Search the Community

Η ραγδαία εξάπλωση της Τεχνητής Νοημοσύνης δημιουργεί νέες προκλήσεις όχι μόνο για τα ενεργειακά συστήματα, αλλά και για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων παγκοσμίως. Στο επίκεντρο αυτών των ανησυχιών βρίσκεται πρόσφατη έκθεση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, η οποία εξετάζει τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των υποδομών που υποστηρίζουν τις εφαρμογές AI. Η προειδοποίηση του ΟΗΕ για το νερό Σύμφωνα με την έκθεση, η κατανάλωση νερού που συνδέεται με την ανάπτυξη και λειτουργία συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά έως το τέλος της δεκαετίας. Οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι οι ανάγκες αυτές θα μπορούσαν να φτάσουν σε επίπεδα αντίστοιχα με την κατανάλωση νερού περίπου 1,3 δισεκατομμυρίων ανθρώπων. Ο βασικός λόγος είναι η συνεχώς αυξανόμενη χρήση data centers, τα οποία αποτελούν τη ραχοκοκαλιά των εφαρμογών AI. Τα κέντρα δεδομένων απαιτούν αποτελεσματικά συστήματα ψύξης για να διατηρούνται σε ασφαλή επίπεδα θερμοκρασίας οι χιλιάδες εξυπηρετητές που λειτουργούν αδιάκοπα. Σε πολλές περιπτώσεις, η διαδικασία αυτή βασίζεται σε μεγάλες ποσότητες νερού. Οι ευρύτερες περιβαλλοντικές επιπτώσεις Η έκθεση του ΟΗΕ επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται μόνο στην κατανάλωση νερού. Η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης αυξάνει παράλληλα τη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια, γη και πρώτες ύλες που απαιτούνται για την κατασκευή και λειτουργία των σχετικών υποδομών. Η συνεχής εκπαίδευση και λειτουργία ολοένα πιο σύνθετων μοντέλων AI απαιτεί σημαντική υπολογιστική ισχύ, γεγονός που οδηγεί σε επέκταση των data centers και σε αυξημένες ανάγκες για ενεργειακούς και φυσικούς πόρους. Η ενεργειακή διάσταση Τα συμπεράσματα της έκθεσης συμβαδίζουν με τις προβλέψεις άλλων διεθνών οργανισμών για την αυξανόμενη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των κέντρων δεδομένων. Η ανάπτυξη της AI θεωρείται ένας από τους βασικούς παράγοντες που θα ενισχύσουν τη ζήτηση ηλεκτρισμού τα επόμενα χρόνια, καθώς όλο και περισσότερες επιχειρήσεις και χρήστες αξιοποιούν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Η τάση αυτή ωθεί τις εταιρείες τεχνολογίας να αναζητούν νέες πηγές καθαρής ενέργειας, επενδύοντας σε έργα ανανεώσιμων πηγών και σε μακροχρόνιες συμβάσεις προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας. Πρόκληση για την επόμενη δεκαετία Η έκθεση του ΟΗΕ αναδεικνύει την ανάγκη να ληφθούν υπόψη οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης παράλληλα με τα οφέλη που προσφέρει. Καθώς οι εφαρμογές AI ενσωματώνονται σε ολοένα περισσότερους τομείς της οικονομίας και της καθημερινότητας, η αποτελεσματική διαχείριση των ενεργειακών και υδατικών πόρων που απαιτούν οι σχετικές υποδομές αναμένεται να αποτελέσει κρίσιμο ζήτημα για τα επόμενα χρόνια. View full είδηση

Σήμα εκκίνησης για τον διαγωνισμό της μελέτης του μεγάλου έργου «Ψυτάλλεια 3.0» αναμένεται να δώσει το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΥΔΑΠ στη συνεδρίαση της 29ης Απριλίου, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή στη διαχείριση των υδάτινων πόρων της Αττικής. Η επαναχρησιμοποίηση νερού αναδεικνύεται σε στρατηγική επιλογή, με επίκεντρο τη μεγαλύτερη υποδομή επεξεργασίας λυμάτων της χώρας, όπου τεράστιοι όγκοι επεξεργασμένου νερού καταλήγουν σήμερα στον Σαρωνικό. Με την εισαγωγή τεταρτοβάθμιας επεξεργασίας, έως και 750.000 κυβικά μέτρα νερού ημερησίως θα μπορούν να αξιοποιηθούν για βιομηχανικούς και αρδευτικούς σκοπούς, αποσυμφορώντας τα δίκτυα πόσιμου νερού της Αττικής και δημιουργώντας νέες δυνατότητες ενίσχυσης του υδροφόρου ορίζοντα. Νέα κανονικότητα Η φετινή χειμερινή περίοδος άφησε ένα αποτύπωμα συγκρατημένης αισιοδοξίας για τα αποθέματα υδάτων στην Αττική. Οι βροχοπτώσεις ήταν πιο γενναιόδωρες σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, επιτρέποντας στους ταμιευτήρες να ανακτήσουν μέρος των απωλειών τους. Την περασμένη Τετάρτη (8 Απριλίου 2026), τα συνολικά αποθέματα στους τέσσερις βασικούς ταμιευτήρες που τροφοδοτούν το λεκανοπέδιο (Μόρνος, Εύηνος, Υλίκη, Μαραθώνας) ανήλθαν σε 761.177.000 κυβικά μέτρα, λίγο αυξημένα σε σχέση με τα 651.708.000 ένα χρόνο νωρίτερα. Ωστόσο, πριν από μερικά χρόνια τα επίπεδα ξεπερνούσαν το 1 δισ. κυβικά μέτρα. Η σύγκριση αναδεικνύει μια νέα κανονικότητα και απαιτεί μέτρα που διασφαλίζουν τη συνέχιση της υδροδότησης του λεκανοπεδίου παρά τις διακυμάνσεις των βροχοπτώσεων και τις πιέσεις της κλιματικής κρίσης. Οι τρεις προηγούμενες χρονιές είχαν έντονη ανομβρία οδηγώντας σε ετήσιες απώλειες της τάξης των 250 εκατ. κυβικών μέτρων. Η φετινή ανάκαμψη σταθεροποιεί το ισοζύγιο, δημιουργώντας χώρο για στρατηγικό σχεδιασμό και τολμηρές επενδύσεις. Πολύτιμος πόρος το ανακυκλωμένο νερό Εκεί εντάσσεται και το έργο «Ψυτάλλεια 3.0» που αντιμετωπίζει το νερό όχι ως απόβλητο, αλλά ως πολύτιμο προϊόν. Ο πρόεδρος της ΕΥΔΑΠ κ. Γιώργος Στεργίου, μιλώντας στο Φόρουμ για την Παγκόσμια Ημέρα Νερού 2026 ανέφερε ότι επεξεργασμένο νερό από το νησί, μπορεί να επιστρέψει στην κατανάλωση για βιομηχανική και αρδευτική χρήση ενώ θα εξερευνηθεί και η δυνατότητα ενίσχυσης του ταπεινωμένου υδροφόρου ορίζοντα της Αττικής. «Ρίχνοντας καθαρό νερό, βελτιώνουμε την ποιότητα και μειώνουμε το βάθος του υδροφόρου ορίζοντα, ενισχύοντας τη διαθεσιμότητα πόρων», επεσήμανε. Η αξιοποίηση του ανακτημένου νερού αποκτά στρατηγική σημασία εν μέσω της λειψυδρίας. Οι βιομηχανικοί κλάδοι, και ιδιαίτερα οι ενεργοβόροι ή οι υποδομές υψηλής τεχνολογίας όπως τα data centers (επενδύσεις που πυκνώνουν ειδικά στην Ανατολική Αττική), χρειάζονται τεράστιες ποσότητες νερού κυρίως για ψύξη. Η διάθεση φθηνού ανακυκλωμένου νερού μπορεί να μειώσει το κόστος και να αποσυμφορήσει τα δίκτυα πόσιμου νερού. Τεχνικές δυσκολίες και προκλήσεις Το τεχνικό σκέλος της Ψυτάλλειας 3.0 είναι εξίσου σύνθετο. Απαιτείται η κατασκευή νέου δικτύου μεταφοράς για την ανύψωση του παραγόμενου νερού από το επίπεδο της θάλασσας στο νησί προς περιοχές της Αττικής με υψόμετρο, ενώ η ανάλυση κόστους-οφέλους θα καθορίσει τις τεχνολογίες ενεργειακής αξιοποίησης και επεξεργασίας που θα εφαρμοστούν. Παράλληλα, ο σχεδιασμός της ΕΥΔΑΠ περιλαμβάνει αναβάθμιση και όλων των υπόλοιπων υφιστάμενων ΚΕΛ – από τη Μεταμόρφωση, έως το Θριάσιο και από το Κορωπί-Παιανία έως τα Μέγαρα. Οι νέες μονάδες σε Ραφήνα και Μαραθώνα περιλαμβάνουν στον σχεδιασμό τους δυνατότητα ανακύκλωσης υδάτων, όπως και το ΚΕΛ εντός του project στο Ελληνικό όπου το επεξεργασμένο νερό θα χρησιμοποιείται για άρδευση. Η τιμολογιακή πολιτική του ανακυκλωμένου νερού αποτελεί επίσης κρίσιμο εργαλείο για την επιτυχία της στρατηγικής. Οι συζητήσεις με τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων προχωρούν με στόχο ένα ξεκάθαρο πλαίσιο, που θα καθιστά το ανακυκλωμένο νερό σημαντικά πιο οικονομικό από το πόσιμο, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που τα τιμολόγια ύδατος για τη βιομηχανία αυξάνονται. Το έργο «Ψυτάλλεια 3.0» εντάσσεται σε ευρύτερο στρατηγικό σχεδιασμό ο οποίος συνδέεται με την αναβάθμιση της υδροδότησης της Αττικής και περιλαμβάνει το μεγάλο έργο της εκτροπής των ποταμών Κρικελιώτη και Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο («Εύρυτος»), αλλά και άμεσες παρεμβάσεις για ενίσχυση του συστήματος, όπως είναι η ενεργοποίηση των 11 γεωτρήσεων στη νοτιοανατολική Υλίκη, στην περιοχή «Ούγγροι» (4 έχουν τεθεί σε λειτουργία και οι υπόλοιπες στα τέλη Απριλίου), η αξιοποίηση των υπόγειων αποθεμάτων του Βοιωτικού Κηφισού κ.ά. View full είδηση

Η Παγκόσμια Ημέρα για το Νερό καθιερώθηκε στη συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη, που πραγματοποιήθηκε στο Rio de Janeiro το 1992. Κεντρικός στόχος είναι η υποστήριξη του Στόχου Βιώσιμης Ανάπτυξης 6 που αφορά στην καθολική πρόσβαση σε νερό και αποχέτευση έως το 2030. Φέτος η Παγκόσμια Ημέρα Νερού εστιάζει το ενδιαφέρον της στον ρόλο του νερού σε σχέση με την ισότητα των φύλων «Water and Gender Equality». Σύμφωνα με υφιστάμενες μελέτες το ποσοστό των γυναικών παγκοσμίως που ασχολούνται με τους υδατικούς πόρους και τα συστήματα αποχέτευσης και υγιεινής είναι μικρότερο του 20%, ενώ οι γυναίκες εκπροσωπούν το 47% του εργατικού δυναμικού. Για την επίλυση των υδατικών προβλημάτων και των προκλήσεων του μέλλοντος πρέπει να ενθαρρυνθούν και υποστηριχθούν θεσμικά και οικονομικά οι γυναίκες να συμμετέχουν πιο ενεργά στον τομέα αυτόν, τονίζει η Ελληνική Επιτροπή Υδρογεωλογίας. Επιπρόσθετα, όπως σημειώνει ο φετινός εορτασμός γίνεται σε μια εποχή δύσκολη, λόγω της διεθνούς οικονομικής και πολιτικής κατάστασης, αλλά και κλιματικής αλλαγής που διαμορφώνουν δυσοίωνες συνθήκες για τα υδατικά προβλήματα. Σύμφωνα με την έκθεση του ΟΗΕ, η κατάσταση των υδατικών πόρων χαρακτηρίζεται από «υδατική χρεοκοπία», με την κατανάλωση νερού να ξεπερνά τη φυσική αναπλήρωση, προκαλώντας ανεπιθύμητες συνέπειες. Οι συνέπειες αυτές εκδηλώνονται με εξάντληση των υπόγειων υδροφορέων, μείωση της επιφάνειας λιμνών, καταστροφή των οικοσυστημάτων, καθιζήσεις εδαφών, κ.λπ. Επιπλέον, η μεταβολή του κλίματος θα έχει δυσμενείς συνέπειες στην ποσότητα και την ποιότητα των νερών, στη ζήτηση τροφίμων (που οδηγεί στην επέκταση της αρδευόμενης γεωργίας), στην αλλαγή των χρήσεων γης, καθώς και σε κοινωνικο-οικονομικούς παράγοντες (πόλεμοι, φτώχεια, μετανάστευση). Με την ευκαιρία της παγκόσμιας ημέρας νερού, η Ελληνική Επιτροπή Υδρογεωλογίας (ΕΕΥ), εθνικός εκπρόσωπος της Διεθνούς Ένωσης Υδρογεωλόγων (IAH), επισημαίνει την ανάγκη εφαρμογής μιας νέας ατζέντας που θα προωθεί την εξισορρόπηση της ζήτησης και της προσφοράς, ώστε η υδατική χρεοκοπία να μετριασθεί και να πάψει να είναι πηγή αστάθειας σε πλανητικό επίπεδο. Η ατζέντα αυτή πρέπει να περιλαμβάνει μέτρα εξοικονόμησης και αποτελεσματικής χρήσης του νερού, έργα αποθήκευσης νερού και ορεινής υδρονομίας και επαναχρησιμοποίησης στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας. Ειδικά στη χώρας μας που πλήττεται από ακραία καιρικά φαινόμενα (πλημμύρες, ξηρασία), η κατασκευή έργων υποδομής (φράγματα, τεχνητός εμπλουτισμός υδροφορέων, κ.ά.) έχει καθυστερήσει σημαντικά. Τέλος, η ΕΕΥ επιμένει στο δημόσιο χαρακτήρα του νερού ως «κοινό» αγαθό» με στόχο κάθε πολίτης να έχει πρόσβαση σε υγιεινό, επαρκές και με προσιτή τιμή, νερό. Το Δ.Σ. της ΕΕΥ Ο Πρόεδρος, Καθηγητής Κ. Βουδούρης Η Αντιπρόεδρος, Καθηγήτρια Ε. Ζαγγανά Τα μέλη: Επίκουρος Καθηγητής Ν. Καζάκης, Τρ. Κακλής, Β. Περλέρος View full είδηση

Το 50% των 100 μεγαλύτερων πόλεων παγκοσμίως αντιμετωπίζει υψηλά επίπεδα υδατικού στρες, ενώ 38 από αυτές βρίσκονται σε περιοχές «ακραίας πίεσης», σύμφωνα με νέα χαρτογράφηση και ανάλυση δεδομένων. Ο όρος «υδατικό στρες» σημαίνει ότι η κατανάλωση νερού από νοικοκυριά, ύδρευση και βιομηχανία πλησιάζει ή ξεπερνά τα διαθέσιμα αποθέματα, κατάσταση που συχνά οφείλεται σε κακή διαχείριση πόρων και επιδεινώνεται από την κλιματική κρίση. Χαρτογράφηση των λεκανών απορροής σε δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας Guardian, δείχνει ότι πόλεις όπως το Πεκίνο, η Νέα Υόρκη, το Λος Άντζελες, το Ρίο Ντε Τζανέιρο και και το Δελχί βρίσκονται σε ακραία πίεση, ενώ Λονδίνο, Μπανγκόκ και Τζακάρτα κατατάσσονται επίσης στις ιδιαίτερα επιβαρυμένες. Δορυφόροι δείχνουν ποιες πόλεις «στεγνώνουν» και ποιες «πλημμυρίζουν» Παράλληλη ανάλυση δορυφορικών δεδομένων της NASA, από επιστήμονες του University College London, αποκαλύπτει ποιες πόλεις γίνονται πιο ξηρές και ποιες πιο υγρές τα τελευταία 20 χρόνια. Ισχυρή τάση ξηρασίας εμφανίζουν περιοχές όπως Chennai, Τεχεράνη και Zhengzhou, ενώ αντίθετα Tokyo, Lagos και Kampala παρουσιάζουν αυξημένα αποθέματα νερού. Περίπου 1,1 δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν σε μητροπολιτικές περιοχές που βιώνουν μακροχρόνια ξήρανση, έναντι μόλις 96 εκατομμυρίων σε περιοχές με αυξημένες βροχοπτώσεις. Οι περισσότεροι «ξηροί» αστικοί πυρήνες συγκεντρώνονται στην Ασία, ιδίως σε βόρεια Ινδία και Πακιστάν, ενώ οι πιο «υγρές» περιοχές εντοπίζονται κυρίως στην υποσαχάρια Αφρική. Πόλεις στο όριο του «Day Zero» Η Τεχεράνη, έπειτα από έξι χρόνια ξηρασίας, πλησιάζει επικίνδυνα το λεγόμενο «day zero» – τη στιγμή δηλαδή που τα αποθέματα νερού εξαντλούνται πλήρως. Η κυβέρνηση έχει ήδη προειδοποιήσει ακόμη και για πιθανή εκκένωση της πόλης. Ανάλογα σενάρια έχουν απειλήσει στο παρελθόν το Cape Town και το Chennai, ενώ πολλές από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες πόλεις του κόσμου βρίσκονται πλέον σε ζώνες με αυξανόμενο κίνδυνο λειψυδρίας. Ο καθηγητής Mohammad Shamsudduha επισημαίνει ότι η παρακολούθηση της συνολικής αποθήκευσης νερού από το διάστημα λειτουργεί ως σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για μελλοντική ανασφάλεια ύδατος. «Παγκόσμια χρεοκοπία νερού» Ο ΟΗΕ προχώρησε ακόμη πιο μακριά: ανακοίνωσε ότι ο κόσμος έχει εισέλθει σε κατάσταση «υδατικής χρεοκοπίας», όπου η υποβάθμιση ορισμένων υδατικών πόρων είναι πλέον μόνιμη και μη αναστρέψιμη. Η κακή διαχείριση, τονίζουν οι ειδικοί, είναι συχνά ο βασικός ένοχος. Η κλιματική αλλαγή λειτουργεί σαν επιταχυντής. Όπως το έθεσε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Kaveh Madani: «Η κλιματική αλλαγή είναι σαν ύφεση πάνω σε μια ήδη κακοδιοικούμενη επιχείρηση». Σύμφωνα με την World Bank, ο πλανήτης χάνει 324 δισ. κυβικά μέτρα γλυκού νερού κάθε χρόνο — ποσότητα ικανή να καλύψει τις ετήσιες ανάγκες 280 εκατομμυρίων ανθρώπων. View full είδηση

Έπειτα από σχεδόν έξι μήνες, τα αποθέματα νερού στους ταμιευτήρες της Αθήνας ξεπέρασαν το μισό δισεκατομμύριο κυβικά μέτρα, σύμφωνα με τα δεδομένα απολήψιμων αποθεμάτων της ΕΥΔΑΠ. Οι σημαντικές βροχοπτώσεις και χιονοπτώσεις των τελευταίων εβδομάδων είχαν ως αποτέλεσμα την εισροή μεγάλης ποσότητας νερού στις λεκάνες απορροής των τεσσάρων ταμιευτήρων που τροφοδοτούν την πρωτεύουσα. Περισσότερα από 3,5 εκατ. κυβικά μέτρα νερού μπήκαν στον ταμιευτήρα του Μαραθώνα μέσα σε μία ημέρα εξαιτίας της κακοκαιρίας στις 29/01. Από την έναρξη του νέου έτους περισσότερα από 100 εκατ. κυβικά μέτρα έχουν εισέλθει στους ταμιευτήρες του Μόρνου, του Εύηνου, της Υλίκης και του Μαραθώνα. Όπως φαίνεται και στο παρακάτω γράφημα, τα αποθέματα στο σύνολο των ταμιευτήρων αυξήθηκαν από 399 εκατ. κυβικά μέτρα την Πρωτοχρονιά σε 502 εκατ. κυβικά μέτρα στις 29 Ιανουαρίου, μία αύξηση 25% σε λιγότερο από ένα μήνα. Η μεγαλύτερη αύξηση των αποθεμάτων σημειώθηκε μέσα σε ένα διάστημα μικρότερο των δύο εβδομάδων, από τις 3 έως τις 14 Ιανουαρίου. Τότε, έπειτα από μερικές ημέρες στασιμότητας, περίπου 20 εκατ. κυβικά εισήλθαν στους ταμιευτήρες από τις 21 έως τις 29 Ιανουαρίου. Η τελευταία φορά που τα αποθέματα νερού ήταν πάνω από 500 εκατ. κυβικά μέτρα ήταν την 1η Αυγούστου του περασμένου έτους. Σημαντική αύξηση των αποθεμάτων στον Μόρνο Οι εισροές δεν ήταν ίδιες σε όλους τους ταμιευτήρες του συστήματος. Τα αποθέματα στον ταμιευτήρα του Μόρνου αυξήθηκαν κατά 36% από την αρχή του μήνα έως την 29η Ιανουαρίου. Η τεχνητή λίμνη της Φωκίδας διαθέτει πλέον 272 εκατ. κυβικά μέτρα νερού, και έχει έκταση μεγαλύτερη των 10 τετραγωνικών χιλιομέτρων, σύμφωνα με την τελευταία δορυφορική απεικόνισή της. Αύξηση μεγαλύτερη των 3,5 εκατ. κυβικών σε μία ημέρα στον Μαραθώνα Η Υλίκη στη Βοιωτία παρέμεινε στάσιμη, ενώ ο Εύηνος στην Αιτωλοακαρνανία είδε μικρή μείωση τις τελευταίες εβδομάδες, έπειτα από σημαντική αύξηση από την αρχή της χρονιάς. Ο Μαραθώνας από την άλλη κατέγραψε ημερήσια αύξηση μεγαλύτερη των 3,5 εκατ. κυβικών μέτρων στα αποθέματά του λόγω της κακοκαιρίας που έπληξε την Αττική την περασμένη Τετάρτη (21/01). Πάνω από τη μέση τιμή οι βροχοπτώσεις Η αύξηση των αποθεμάτων νερού αποτυπώνεται και στα δεδομένα των δύο αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/Meteo.gr στον ταμιευτήρα του Μόρνου. Οι δύο σταθμοί που βρίσκονται στη λεκάνη απορροής του σημαντικότερου ταμιευτήρα της πρωτεύουσας κατέγραψαν βροχοπτώσεις πάνω από τη μέση τιμή για την εποχή. 341 χιλιοστά βροχόπτωσης έχει καταγραφεί στον μετεωρολογικό σταθμό «Κονιάκος».Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών/Meteo.gr Ο σταθμός «Κονιάκος» από την αρχή του έτους έχει καταγράψει 341 χιλιοστά βροχής και χιονιού, ενώ ο σταθμός στο φράγμα του Μόρνου 227 χιλιοστά. Πάνω από τη μέση τιμή η βροχόπτωση στον μετεωρολογικό σταθμό του φράγματος Μόρνου. Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών/Meteo.gr Ωστόσο, η χιονοκάλυψη στη λεκάνη απορροής του ταμιευτήρα βρίσκεται κάτω από τη μέση τιμή του 2005-2024. Έπειτα από μία μεγάλη αύξηση στα μέσα του μήνα, οι χαμηλές θερμοκρασίες αποχώρησαν, περιορίζοντας τα χιόνια στο 20% της περιοχής, από το 41% που ήταν στις 14 Ιανουαρίου. Συνεχίζεται το πρόβλημα Παρά τις σημαντικές εισροές των τελευταίων ημερών, η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά ανησυχητική, καθώς τα αποθέματα παραμένουν σε επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα για την εποχή. Όπως αποτυπώνεται και στο παρακάτω γράφημα, οι ταμιευτήρες της Αθήνας έχουν κατά 45% μειωμένα αποθέματα νερού την 29η Ιανουαρίου 2026 σε σχέση με την ίδια ημέρα δύο χρόνια πριν, με μόνο 502 εκατ. κυβικά μέτρα να βρίσκονται σε αυτούς φέτος σε σχέση με 912 εκατ. κυβικά μέτρα το 2024. View full είδηση

Τη δρομολόγηση έργων ύψους 2,5 δισ. ευρώ που θα κινούνται σε επτά άξονες, στο πλαίσιο υλοποίησης του σχεδίου για τη διαχείριση του νερού ώστε η χώρα να μη βρεθεί αντιμέτωπη με τον κίνδυνο λειψυδρίας, ανακοίνωσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε εκδήλωση της ΕΥΔΑΠ για τα 100 χρόνια λειτουργίας της. Όπως ξεκαθαρίστηκε, το νερό είναι και θα παραμείνει δημόσιο αγαθό και θα παραμείνει το ποιοτικότερο νερό στην Ευρώπη. Όπως ανακοίνωσε ο ΥΠΕΝ, το μεγάλο έργο είναι ο Εύρυτος: η μερική εκτροπή του Κρικελιώτη και του Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο και θα θωρακίσει την Αττική για τα επόμενα 30 χρόνια. Ειδικότερα, όπως ανέφερε ο κ. Παπασταύρου, σήμερα οι κλιματική αλλαγή εντείνει τη λειψυδρία ενώ βρισκόμαστε σε ένα από τα πιο χαμηλά σημεία διαθεσιμότητας νερού. Τα μέτρα που υλοποιούνται άμεσα σε 7 άξονες στρατηγικής δράσης, και εναρμονίζονται με τις ευρωπαϊκές μας δεσμεύσεις. Πρόκειται για μέτρα που θωρακίζουν την ύδρευση για άνω του 50% του πληθυσμού της χώρας και οργανώνουν το τοπίο διαχείρισης νερού. Το σχέδιο Το μεγάλο έργο είναι ο Εύρυτος: η μερική εκτροπή Κρικελιώτη και Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο. Το έργο αυτό συμβολίζει την καλή, ανεμπόδιστη ροή [Εὖ + ῥέω] και θα θωρακίσει την Αττική για τα επόμενα 30 χρόνια. Εκτιμάται ότι η ολοκλήρωση του Έργου «Εύρυτος» θα πραγματοποιηθεί στο πρώτο εξάμηνο 2029 - σε περίπου 4 έτη από σήμερα - και 100 χρόνια μετά την ολοκλήρωση του φράγματος του Μαραθώνα. Ταυτόχρονα, η ΕΥΔΑΠ τρέχει βραχυπρόθεσμες δράσεις, με στόχο την άμεση υδροδοτική θωράκιση της Αττικής: Μεταξύ άλλων, αξιοποιεί και ενεργοποιεί γεωτρήσεις σε Μαυροσουβάλα, Ούγγρους και Βοιωτικό Κηφισό με συνολική συνεισφορά περίπου 150 εκατ. κυβικά μέτρα νερού τον χρόνο, μόλις ολοκληρωθούν. Σε περίπτωση που χρειαστεί, σύμφωνα πάντα με τον κ. Παπασταύρου, ωριμάζουν μεσοπρόθεσμα και δύο σημαντικά έργα: (α) Το έργο αγωγού ανύψωσης νερού στο Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ) για διασύνδεση με αφαλάτωση και (β) τη χερσαία Αφαλάτωση: 87,5 εκ. κ.μ./έτος. Παράλληλα, προβλέπεται η Γεωγραφική Επέκταση της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ στην άρδευση στη γεωγραφική περιοχή της αρμοδιότητάς τους ενώ έκανε λόγο για ένα μεταρρυθμιστικό πρώτο βήμα στο νοικοκύρεμα 750 παρόχων σε ένα κατακερματισμένο τοπίο. Σύμφωνα με τον κ. Παπασταύρου, για να μπορέσουν οι πυλώνες αυτοί να είναι ισχυροί, χρειάζονται θεσμικές ενισχύσεις που περιλαμβάνουν: Εκσυγχρονισμό διατάξεων ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ, κάποιες από τις οποίες ισχύουν αμετάβλητες από το 1980. Εργασιακές και μισθολογικές ευελιξίες, που θα ξεκλειδώσουν τη δυναμική των εταιρειών αυτών, θα προσελκύσουν νέα στελέχη και θα δώσουν τη δυνατότητα στην ΕΥΔΑΠ να εφαρμόσει πλήρως ένα φιλόδοξο επενδυτικό σχέδιο 2,5 δις. Ταυτόχρονα, από την πλευρά του, το Υπουργείο Εσωτερικών προχωρά σε κωδικοποίηση και βελτίωση της νομοθεσίας, με στόχο την εξυγίανση των 110 Δημοσίων Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ) της χώρας που δεν απορροφώνται από ΕΥΔΑΠ/ΕΥΑΘ. Συνολικά, όπως έκανε γνωστό ο ΥΠΕΝ, 151 έργα με π/υ άνω των 320 εκ. Euro υλοποιούνται ήδη σε περισσότερα από 40 νησιά για βελτίωση ύδρευσης και αποχέτευσης. Από το μεγάλο έργο της Χρυσηίδας στην Κέρκυρα ως την ύδρευση του Ηρακλείου, από την αφαλάτωση στο Καστελόριζο ως τις δύο αφαλατώσεις στην Αμοργό, το Υπουργείο στηρίζει με άμεσα έργα τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα νησιά μας. View full είδηση

Τα αποτελέσματα των μετρήσεων που έγιναν την περίοδο 2017-2024 για την παρακολούθηση των ραδιενεργών ουσιών στο νερό που καταναλώνουν οι πολίτες περιλαμβάνει η συγκεντρωτική έκθεση που έδωσε στη δημοσιότητα η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας. Τα αποτελέσματα κρίνονται θετικά από την ΕΕΑΕ, καθώς στη συντριπτική πλειονότητα των 12.571 δειγμάτων από όλη την Ελλάδα που ελέγχθηκαν από την επιτροπή και εξουσιοδοτημένα εργαστήρια διαπιστώθηκε ότι οι συγκεντρώσεις ραδιενέργειας ήταν εντός του θεσμοθετημένου πλαισίου καταλληλότητας. Ωστόσο, εντοπίστηκαν και περιπτώσεις με αυξημένες συγκεντρώσεις φυσικών ραδιονουκλιδίων κυρίως σε υπόγεια νερά περιοχών της Βόρειας Ελλάδας, όπου η ΕΕΑΕ προχώρησε σε εισηγήσεις προς το υπουργείο Υγείας για τη λήψη περιοριστικών μέτρων και την εφαρμογή διορθωτικών ενεργειών. Διορθωτικά μέτρα Σύμφωνα με τα ευρήματα της καταγραφής αυξημένες είναι οι συγκεντρώσεις ραδονίου στο πόσιμο νερό που καταναλώνουν οι κάτοικοι των οικισμών Αυγή, Οσσα και Λοφίσκος του Δήμου Λαγκαδά και ήδη γίνονται οι διορθωτικές ενέργειες για να πέσει η τιμή του συγκεκριμένου ραδιενεργού αερίου. Σημειώνεται ωστόσο ότι το νερό σε αυτούς τους τρεις οικισμούς παραμένει πόσιμο. Στην Αυγή, στην Οσσα και στον Λοφίσκο, με συνολικό πληθυσμό 1.000 κατοίκων, όπου εντοπίστηκαν συγκεντρώσεις ραδονίου πάνω από τα επιθυμητά επίπεδα των 100 μπεκερέλ ανά λίτρο, εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες δράσεις. Αυτές περιλαμβάνουν επιβεβαιωτικές μετρήσεις, ραδιολογική αξιολόγηση που λαμβάνει υπόψη τη συγκέντρωση ραδονίου στον εσωτερικό αέρα των χώρων όπου γίνεται κατανάλωση νερού και επαναληπτικές μετρήσεις με ορίζοντα πενταετίας. Στην Αρναία εγκαταστάθηκε με τη συνδρομή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης σύστημα αερισμού της υδροδότησης, το οποίο μείωσε σημαντικά τις συγκεντρώσεις ραδονίου. Σε άλλους τρεις οικισμούς, στην Αρναία, στη Νυμφόπετρα και στον Ασκό, όπου οι συγκεντρώσεις ραδονίου μετρήθηκαν πάνω από τα 100 μπεκερέλ ανά λίτρο, έχουν ολοκληρωθεί οι διορθωτικές ενέργειες και η τιμή της ραδιενεργής ουσίας έχει σταθεροποιηθεί σε χαμηλότερα επίπεδα. Στην Αρναία, μάλιστα, εγκαταστάθηκε με τη συνδρομή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης σύστημα αερισμού της υδροδότησης, το οποίο μείωσε σημαντικά τις συγκεντρώσεις ραδονίου. Χρονική εξέλιξη των συγκεντρώσεων ραδονίου Κατά τη διάρκεια των ετών που γίνονταν οι μετρήσεις κρίθηκαν ακατάλληλα για ανθρώπινη κατανάλωση τα νερά πέντε οικισμών στους Δήμους Βόλβης και Λαγκαδά λόγω αυξημένων συγκεντρώσεων ουρανίου. Πρόκειται για τους οικισμούς Νυμφόπετρα, Μικροκώμη, Απολλωνία, Ασκός και Κρυονέρι. Aλλαξαν οι πηγές υδροδότησης, αντικαταστάθηκαν γεωτρήσεις, χρησιμοποιήθηκαν φίλτρα και σε κάποιες περιπτώσεις απαγορεύτηκε η κατανάλωση νερού από τη βρύση. Για ένα διάστημα οι πολίτες έπιναν εμφιαλωμένο νερό. Αυτά τα μέτρα βελτίωσαν τη ραδιολογική ποιότητα του νερού για περίπου 4.700 κατοίκους. Τα μέτρα που ελήφθησαν μετά από εισήγηση της ΕΕΑΕ στο υπουργείο Υγείας αποδείχτηκαν αποτελεσματικά. Οπως λέει στην «Κ» ο πρόεδρος της επιτροπής, Χρήστος Χουσιάδας, «άλλαξαν οι πηγές υδροδότησης, αντικαταστάθηκαν γεωτρήσεις, χρησιμοποιήθηκαν φίλτρα και σε κάποιες περιπτώσεις απαγορεύτηκε η κατανάλωση νερού από τη βρύση. Για ένα διάστημα οι πολίτες έπιναν εμφιαλωμένο νερό. Αυτά τα μέτρα βελτίωσαν τη ραδιολογική ποιότητα του νερού για περίπου 4.700 κατοίκους». Απεικόνιση των συγκεντρώσεων του υποσυνόλου των 3.525 δειγμάτων που ελέγχθηκαν ως προς την περιεκτικότητα σε ουράνιο-238. [Πηγή: ΕΕΑΑ] Οι συγκεντρώσεις ουρανίου είναι γενικά αυξημένες στα υπόγεια νερά των γεωτρήσεων λόγω των γρανιτικών και ιζηματογενών πετρωμάτων. Τα πλουσιότερα σε ουράνιο νερά εντοπίζονται κυρίως σε Κεντρική και Ανατολική Μακεδονία και στη Θράκη, και λιγότερο στη Δυτική Μακεδονία και τη Θεσσαλία. Σε όλες τις περιπτώσεις, εκτός από τους πέντε προαναφερθέντες οικισμούς, τα δείγματα του νερού που εξετάστηκαν ήταν κατάλληλα. Απεικόνιση των συγκεντρώσεων του συνόλου των 12.571 δειγμάτων ως προς την ολική β-ακτινοβολία. [Πηγή: ΕΕΑΑ] Απεικόνιση των συγκεντρώσεων του συνόλου των 12.571 δειγμάτων ως προς την ολική β-ακτινοβολία. [Πηγή: ΕΕΑΑ] Ο κ. Χουσιάδας επισημαίνει ότι οι μετρήσεις οι οποίες έγιναν όλα αυτά τα χρόνια ήταν αποτέλεσμα της εφαρμογής στη χώρα μας της ευρωπαϊκής οδηγίας ΕΥΡΑΤΟΜ για την προστασία της υγείας των πολιτών από τις ραδιενεργές ουσίες στο πόσιμο νερό. «Τα συμπεράσματα της έκθεσης υπογραμμίζουν τη χειροπιαστή βελτίωση που έχει φέρει η ευρωπαϊκή και η ελληνική νομοθεσία στην προστασία της υγείας των πολιτών από τη μακροχρόνια έκθεση στους ραδιολογικούς παράγοντες που μπορεί να εντοπιστούν στο πόσιμο νερό. Επίσης, αναδεικνύουν τον ουσιαστικό ρόλο της συνεργασίας των αρμόδιων φορέων για την εφαρμογή της νομοθεσίας», τονίζει. ekthesi_posima_nera_2025.pdf View full είδηση

Για ποιο λόγο οι άνθρωποι είναι ενθουσιασμένοι με την προοπτική ύπαρξης νερού στον Άρη, την ώρα που δεν συμπεριφέρονται με σεβασμό στον “μπλε χρυσό” της Γης και δεν προσπαθούν να τον μοιραστούν και πιο δίκαια; Αυτό είναι το ερώτημα που θέτει η World Water Development Report για το 2021, η οποία επισημαίνει ότι πολλοί άνθρωποι σπαταλούν νερό επειδή λαμβάνουν υπόψη τους μόνο το χρηματικό κόστος, υποτιμώντας την πραγματική του αξία. “Πολλά από τα προβλήματά μας δημιουργούνται επειδή δεν εκτιμάμε αρκετά το νερό. Πάρα πολύ συχνά οι άνθρωποι θεωρούν ότι το νερό δεν έχει καμία αξία”, κατήγγειλε ο Ζιλμπέρ Φ. Ουνγκμπό, επικεφαλής της υπηρεσίας του ΟΗΕ για το νερό σε ανακοίνωσή του σήμερα Παγκόσμια Ημέρα Νερού. Δεδομένα- Δέκα Στοιχεία Ακολουθούν δέκα στοιχεία για το νερό και το πώς οι ευάλωτες κοινότητες δυσκολεύονται να έχουν πρόσβαση σε αυτό, την ώρα που η αυξανόμενη ζήτηση και η υπερθέρμανση του πλανήτη κινδυνεύουν να προκαλέσουν ελλείψεις: – Τέσσερις στους 10 ανθρώπους παγκοσμίως δεν έχουν αρκετό πόσιμο νερό. Ως το 2050 περισσότερος από τον μισό παγκόσμιο πληθυσμό αναμένεται να αντιμετωπίσει ελλείψεις στο νερό. – Περισσότεροι από 2 δισεκ. άνθρωποι ζουν σε χώρες όπου οι πολίτες υποφέρουν από στρες λόγω έλλειψης νερού και εκτιμάται ότι 4 δισεκ. άνθρωποι ζουν σε περιοχές όπου υπάρχει σοβαρή έλλειψη νερού τουλάχιστον για ένα μήνα κάθε χρόνο. – Ένα στα πέντε παιδιά παγκοσμίως δεν έχει αρκετό νερό για να καλύψει τις ημερήσιες ανάγκες του και τα παιδιά σε περισσότερες από 80 χώρες ζουν σε περιοχές όπου οι υδάτινοι πόροι είναι πολύ ευάλωτοι , κάτι που σημαίνει ότι εξαρτώνται από επιφανειακά ύδατα, πηγές στις οποίες δεν έχουν γίνει εγγειοβελτιωτικά έργα ή νερό που χρειάζονται περισσότερα από 30 λεπτά για να συλλεχθεί. – Το μεγαλύτερο ποσοστό των παιδιών που ζουν σε τέτοιες περιοχές βρίσκεται στην ανατολική και νότια Αφρική, με το 58% εξ αυτών να δυσκολεύται καθημερινά να έχει πρόσβαση σε επαρκές νερό. – Δύο στους τρεις ανθρώπους παγκοσμίως, δηλαδή 3 δισεκ., δεν διαθέτουν στο σπίτι εγκαταστάσεις για να πλένουν τα χέρια τους με τρεχούμενο νερό και σαπούνι, ανάμεσά τους τα τρία τέταρτα των ανθρώπων που ζουν στις πιο φτωχές χώρες. – Η παροχή πρόσβασης σε ασφαλές πόσιμο νερό και συστήματα αποχέτευσης και υγιεινής σε 140 χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα κοστίζει 114 δισεκ. δολάρια ετησίως, ενώ τα οικονομικά και κοινωνικά οφέλη του ασφαλούς νερού είναι δύσκολο να εκτιμηθούν. – Η παγκόσμια χρήση φρέσκου νερού εξαπλασιάστηκε τα τελευταία 100 χρόνια και εξακολουθεί να αυξάνεται σε ποσοστό περίπου 1% ετησίως από τη δεκαετία του 1980. -Το 70% της παγκόσμιας χρήσης νερού πηγαίνει στη γεωργία, κυρίως για την άρδευση, αλλά και για την εκτροφή ζώων και τις υδατοκαλλιέργειες. Το ποσοστό ενδέχεται να φτάνει το 95% σε κάποιες αναπτυσσόμενες χώρες. – Η κλιματική αλλαγή αλλάζει το μοτίβο των βροχοπτώσεων, μειώνει τη διαθεσιμότητα του νερού και επιδεινώνει τις επιπτώσεις των πλημμυρών και των ξηρασιών παγκοσμίως. – Το λιώσιμο των πάγων και των παγόβουνων προκαλεί νέους κινδύνους βραχυπρόθεσμα, όπως ξαφνικές πλημμύρες, ενώ απειλεί να μειώσει τα αποθέματα νερού για εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους στο μέλλον. Πηγή:ΑΠΕ-ΜΠΕ View full είδηση

Προχωρά η ωρίμανση του έργου-ΣΔΙΤ για το εξωτερικό υδροδοτικό σύστημα της Αττικής. Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών προχώρησε στην πρόσληψη Τεχνικού και Χρηματοοικονομικού Συμβούλου που θα βοηθήσουν στην προετοιμασία και διεξαγωγή του διαγωνισμού. Στην πρώτη περίπτωση ως Τεχνικός Σύμβουλος επιλέχθηκε η ΕΜΒΗΣ Α.Ε. με ποσοστό προσφοράς 2,80% (μεταξύ τριών υποψηφίων) και Χρηματοοικονομικός Σύμβουλος αναδείχθηκε η KANTOR ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ με ποσοστό 2,30% (μεταξύ δύο υποψηφίων). Σύμφωνα με πληροφορίες στόχος είναι να προκηρυχθεί ο διαγωνισμός στις αρχές του καλοκαιριού και μέχρι το τέλος του 2022 να ανακηρυχθεί ο ανάδοχος. Το έχει εγκριθεί από τις αρχές του έτους από τη Διυπουργική Επιτροπή. Με βάση την εμπειρία εφόσον τηρηθούν οι παραπάνω χρόνοι, η ΣΔΙΤ θα μπορούσε να συμβασιοποιηθεί το 2023. Στο υπουργείο ΥΠΟΜΕ πιστεύουν ότι με το συγκεκριμένο τρόπο θα λυθεί μια και καλή το πρόβλημα της διαχείρισης και συντήρησης των υποδομών ύδρευσης. Το Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα της Αττικής περιλαμβάνει τα φράγματα και του ταμιευτήρες Ευήνου, Μόρνου, Μαραθώνα, τη λίμνη Υλίκης, τις γεωτρήσεις Πάρνηθας και Βοιωτικού κάμπου, τα υδραγωγεία, τα δίκτυα μεταφοράς μήκους 400 χιλιομέτρων και τα αντλιοστάσια, που αποτελούν την κύρια υποδομή για την υδροδότηση του λεκανοπεδίου της Αθήνας. Κόστος- τι περιλαμβάνεται Το κόστος του έργου εκτιμάται σε ποσό με ΦΠΑ 291,22 εκατ. ευρώ (ποσό χωρίς ΦΠΑ 234,86 εκατ. ευρώ). Η αποπληρωμή του έργου θα γίνει με πληρωμές διαθεσιμότητας. Το νέο αυτό ΣΔΙΤ περιλαμβάνει το σύνολο των παρεχόμενων Υπηρεσιών που αφορούν στη Λειτουργία, Συντήρηση, Επισκευή, Αποκατάσταση των Παγίων που ανήκουν στην Εταιρεία Παγίων Ε.ΥΔ.Α.Π. αποσκοπόντας: – στην διασφάλιση της καλής λειτουργικής κατάστασης του Ε.Υ.Σ. μείζονος περιοχής Πρωτευούσης και της δια αυτής απρόσκοπτης ύδρευσης της Περιοχής, αλλά και όμορων του δικτύου παροχών, – στην πρόληψη αλλά και γρήγορη αποκατάσταση βλαβών και προβλημάτων που μπορούν να επηρεάσουν τα ποιοτικά και ποσοτικά χαρακτηριστικά του παρεχόμενου ύδατος, – στον εκσυγχρονισμό των συστημάτων παρακολούθησης της καλής λειτουργίας του Ε.Υ.Σ., – στον εξορθολογισμό του κόστους και την βέλτιστη οικονομική απόδοση της λειτουργίας του Ε.Υ.Σ., – στην ορθή διαχείριση των υδάτινων πόρων. Το κόστος που αποτιμάται τα τελευταία χρόνια για τη συνήθη λειτουργία και συντήρηση του ΕΥΣ ανέρχεται σε περίπου 26,5 εκατ. ευρώ/έτος (συμπεριλαμβανομένων ενεργειακών δαπανών μεσοσταθμικά της τάξεως των 3,5 εκατ. ευρώ/έτος). Επισημαίνεται ότι στο κόστος αυτό δεν περιλαμβάνονται οι αναγκαίες επενδύσεις βαριάς συντήρησης. Ποια είναι τα οφέλη Με την υλοποίηση του εν λόγω έργου μέσω σύναψης στρατηγικής συμμαχίας με ιδιώτη, ΣΔΙΤ, επιτυγχάνεται η αποδοτική, ασφαλής και βελτιστοποιημένη λειτουργία και συντήρηση του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος για περίοδο 20 ετών με συνολικό κόστος (τιμές βάσης) 419,5 εκατ. ευρώ,( δεν περιλαμβάνονται ενεργειακές δαπάνες σε περιπτώσεις Έκτακτης Λειτουργίας της τάξεως των 2,5 εκατ. ευρώ/έτος κατ’ αναλογία με το προτεινόμενο κόστος της συμπράξεως) εκ των οποίων τα 139,5 εκατ. ευρώ αφορούν σε επενδύσεις βαριάς συντήρησης σε βασικές υποδομές. Σε αντίθεση, η υιοθέτηση για τα επόμενα 20 έτη της μέχρι σήμερα εφαρμοζόμενης πρακτικής θα οδηγούσε σε ένα κόστος της τάξεως των 480 εκατ. ευρώ μη συμπεριλαμβανομένων των αναγκαίων επενδύσεων βαριάς συντήρησης σε βασικές υποδομές. View full είδηση

Πάνω από ένα εκατομμύριο άνθρωποι κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς πόσιμο νερό μέχρι τα Χριστούγεννα σε έναν από τους πιο πυκνοκατοικημένους μητροπολιτικούς δήμους στην αφρικανική χώρα. Η κλιματική αλλαγή είναι η βασική αιτία, όχι όμως και η μοναδική. Προ τριετίας, οι αρχές στη Νότια Αφρική είχαν κηρύξει συναγερμό για μια ιστορικών διαστάσεων ξηρασία, που απειλούσε να αφήσει χωρίς πόσιμο νερό εκατομμύρια ανθρώπους. Στο Κέιπ Τάουν, επίκεντρο τότε της κρίσης λειψυδρίας, είχαν ονομάσει την κατάσταση «Day Zero», τρέμοντας για την «Ημέρα Μηδέν» που το νερό θα στέρευε. Τελικά το χειρότερο σενάριο αποφεύχθηκε χάρη σε κάποιες ανέλπιστες βροχές και, κυρίως, σε μία συλλογική προσπάθεια, με τους κατοίκους να περιορίζουν στο μισό την κατανάλωση νερού και τους αγρότες να σταματούν για μήνες να ποτίζουν τα χωράφια. Η στάθμη των υδάτων στα φράγματα ανέβηκε και πάλι. Εν μέσω πάντως δυσοίωνων προβλέψεων για νέες περιόδους ξηρασίας -ως απόρροια της κλιματικής αλλαγής- στο Κέιπ Τάουν δεν έμειναν με σταυρωμένα χέρια. Κατέστρωσαν σχέδια για διαφοροποίηση των πηγών υδροδότησης, συμπεριλαμβανομένων της αξιοποίησης υπόγειων υδάτων και της εγκατάστασης μονάδων αφαλάτωσης. Παράλληλα, υπό το φόβο μιας μόνιμης δίψας, οι κάτοικοι έμαθαν να χρησιμοποιούν το νερό πιο συνετά. Προσφάτως, δε, επιστρατεύτηκαν ακόμη και συνεργεία υλοτόμων, για να «ξηλώσουν» χιλιάδες μη γηγενή δέντρα από την γύρω περιοχή. Πρόκειται κυρίως για πεύκα, που εισήχθησαν από Ευρωπαίους αποικιοκράτες τον 17ο αιώνα για την ανάπτυξη της τοπικής βιομηχανίας ξυλείας, αλλά τελικά εξαπλώθηκαν ανεξέλεγκτα στα βουνά και γύρω από τα φράγματα, απειλώντας τα αυτόχθονα οικοσυστήματα και «ρουφώντας» ασταμάτητα νερό. Ζητούμενο των προσπαθειών είναι το Κέιπ Τάουν να μην ξανακινδυνεύσει να γίνει η πρώτη σύγχρονη μεγαλούπολη που θα ξεμείνει από πόσιμο νερό. Όμως, σε μία χώρα που γίνεται όλο και πιο ξηρή και κάθε βροχόπτωση πιο σπάνια και πολύτιμη, υπάρχουν πολλές άλλες περιοχές και πόλεις που απειλούνται με τη δική τους «Ημέρα Μηδέν». Για κάποιες αυτή έχει ήδη ξημερώσει… Δίψα στον Κόλπο Νέλσον Μαντέλα Στο Ανατολικό Ακρωτήριο, τη δεύτερη μεγαλύτερη περιφέρεια της Νότιας Αφρικής, μία καταστροφική ξηρασία σε συνδυασμό με ανεπαρκή σχέδια έκτακτης ανάγκης οδήγησαν τη στάθμη των υδάτων στα τοπικά φράγματα σε οριακό σημείο και εκατομμύρια ανθρώπους με σοβαρές ελλείψεις σε νερό. Με πολλά ποτάμια και πηγές να έχουν ήδη σχεδόν στεγνώσει, ακόμη και οι γεωτρήσεις αποδείχθηκαν αναποτελεσματικές, καθώς τα υπόγεια ύδατα σπανίζουν, λόγω της έλλειψης βροχοπτώσεων για την αναπλήρωσή τους. Στον μεγαλύτερο και πυκνοκατοικημένο μητροπολιτικό δήμο του Κόλπου Νέλσον Μαντέλα, οι διακοπές στην υδροδότηση είναι πλέον συχνές. Η στάθμη των υδάτων στα γύρω φράγματα που τροφοδοτούν τον πληθυσμό των 1,2 εκατομμυρίων κατοίκων του έχει πλέον πέσει κάτω από το 12% της χωρητικότητας. Σε ορισμένες περιοχές, οι βρύσες στεγνώνουν πια για ημέρες και οι κάτοικοι εξαρτώνται από τις άρρυθμες διανομές νερού με υδροφόρες. «Πλέον απέχουμε εβδομάδες, όχι μήνες από το να στεγνώσουν εντελώς τα φράγματα», προειδοποιεί τώρα η Δρ. Γκιζέλα Κάιζερ, που έσπευσε στην περιοχή, κατ’ εντολήν του νοτιοαφρικανικού υπουργείου Οικονομικών, για να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της κρίσης. «Δεν μπορούμε να βασιστούμε στη βροχόπτωση για να μας σώσει. Δεν ξέρουμε», υπογράμμισε, «πότε ή πόσο θα βρέξει». Ως εκ τούτου, τόνισε, «κι εφόσον η κατανάλωση δεν μειωθεί δραστικά, θα ξεμείνουμε από νερό πριν από τα Χριστούγεννα». Την κρίση λειψυδρίας επιτείνουν εν τω μεταξύ και οι διακοπές στην ηλεκτροδότηση, καθώς -λόγω γεωγραφίας- το τοπικό σύστημα υδροδότησης βασίζεται σε αντλίες και όχι στη βαρύτητα, όπως στο Κέιπ Τάουν. Παράλληλα με την κλιματική αλλαγή, πολλοί στην περιοχή καταγγέλλουν ως έτερες βασικές αιτίες της κρίσης την ενδημική διαφθορά στις τάξεις των τοπικών αξιωματούχων και την υποχρηματοδότηση από τη νοτιοαφρικανική κυβέρνηση των σχεδίων έκτακτης ανάγκης, που βασίζονται στον ιδιωτικό τομέα. Οι αρχές δίνουν τώρα μια καθυστερημένη μάχη με τον χρόνο για την κατασκευή μονάδας αφαλάτωσης, που θα μετατρέπει το θαλασσινό νερό σε πόσιμο -διαδικασία, κατά την Δρ. Κάιζερ αργεί και ούτως ή άλλως πλέον δεν αρκεί για να καλύψει τις επείγουσες ανάγκες. Η ίδια δήλωσε έκπληκτη από τα στοιχεία, που δείχνουν ότι η κατά κεφαλήν κατανάλωση παραμένει υψηλή -πολύ μεγαλύτερη αυτή που στο Κέιπ Τάουν προ τριετίας. Η απόφαση των τοπικών αρχών για την επιβολή πιο αυστηρών περιορισμών στη χρήση νερού καταγγέλλεται πάντως ότι ελήφθη κατόπιν εορτής, εν μέσω αυξημένης τουριστικής κίνησης σε δημοφιλή θέρετρα στην περιοχή (στο νότιο ημισφαίριο αρχίζει το καλοκαίρι), ενόσω οι επιχειρήσεις προσπαθούν να βγάλουν τα «σπασμένα» της πανδημίας. «Αρχίζουμε εκστρατεία για να ζητήσουμε από τους τουρίστες να περνούν περισσότερο χρόνο στη θάλασσα, παρά στο ντους», διακήρυξε η Δρ. Κάιζερ. Ωστόσο το μέτρο -δεδομένης της δραματικής κατάστασης- χαρακτηρίζεται «ασπιρίνη». Σε κάθε περίπτωση, εδώ που φτάσαμε, προσέθεσε η Νοτιοαφρικανή αξιωματούχους, απαιτείται συντονισμένη συλλογική προσπάθεια. Διαφορετικά, «η ζωή στον Κόλπο Νέλσον Μαντέλα δεν θα θυμίζει σε τίποτα με αυτό που ήταν έως τώρα». Παγκόσμια απειλή Η λειψυδρία αποτελεί πλέον παγκόσμια απειλή και σε πολλές περιοχές ήδη αιτία πολέμων, εσωτερικού εκτοπισμού πληθυσμών και αθρόας μετανάστευσης εξαθλιωμένων. Ο ΟΗΕ, οργανώσεις και άλλοι οργανισμοί προειδοποιούν ότι η κατάσταση αναμένεται να επιδεινωθεί άρδην έως το 2040 και στη συνέχεια ραγδαία. «Η ταχεία αστικοποίηση, η πληθυσμιακή αύξηση, η κλιματική αλλαγή και η οικονομική ανάπτυξη ασκούν πίεση στα συστήματα ύδρευσης», επισημαίνει σε πρόσφατη έκθεση το Economist Intelligence Unit, παραθέτοντας μεταξύ άλλων ζοφερές προβλέψεις του Παγκόσμιου Ινστιτούτου Πόρων (WRI) για το 2040, βάσει των οποίων 44 χώρες (συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας) αντιμετωπίζουν ή πρόκειται να αντιμετωπίσουν «εξαιρετικά υψηλά» ή «υψηλά» επίπεδα καταπόνησης των υδάτινων πόρων τους μέσα στην επόμενη 20ετία. Κι αυτό, επισημαίνεται στην έκθεση, ενώ παράλληλα «η άνοδος της στάθμης της θάλασσας θέτει έναν αυξανόμενο αριθμό γεωγραφικών περιοχών, ιδιαίτερα στην ανατολική και νοτιοανατολική Ασία, σε υψηλότερο κίνδυνο πλημμύρας, που μπορεί να κατακλύσει τα αποχετευτικά δίκτυα και να μολύνει τις πηγές πόσιμου νερού». View full είδηση

Η έκθεση “State of Global Water Resources 2021″ του WMO παρέχει μια επισκόπηση των ροών των ποταμών, καθώς και των μεγάλων πλημμυρών και των ξηρασιών. Παρέχει πληροφορίες για τις περιοχές όπου σημειώνονται αλλαγές στην αποθήκευση γλυκού νερού και τονίζει τον κρίσιμο ρόλο και την ευπάθεια της κρυόσφαιρας (χιόνι και πάγος). Τάσεις ροών ποταμών Μεγάλες περιοχές του πλανήτη κατέγραψαν ξηρότερες από τις κανονικές συνθήκες το 2021, σε σύγκριση με τον μέσο όρο της 30ετούς υδρολογικής περιόδου. Αυτές οι περιοχές περιελάμβαναν την περιοχή του Ρίο ντε λα Πλάτα της Νότιας Αμερικής, όπου μια επίμονη ξηρασία έχει επηρεάσει την περιοχή από το 2019, τον Νότιο και Νοτιοανατολικό Αμαζόνιο και λεκάνες στη Βόρεια Αμερική, συμπεριλαμβανομένων των λεκανών απορροής των ποταμών Κολοράντο, Μισσούρι και Μισισιπή. Στην Αφρική, ποταμοί όπως ο Νίγηρας, ο Νείλος και ο Κονγκό είχαν λιγότερη από την κανονική απορροή το 2021. Ομοίως, ποτάμια σε τμήματα της Ρωσίας, της Δυτικής Σιβηρίας και της Κεντρικής Ασίας είχαν χαμηλότερη από τη μέση απορροή το 2021. Απορροή ποταμών σημειώθηκε πάνω από το μέσο όρο σε ορισμένες λεκάνες της Βόρειας Αμερικής, του Βόρειου Αμαζονίου και της Νότιας Αφρικής (Zambezi και Orange), καθώς και στην Κίνα (λεκάνη του ποταμού Amur) και στη βόρεια Ινδία. Περίπου το ένα τρίτο των περιοχών που αναλύθηκαν ήταν κοντά στο μέσο όρο των 30 ετών. Σημαντικές πλημμύρες με πολλά θύματα αναφέρθηκαν, μεταξύ άλλων, στην Κίνα (επαρχία Χενάν), τη βόρεια Ινδία, τη δυτική Ευρώπη και χώρες που επλήγησαν από τροπικούς κυκλώνες, όπως η Μοζαμβίκη, οι Φιλιππίνες και η Ινδονησία. Η Αιθιοπία, η Κένυα και η Σομαλία έχουν αντιμετωπίσει αρκετά συνεχόμενες χρονιές με βροχοπτώσεις κάτω του μέσου όρου που προκαλούν περιφερειακή ξηρασία. Αποθήκευση γλυκού νερού Η αποθήκευση νερού στην ξηρά αναφέρεται σε όλο το νερό στην επιφάνεια της γης αλλά και στο υπέδαφος. Το 2021, η χερσαία αποθήκευση γλυκού νερού βρέθηκε κάτω από το κανονικό (σε σύγκριση με τον μέσο όρο που υπολογίστηκε από το 2002-2020) στη δυτική ακτή των ΗΠΑ, στο κεντρικό τμήμα της Νότιας Αμερικής και της Παταγονίας, της Βόρειας Αφρικής και της Μαδαγασκάρης, της Κεντρικής Ασίας και της Μέσης Ανατολή, Πακιστάν και Βόρεια Ινδία. Αποθήκευση νερού πάνω από το κανονικό σημειώθηκε στο κεντρικό τμήμα της Αφρικής, στο βόρειο τμήμα της Νότιας Αμερικής, συγκεκριμένα στη λεκάνη του Αμαζονίου, και στο βόρειο τμήμα της Κίνας. Σε πιο μακροπρόθεσμη βάση, η έκθεση επεσήμανε πολλές περιοχές με αρνητική τάση στην αποθήκευση του χερσαίου νερού. Σε αυτές περιλαμβάνονται η λεκάνη του Ρίο Σάο Φρανσίσκο της Βραζιλίας, η Παταγονία, οι περιοχές του Γάγγη και του Ινδού, καθώς και οι νοτιοδυτικές ΗΠΑ. Αντίθετα, η περιοχή των Μεγάλων Λιμνών παρουσιάζει μια θετική απόκλιση, όπως και η λεκάνη του Νίγηρα, το Ρήγμα της Ανατολικής Αφρικής και η λεκάνη του Βόρειου Αμαζονίου. Συνολικά, οι αρνητικές τάσεις είναι ισχυρότερες από τις θετικές. Σε ορισμένες περιοχές η κατάσταση επιδεινώνεται από την υπεράντληση των υπόγειων υδάτων για άρδευση. Το λιώσιμο του χιονιού και του πάγου έχει επίσης σημαντικό αντίκτυπο σε πολλές περιοχές, όπως η Αλάσκα, η Παταγονία και τα Ιμαλάια. Κρυόσφαιρα Η κρυόσφαιρα (παγετώνες, χιονοκάλυψη, παγοκάλυψη) είναι η μεγαλύτερη φυσική δεξαμενή γλυκού νερού στον κόσμο. Τα βουνά αποκαλούνται συχνά φυσικοί «πύργοι νερού» επειδή είναι η πηγή των ποταμών και των αποθεμάτων γλυκού νερού για περίπου 1,9 δισεκατομμύρια ανθρώπους. Οι αλλαγές στους υδάτινους πόρους της κρυόσφαιρας επηρεάζουν την επισιτιστική ασφάλεια, την ανθρώπινη υγεία, την ακεραιότητα και τη συντήρηση του οικοσυστήματος και έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη. Τέτοιες αλλαγές προκαλούν επίσης κινδύνους όπως πλημμύρες ποταμών και αιφνίδιες πλημμύρες. Πηγή: Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός -WMO (World Meteorological Organization) View full είδηση

Ολοκληρώθηκε από επιχειρησιακή Ομάδα Έργου της ΜΟΔ και εγκρίθηκε από τον Γενικό Γραμματέα Φυσικού Περιβάλλοντος & Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας το Εθνικό Επιχειρησιακό Σχέδιο (ΕΕΣ) για το Πόσιμο Νερό που περιλαμβάνει την εθνική πολιτική για το νερό ανθρώπινης κατανάλωσης. Το ΕΕΣ αποσκοπεί στην «ολιστική» εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας (Οδηγία 98/83/ΕΚ που πρόσφατα αναδιατυπώθηκε με την Οδηγία 2020/2184) με τεκμηριωμένη παρουσίαση των αναγκαίων υποδομών που θα εξασφαλίσουν επάρκεια νερού εντός των προδιαγραφών για όλους τους κατοίκους της χώρας σε προσιτή τιμή. Για τη σύνταξη του ΕΕΣ, κατ' αντιστοιχία με τον τομέα των Λυμάτων, συγκροτήθηκαν δύο Ομάδες: η διυπουργική Ομάδα Εργασίας για τον καθορισμό των κατευθύνσεων πολιτικής με εκπροσώπους των Υπουργείων Περιβάλλοντος και Ενέργειας που είχε και τον συντονισμό, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Υγείας και Εσωτερικών και η επιχειρησιακή Ομάδα Έργου με κορμό τη ΜΟΔ που ενισχύθηκε με εκπροσώπους των ΕΥΔ ΕΠ ΥΜΕΠΕΡΑΑ, ΕΔ ΕΣΠΑ ΥΠΕΝ Τομέα Περιβάλλοντος, ΕΔΕΥΑ και ΚΕΔΕ. Στο ΕΕΣ καταγράφεται η υφιστάμενη κατάσταση από άποψη υδρευτικών αναγκών και υλοποιούμενων έργων ύδρευσης οι προτάσεις για τα έργα ύδρευσης που κρίνονται αναγκαία (με βάση τα κριτήρια της Οδηγίας στην περίοδο 2021-2030 και με κανόνες προτεραιοποίησης του προγραμματισμού υλοποίησης, καθώς και τα αναγκαία οριζόντια /υποστηρικτικά μέτρα για την προετοιμασία της εφαρμογής της Οδηγίας 2020/2184). Επί πλέον, στο ΕΕΣ αναλύεται το θεσμικό πλαίσιο παροχής νερού ανθρώπινης κατανάλωσης στη χώρα αξιολογείται η συμμόρφωση με την Οδηγία 98/83/ΕΚ παρουσιάζονται τα 13 Περιφερειακά Επιχειρησιακά Σχέδια για το πόσιμο νερό (ΠΕΣ) το καθεστώς τιμολόγησης των παρεχόμενων υπηρεσιών ύδρευσης η δυνατότητα κάλυψης του κόστους των απαιτούμενων επενδύσεων στον τομέα της ύδρευσης και αποχέτευσης μέσω των τελών χρήσης ο μηχανισμός παρακολούθησης και υποστήριξης της εφαρμογής του ΕΕΣ και το σχέδιο δράσης/οδικός χάρτης με τις βασικές ενέργειες για την εφαρμογή και παρακολούθηση του. Η κατάρτιση του ΕΕΣ για το πόσιμο νερό, κατ' αναλογία με το Εθνικό Επιχειρησιακό Σχέδιο Διαχείρισης Αστικών Λυμάτων, αποτελεί προϋπόθεση εκπλήρωσης του «αναγκαίου πρόσφορου όρου» για την αποτελεσματική και αποδοτική υλοποίηση του ειδικού στόχου 2.5 των αναπτυξιακών Προγραμμάτων της Προγραμματικής Περιόδου 2021-2027. Δείτε περισσότερα στοιχεία για το επιχειρησιακό σχέδιο εδώ. Σχετικά αρχεία ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΣΙΜΟ ΝΕΡΟ View full είδηση

Το κίνημα «slow water» που προωθείται από τον Κινέζο αρχιτέκτονα τοπίου Kongjian Yu, προτείνει να αλλάξει ο πολεοδομικός σχεδιασμός για να φωτίσει τη διαχείριση του νερού σε πόλεις που σέβονται τη φυσική ροή του. Αντιμετωπίζοντας το τσιμέντο και την ακαμψία, έχει δεσμευτεί να συμμαχήσει με τη φύση δημιουργώντας πράσινες υποδομές που αιχμαλωτίζουν, ηρεμούν, αποθηκεύουν και ανακυκλώνουν τη βροχόπτωση. Στη μηχανική, η ακαμψία είναι ένα ποσοτικό μέτρο της αντίθεσης στις ελαστικές παραμορφώσεις που παράγονται σε ένα υλικό λόγω δύναμης ή προσπάθειας, το οποίο εξετάζει την ικανότητα ενός δομικού στοιχείου να υποστηρίζει προσπάθειες χωρίς να αποκτά μεγάλες παραμορφώσεις. Απαραίτητο σε περιόδους κλιματικής αλλαγής, για τις καταρρακτώδεις βροχές και τις πλημμύρες. Υπάρχουν προειδοποιήσεις συναγερμού σε όλα τα μέρη του πλανήτη: πρέπει να διαχειριζόμαστε ορθά το νερό εάν δεν θέλουμε να υποφέρουμε από την έλλειψή του. Δημιουργήστε και ξανασκεφτείτε τον τρόπο της συλλογής του. Οι βροχές θεωρούνται πάντα ευεργετικές και αναγκαίες, αλλά είναι όλο και πιο ακανόνιστες, καταρρακτώδεις και προκαλούν πλημμύρες. Η κατάρρευση που παράγεται από αυτό το ανεξέλεγκτο νερό οδηγεί σε πολυάριθμες απώλειες. Είναι λοιπόν απαραίτητο να επανασχεδιάζουμε τις πόλεις μας για να ελαχιστοποιήσουμε τις ζημιές τους και να επωφεληθούμε από αυτές σε περιόδους ξηρασίας. Η υποστήριξη όλων των συστημάτων που επιτρέπουν τη συλλογή και αποθήκευση του νερού ώστε να είναι χρήσιμο σε περιόδους λειψυδρίας, η οποία είναι ολοένα και συχνότερη λόγω της κλιματικής αλλαγής, εκτός από τον έλεγχο των πλημμυρών, είναι η φιλοσοφία πίσω από την κίνηση που ονομάζεται αργό νερό, που στοχεύει να εκμεταλλευτεί εκείνες τις επιθυμητές βροχές, αλλά μερικές φορές που ξεφεύγουν και χάνονται. Η αργή κίνηση του νερού προτείνει να τις δαμάσει. Οι πόλεις μας έχουν γεμίσει με άσφαλτο που εμποδίζει το φιλτράρισμα (και τη διήθηση στο έδαφος του νερού της βροχής). Οι δρόμοι γίνονται χαράδρες σέρνοντας τα πάντα στο πέρασμά τους χωρίς να σταματημό καθώς οι υπόνομοι (της αποχέτευσης) καταρρέουν. Όσοι ζουν σε πόλεις όπως η Μαδρίτη, έχουν δει με τα χρόνια πόσοι από τους ανοιχτούς χώρους έχουν γίνει αυτά που ονομάζονται «σκληρές πλατείες». Το έδαφος και τα φυτά έχουν αντικατασταθεί από πλακάκια ή άσφαλτο που δεν είναι πορώδη. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να αντιστραφεί αυτή η κατάσταση χρησιμοποιώντας πορώδη υλικά, εκτός από τη δημιουργία αστικών περιοχών με βλάστηση και διαπερατά πεζοδρόμια ικανά να συλλέγουν και να φιλτράρουν τη βροχή. Όταν ο Κινέζος αρχιτέκτονας τοπίου Kongjian Yu ανέβηκε στο βήμα για να παραλάβει το βραβείο Sir Geoffrey Jellicoe 2020 από τη Διεθνή Ομοσπονδία Αρχιτεκτόνων Τοπίου, μίλησε για το χωριό του, το Dong Yu (στην επαρχία Zhejiang), όπου συναντώνται ένα ρέμα και ο ποταμός Wujiang και όπου «οι αγρότες δούλευαν τις καλλιέργειές τους με σύνεση, ακολουθώντας τους ρυθμούς της φύσης και προσαρμοζόμενοι σε ένα «απρόβλεπτο» κλίμα. Έτσι, σαν να ήταν ιστορία, ο Kongjian, αφού είδε πώς είχε χαθεί η κουλτούρα με την οποία οι αγρότες του χωριού του είχαν διαχειριστεί το νερό, αναρωτήθηκε τι είχε συμβεί. Επιβεβαίωσε ότι ο κόσμος της παιδικής του ηλικίας είχε εξαφανιστεί επειδή τα ποτάμια είχαν μπει σε κανάλια και οι υγρότοποι είχαν αποξηρανθεί, και πρότεινε ότι το έδαφος και το νερό έπρεπε να διαχειριστούν ξανά με τον σοφό τρόπο των αγροτών. Παραδοσιακή διαχείριση εδαφών Αυτός ο Αρχιτέκτονας τοπίου, με διδακτορικό στο Σχεδιασμό από το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ (ΗΠΑ), προτείνει να χτίσει αυτό που αποκαλεί πόλεις σφουγγάρια, οι οποίες να είναι ικανές να απορροφούν μεγαλύτερες ποσότητες βροχής. Αυτό είναι απαραίτητο στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής: Εάν το νερό μπορεί να είναι ένας σπάνιος πόρος, γιατί να μην τον εκμεταλλευτούμε; Λιγότερη άσφαλτος, λιγότερο μπετόν, περισσότερες λίμνες, περισσότερα πάρκα. Λύσεις που να βασίζονται στη φύση, να συνεργάζονται με το περιβάλλον και όχι εναντίον του, να επαναπροσδιορίζουν τις πόλεις, να εφαρμόζουν την προγονική γνώση και την τρέχουσα γνώση για να δημιουργήσουν έναν εξυπνότερο και πιο βιώσιμο τρόπο διαχείρισης της περιοχής. Αυτή είναι η συνταγή του Kongjian Yu, η οποία συνδέεται με τη διεθνή τάση της λεγόμενης βιώσιμης αστικής αποστράγγισης. Το πάρκο της πλημμυρικής πεδιάδας στην κινεζική πόλη Jinhua, έργο του Kongjian Yu. Για τον Kongjian Yu, οι κινεζικές πόλεις δεν είναι προσαρμοσμένες στις πλημμύρες επειδή έχουν αποικιστεί από τη δυτική κουλτούρα και αντιγράφουν τις υποδομές και το αστικό τους μοντέλο και δεν είναι προσαρμοσμένες στο κλίμα των μουσώνων. Παρά την αρχική κριτική από τις κινεζικές αρχές για τα αξιώματα του Kongjian, καθώς το κλίμα αλλάζει και οι επιπτώσεις του γίνονται πιο ορατές, ειδικά όταν χτυπούν οι μουσώνες, οι ιδέες του λαμβάνονται ήδη υπόψη στην Κίνα και στα υπόλοιπα μέρη στον κόσμο. Στην Κίνα, κάθε χρόνο, περισσότεροι από τρία εκατομμύρια άνθρωποι πέφτουν θύματα πλημμυρών. Το 2012, το Πεκίνο είχε τη χειρότερη καταιγίδα των τελευταίων έξι δεκαετιών. Έτσι οι πλημμύρες έκαναν να ξανασκεφτούμε την ασφάλεια. Το 2015, με τον Πρόεδρο Xi Jinping να υποστηρίζει τις ιδέες του τοπίου, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ένα σχέδιο πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων και έναν φιλόδοξο στόχο: έως το 2030, το 80% των δημοτικών περιοχών της Κίνας πρέπει να έχουν στοιχεία μιας πόλης σφουγγάρι και να ανακυκλώνουν τουλάχιστον το 70% το νερό των βροχών. Με την ιδέα ότι η φύση θα γίνει σύμμαχος της αστικής ανάπτυξης, ήδη το 2015 επιλέχθηκαν οι πρώτες 16 πιλοτικές πόλεις σφουγγάρι και το 2016 προστέθηκαν άλλες 14 αστικές περιοχές, συμπεριλαμβανομένων τμημάτων της μητροπολιτικής περιοχής του Πεκίνου και της Σαγκάης. Παράδειγμα κινεζικής πόλης σφουγγάρι που προωθείται από το Πεκίνο με τα κριτήρια του πάρκου Kongjian, στην Κίνα, σχεδιασμένο από τον Kongjian Yu Στην πόλη Taizhou, η ομάδα του Kongjian Yu επανασχεδίασε το Yongning Park ως «πλωτό κήπο με αναχώματα που μπορεί να μειώσει τη ροή των πλημμυρών περισσότερο από το μισό, δημιουργώντας έτσι μια φυσική μήτρα υγροτόπων που πλημμυρίζει εποχιακά». Στο Jinhua, «ο σχεδιασμός γεφυρών, μονοπατιών και αναβαθμίδων με βλάστηση έχει σχεδιαστεί για να προσαρμόζεται στις πλημμύρες των μουσώνων», λέει ο Αρχιτέκτονας τοπίου. Στο Χαρμπίν, «το πορώδες έδαφος του πάρκου Qunli φιλτράρει το αστικό νερό της βροχής, το οποίο αποθηκεύεται σε υπόγειες δεξαμενές». Μέσω της εταιρείας αρχιτεκτονικής τοπίου Turenscape, που ιδρύθηκε το 1998, ο Kongjian συνεχίζει να δημιουργεί χώρους για το νερό ώστε να εξαπλώνεται και να διαρρέει υπόγεια, τόσο για να αποτρέπονται οι πλημμύρες όσο και για να το αποθηκεύεται για μελλοντική χρήση. «Είναι απαραίτητο να χρησιμοποιηθούν πορώδη υλικά, εκτός από τη δημιουργία αστικών περιοχών με βλάστηση και διαπερατά πεζοδρόμια». Παρά το γεγονός ότι ξοδεύει εκατομμύρια γιουάν, η Κίνα εξακολουθεί να υποφέρει από πολλές καταστροφικές πλημμύρες. Πολλοί έχουν επικεντρωθεί στο κόστος αυτών των πόλεων σφουγγαριών, αλλά για τον Kongjian μια πόλη-σφουγγάρι θα κόστιζε μόνο το ένα τέταρτο των συμβατικών λύσεων, αν γινόταν σωστά. Οι πράσινες στέγες, οι κάθετοι κήποι και οι κήποι της βροχής αποτελούν επίσης μέρος των στρατηγικών για την απορρόφηση του νερού της βροχής. Το νερό είναι πόρος, όχι σπατάλη. Αυτή είναι η φιλοσοφία των κήπων βροχής, όπως αυτός που πραγματοποιήθηκε στο γνωστό πάρκο πλημμυρών του La Marjal στο Αλικάντε, για το οποίο έχει γραφτεί στην ιστοσελίδα El Ágora και που αντιπροσωπεύει μια αποτελεσματική εφαρμογή αυτής της φιλοσοφίας στην ισπανική επικράτεια. Αυτό το έργο, όπως εξηγεί η Amelia Navarro, «είναι μια λύση βασισμένη στη φύση που, εκτός από την επίλυση του προβλήματος των πλημμυρών, δημιουργεί ένα φυσικό περιβάλλον βιοποικιλότητας σε ένα αστικό περιβάλλον. Είναι σε θέση να συγκρατεί και να αποθηκεύει έως και 45.000 m3 βρόχινου νερού και έχει αποδείξει την περιβαλλοντική και οικοσυστημική του λειτουργία, εκτός από την υδάτινη χρησιμότητα του, με μια λειτουργία που δεν παρεμβαίνει στις διαδικασίες των πτηνών». Μια αναπαράσταση της διαχείρισης του νερού με βιώσιμα αστικά συστήματα αποχέτευσης που προσφέρεται από το γραφείο αρχιτεκτονικού σχεδιασμού του Κινέζου αρχιτέκτονα τοπίου Kongjian Yu Το φυσικό και το τεχνητό Τα τεχνητά και τα φυσικά μέσα πάνε χέρι-χέρι για τη δημιουργία αυτών των συστημάτων σφουγγαριών. Ο πρώτος στόχος είναι η διατήρηση των υδάτινων συστημάτων στην περιοχή, χρησιμοποιώντας υγροτόπους, ποτάμια, τάφρους μαζί με τη βλάστησή τους και τα εδάφη τους για το φιλτράρισμα του νερού. Εάν έχουν καταστραφεί, είναι απαραίτητη η αποκατάσταση για να ανακτηθούν τα φυσικά εμπόδια, αλλά μπορούν επίσης να δημιουργηθούν τεχνητοί υγρότοποι για τη συγκράτηση του νερού σε περίπτωση πλημμύρας. Χρειάζονται επίσης νομοθετικά μέτρα ώστε η κατασκευή των νέων κτιρίων και των υποδομών να μην επηρεάζει τη συγκράτηση και αποθήκευση νερού των αστικών οικοσυστημάτων. Η ιδέα της πόλης σφουγγάρι αντιπροσωπεύει ένα καλό παράδειγμα βελτίωσης της διαχείρισης των αστικών υδάτων μέσω της εφαρμογής των λεγόμενων λύσεων με βάση τη φύση (NbS) που εφαρμόζουν προσεγγίσεις πράσινης υποδομής σε αστικά τοπία. Η αργή κίνηση του νερού υποστηρίζει ότι η προσπάθεια ελέγχου του νερού με γκρίζες υποδομές (φράγματα, κανάλια ή σωλήνες αποχέτευσης) είναι ένα λάθος που δεν αποτρέπει τις πλημμύρες και εντείνει τα προβλήματα εφοδιασμού με νερό σε περιόδους ξηρασίας. Ο συμβατικός τρόπος διαχείρισης των πλημμυρών είναι η κατασκευή σωλήνων ή αποχετεύσεων για την εκκένωση του νερού το συντομότερο δυνατό ή η ενίσχυση των όχθων των ποταμών με σκυρόδεμα για να διασφαλιστεί ότι αυτοί δεν θα υπερχειλίσουν. Kongjian Park, Κίνα, σχεδιασμένο από τον Kongjian Yu. Βιώσιμα αστικά συστήματα αποχέτευσης Στην Ισπανία, διάφορα δημοτικά συμβούλια έχουν δείξει ενδιαφέρον για αυτά που ορίζονται ως βιώσιμα αστικά συστήματα αποχέτευσης (SUDS), τα οποία θα συμπεριληφθούν, για παράδειγμα, στην ανάπτυξη της Nuevo Norte της Μαδρίτης, μιας από τις μεγαλύτερες αστικές αναπτύξεις που θα πραγματοποιηθούν στη χώρα μας. Αυτές οι βιώσιμες αποχετεύσεις επιλέγουν συμβατικούς κήπους που, αντί να είναι κυρτοί, είναι κοίλοι, για τη συλλογή του νερού της βροχής. Φυτεμένες στέγες, στέγες που ρίχνουν το φορτίο τους (το νερό της βροχής) σε στέρνες, μια αρχαία τεχνική που έχει χαθεί ή διάμεσοι σχεδιασμένοι σε κοιλότητες, που απορροφούν την απορροή. Από την άλλη, η παροχή συλλέγεται, φιλτράρεται και οδηγείται για να χρησιμοποιηθεί. Το όραμα πρέπει για να ολοκληρωθεί, πρέπει να είναι παγκόσμιο. Η αποκατάσταση των χώρων ή η παρέμβαση στα κανάλια βελτιώνει τη διαχείριση των υδάτων αλλά και τις περιβαλλοντικές συνθήκες ή την ποιότητα του αέρα σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, οι οποίοι δεσμεύονται για πράσινες υποδομές και λύσεις βασισμένες στη φύση. View full είδηση

Στο μυαλό όλων η Κρήτη είναι ένας τόπος πλούσιος. Ένας τόπος όπου η φύση χαρίζεται σε αφθονία, όπου η γη είναι γόνιμη και το κλίμα μοναδικό. Η εντύπωση αυτή είναι βαθιά χαραγμένη και μέσα στους ίδιους τους Κρητικούς, κυβερνά τη ζωή τους, καθοδηγεί τον τρόπο που διαχειρίζονται τον τόπο τους. Γι’ αυτό και είναι δύσκολο, όταν οι συνθήκες αλλάζουν, να «χωνέψουν» αυτό που συμβαίνει. Όμως, έρχεται κάποια στιγμή που η αλλαγή αυτή χτυπά την πόρτα. Δέκα ημέρες πριν από το Πάσχα, ένα πυκνό σύννεφο αφρικανικής σκόνης κάλυψε για δύο ημέρες το νησί. Μόλις το σύννεφο έφυγε, όλοι βγήκαν με τα λάστιχα να ξεπλύνουν δρόμους, σπίτια, αυτοκίνητα. Αυτό ήταν το τελειωτικό χτύπημα στο ήδη αποδυναμωμένο σύστημα ύδρευσης του Ηρακλείου. Ξαφνικά, οι βρύσες στέρεψαν. «Δεν περίμενε κανείς ότι τα προβλήματα που ανακύπτουν συνήθως το θέρος θα παρουσιάζονταν φέτος τον Μάρτιο. Εξαιτίας της αφρικανικής σκόνης, οι δημότες άνοιξαν τις βρύσες τους για να φέρουν τα πράγματα στην προτέρα κατάσταση και άδειασαν τις δεξαμενές», εξηγεί ο δήμαρχος Ηρακλείου, Βασίλης Λαμπρινός. «Έτσι βρεθήκαμε σε μια δύσκολη θέση, που κατά τη γνώμη μου η ΔΕΥΑ χειρίστηκε επαρκώς». Για να καταλάβει κανείς τι συνέβη στο Ηράκλειο πρέπει πρώτα να κατανοήσει τον προβληματικό τρόπο με τον οποίο υδρεύεται η 4η μεγαλύτερη πόλη στη χώρα. Το Ηράκλειο, λοιπόν, υδρεύεται κυρίως από γεωτρήσεις. Η άναρχη (και σε μεγάλο βαθμό αυθαίρετη) επέκτασή του οδήγησε στη δημιουργία ενός δυσλειτουργικού συστήματος ύδρευσης. «Στο Ηράκλειο η ποσότητα του νερού που υπάρχει δεν επαρκεί για να καλύψει το 100% των αναγκών. Γι’ αυτό τον λόγο σε πολλές περιοχές έχουμε διανομή. Δηλαδή μια ημέρα έχουμε νερό και την επόμενη ημέρα το δίκτυο είναι κλειστό», εξηγεί ο πρόεδρος της ΔΕΥΑ Ηρακλείου, Γιάννης Ρασούλης. «Ετσι θα πρέπει με κάποιο τρόπο να αποθηκεύσουμε το νερό για τη μια ημέρα που δεν υπάρχει νερό στο δίκτυο. Αυτό δημιουργεί την άσχημη εικόνα στις ταράτσες των πολυκατοικιών με τα μαύρα ντεπόζιτα». Το υδατικό έλλειμμα επιβαρύνεται από την κακή κατάσταση του δικτύου. Σύμφωνα με τον κ. Ρασούλη, οι διαρροές και κλοπές νερού ξεπερνούν το 30%. Από τα 600 χλμ. του δικτύου, μόλις 250-300 χλμ. κατασκευάστηκαν μετά το 1998. Ακόμα 20% δεν τιμολογείται, δηλαδή καταναλώνεται αλλά δεν καταγράφεται λόγω χαλασμένων υδρόμετρων. Ετσι, από τα 18 εκατ. κυβικά νερού που χρειάζεται ετησίως η πόλη, η ΔΕΥΑ εισπράττει από τους καταναλωτές το αντίτιμο μόλις για 8,5-9 εκατ. κυβικά. «Περίπου 65 χλμ. δικτύου βρίσκονται σε φάση αντικατάστασης, ακόμα 40 χλμ. έχουν ενταχθεί στο ΕΠΠΕΡΑΑ και έχουμε μελέτες και για τα υπόλοιπα. Μας έχει υποσχεθεί ο πρωθυπουργός ότι θα διαθέσουν 25 εκατ. ευρώ για αντικατάσταση του παλαιού δικτύου», λέει ο κ. Ρασούλης. Παράλληλα, προχωρά η αντικατάσταση 7.000 υδρόμετρων. Τα φράγματα Το Σφενδύλι μοιάζει με σκηνικό ταινίας. Τα λιγοστά του σπίτια χάσκουν, σε ορισμένα έχουν πέσει οι σκεπές. Κι όμως, στο κέντρο του χωριού, η μικρή εκκλησία είναι φρεσκοβαμμένη, λέγεται μάλιστα ότι λειτουργεί ακόμα σε γάμους και πανηγύρια. Τίποτα από όλα αυτά δεν θα ήταν παράξενο αν το Σφενδύλι δεν είχε απαλλοτριωθεί για να σκεπαστεί από τα νερά του φράγματος Αποσελέμη. Μέσα από τα σοκάκια του, η σημερινή εικόνα του φράγματος είναι αποκαρδιωτική: είναι σχεδόν άδειο. Το φράγμα κατασκευάστηκε για να λύσει το πρόβλημα ύδρευσης του Ηρακλείου, της Χερσονήσου και του Αγίου Νικολάου. Η πλήρωσή του ξεκίνησε το 2012 και το φράγμα σχεδόν γέμισε πρώτη φορά το 2015 για να αδειάσει ενάμισι έτος αργότερα. Είναι ένα έργο που έχει δεχθεί ισχυρή κριτική λόγω του υψηλότατου κόστους, που έχει ξεπεράσει πλέον τα 200 εκατ. ευρώ, σε σχέση με την περιορισμένη, όπως φαίνεται, χρησιμότητά του. «Το φράγμα δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί. Σήμερα τροφοδοτείται από τον χείμαρρο Αποσελέμη, ενώ υπό κατασκευήν βρίσκεται μια σήραγγα 3,5 χλμ. που θα μεταφέρει πλημμυρικά νερά από το οροπέδιο Λασιθίου», εξηγεί στην «Κ» ο Φώτης Καζάσης, διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Ανάπτυξης Κρήτης (στον οποίο ανήκει το φράγμα). Όλα δείχνουν ότι η κατασκευή του αποφασίστηκε με πολιτικά και όχι οικονομικά κριτήρια. «Τα έργα που περνούν αρκετά χρηματοδοτικά πλαίσια και δεν ολοκληρώνονται, καταλαβαίνουμε ότι δεν γίνονται με σωστό τρόπο. Κρίνουμε όμως εκ των υστέρων», λέει ο κ. Καζάσης. «Δεν θέλω να είμαι απαισιόδοξος. Τα στατιστικά στοιχεία λένε ότι ανά κάποια περίοδο θα γεμίζει. Το μέλλον θα δείξει αν οι μελέτες που είχαν γίνει θα επαληθευθούν», εκτιμά υποστηρίζοντας ότι το φράγμα μπορεί να παίξει ρόλο «ρυθμιστή» στην ύδρευση των τριών δήμων. Αρκετά νοτιότερα, στο αρδευτικό φράγμα Φανερωμένης, η κατάσταση είναι ίδια. Όπως λέει στην «Κ» ο Γιώργος Αρμουτάκης, δήμαρχος Φαιστού, το φράγμα έχει σήμερα μόλις 3 εκατ. κυβικά νερού, ενώ χωράει 18 εκατομμύρια. Οι τοπικές αρχές πιέζουν για ένα ακόμα ακριβό έργο, την εκτροπή όσον αφορά τον ποταμό Πλατύ από το Ρέθυμνο (προϋπολογισμού 150 εκατ. ευρώ) προκειμένου να ενισχυθεί το φράγμα με νερό. Οι αρδευτικές ανάγκες του κάμπου της Μεσσαράς είναι 20 εκατ. κυβικά ετησίως, που φέτος θα καλυφθούν από γεωτρήσεις. «Υπάρχουν γεωτρήσεις στα 200 και 300 μέτρα. Το νερό που παίρνουμε από τον κάμπο είναι επιβαρυμένο με νιτρικά, υπολείμματα φυτοφαρμάκων έπειτα από τόσα χρόνια με εντατικές καλλιέργειες», λέει. Για πόσιμο; Μόνο εμφιαλωμένα. «Πριν από 30 χρόνια το νερό ήταν αρτεσιανό. Τώρα αυτά τελείωσαν». Διαβάστε το πλήρες άρθρο στην πηγή. View full είδηση

Η Ειδική Γραμματεία Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ολοκλήρωσε και δημοσιοποίησε την αξιολόγηση της ποιότητας των υδάτων κολύμβησης της χώρας για το έτος 2017 σε συμμόρφωση με τις απαιτήσεις της Οδηγίας 2006/7/ΕΚ. Η ποιότητα των υδάτων κολύμβησης αποτυπώνεται στην αντίστοιχη Εθνική Έκθεση αξιολόγησης για το 2017 (http://www.ypeka.gr) που μαζί με τα αποτελέσματα της παρακολούθησης των υδάτων κολύμβησης γνωστοποιήθηκαν ήδη στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. H εν λόγω αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε με άκρως επιστημονικό τρόπο και κατόπιν στατιστικής επεξεργασίας των αποτελεσμάτων παρακολούθησης των τεσσάρων τελευταίων ετών (2014-2017), ενώ έλαβε χώρα σε 1598 σημεία (ακτές κολύμβησης). Το 95,9% των υδάτων κολύμβησης της χώρας μας ταξινομούνται ως ύδατα εξαιρετικής ποιότητας ενώ το σύνολο (100%) των υδάτων αποτελούν ύδατα κατάλληλα για κολύμβηση, ικανοποιώντας πλήρως τις απαιτήσεις της Οδηγίας 2006/7/ΕΚ. Πενήντα τρία (53) επιπλέον σημεία για τα οποία διεξάγονται μετρήσεις δεν έχουν συμπεριληφθεί στην αξιολόγηση και τη στατιστική επεξεργασία, διότι τα 52 από αυτά εντάχθηκαν στο δίκτυο παρακολούθησης το 2015 και επομένως δεν έχουν συμπληρωθεί ακόμα τα 4 χρόνια παρακολούθησης που απαιτεί η Οδηγία. Όσον αφορά στο 53ο υπάρχουν κενά στις μετρήσεις λόγω δυσκολίας πρόσβασης και δεν έχει ακόμα συμπληρωθεί ο ελάχιστος αριθμός δειγμάτων που απαιτεί η νομοθεσία της ΕΕ. Σημειώνεται, όμως, ότι όλες οι μετρήσεις και στα 53 αυτά σημεία είναι εξαιρετικές. Ειδικότερα: 1.533 σημεία (95.9%) ταξινομούνται στην κατηγορία «εξαιρετικής ποιότητας» 53 σημεία (3.3%) νέα σημεία. Μόλις 12 σημεία (0,8%) δεν χαρακτηρίζονται ως "εξαιρετικής ποιότητας", αλλά ως «επαρκούς ποιότητας». Τα αποτελέσματα αξιολόγησης, όπως εμφανίζονται συγκριτικά στις δυο τελευταίες Εθνικές Εκθέσεις 2016-2017, καταδεικνύουν την σταθερά υψηλή ποιότητα των υδάτων κολύμβησης της χώρας μας: Κατηγορία Ποιότητα Πλήθος σημείων 2016 Ποσοστό 2016 Πλήθος σημείων 2017 Ποσοστό 2017 Κατηγορία 1 εξαιρετική 1496 97.0 1533 95.9 Κατηγορία 2 Τουλάχιστον Επαρκής 11 97.7 12 96.7 Κατηγορία 3 Νέες Ακτές 35 2.3 53 3.3 Για την κολυμβητική περίοδο του έτους 2018 βρίσκεται σε εξέλιξη πρόγραμμα παρακολούθησης της ποιότητας των υδάτων κολύμβησης της χώρας, το οποίο πραγματοποιείται από την Ειδική Γραμματεία Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τις οικείες Διευθύνσεων Υδάτων των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων. Τα αποτελέσματα της παρακολούθησης του εν λόγω προγράμματος αναρτώνται στις ιστοσελίδες των ανωτέρω Υπηρεσιών. View full είδηση

Σε ανακοίνωσή της πριν λίγα λεπτά, η NASA αποκάλυψε πως το νερό στη Σελήνη είναι πολύ πιο άφθονο και προσβάσιμο από αυτό που πιστεύαμε έως τώρα. Πέρα από τους βαθιούς, μεγάλους και επικίνδυνους κρατήρες στις πολικές περιοχές της Σελήνης, μικρότεροι και πιο ρηχοί κρατήρες διαθέτουν επίσης νερό σε μορφή πάγου εδώ και εκατομμύρια, ίσως και δισεκατομμύρια χρόνια. Οι μικρότερες αυτές αποθέσεις νερού μπορούν να αλλάξουν τα δεδομένα, αφού θα είναι πολύ πιο προσβάσιμες στους μελλοντικούς αστροναύτες. Την παρουσία νερού σε μορφή πάγου (H20) αντί για υδροξύλιο (OH) επιβεβαίωσε και το ιπτάμενο τηλεσκόπιο SOFIA, κάτι που δεν είχαν καταφέρει να διαχωρίσουν προηγούμενες έρευνες. Οι μετρήσεις συνάδουν με την παρουσία ξεχωριστών μορίων νερού ενσωματωμένα σε πετρώματα μέσα στη σεληνιακή επιφάνεια. Οι υπέρυθρες μετρήσεις σε ένα μήκος κύματος έξι microns είναι ένα μοναδικό αποτύπωμα που δεν μπορεί να το μπερδέψει κανείς με το υδροξύλιο. – Casey Honniball, Goddard Space Flight Center, NASA Για πρώτη φορά, επιβεβαιώσαμε πως υπάρχει νερό στην επιφάνεια της Σελήνης που τη "βλέπει" ο Ήλιος. - Paul Hertz, Διευθυντής Αστροφυσικής της NASA Πέρα από πόσιμο νερό, ο πάγος μπορεί να σπάσει μοριακά σε υδρογόνο και οξυγόνο. Το οξυγόνο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αναπνέουν οι αστροναύτες, ενώ τόσο το υδρογόνο όσο και το οξυγόνο μπορούν να χρησιμοποιηθούν και ως καύσιμα πυραύλων. Λιγότερες προμήθειες σε νερό και καύσιμα από τη Γη προς τη Σελήνη, σημαίνει μείωση του κόστους των διαστημικών πτήσεων και αύξηση του αριθμού τους. Η έρευνα αποκαλύπτει επίσης πως το νερό δεν υπάρχει μόνο στις μόνιμα σκιασμένες περιοχές της Σελήνης, αλλά είναι παγιδευμένο και σε κομμάτια γυαλιού τα οποία σχηματίστηκαν από συγκρούσεις μικρομετεωριτών ή βρίσκεται ανάμεσα από στρώματα του εδάφους. Αυτή η μορφή του νερού αναμένεται να είναι εξαιρετικά διαδεδομένη στην επιφάνεια. Το νερό είναι κεντρικής σημασίας για την ανθρώπινη ζωή, αλλά είναι πολύ ακριβό να το εκτοξεύσεις στο διάστημα. Το να βρούμε νερό στη Σελήνη μπορεί να σημαίνει πως μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε αυτό το νερό που βρίσκεται εκεί, αντί να φέρουμε το δικό μας. View full είδηση

Δημοσιεύθηκε η Κοινή Υπουργική Απόφαση Αριθμ. 113278 στο ΦΕΚ 4973/Β/11-11-2020 και αφορά: Προδιαγραφές και απαιτήσεις για τους εξοπλισμούς (συσκευές ή διατάξεις) επεξεργασίας νερού ανθρώπινης κατανάλωσης που παρέχεται στα εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων. Άρθρο 1 Σκοπός και πεδίο εφαρμογής 1.Σκοπός της παρούσας απόφασης είναι ο καθορισμός των αναγκαίων τεχνικών προδιαγραφών και των απαιτήσεων επίδοσης σχετικά με την παραγωγή, εισαγωγή και διάθεση στην ελληνική αγορά εξοπλισμών που χρησιμοποιούνται, για την επεξεργασία του νερού που παρέχεται στα εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων. Στόχος της απόφασης είναι η προστασία των καταναλωτών από ενδεχόμενη υποβάθμιση της ποιότητας του νερού κατά τα προβλεπόμενα ποιοτικά χαρακτηριστικά της οδηγίας 98/83/ΕΚ και το σχετ. 23, από τη χρήση εξοπλισμών που δεν ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των σχετικών προτύπων που τους αφορούν ή/και δεν συνοδεύονται από πληροφορίες σχετικά με την ορθή χρήση και συντήρηση αυτών. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να εξασφαλίζεται ότι μετά τη χρήση των εξοπλισμών η ποιότητα του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης πληροί τις απαιτήσεις της υπό στοιχεία Γ1(δ)/Γ.Π. οικ.67322/2017 (Β’ 3282) κοινή υπουργική απόφαση. 2.Η απόφαση αυτή δεν εφαρμόζεται στους σταθερούς εξοπλισμούς και στα δίκτυα παροχής νερού ανθρώπινης κατανάλωσης, τα οποία: -εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της εναρμονισμένης ενωσιακής τεχνικής νομοθεσίας για τα δομικά προϊόντα και τα οποία ρυθμίζονται από τον Κανονισμός ΕΕ 305/2011 και από την υπουργική απόφαση υπό στοιχεία Οικ.14097/757/04-12-2012. -χρησιμοποιούνται στις παραγωγικές διαδικασίες του τομέα των τροφίμων και εμπίπτουν στην αντίστοιχη ισχύουσα νομοθεσία για την ασφάλεια των τροφίμων. Άρθρο 2 Ορισμοί Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης εφαρμόζονται οι παρακάτω ορισμοί: «εξοπλισμός»: Οποιοδήποτε στοιχείο ή διάταξη που εγκαθίσταται σε σύνδεση με τα εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων, με σκοπό την επιθυμητή αλλαγή χαρακτηριστικών ποιότητας του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης. Ως εξοπλισμοί νοούνται: μηχανικά και κεραμικά φίλτρα, συσκευές διήθησης με ενεργό άνθρακα, ηλεκτρικές συ-σκευές με λυχνία υπεριώδους ακτινοβολίας (UV), συ-σκευές αντίστροφης ώσμωσης, συσκευές ανταλλαγής ιόντων, αποσκληρυντές. «οικονομικός φορέας»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο που κατασκευάζει, εισάγει ή διαθέτει στην αγορά εξοπλισμούς με την επωνυμία του ή το εμπορικό του σήμα. «κατασκευαστής»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο που κατασκευάζει εξοπλισμούς ή αναθέτει σε άλλους τον σχεδιασμό ή την κατασκευή τους, προκειμένου να τους διαθέσει στην ελληνική αγορά. «εισαγωγέας»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο εγκατεστημένο στην Ευρωπαϊκή Ένωση το οποίο διαθέτει προϊόν τρίτης χώρας στην αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ο οποίος έχει τις υποχρεώσεις του κατασκευαστή, όταν αυτός δεν είναι εγκατεστημένος στην Ευρωπαϊκή Ένωση. «διανομέας»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο που παρεμβαίνει στην αλυσίδα εφοδιασμού, διαφορετικό από τον κατασκευαστή ή τον εισαγωγέα, το οποίο καθιστά τα προϊόντα διαθέσιμα στην αγορά. «Νερό ανθρώπινης κατανάλωσης»: το νερό που πληροί τους όρους και τις προϋποθέσεις των διατάξεων της κοινής υπουργικής απόφασης υπό στοιχεία Γ1(δ)/ Γ.Π. Οικ.67322/2017(Β’ 3282), η οποία έχει εκδοθεί σε εναρμόνιση με τις διατάξεις των Οδηγιών 98/83 ΕΚ και 2015/1787/ΕΕ. «Οργανισμός Αξιολόγησης της Συμμόρφωσης»: ανεξάρτητος οργανισμός διαπιστευμένος στο πεδίο της παρούσας απόφασης που εκτελεί δραστηριότητες αξιολόγησης της συμμόρφωσης κατά την έννοια του Κανονισμού 765/2008/ΕΚ. «Υπεύθυνη Δήλωση»: δήλωση που εκδίδει ο κατασκευαστής με την οποία βεβαιώνεται η συμμόρφωση του εξοπλισμού με τις απαιτήσεις της παρούσας απόφασης και τη σχετική νομοθεσία. «Πιστοποιητικό Συμμόρφωσης»: έγγραφο που εκδίδει Οργανισμός Αξιολόγησης της Συμμόρφωσης, διαπιστευμένος από Εθνικό Φορέα Διαπίστευσης που λειτουργεί στα πλαίσια των υποχρεώσεων του Κανονισμού (ΕΕ) 765/2008, με το οποίο βεβαιώνεται η ικανοποίηση των τεχνικών απαιτήσεων της παρούσας απόφασης για τη συμμόρφωση του εξοπλισμού του και για τη δυνατότητα αναγραφής των σχετικών επιδόσεων αυτού. «Αρχή Εποπτείας Αγοράς»: η αρμόδια υπηρεσία της Γενικής Γραμμ. Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Άρθρο 3 Βασικές απαιτήσεις – Προδιαγραφές 1.Εξοπλισμός που διατίθεται στην αγορά, ο οποίος προορίζεται να συνδεθεί, σταθερά ή προσωρινά, στα εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων παροχής νερού ανθρώπινης κατανάλωσης, πρέπει να συμμορφώνεται με τα αντίστοιχα πρότυπα του Παραρτήματος Ι που τον αφορούν και τα οποία αποτυπώνονται στην «Υπεύθυνη Δήλωση» του άρθρου 5, της παρούσας, η οποία συνοδεύει τον εξοπλισμό. 2.Ενδεικτικός κατάλογος προτύπων, τα οποία μπορεί να επιλέξει ο κατασκευαστής για την τεκμηρίωση της συμμόρφωση των εξοπλισμών του με βάση το είδος και την επίδοση που αυτός δηλώνει, παρατίθεται στο Παράρτημα ΙΙ, της παρούσας. 3.Με απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης και Επενδύσεων ο κατάλογος των προτύπων των Παραρτημάτων Ι και ΙΙ, δύναται να επικαιροποιείται και να αναπροσαρμόζεται σύμφωνα με την τεχνολογική πρόοδο και την επιστημονική εξέλιξη. 4.Οι εξοπλισμοί της παραπάνω παρ. 1, οι οποίοι διατίθενται στην αγορά, δεν εξαιρούνται από την υποχρέωση εφαρμογής ειδικότερων διατάξεων της ευρωπαϊκής ενωσιακής νομοθεσίας που ενδεχομένως τους αφορούν, σχετικά με τα υλικά σε επαφή με τα τρόφιμα και το νερό, όπως οι Κανονισμοί (ΕΚ) 178/2002 και 1935/2004 καθώς και ο Κανονισμός (ΕΕ) 426/2016. 5.Σύμφωνα με την κοινή υπουργική απόφαση υπό στοιχεία Γ1(δ)/Γ.Π. οικ.67322/2017 (Β’ 3282) το σημείο συμμόρφωσης, ήτοι ελέγχου ποιότητας πόσιμου νερού είναι η βρύση του καταναλωτή όπως φθάνει πριν την προσθήκη εξοπλισμών. Μετά την προσθήκη εξοπλισμών η ευθύνη για την ποιότητα του νερού ανήκει στον καταναλωτή. Άρθρο 4 Υποχρεώσεις του Κατασκευαστή 1.Υπεύθυνος για τη συμμόρφωση των εξοπλισμών σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 3, είναι ο κατασκευαστής, ο οποίος για τον σκοπό αυτό απευθύνεται σε ανεξάρτητο οργανισμό αξιολόγησης της συμμόρφωσης, της επιλογής του. 2.Η αξιολόγηση της συμμόρφωσης διενεργείται από διαπιστευμένο οργανισμό αξιολόγησης της συμμόρφωσης κατά την έννοια του Κανονισμού 765/2008/ΕΚ, ο οποίος χορηγεί Πιστοποιητικό Συμμόρφωσης με βάση τις απαιτήσεις της παρούσας, μετά από σχετικό αίτημα του κατασκευαστή και για το σκοπό για τον οποίο προορίζεται. Οι διαπιστευμένοι οργανισμοί προκει- μένου να εμπλακούν στη διαδικασία της αξιολόγησης αναγνωρίζονται και δραστηριοποιούνται σύμφωνα με τις απαιτήσεις της υπουργικής απόφασης υπό στοιχεία Φ.01.2/56790/ΔΠΠ1828/31-5-2016 (Β’ 1897). 3.Ο κατασκευαστής υποχρεούται στην κατάρτιση της «Υπεύθυνης Δήλωσης» του άρθρου 5, της παρούσας απόφασης, με την οποία βεβαιώνει ότι ο εξοπλισμός που διαθέτει στην ελληνική αγορά είναι σύμφωνος με τις απαιτήσεις αυτής. 4.Στις περιπτώσεις εξοπλισμών που προέρχονται από χώρες εκτός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, τις υποχρεώσεις του κατασκευαστή έχει ο εισαγωγέας ή ο νόμιμος εκπρόσωπός του στην Ευρωπαϊκή Ένωση. 5.Ο κατασκευαστής τηρεί πλήρη κατάλογο των συστατικών τμημάτων και υλικών που συνθέτουν τον εξοπλισμό, για κάθε τύπο και είδος εξοπλισμού που διαθέτει στην αγορά, καθώς και όλα τα αναγκαία Πιστοποιητικά Συμμόρφωσης που τεκμηριώνουν την ικανοποίηση των προτύπων που τον αφορούν και τα οποία έχει επιλέξει για την τεκμηρίωση των επιδόσεων του εξοπλισμού. 6.Ο κατασκευαστής εφαρμόζει Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας το οποίο πρέπει να ανταποκρίνεται στις απαι-τήσεις του προτύπου ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9001:2015, όπως αυτό εκάστοτε ισχύει, το οποίο πιστοποιείται από φορέα αξιολόγησης της συμμόρφωσης, διαπιστευμένο από Εθνικό Οργανισμό Διαπίστευσης που λειτουργεί στο πλαίσιο της European Cooperation for Accreditation. 7.Ο κατασκευαστής οφείλει να τηρεί σύστημα ιχνηλασιμότητας για όλους τους εξοπλισμούς που διαθέτει στην αγορά, προκειμένου να είναι σε θέση να ενημερώνει και να προειδοποιεί για ενδεχόμενες απρόβλεπτες καταστάσεις ή κινδύνους τους χρήστες και καταναλωτές. Άρθρο 5 Υπεύθυνη Δήλωση 1.Ο κατασκευαστής των εξοπλισμών υποχρεούται πριν τη διάθεση των προϊόντων του στην αγορά να καταρτίσει «Υπεύθυνη Δήλωση» σύμφωνα με το υπόδειγμα του Παραρτήματος ΙΙΙ, η οποία συνοδεύει κάθε τύπο και είδος εξοπλισμού και η οποία βρίσκεται πάντα στη διάθεση των αρμόδιων ελεγκτικών αρχών. Στην Υπεύθυνη Δήλωση βεβαιώνεται ότι ικανοποιούνται οι απαιτήσεις των διατάξεων της παρούσας απόφασης και ενδεχομένως: -της αντίστοιχης εθνικής ή ευρωπαϊκής νομοθεσίας (πχ οδηγίας ΕΕ), όταν εμπίπτει ο εξοπλισμός στο πεδίο αυτών, καθώς και η υποχρέωση επίθεσης Σήμανσης CE (LVD, κ.ά.). -των άλλων ειδικότερων κανονισμών που μπορεί να αφορούν τις ομάδες υλικών που συνθέτουν τον εξοπλισμό και έρχονται σε επαφή με το νερό ανθρώπινης κατανάλωσης των εσωτερικών δικτύων. -των προτύπων που έχουν επιλεγεί από τον κατασκευαστή ή και χρησιμοποιηθεί για τη συμμόρφωση των εξοπλισμών. -των επιπλέον ειδικών σκοπών που ενδεχομένως να εξυπηρετεί ο εξοπλισμός. 2.Στην Υπεύθυνη Δήλωση αναφέρονται αναλυτικά η ταυτότητα του κατασκευαστή, τα στοιχεία επικοινωνίας, οι διαδικασίες για την ιχνηλασιμότητα των εξοπλισμών, ο φορέας ή οι φορείς που έχει/ουν παρέμβει στην αξιολόγηση της συμμόρφωσης του εξοπλισμού. Άρθρο 6 Εγχειρίδιο χρήσης και συντήρησης 1.Κάθε εξοπλισμός που διατίθεται στην αγορά πρέπει απαρέγκλιτα να συνοδεύεται από κατάλληλο εγχειρίδιο χρήσης και συντήρησης, σύμφωνα με το υπόδειγμα του Παραρτήματος ΙV. Το εγχειρίδιο χρήσης και συντήρησης οφείλει να παρέχει πλήρη ενημέρωση των χρηστών και των καταναλωτών σχετικά με τον τρόπο της εγκατάστασης, της λειτουργίας, της συντήρησης, της αλλαγής των αναλωσίμων, καθώς και για την ενδεχόμενη επισκευή του εξοπλισμού. 2.Στο εγχειρίδιο πρέπει να προβλέπονται οι επεμβάσεις για τακτική ή έκτακτη συντήρηση και να αναγράφεται η συχνότητα ή οι χρονικές προθεσμίες για τη συντήρηση καθώς και τα στοιχεία του υπεύθυνου για τη συντήρηση, ο οποίος πρέπει να διαθέτει την απαραίτητη εξειδίκευση. Επίσης πρέπει να γίνεται και ειδική μνεία για την αντικατάσταση των εξαρτημάτων τα οποία έχουν υποστεί φθορές είτε από τη χρήση είτε από άλλους λόγους. 3.Στο εγχειρίδιο χρήσης και συντήρησης πρέπει να επισημαίνεται και ο ενδεχόμενος κίνδυνος για τη δημόσια υγεία και ασφάλεια του κοινού στις περιπτώσεις χρήσης εξοπλισμών, οι οποίοι αν και είναι σύμφωνοι με τις απαιτήσεις της παρούσας απόφασης, εντούτοις δεν προβλέπεται η χρήση τους για σύνδεση σε εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων το νερό των οποίων δεν πληροί τις απαιτήσεις ποιότητας της κοινής υπουργικής απόφασης υπό στοιχεία Γ1(δ)/Γ.Π. οικ.67322/2017 (Β’ 3282). Άρθρο 7 Επισήμανση στη συσκευασία 1.Κάθε εξοπλισμός που διατίθεται στην αγορά πρέπει να φέρει στη συσκευασία του, σε εμφανές σημείο και με ευδιάκριτα γράμματα στην ελληνική γλώσσα, όλες τις απαραίτητες επισημάνσεις που απαιτούνται από τη νομοθεσία ή από τα αντίστοιχα πρότυπα που αφορούν στον εξοπλισμό και τα οποία έχει επιλέξει ο κατασκευαστής για τη συμμόρφωσή του εξοπλισμού. 2.Επιπλέον, θα πρέπει να αναγράφονται και τα παρακάτω στοιχεία και επισημάνσεις: -επωνυμία της εταιρείας και στοιχεία του υπεύθυνου επικοινωνίας. -δήλωση ότι πρόκειται για εξοπλισμό που προορίζεται να συνδεθεί στα εσωτερικά δίκτυα ύδρευσης κτιρίων που παρέχουν νερό για ανθρώπινη κατανάλωση. -δήλωση ότι ο εξοπλισμός πρέπει να συντηρείται συστηματικά σύμφωνα με τις οδηγίες που προτείνει ο κατασκευαστής. -επιδόσεις που εγγυάται ο εξοπλισμός και δηλώνει ο κατασκευαστής -ειδικούς σκοπούς που ενδεχομένως εξυπηρετεί ο εξοπλισμός -προβλεπόμενη περίοδος χρήσης και αλλαγής των αναλώσιμων στοιχείων 3.Οι ενδείξεις, οι επισημάνσεις και οι δηλώσεις των παραπάνω παρ. 1 και 2, που αφορούν στον εξοπλισμό, πρέπει να εμφανίζονται αναλυτικά τόσο στα διαφημιστικά φυλλάδια προώθησης των προϊόντων όσο και στις διαφημιστικές καταχωρήσεις του έντυπου και ηλεκτρονικού τύπου. 4.Τα αναλώσιμα στοιχεία του εξοπλισμού, τα οποία διατίθενται τμηματικά και χωριστά, οφείλουν να φέρουν στη συσκευασία τους ή στο εγχειρίδιο χρήσης τους τις αντίστοιχες ενδείξεις, επισημάνσεις και δηλώσεις των παραπάνω παρ. 1 και 2. 5.Οι διαφημιστικές επικοινωνίες των εξοπλισμών πρέπει να είναι σύμφωνες με τις διατάξεις του Ελληνικού Κώδικα Διαφήμισης – Επικοινωνίας. View full είδηση