα πρέπει να λαμβάνει ένα όνομα, συνήθως βγαλμένο από την ελληνική αρχαιότητα και την μυθολογία. Όπως συμβαίνει δηλαδή μέχρι σήμερα με τις κακοκαιρίες. Η πρώτη Επικεφαλής Αντιμετώπισης Αστικής Υπερθέρμανσης στην Ευρώπη Ο Guardian αναφέρεται όμως και στην πρώτη Επικεφαλής Αντιμετώπισης Αστικής Υπερθέρμανσης, την πρώτη στην Ευρώπη, η οποία έχει ήδη αναλάβει καθήκοντα στην Ελλάδα. Η Ελένη Μυρηβήλη, ακαδημαϊκός και πρώην αντιδήμαρχος Αθηνών, θεωρεί την πρωτοβουλία αυτή ως καταλύτη στη διαχείριση των υψηλών θερμοκρασιών. View full είδηση

Ένα στα τρία παιδιά ζουν σε χώρες, που θα εκτεθούν μελλοντικά σε ακραίες περιβαλλοντικές προκλήσεις - Τρομάζουν τα νούμερα - Πρόκειται για την πρώτη ολοκληρωμένη έκθεση από Unicef και ΟΗΕ - Δραστική πρέπει να είναι η παρέμβαση για την αποτροπή τους. Νέα έκθεση των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής έρχεται να προκαλέσει ταραχή, αφού μετά τις περιβαλλοντικές καταστροφές, θέτει στο επίκεντρο τα παιδιά. Αναφέρεται, συγκεκριμένα, ότι οι νέοι που ζουν σε χώρες της Αφρικανικής Δημοκρατίας, όπως το Τσαντ, τη Νιγηρία, τη Γουινέα και τη Γουινέα Μπισάου είναι πιο πιθανό να επηρεαστούν από έναν «θανατηφόρο» συνδυασμό έκθεσης σε κλιματικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες, εκτός από την ανεπαρκή υγειονομική περίθαλψη και την εκπαίδευση. Η Υποσαχάρια Αφρική αφορά στις 24 από τις συνολικά 33 χώρες, όπου τα παιδιά ενδέχεται να αντιμετωπίσουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο από τις κλιματικές αλλαγές, μεταξύ των οποίων κυκλώνες και καύσωνες, την στιγμή που στερούνται της πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες, όπως εκείνες της ύδρευσης και της στέγασης. Ο «Παιδικός Δείκτης Κινδύνου» για το κλίμα από τον ΟΗΕ και την Unicef είναι η πρώτη ολοκληρωμένη ανάλυση του σχετικά με τον κλιματικό κίνδυνο. Διαπιστώθηκε ότι σχεδόν τα μισά από τα 2,2 δισεκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως ζουν σε χώρες που μπαίνουν στη λίστα «εξαιρετικά υψηλού κινδύνου». Greta and eight young activists reveal how the climate crisis is shaping their lives | UNICEF «Για πρώτη φορά έχουμε πλήρη εικόνα για το πού και το πώς τα παιδιά καθίστανται ευάλωτα στις περιβαλλοντικές μεταβολές και τα αποτελέσματα είναι τρομακτικά», δήλωσε η Ενριέττα Φορ, εκτελεστική διευθύντρια της UNICEF. Αυτό που αποκαλύπτει επίσης η έκθεση είναι ότι οι χώρες που θα αντιμετωπίσουν τις χειρότερες συνέπειες από την κλιματική αλλαγή είναι αυτές που κατέγραψαν τα χαμηλότερα επίπεδα εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Συνολικά τα 33 έθνη που ανήκουν στην ζώνη «εξαιρετικά υψηλού κινδύνου» εκπέμπουν το 9% των παγκόσμιων εκπομπών CO2. Στο στόχαστρο μπαίνει και η Βρετανία, η οποία αναμένεται να απειληθεί μελλοντικά από καύσωνες, πλημμύρες και ρύπανση τους εδάφους και των υδάτων. Περισσότερα από 850 εκατομμύρια παιδιά σε παγκόσμιο επίπεδο, δηλαδή το 1 στα 3, ζουν σε περιοχές που θα κληθούν να ανταπεξέλθουν σε αντίστοιχες προκλήσεις, επισημαίνεται στην έκθεση. Η Φορ συνέχισε: «Η κλιματική αλλαγή είναι βαθιά άνιση. Ενώ κανένα παιδί δεν είναι υπεύθυνο για την άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας, αυτά θα αναγκαστούν να πληρώσουν το τίμημα της καταστροφής που άφησαν πίσω τους οι προγενέστεροι. Τα παιδιά από τις χώρες που έχουν και το μικρότερο μερίδιο ευθύνης, θα υποφέρουν περισσότερο από τα υπόλοιπα. Αλλά υπάρχει ακόμα χρόνος για δράση. Η βελτίωση της πρόσβασης των παιδιών σε βασικές υπηρεσίες, όπως το νερό, η υγεία και η εκπαίδευση, μπορεί να αυξήσει σημαντικά την ικανότητά τους να επιβιώσουν από αυτούς τους κλιματικούς κινδύνους. Η UNICEF παροτρύνει τις κυβερνήσεις και τις επιχειρήσεις να ακούσουν τα παιδιά και να δώσουν προτεραιότητα σε δράσεις που θα τα προστατεύσουν από αυτές τις επιπτώσεις, επιταχύνοντας τις εργασίες για τη μείωση των εκπομπών αερίων που τροφοδοτούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου». View full είδηση

Οι επενδύσεις στη γεωθερμία αποτελούν μέχρι στιγμής μια αναξιοποίητη ευκαιρία σε έναν κόσμο όπου οι ανανεώσιμες πηγές διαδραματίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη μετάβαση σε μια πράσινη οικονομία. Αν και πολλοί διεθνείς ενεργειακοί κολοσσοί επανεξετάζουν την πολιτική τους απέναντι στη γεωθερμική ενέργεια και κάνουν κάποια βήματα προσέγγισης (ή επαναπροσέγγισης), ο τομέας δεν έχει έχει ακόμη αξιοποιήσει πλήρως το παγκόσμιο δυναμικό του. Το κενό αυτό δεν είναι τυχαίο καθώς βασικά ζητήματα εμποδίζουν την ευρεία διάδοση γεωθερμικών έργων. Το κυριότερο από αυτά είναι το κόστος της αρχικής επένδυσης, το οποίο, παρ’ ότι βαίνει μειούμενο λόγω της εξέλιξης της τεχνολογίας, εξακολουθεί να είναι αρκετά υψηλό. Για παράδειγμα, στην Κένυα εκτιμάται ότι για να τρυπηθεί ένα μόνο γεωθερμικό πηγάδι μπορεί να απαιτούνται έως και 6 εκατομμύρια δολάρια. Έτσι, ενώ η γεωθερμική ενέργεια θεωρείται γενικά πιο αξιόπιστη μορφή ανανεώσιμης ενέργειας σε σχέση με την ηλιακή, την αιολική ή την υδροηλεκτρική - πηγές που βασίζονται σε πιο μεταβλητά στοιχεία όπως η ηλιοφάνεια, π άνεμος ή ροή νερού - το κόστος της υλοποίησης αντίστοιχων έργων την καθιστά δυσπρόσιτη. Πέραν του κόστους, όμως, αποθαρρυντικά λειτουργεί και η έλλειψη επιπλέον κινήτρων, οικονομικών, φορολογικών και θεσμικών, τα οποία θα έδιναν ώθηση στην ανάπτυξη με αποτέλεσμα οι επενδυτές να παραμένουν διστακτικοί στην υλοποίηση τέτοιων επενδύσεων. «Η γεωθερμία έχει τεράστιο δυναμικό για χώρες όπως η Ινδονησία και οι Φιλιππίνες, όπου υπάρχει προηγμένη τεχνολογία για να παραχθεί ενέργεια από μια πηγή θερμότητας βαθιά μέσα στη γη», δήλωσε Ο KK Ralhan, πρόεδρος του ομίλου Kaltimex Group ενώ σημειώνει ότι «για να συνειδητοποιήσουν αυτό το δυναμικό, οι κυβερνήσεις πρέπει να εντείνουν τις μεταρρυθμίσεις και να παράσχουν επαρκή κίνητρα, είτε πρόκειται για τιμολόγια τροφοδοσίας είτε για φοροαπαλλαγές, για να διασφαλίσουν ότι αυτό είναι οικονομικά βιώσιμο για τους επιχειρηματίες». Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), η παγκόσμια γεωθερμική ικανότητα δεν είναι σε καλό δρόμο για την επίτευξη των στόχων του ΟΗΕ για βιώσιμη ανάπτυξη ο οποίος θέτει την παραγωγή στις 162 TWh και 282 TWh έως το 2025 και το 2030, αντίστοιχα. Η παγκόσμια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από γεωθερμία ανήλθε στα 92 TWh το 2019, σύμφωνα με τον IEA, πολύ κάτω από τα συγκρίσιμα στατιστικά στοιχεία για την υδροηλεκτρική ενέργεια (4333 TWh), την αιολική ενέργεια (1390 TWh) και την ηλιακή ενέργεια (720 TWh). Η ευκαιρία για τις αναδυόμενες αγορές Ενώ οι ΗΠΑ θεωρούνται ο κορυφαίος παραγωγός γεωθερμικής ενέργειας στον κόσμο, οι αναδυόμενες αγορές παίζουν βασικό ρόλο στη διεθνή σκηνή, με την Ινδονησία και τις Φιλιππίνες να αντιπροσωπεύουν από μόνες τους το 25% περίπου της παγκόσμιας παραγωγής γεωθερμικής ενέργειας. Μάλιστα, με εγκατεστημένη ισχύ περίπου 2100 MW, η Ινδονησία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός στον κόσμο και βρίσκεται σε καλό δρόμο για να ξεπεράσει τις ΗΠΑ μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Για να επιτευχθεί αυτό, η κυβέρνηση εφάρμοσε μια σειρά κινήτρων για να ενθαρρύνει την ανάπτυξη. Αυτά περιλαμβάνουν ένα νόμο (Νοέμβριος 2020) που απλοποίησε τη διαδικασία έγκρισης γεωθερμικών έργων και αφαίρεσε ένα τέλος παραγωγής για τη χρήση γεωθερμικών πόρων ενώ έχουν εισαχθεί ορισμένα οικονομικά κίνητρα όπως φορολογικές ελαφρύνσεις ή απαλλαγές. Στις Φιλιππίνες περίπου τα τρία τέταρτα της ενέργειας παράγεται από ορυκτά καύσιμα, σε σύγκριση με το 12% από γεωθερμικές πηγές. Ωστόσο, η γεωθερμία αναμένεται να αποτελέσει τη μεγαλύτερη ανανεώσιμη πηγή ενέργειας έως το 2030 και η χώρα σχεδιάζει να διπλασιάσει τη χωρητικότητά της έως το 2040 (η οποία βρίσκεται μόλις κάτω από τα 2000 MW αυτήν τη στιγμή). View full είδηση

Η «Καθημερινή» ξεκινάει σταθερή συνεργασία με τον κ. Γιάννη Μανιάτη, αν. καθηγητή του Πανεπιστημίου Πειραιά και διευθυντή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών «Κλιματική Κρίση και Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών». Μία φορά την εβδομάδα, θα ενημερώνουμε τους αναγνώστες μας για βασικά ζητήματα που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή, την ενέργεια, την προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας, την κυκλική οικονομία, τις εξελίξεις σε σύγχρονα θέματα τεχνολογιών και καινοτομιών πληροφορικής και επικοινωνιών, που σχετίζονται με την κλιματική κρίση. Στόχος μας, να πληροφορούμε τους αναγνώστες με κρίσιμα και κυρίως αξιόπιστα στοιχεία για την κατάσταση και την πορεία εξέλιξης της μεγαλύτερης πρόκλησης που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα. Η ενημέρωση θα πραγματοποιείται μέσα από επίσημα δημοσιευμένα και αξιόπιστα διαγράμματα διεθνών οργανισμών, στα οποία θα γίνεται ένας σύντομος σχολιασμός, δεδομένου ότι στόχος είναι, τα διαγράμματα από μόνα τους να είναι ερμηνεύσιμα όσο το δυνατόν πιο εύκολα. Στην ερευνητική ομάδα του καθ. Γιάννη Μανιάτη συμμετέχουν φοιτητές/τριες του μεταπτυχιακού προγράμματός του, που δραστηριοποιούνται κυρίως σε θέματα πράσινης και έξυπνης ενέργειας, γεωπολιτικής, εξοικονόμησης ενέργειας, ευφυούς γεωργίας, έξυπνων πόλεων και μεταφορών / εφοδιαστικής αλυσίδας. Eρευνα – Ανάλυση: καθ. Γιάννης Μανιάτης Με τη συνεργασία των μεταπτυχιακών φοιτητών/τριών: Ιωάννας Βούλγαρη, Γεωργίας Πολυτάνου, Ανδρέα Συρεγγέλα «Πρωταγωνιστές» τα ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα Η παγκόσμια κατανάλωση ενέργειας (2018) ήταν της τάξεως των 14.000 δισ. τόνων ισοδύναμου πετρελαίου (million tones oil equivalent – bp outlook). Από αυτήν, το 34% προέκυψε από κατανάλωση πετρελαίου, το 27% από άνθρακα, το 24% από φυσικό αέριο, το 4% από πυρηνική ενέργεια, το 7% από υδροηλεκτρικά και μόλις το 4% από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ). Συνολικά, λοιπόν, τα ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα συμμετείχαν κατά 85% στην παγκόσμια κατανάλωση ενέργειας. Το ποσοστό αυτό δείχνει και τη μεγάλη παγκόσμια πρόκληση που έχουμε μπροστά μας ως ανθρωπότητα, ώστε να καταστήσουμε κλιματικά ουδέτερο τον πλανήτη έως το 2050, δηλαδή σε μόλις 30 χρόνια. Παραγωγή ενέργειας Σήμερα στην παγκόσμια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας έχουμε 10.000 Τwh από άνθρακα, 6.000 Τwh από φυσικό αέριο, λιγότερο από 1.000 Τwh από πετρέλαιο, 2.000 Τwh από πυρηνικά, 4.000 Τwh από υδροηλεκτρικά και περίπου 2.000 Τwh από φωτοβολταϊκά, αιολικά, βιομάζα, γεωθερμία κ.ά. Η Αφρική σε ρόλο-κλειδί για τις ενεργειακές αγορές Η Αφρική πρόκειται να αποτελέσει κορυφαίο συντελεστή των παγκόσμιων ενεργειακών αγορών. Το 2040 αναμένεται να ξεπεράσει τα 2,1 δισ. κατοίκους, με δεύτερη την Ινδία με 1,6 δισ. κατοίκους και τρίτη την Κίνα με 1,4 δισ. κατοίκους. Αντίστοιχα, σύμφωνα με τα μοντέλα του 2019, οι ανάγκες σε πετρέλαιο θα ξεπερνούσαν για την Ινδία τα 4,2 εκατ. βαρέλια την ημέρα και για την Αφρική τα 3,1 εκατ. βαρέλια. Οι ανάγκες σε φυσικό αέριο αναμενόταν να είναι πάνω από 350 δισ. κυβ. μέτρα (bcm) για την Κίνα, πάνω από 250 για τη Μέση Ανατολή, πάνω από 150 για την Αφρική και περίπου 130 στην Ινδία. Στην παραγωγή ηλεκτρισμού από ανανεώσιμες πηγές, η Κίνα το 2040 αναμένεται να είναι η πρωταθλήτρια με 3.000 Τwh, η Ινδία με πάνω από 2.000 Τwh, η Ε.Ε. με πάνω από 1.200 Τwh και η Αφρική με πάνω από 700 Τwh. Οι εργαζόμενοι Το ζήτημα της απασχόλησης στην κατασκευή μονάδων πράσινης ενέργειας αποτελεί σημαντικό συντελεστή στη λήψη των αποφάσεων κάθε κυβέρνησης. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία (2020), οι απασχολούμενοι της Ευρώπης στην αιολική ενέργεια είναι 1,4 εκατ. εργαζόμενοι στη Γερμανία, 0,7 εκατ. στο Ηνωμένο Βασίλειο και περίπου 0,3 εκατ. στην Ισπανία και στη Δανία. Η χρήση των κρίσιμων μεταλλευμάτων Τα κρίσιμα μεταλλεύματα (critical minerals) έχουν τον δικό τους σημαντικό ρόλο στην πράσινη μετάβαση. Ετσι, για τα μεταλλεύματα αυτά, ενώ ένα συμβατικό αυτοκίνητο χρειάζεται περίπου 30 kgr/όχημα, ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο χρειάζεται πάνω από 200 kgr/όχημα. Αντίστοιχα, οι ανάγκες σε κρίσιμα μεταλλεύματα ανά 1 ΜW είναι 15.000 kgr για τα θαλάσσια (offshore) αιολικά πάρκα, 10.000 kgr για τα χερσαία αιολικά και πάνω από 6.000 kgr για τα φωτοβολταϊκά. Οι εκπομπές αερίων Οι σημερινές εκπομπές αερίων ρύπων είναι μόνο η μία όψη του νομίσματος στο πρόβλημα της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη. Αν και η Κίνα είναι σήμερα ο μεγαλύτερος παραγωγός διοξειδίου του άνθρακα, είναι υπεύθυνη μόνο για το 13% των συνολικών εκπομπών από την προβιομηχανική εποχή έως τη σημερινή, ενώ οι ΗΠΑ ξεπερνούν το 25% και η Ευρώπη το 22%. View full είδηση

Μια από τις προτάσεις που έχουν πέσει στο τραπέζι ως αντίμετρο στην κλιματική αλλαγή είναι η μαζική φύτευση νέων δέντρων. Την λύση αυτή χρησιμοποιούν πολλές μεγάλες εταιρείες που ρυπαίνουν το περιβάλλον ως ένα είδος αντιστάθμισης της ζημίας που προκαλούν αλλά μέχρι στιγμής αυτά τα προγράμματα δενδροφύτευσης έχουν αποτύχει για διαφόρους λόγους. Επιπλέον η μαζική δεντροφύτευση με στόχο να απορροφούν τα δέντρα τις μεγάλες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα είναι σύμφωνα με πολλούς επιστήμονες μια προβληματική λύση επειδή θα πρέπει να σταματήσουμε να εκπέμπουμε βλάβερά αέρια και όχι να τα ΄παράγουμε και μετά να ψάχνουμε τρόπους απορρόφησης τους. Επιπλέον εγείρονται και ζητήματα παράπλευρων οικολογικών επιπτώσεων από την μαζική δενδροφύτευση. Όμως μελέτη επιστημόνων του φημισμένου Ελβετικού Ομοσπονδιακού Ινστιτούτου Τεχνολογίας Ζυρίχης (ETH) στηρίζει την πρόταση μαζικής δενδροφύτευσης. Η μελέτη που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature Geoscience» αναφέρει ότι η μαζική δενδροφύτευση ειδικά στην ευρωπαϊκή ήπειρο θα προκαλέσει την αύξηση των βροχοπτώσεων οι οποίες θα βοηθήσουν στον περιορισμό των επιπέδων ξηρότητας που αναμένεται να κάνουν την εμφάνιση τους εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής. Η νέα μελέτη ερευνά τις επιπτώσεις που θα έχει η μετατροπή περιοχών αγροτικής καλλιέργειας σε μόνιμες δασικές εκτάσεις. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι αν υπάρξει 20% αύξηση των δασικών εκτάσεων στην Ευρώπη με ομοιόμορφο τρόπο τότε θα υπάρξει αύξηση των βροχοπτώσεων τόσο τον χειμώνα αλλά και το καλοκαίρι με τις καλοκαιρινές βροχές να πέφτουν στις παράκτιες και νοτιότερες περιοχές της ευρωπαϊκής ηπείρου. Αυτό σημαίνει ότι θα «ανακουφίζονται» από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής οι μεσογειακές περιοχές που είναι και αυτές που θεωρητικά θα δεχτούν την μεγαλύτερη πίεση της αύξησης της θερμοκρασίας και των ξηρών συνθηκών σε σχέση με άλλες περιοχές της Ευρώπης. View full είδηση

Μια νέα έρευνα του Ευρωβαρομέτρου που δημοσιεύεται σήμερα δείχνει ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες πιστεύουν ότι η κλιματική αλλαγή είναι το πιο σοβαρό πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο πλανήτης. Περισσότερα από εννέα στα δέκα άτομα που απάντησαν στην έρευνα θεωρούν ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί σοβαρό πρόβλημα (93 %), με σχεδόν οκτώ στα δέκα άτομα (78 %) να το θεωρούν πολύ σοβαρό. Όταν τους ζητήθηκε να επιλέξουν το σοβαρότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο πλανήτης, πάνω από το ένα τέταρτο (29 %) επέλεξε είτε την κλιματική αλλαγή (18 %) είτε την υποβάθμιση της φύσης (7 %) είτε τα προβλήματα υγείας που οφείλονται στη ρύπανση (4 %). Όσον αφορά την απάντηση σε επίπεδο πολιτικής, εννέα στους δέκα Ευρωπαίους (90 %) συμφωνούν ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου θα πρέπει να μειωθούν στο ελάχιστο, αντισταθμίζοντας παράλληλα τις εναπομένουσες εκπομπές ώστε να καταστεί η ΕΕ κλιματικά ουδέτερη έως το 2050. Σχεδόν εννέα στους δέκα Ευρωπαίους (87 %) πιστεύουν ότι είναι σημαντικό να θέσει η ΕΕ φιλόδοξους στόχους για την αύξηση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ενώ το ίδιο ποσοστό πιστεύει ότι είναι σημαντικό η ΕΕ να παράσχει στήριξη για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, κ. Φρανς Τίμερμανς, δήλωσε: «Παρά την πανδημία και τις οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Ευρωπαίοι, η στήριξη της δράσης για το κλίμα παραμένει υψηλή. Οι Ευρωπαίοι αναγνωρίζουν τους μακροπρόθεσμους κινδύνους που θέτουν οι κρίσεις του κλίματος και της βιοποικιλότητας, και αναμένουν από τη βιομηχανία, τις κυβερνήσεις και την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναλάβουν δράση. Οι αριθμοί αυτής της έρευνας του Ευρωβαρόμετρου χρησιμεύουν ως έκκληση κινητοποίησης για πολιτικούς και επιχειρήσεις. Για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρέχουν πρόσθετα κίνητρα για την οριστικοποίηση της νομοθεσίας «Fit for 55» που θα παρουσιάσουμε αργότερα αυτόν τον μήνα για να διασφαλίσουμε ότι θα επιτύχουμε τους στόχους μας για το κλίμα.» Η πλειονότητα (64 %) των πολιτών της ΕΕ έχουν αναλάβει ήδη σε ατομικό επίπεδο δράση για το κλίμα και προβαίνουν συνειδητά σε βιώσιμες επιλογές στην καθημερινή τους ζωή. Όταν ρωτήθηκαν ποιον θεωρούν αρμόδιο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, οι πολίτες υπογράμμισαν την ανάγκη για διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που θα συνοδεύουν την ατομική δράση, υποδεικνύοντας τις εθνικές κυβερνήσεις (63 %), τις επιχειρήσεις και τη βιομηχανία (58 %) και την ΕΕ (57 %). Περισσότεροι από οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους που συμμετείχαν στην έρευνα (81 %) συμφωνούν ότι οι καθαρές μορφές ενέργειας θα πρέπει να λαμβάνουν μεγαλύτερη δημόσια χρηματοδοτική στήριξη, ακόμη και αν αυτό οδηγήσει σε μείωση των επιδοτήσεων για τα ορυκτά καύσιμα. Τρία τέταρτα των Ευρωπαίων (75 %) πιστεύουν ότι οι επενδύσεις στην οικονομική ανάκαμψη θα πρέπει να στοχεύουν κυρίως στη νέα πράσινη οικονομία. Αναγνωρίζεται σαφώς ότι η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής προσφέρει ευκαιρίες στους πολίτες της ΕΕ και στην ευρωπαϊκή οικονομία. Σχεδόν οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους (78 %) συμφωνούν ότι η ανάληψη δράσης για το κλίμα θα οδηγήσει σε καινοτομία που θα καταστήσει τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις πιο ανταγωνιστικές. Σχεδόν οκτώ στους δέκα (78 %) συμφωνούν ότι η προώθηση της εμπειρογνωσίας της ΕΕ στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών σε χώρες εκτός ΕΕ μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας στην ΕΕ. Επτά στους δέκα Ευρωπαίους (70 %) πιστεύουν ότι η μείωση των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων μπορεί να ωφελήσει οικονομικά την ΕΕ. Περισσότεροι από επτά στους δέκα Ευρωπαίους (74 %) συμφωνούν ότι το κόστος των ζημιών που οφείλονται στην κλιματική αλλαγή είναι πολύ υψηλότερο από τις επενδύσεις που απαιτούνται για την πράσινη μετάβαση. Ιστορικό Το ειδικό Ευρωβαρόμετρο 513 για την κλιματική αλλαγή πραγματοποίησε έρευνα σε 26.669 πολίτες από διαφορετικές κοινωνικές και δημογραφικές ομάδες στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τις 15 Μαρτίου έως τις 14 Απριλίου 2021. Όπου ήταν δυνατόν διεξήχθησαν προσωπικές συνεντεύξεις, αλλά ορισμένοι συμμετέχοντες απάντησαν στην έρευνα διαδικτυακά, σύμφωνα με τους περιορισμούς της πανδημίας COVID-19. Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία αποτελεί την υπ' αριθμόν ένα πολιτική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Με βάση τις προτάσεις που υπέβαλε η Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη έχουν δεσμευτεί να καταστήσουν την ΕΕ κλιματικά ουδέτερη έως το 2050 και να μειώσουν τις καθαρές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55 % έως το 2030, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Οι δεσμεύσεις αυτές κατοχυρώνονται πλέον στον ευρωπαϊκό νόμο για το κλίμα, ο οποίος υπογράφηκε επίσημα στις 30 Ιουνίου 2021. Για την επίτευξη αυτών των στόχων, η Επιτροπή θα παρουσιάσει στις 14 Ιουλίου 2021 τη δέσμη νομοθετικών προτάσεων «Fit for 55». Αυτή η συνολική μεταρρύθμιση της εργαλειοθήκης της ΕΕ για την πολιτική για το κλίμα και την ενέργεια θα περιλαμβάνει αναθεωρήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και σειρά νέων μέσων. View full είδηση

Οι απώλειες της συγκομιδής που οφείλονται σε επεισόδια καύσωνα και ξηρασίας τριπλασιάστηκαν τα τελευταία 50 χρόνια στην Ευρώπη, σύμφωνα με μελέτη που υπογραμμίζει τη σημασία να υπάρξουν σκέψεις για καλλιέργειες προσαρμοσμένες στην κλιματική αλλαγή. Στην έρευνα που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο επιστημονικό περιοδικό Environmental Research Letters, οι ερευνητές βασίζονται στα δεδομένα γεωργικής παραγωγής και στα ακραία καιρικά φαινόμενα (ξηρασία, καύσωνας, πλημμύρες, κύμα ψύχους) μεταξύ 1961 και 2018 σε 28 ευρωπαϊκές χώρες (στη σημερινή ΕΕ των 27 και τη Βρετανία). Οι σημαντικότερες επιπτώσεις αφορούν τις ξηρασίες και τα κύματα καύσωνα: «Η σοβαρότητα των επιπτώσεων των ξηρασιών και των καυσώνων στη γεωργική παραγωγή σχεδόν τριπλασιάστηκε αυτά τα τελευταία 50 χρόνια». Από μια μείωση 2,2% της παραγωγής για την περίοδο 1964-1990 φτάσαμε σε μείωση 7,3% για την περίοδο 1991-2015. «Παρότι οι αποδόσεις των ευρωπαϊκών καλλιεργειών αυξήθηκαν κατά 150% περίπου μεταξύ 1964-1990 και 1991-2015, διαπιστώσαμε ότι οι ξηρασίες και τα κύματα καύσωνα είχαν σοβαρότερες συνέπειες κατά την πιο πρόσφατη περίοδο για τους διαφόρους τύπους καλλιεργειών», σχολίασε η κύρια συντάκτρια της μελέτης Τερέζα Μπρας του Nova School of Science and Technology στη Λισαβόνα. Οι αριθμοί δείχνουν ότι οι ξηρασίες, που γίνονται όλο και πιο συχνές, είναι επίσης όλο και πιο έντονες: «Τα πιο σοβαρά επεισόδια ξηρασίας γίνονται δυσανάλογα πιο σοβαρά». Πρώτο θύμα ξηρασίας τα σιτηρά Οι ερευνητές δεν περίμεναν οι επιπτώσεις αυτές να είναι «τόσο σοβαρές» πρόσθεσε ο Γιόνας Γιάγκερμεϊρ, του Ινστιτούτου Διαστημικών Μελετών Goddard της Nasa.Τα πρώτα θύματα είναι τα σιτηρά, σε αντίθεση με άλλες καλλιέργειες (λαχανικά, αμπέλια, φρούτα κ.λπ.) που χρησιμοποιούν πολύ περισσότερο την άρδευση, σημειώνει η μελέτη. «Τα σιτηρά, ένα βασικό τρόφιμο που καταλαμβάνει σχεδόν το 65% της καλλιεργούμενης έκτασης της ΕΕ και το οποίο χρησιμοποιείται κυρίως για τη διατροφή των ζώων είναι η σοβαρότερα πληγείσα καλλιέργεια. Ειδικότερα, διαπιστώσαμε ότι, για κάθε έτος που σημαδεύεται από ένα επεισόδιο ξηρασίας, οι απώλειες των σιτηρών αυξάνονται κατά 3%», διευκρίνισε η Τερέζα Μπρας. Στροφή σε πιο ανθεκτικά είδη τροφίμων Ενώ αυτά τα ακραία καιρικά φαινόμενα αναμένεται να πολλαπλασιαστούν με την υπερθέρμανση του πλανήτη, οι συντάκτες της μελέτης προτρέπουν να εξεταστούν «στρατηγικές και προτεραιότητες με σκοπό τη βελτίωση της ανθεκτικότητας του αγροδιατροφικού συστήματος». Αυτό «απαιτεί μια νέα ματιά σε πιο ανθεκτικά είδη τροφίμων», σχολίασε η δρ Ζούλια Σέισας, επίσης του La Nova School στη Λισαβόνα. Το θέμα αυτό είναι ακόμη πιο σημαντικό καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ένας από τους πρώτους παραγωγούς και εξαγωγείς γεωργικών προϊόντων. Επομένως, αυτό που συμβαίνει μπορεί να έχει «επιπτώσεις στο παγκόσμιο αγροδιατροφικό σύστημα», είτε στις τιμές είτε στη διαθεσιμότητα των προϊόντων, σημειώνει η μελέτη. Κατά συνέπεια, ο καύσωνας και η ξηρασία του 2018 στην Ευρώπη «προκάλεσαν μείωση της παραγωγής των σιτηρών κατά 8% σε σχέση με τα προηγούμενα πέντε χρόνια, με αποτέλεσμα ελλείψεις σε ζωοτροφές και αύξηση των τιμών». View full είδηση

Λιγότερες από μια στις τέσσερις μεγάλες επιχειρήσεις στον κόσμο έχουν πάρει κατάλληλα μέτρα για να περιοριστεί η άνοδος της θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας του πλανήτη στον 1,5 βαθμό Κελσίου ως το 2050, δείχνει μελέτη της βρετανικής εταιρείας επενδύσεων Arabesque που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα. Τα στοιχεία από την έρευνα αυτή, κατά την οποία εξετάστηκαν από το 2015 ως το 2019 σχεδόν 700 μεγάλοι όμιλοι που είναι εισηγμένοι στα χρηματιστήρια 14 χωρών, μεταξύ των οποίων οι ΗΠΑ, η Βρετανία, η Ιαπωνία και η Γαλλία, δημοσιεύτηκαν την ημέρα εκκίνησης της συνόδου κορυφής μέσω διαδικτύου για το κλίμα που διοργάνωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν. Σύμφωνα με την Arabesque, το 24,84% μεγάλων, εισηγμένων στα χρηματιστήρια επιχειρήσεων στον κόσμο έχουν λάβει μέτρα που επιτρέπουν τον περιορισμό του φαινομένου του θερμοκηπίου στον 1,5% βαθμό Κελσίου. Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις είναι οι καλύτεροι μαθητές, ιδίως αυτές στην Σουηδία (50%), στη Γερμανία (39,29%) και στην Φινλανδία (33,33%), ενώ ακολουθούν ακριβώς μετά αυτές στη Γαλλία (32,5%). Η Βρετανία (23,08%) και οι ΗΠΑ (23,08%) είναι ουραγοί και ακόμη περισσότερο η Κίνα (8,51%) και η Αυστραλία (4,55%). Οι ερευνητές παρατηρούν ωστόσο ότι το 15% των επιχειρήσεων που είναι εισηγμένες σε σημαντικούς δείκτες των χρηματιστηρίων αυτών των 14 χωρών δεν δημοσιοποιούν τις εκπομπές τους των αερίων που ευθύνονται για τις κλιματικές αλλαγές. Το ποσοστό αυξάνεται ακόμη και σε 29% για τον κινεζικό Hang Seng. Ο στόχος της συμφωνίας του Παρισιού που υπεγράφη το 2015 είναι να περιοριστεί το φαινόμενο της ανόδου της θερμοκρασίας στον πλανήτη σε πολύ πιο κάτω από 2 βαθμούς Κελσίου, ει δυνατόν στον 1,5 βαθμό Κελσίου. Αν και αυτός ο τελευταίος στόχος δείχνει δύσκολο να επιτευχθεί, ο στόχος των 2 βαθμών Κελσίου θα πρέπει να γίνει σεβαστός από το 70% των μεγάλων επιχειρήσεων ως το 2030. "Η έκφραση καλών προθέσεων από μόνη της δεν θα οδηγήσει στις πράξεις που χρειάζονται. Στην πραγματικότητα, παρά τις ολοένα αυξανόμενες δεσμεύσεις, τα επίπεδα του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα έχουν αυξηθεί από το 2015", υπογραμμίζει ο Γκέοργκ Κελ, πρόεδρος της Arabesque. "Η φετινή χρονιά μπορεί να αποτελέσει σημείο καμπής και προσφέρει μια ευκαιρία στους επικεφαλής επιχειρήσεων να έχουν ένα ευρύ όραμα και να ενεργήσουν ανάλογα. Ωστόσο ο χρόνος πιέζει", σύμφωνα με τον ίδιο. Ο αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν προσκάλεσε 40 ηγέτες από όλον τον κόσμο στην σύνοδο κορυφής για το κλίμα που διοργανώνει μέσω τηλεδιάσκεψης σήμερα και αύριο, Παρασκευή, μεταξύ των οποίων ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο Ρώσος ομόλογός του Βλαντίμιρ Πούτιν. Στην ΕΕ συνήφθη χθες, Τετάρτη, συμφωνία ανάμεσα στους Ευρωβουλευτές και τα κράτη μέλη για μια καθαρή μείωση "τουλάχιστον 55%" των εκπομπών των αερίων που προκαλούν τις κλιματικές αλλαγές ως το 2030. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον δεσμεύτηκε παράλληλα την Τρίτη για πιο σημαντικές μειώσεις από αυτές που προβλεπόταν των εκπομπών των αερίων αυτών, κατά 78% ως το 2035 σε σχέση με τα επίπεδα του 1990, επιταχύνοντας τον στόχο για μείωση 68% των εκπομπών αυτών ως το 2030. Οι προσπάθειες του Ηνωμένου Βασιλείου και των επιχειρήσεών του σε περιβαλλοντικά ζητήματα παρακολουθούνται ιδιαίτερα, καθώς η Βρετανία διοργανώνει την προσεχή διάσκεψη για το κλίμα (COP26) που θα διεξαχθεί στη Γλασκώβη τον Νοέμβριο. View full είδηση