Engineer

Με την ολοκλήρωση ενός σημαντικού έργου για την προστασία των νησιωτικών υγροτόπων της χώρας μας συμπίπτει φέτος η Παγκόσμια Ημέρα Υγροτόπων, η οποία γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 2 Φεβρουαρίου. Το έργο «Αναγνώριση και καταγραφή μικρών νησιωτικών υγροτόπων» επικαιροποιεί τη γνώση για την κατάσταση των μικρών νησιωτικών υγροτόπων εντός του Δικτύου Natura 2000, στο Βορειοανατολικό και Κεντρικό Αιγαίο, στη Σκύρο και την Εύβοια, στην Ανατολική Κρήτη, καθώς και στον Κορινθιακό Κόλπο. Το έργο αυτό παρέχει στον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) κρίσιμα και αξιόπιστα εργαλεία, τα οποία ενισχύουν ουσιαστικά τον σχεδιασμό και την υλοποίηση στοχευμένων δράσεων διατήρησης, βιώσιμης διαχείρισης και αποκατάστασης των πολύτιμων αυτών οικοσυστημάτων. Στο πλαίσιο υλοποίησής του, εντοπίστηκαν και αποτυπώθηκαν μέσω τηλεπισκόπησης τα όρια 366 μικρών νησιωτικών υγροτόπων, ενώ συγκεντρώθηκαν δεδομένα για τη βιοποικιλότητα, τις χρήσεις γης και τις απειλές που δέχονται και αξιολογήθηκε η συνολική τους κατάσταση. Χαλκόκοτες και Λευκοτσικνιάδες, φωτογραφία: Πέτρος Τσακμάκης Το έργο αυτό έρχεται σε συνέχεια Προεδρικού Διατάγματος του 2012, με το οποίο θεσμοθετήθηκε η προστασία των μικρών νησιωτικών υγροτόπων έκτασης μικρότερης των 80 στρεμμάτων. Στις περιοχές εφαρμογής του έργου εντοπίζονται 142 υγρότοποι του Δικτύου Natura 2000, οι οποίοι προστατεύονται από το ΠΔ του 2012. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι στους 118 από τους 142 υγροτόπους η εφαρμογή του ΠΔ υπήρξε επιτυχής, καθώς από το 2009 έως το 2024 δεν καταγράφηκαν αλλαγές στα όριά τους λόγω επέκτασης ανθρωπογενών χρήσεων. Ωστόσο, σε 24 υγροτόπους διαπιστώθηκε μείωση της έκτασής τους που οφείλεται κυρίως σε εκχερσώσεις για καλλιέργεια και ρίψη μπαζών, καθώς και σε επέκταση κτισμάτων και τουριστικών εγκαταστάσεων. Πρόκειται για υγροτόπους στην Εύβοια, την Αμοργό, την Άνδρο, την Αντίπαρο, την Κίμωλο, την Πάρο, τη Λήμνο, τη Λέσβο, τη Χίο και στην Ανατολική Κρήτη. Παράλληλα, χαρτογραφήθηκαν 135 επιπλέον φυσικοί υγρότοποι που δεν προστατεύονται από το ΠΔ του 2012, αλλά θα μπορούσαν μελλοντικά να ενταχθούν σε καθεστώς προστασίας. Το έργο υλοποιήθηκε -κατόπιν ανάθεσης από τον ΟΦΥΠΕΚΑ- από το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων Υγροτόπων του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης με χρηματοδότηση από το Ταμείο Συνοχής και από εθνικούς πόρους. Η σημασία των μικρών νησιωτικών υγροτόπων Οι μικροί νησιωτικοί υγρότοποι αποτελούν μοναδικά οικοσυστήματα με εξαιρετικά υψηλή οικολογική αξία, παρά το μικρό τους μέγεθος. Λειτουργούν ως φυσικά «σφουγγάρια» που συγκρατούν νερό, μειώνουν τον κίνδυνο πλημμυρών και συμβάλλουν στη σταθεροποίηση των ακτών. Φιλτράρουν ρύπους, εμπλουτίζουν τον υδροφόρο ορίζοντα και δημιουργούν μικροκλίματα που μετριάζουν τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Παράλληλα, αποτελούν κρίσιμους σταθμούς για μεταναστευτικά πουλιά, καταφύγια για σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας και σημεία αναπαραγωγής για πολλά υδρόβια είδη. Σε πολλά νησιά, οι υγρότοποι αυτοί έχουν διαμορφώσει ιστορικά τις τοπικές κοινωνίες, επηρεάζοντας τις παραδόσεις, τις καλλιέργειες και τις χρήσεις γης. Η προστασία τους είναι απαραίτητη όχι μόνο για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, αλλά και για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των νησιωτικών οικοσυστημάτων και κοινοτήτων. Η Λίμνη Μετόχι στη Λέσβο, φωτογραφία: Hans Glader Υγρότοποι και Παραδοσιακή Γνώση Η φετινή Παγκόσμια Ημέρα Υγροτόπων γιορτάζεται με εκδηλώσεις σε όλο τον κόσμο, με θέμα «Υγρότοποι και Παραδοσιακή Γνώση: Αναδεικνύοντας την Πολιτιστική Κληρονομιά». Το θέμα που επέλεξε για το 2026 η Γραμματεία της Σύμβασης Ραμσάρ προβάλει τις βαθιές, διαχρονικές σχέσεις ανάμεσα στους υγροτόπους και τις πολιτισμικές πρακτικές, τις παραδόσεις και τα συστήματα γνώσης των κοινοτήτων σε όλο τον κόσμο. Η παγκόσμια καμπάνια που βρίσκεται σε εξέλιξη υπογραμμίζει τον ρόλο της παραδοσιακής γνώσης στη διατήρηση των υγροτοπικών οικοσυστημάτων και στη διαφύλαξη της πολιτιστικής ταυτότητας. Στη χώρα μας, οι Μονάδες Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών του ΟΦΥΠΕΚΑ γιορτάζουν την Παγκόσμια Ημέρα Υγροτόπων με εκπαιδευτικές δράσεις, εθελοντικούς καθαρισμούς, ξεναγήσεις, παρατήρηση πουλιών και περιηγήσεις για ενήλικες και σχολεία στη Λίμνη Παμβώτιδα, το Δέλτα του Έβρου, τη Λιμνοθάλασσα Μουστού, τη Λίμνη Πρέσπα, τη Λίμνη Κάρλα, τις Λιμνοθάλασσες Καλοχωρίου, Αγγελοχωρίου, Αγίου Μάμα και Επανομής. View full είδηση

Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις εξακολουθούν να αποτελούν βασικό πυλώνα του ελληνικού τουριστικού μοντέλου. Το 2026, ωστόσο, η ελληνική κυβέρνηση προχωρά στη διατήρηση και εξειδίκευση στοχευμένων ρυθμίσεων σε συγκεκριμένες αστικές περιοχές, όπου η συγκέντρωση καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης έχει προκαλέσει έντονη πίεση στην αγορά κατοικίας. Σύμφωνα με την εταιρεία Elxis – At Home in Greece σημαντικό είναι να διευκρινιστεί εξαρχής ότι τα μέτρα δεν εφαρμόζονται σε πανελλαδικό επίπεδο. Η συντριπτική πλειονότητα της χώρας — συμπεριλαμβανομένων των περισσότερων νησιών, παραθαλάσσιων περιοχών, προαστίων και μικρότερων πόλεων — παραμένει εκτός ρυθμιστικών περιορισμών. Οπως δείχνουν πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, καταγράφηκε σημαντική αύξηση των βραχυχρόνιων μισθώσεων στην Ελλάδα, ενισχύοντας περαιτέρω το ενδιαφέρον επενδυτών και ιδιωτών ιδιοκτητών. Τι αλλάζει το 2026 Περιορισμοί νέων εγγραφών Airbnb σε επιλεγμένες αστικές ζώνες Σε περιορισμένο αριθμό περιοχών υψηλής πυκνότητας στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, έχει τεθεί σε ισχύ αναστολή νέων εγγραφών στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής (ΑΜΑ). Στις συγκεκριμένες ζώνες ισχύουν τα εξής: Η εγγραφή Airbnb συνδέεται με τον υφιστάμενο ιδιοκτήτη και όχι μόνιμα με το ακίνητο Σε περίπτωση μεταβίβασης (πώληση, γονική παροχή ή κληρονομιά), η υπάρχουσα εγγραφή διαγράφεται Ο νέος ιδιοκτήτης μπορεί να χρησιμοποιήσει το ακίνητο για μακροχρόνια μίσθωση ή ιδιοκατοίκηση, όχι όμως να λάβει νέα άδεια βραχυχρόνιας μίσθωσης στις συγκεκριμένες ζώνες Τα μέτρα αφορούν αποκλειστικά περιοχές όπου η στεγαστική πίεση θεωρείται ιδιαίτερα έντονη. Πού εφαρμόζονται οι περιορισμοί Αθήνα – Επιλεγμένα τμήματα του κέντρου Οι περιορισμοί συνεχίζουν να ισχύουν σε τμήματα του κεντρικού ιστού της πρωτεύουσας, κυρίως σε γειτονιές με υψηλή τουριστική ζήτηση. Συγκεκριμένα περιλαμβάνονται επιλεγμένες περιοχές: 1η Δημοτική Κοινότητα: ιστορικό και εμπορικό κέντρο (Πλάκα, Μοναστηράκι, Σύνταγμα, Ομόνοια), Κολωνάκι, Εξάρχεια, Ιλίσια, Νεάπολη, Κουκάκι 2η Δημοτική Κοινότητα: Μετς, Νέος Κόσμος, Άγιος Αρτέμιος, Παγκράτι 3η Δημοτική Κοινότητα: Πετράλωνα, Θησείο, Γκάζι, Βοτανικός, Μεταξουργείο, Ρουφ Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη και εντός του Δήμου Αθηναίων, πολλές περιοχές παραμένουν πλήρως ανοικτές στη βραχυχρόνια μίσθωση. Θεσσαλονίκη – Ιστορικό και εμπορικό κέντρο Από τον Μάρτιο του 2026, αντίστοιχα μέτρα εφαρμόζονται στο ιστορικό και εμπορικό κέντρο της 1ης Δημοτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης, με αρχική διάρκεια ενός έτους και δυνατότητα παράτασης. Η ζώνη περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την πλατεία Αριστοτέλους, τους άξονες Εγνατίας και Τσιμισκή, τα Λαδάδικα, την περιοχή του λιμανιού, τη Ροτόντα, την Καμάρα, τμήματα της Άνω Πόλης και το παραλιακό μέτωπο έως τον Λευκό Πύργο. Και εδώ, οι περιορισμοί αφορούν μικρό και σαφώς οριοθετημένο τμήμα της πόλης. Έτος αξιολόγησης, όχι μόνιμη απαγόρευση Το 2026 χαρακτηρίζεται από τις αρχές ως έτος αξιολόγησης. Η κυβέρνηση παρακολουθεί την επίδραση των μέτρων στη διαθεσιμότητα κατοικιών και στις τιμές ενοικίασης στις συγκεκριμένες περιοχές. Οποιαδήποτε μελλοντική προσαρμογή αναμένεται να παραμείνει γεωγραφικά στοχευμένη και να βασίζεται σε δεδομένα, χωρίς πρόθεση γενικευμένων ή οριζόντιων απαγορεύσεων. Τι παραμένει αμετάβλητο Εκτός των συγκεκριμένων αστικών ζωνών: Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις συνεχίζουν να λειτουργούν με το ισχύον εθνικό πλαίσιο Οι νέες εγγραφές ΑΜΑ παραμένουν δυνατές Νησιά, παραθαλάσσιες περιοχές, τουριστικά θέρετρα και προάστια δεν επηρεάζονται Παρακολούθηση σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς Τον τελευταίο καιρό, αυξημένη προσοχή καταγράφεται σε περιοχές όπως Πάρος, Σαντορίνη, Χανιά και τμήματα της Χαλκιδικής, λόγω έντονης εποχικής ζήτησης και πίεσης στην τοπική στεγαστική αγορά. Ωστόσο, δεν υφίσταται γενικευμένη απαγόρευση: Οι υφιστάμενες βραχυχρόνιες μισθώσεις συνεχίζουν κανονικά Οι νέες εγγραφές παραμένουν δυνατές, με τήρηση των κανόνων της ΑΑΔΕ και του Υπουργείου Τουρισμού Τυχόν μελλοντικά μέτρα αναμένεται να είναι τοπικά και στοχευμένα, όχι οριζόντια View full είδηση

Σε ένα πιο σαφές και τυποποιημένο πλαίσιο επιχειρεί να εντάξει η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) τη διαδικασία κήρυξης νησιών σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης λόγω λειψυδρίας, επιχειρώντας να βάλει τέλος σε ένα καθεστώς ασάφειας που επικρατούσε τα προηγούμενα χρόνια. Σύμφωνα με πληροφορίες του energygame.gr, τις επόμενες ημέρες αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση η νέα μεθοδολογία, η οποία θα καθορίζει συγκεκριμένα κριτήρια, διαδικασίες και απαιτούμενα στοιχεία, ώστε η ενεργοποίηση του μηχανισμού έκτακτης ανάγκης να γίνεται με ενιαίο τρόπο και με σαφή τεκμηρίωση. Η κίνηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα εισέρχεται σε φάση έντονης υδατικής ανομοιομορφίας. Σε ορισμένες περιοχές της χώρας και ιδίως στον νησιωτικό χώρο η πίεση στα υδατικά αποθέματα γίνεται ολοένα και πιο ορατή, με φαινόμενα παρατεταμένης ανομβρίας, περιορισμένης διαθεσιμότητας πόρων και αυξημένων αναγκών κατά τη θερινή περίοδο. Την ίδια στιγμή, σε άλλες περιοχές της χώρας τα ακραία καιρικά φαινόμενα και οι έντονες βροχοπτώσεις μετατρέπουν το νερό σε απειλή, αναδεικνύοντας την ένταση των υδρολογικών αντιθέσεων που διαμορφώνονται. Στον νησιωτικό χώρο, όπου τα αποθέματα είναι εκ των πραγμάτων περιορισμένα και οι υποδομές συχνά ευάλωτες, η πίεση γίνεται πλέον απτή. Μετά την Πάτμο και τη Λέρο, σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης λόγω λειψυδρίας τέθηκε προ ολίγων ημερών και η Σύμη, προκειμένου να επιταχυνθούν διαδικασίες και να διασφαλιστούν πόροι για άμεσες παρεμβάσεις. Παράλληλα, η Αστυπάλαια έχει καταθέσει αίτημα για αντίστοιχη κήρυξη, σε μια συγκυρία κατά την οποία ολοένα και περισσότερα νησιά περίπου δέκα σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση, εξετάζοντας την ένταξή τους σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης, καθώς η επάρκεια νερού τίθεται υπό αυξανόμενη πίεση ενόψει της θερινής περιόδου. Μέχρι σήμερα, η διαδικασία κήρυξης έκτακτης ανάγκης δεν στηριζόταν σε ενιαία μεθοδολογία. Η αρμοδιότητα μεταφέρθηκε στη ΡΑΑΕΥ το καλοκαίρι, γεγονός που οδήγησε την Αρχή να κινηθεί με βάση ερμηνεία του υφιστάμενου νόμου και σε συνεργασία με τεχνικούς φορείς για τη διαμόρφωση κριτηρίων. Στο πλαίσιο αυτό εκπονήθηκε μεθοδολογία σε συνεργασία με το Πολυτεχνείο, η οποία πλέον οδεύει προς δημόσια διαβούλευση, ώστε κατόπιν μόνιμου διαλόγου να οριστικοποιηθεί με τη συμβολή δήμων, παρόχων ύδρευσης και συναρμόδιων φορέων. Η νέα προσέγγιση επιχειρεί να αντικαταστήσει την πρακτική της αποσπασματικής αξιολόγησης με ένα σύστημα που θα βασίζεται σε συγκεκριμένα δεδομένα και σε τεχνικά κριτήρια. Στο εξής, τα νησιά που θα αιτούνται την κήρυξη σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης θα καλούνται να υποβάλουν βασικά υδρολογικά και λειτουργικά στοιχεία, όπως στάθμη και παροχή γεωτρήσεων, κατανάλωση νερού, αποθέματα, κατάσταση υποδομών και γενικά υδρογεωλογικά δεδομένα. Στόχος είναι να διαμορφωθεί μια «λίστα ελέγχου» κριτηρίων, μέσω της οποίας θα διαπιστώνεται αν υφίσταται πραγματικό φαινόμενο λειψυδρίας και αν αυτό συνιστά συνθήκη που δικαιολογεί έκτακτες παρεμβάσεις. Όπως όλα δείχνουν η αξιολόγηση θα εστιάζει αποκλειστικά στο φαινόμενο της λειψυδρίας και στην τεκμηρίωση της ανάγκης, χωρίς να εμπλέκεται στην απόφαση χρηματοδότησης ή στην επιλογή έργων. Η κήρυξη έκτακτης ανάγκης μπορεί να ενεργοποιεί ταχύτερες διαδικασίες και πρόσβαση σε πόρους, ωστόσο η ΡΑΑΕΥ περιορίζεται στη διαπίστωση του φαινομένου και στη διατύπωση σύμφωνης γνώμης. Στο ίδιο πλαίσιο, επιχειρείται να αποσαφηνιστεί και η έννοια της λειψυδρίας, η οποία δεν ταυτίζεται αποκλειστικά με την ανομβρία. Μια περιοχή μπορεί να διαθέτει επαρκείς βροχοπτώσεις αλλά να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα επάρκειας λόγω διαρροών, υποδομών ή γεωλογικών χαρακτηριστικών, ενώ σε άλλες περιπτώσεις η ύπαρξη αφαλάτωσης μπορεί να αποτρέπει την εμφάνιση κρίσης ακόμη και σε συνθήκες περιορισμένων βροχοπτώσεων. Αντίστοιχα, τεχνικά συμβάντα ή βλάβες σε κρίσιμες υποδομές μπορεί να δημιουργήσουν συνθήκες έκτακτης ανάγκης ακόμη και χωρίς υδρολογικό έλλειμμα. Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι η υπαγωγή ενός νησιού σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης λόγω λειψυδρίας θεωρείται κομβικής σημασίας, καθώς λειτουργεί ως θεσμικός «επιταχυντής» για την κινητοποίηση δημόσιων πόρων και την υλοποίηση κρίσιμων παρεμβάσεων. Η ενεργοποίηση του σχετικού πλαισίου επιτρέπει την ταχύτερη ωρίμανση και ανάθεση προμηθειών και έργων, την παράκαμψη χρονοβόρων γραφειοκρατικών διαδικασιών και την άμεση διάθεση δημόσιας χρηματοδότησης για την αντιμετώπιση των επειγουσών αναγκών. Παράλληλα, διευκολύνεται η ενεργοποίηση συμπληρωματικών λύσεων, με στόχο την ταχεία αποκατάσταση της επάρκειας υδροδότησης. «Ψηφιακό μάτι» και στα ύδατα Παράλληλα, η ΡΑΑΕΥ φαίνεται να επιδιώκει την ενίσχυση του ψηφιακού σκέλους της εποπτείας, με στόχο τη δημιουργία ενός ενιαίου πληροφοριακού περιβάλλοντος που θα επιτρέπει τη συλλογή και επεξεργασία δεδομένων για το υδατικό προφίλ κάθε περιοχής. Η κατεύθυνση είναι η δημιουργία ενός συστήματος που θα συγκεντρώνει σε πραγματικό χρόνο στοιχεία για κατανάλωση, αποθέματα και υποδομές, επιτρέποντας ταχύτερη αξιολόγηση και καλύτερο σχεδιασμό πολιτικών. Πιο συγκεκριμένα, η κατεύθυνση της ΡΑΑΕΥ δεν περιορίζεται απλώς στη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων, αλλά σε ένα κεντρικό πληροφοριακό σύστημα για τα ύδατα, το οποίο θα λειτουργεί ως ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα συλλογής και επεξεργασίας στοιχείων από παρόχους ύδρευσης και αρμόδιους φορείς. Η φιλοσοφία είναι να διαμορφωθεί ένα εργαλείο που θα συγκεντρώνει σε πραγματικό χρόνο βασικούς δείκτες για τη διαθεσιμότητα και την κατανάλωση νερού, τις υποδομές, τις απώλειες και τα αποθέματα, ώστε να υπάρχει μια συνολική εικόνα για το υδατικό ισοζύγιο σε εθνικό επίπεδο. Το σύστημα αυτό προορίζεται να λειτουργεί διασυνδεδεμένα με τα στοιχεία που ήδη υποβάλλονται στο πλαίσιο των επιχειρησιακών και τεχνικών σχεδίων των παρόχων, επιτρέποντας στην Αρχή να παρακολουθεί την εξέλιξη των δεδομένων και να αξιολογεί πιο γρήγορα την επάρκεια ή τις πιέσεις σε κάθε περιοχή. Στόχος είναι να μπορεί να αποτυπώνεται με συγκρίσιμο τρόπο η κατάσταση σε όλα τα υδατικά συστήματα της χώρας και να υπάρχει άμεση πρόσβαση σε επικαιροποιημένα στοιχεία, ώστε να διευκολύνεται τόσο η ρυθμιστική εποπτεία όσο και ο σχεδιασμός πολιτικών. Η θεσμοθέτηση ενιαίων κανόνων για την κήρυξη έκτακτης ανάγκης αναμένεται να λειτουργήσει ως φίλτρο και ταυτόχρονα ως εργαλείο διαφάνειας, σε μια περίοδο όπου τα αιτήματα από νησιά αυξάνονται και η ανάγκη για σαφή κριτήρια καθίσταται επιτακτική. Με την έναρξη της διαβούλευσης, η αγορά και οι τοπικές αρχές θα κληθούν να καταθέσουν παρατηρήσεις, προκειμένου να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο που θα επιτρέπει έγκαιρη ενεργοποίηση μηχανισμών στήριξης, χωρίς να δημιουργεί περιθώρια αυθαίρετης εφαρμογής. View full είδηση

Εκδόθηκε από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), φορέα υλοποίησης του Προγράμματος, η 6η απόφαση Υπαγωγής αιτήσεων στο Πρόγραμμα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ - ΑΝΑΚΑΙΝΙΖΩ ΓΙΑ ΝΕΟΥΣ». Με την παρούσα απόφαση υπάγονται 1212 Ωφελούμενοι, με επιλέξιμο προϋπολογισμό παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας ύψους 20.739.661,02€ και συνολικό επιλέξιμο προϋπολογισμό σκέλους Εξοικονομώ ύψους 23.759.168,71€, εκ των οποίων οι 1014 Ωφελούμενοι έχουν επιλέξει και την υλοποίηση παρεμβάσεων ανακαίνισης με συνολικό επιλέξιμο προϋπολογισμό σκέλους Ανακαινίζω 9.858.968,92€ οι αιτήσεις των οποίων περιλαμβάνονται στον Πίνακα 1 του Παραρτήματος, που συνιστά αναπόσπαστο μέρος της παρούσης. Μπορείτε να δείτε τη σχετική απόφαση πατώντας εδώ: https://diavgeia.gov.gr/doc/ΕΑΤΖ46Ψ842-991 Πρόγραμμα «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους» Χρηματοδότηση: Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Παρουσίαση του προγράμματος: «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους» Οδηγός του προγράμματος: Οδηγός εφαρμογής του Προγράμματος «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους» Πλατφόρμα: https://exoikonomoneon.gov.gr/ Αποφάσεις Υπαγωγής Αιτήσεων «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους»: Η 1η απόφαση υπαγωγής 1.071 αιτήσεων στο Πρόγραμμα «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους»: Η 2η απόφαση υπαγωγής 890 αιτήσεων στο Πρόγραμμα «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους»: Η 3η απόφαση υπαγωγής 389 αιτήσεων στο Πρόγραμμα «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους»: Η 4η απόφαση υπαγωγής 329 αιτήσεων στο Πρόγραμμα «Εξοικονομώ - Ανακαινίζω για νέους»: Η 5η απόφαση υπαγωγής 527 αιτήσεων στο Πρόγραμμα View full είδηση

Ο Σύλλογος Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων έχει καταθέσει τεκμηριωμένες προτάσεις για τη βελτίωση των μετακινήσεων, που καλύπτουν άμεσα μέτρα εφαρμογής, μεσοπρόθεσμες παρεμβάσεις και μακροπρόθεσμο στρατηγικό σχεδιασμό. Τα μέτρα είναι γνωστά και σε μεγάλο βαθμό θεσμοθετημένα, αλλά η εφαρμογή τους παραμένει διαχρονικά ζητούμενο. Η πρόσφατη πρωτοβουλία για διυπουργική συνεργασία στο πρόβλημα των μετακινήσεων στην Αττική είναι ένα σημαντικό βήμα και αποτελεί αναγνώριση ότι το πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποσπασματικά. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η διαδικασία αυτή θα αποκτήσει μόνιμο επιχειρησιακό χαρακτήρα ή αν θα περιοριστεί σε έναν κύκλο συζητήσεων χωρίς συνέχεια. Η κυκλοφοριακή συμφόρηση στην Αττική αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα και πλέον επίμονα προβλήματα της καθημερινότητας, με άμεσες επιπτώσεις τόσο στο βιοτικό επίπεδο των πολιτών όσο και στην οικονομία της χώρας. Πίσω από τις μεγάλες καθυστερήσεις στο οδικό δίκτυο, κρύβεται η αποεπένδυση στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, στα περιφερειακά οδικά δίκτυα και η έλλειψη μέτρων περιορισμού της κυκλοφορίας του ΙΧ και μέτρων αύξησης της βιώσιμης κινητικότητας. Όμως καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της σημερινής εικόνας έπαιξαν μόνο η οικονομική και η υγειονομική κρίση; Πολλά μέτρα και πολιτικές για τη βελτίωση των μετακινήσεων είναι ήδη γνωστά και σε πολλές περιπτώσεις θεσμοθετημένα. Εκείνο που απουσιάζει διαχρονικά είναι η συνέπεια, η συνέχεια και η πολιτική απόφαση να εφαρμοστούν χωρίς εξαιρέσεις. Το αποτέλεσμα είναι το ήδη ανεπαρκές σύστημα μετακινήσεων να λειτουργεί σημαντικά πολύ κάτω από τις πραγματικές του δυνατότητες. Η καθημερινή εικόνα στους δρόμους της πρωτεύουσας αποτυπώνει με σαφήνεια το πρόβλημα: ωράρια τροφοδοσίας που αγνοούνται, εκτεταμένη παράνομη στάθμευση και διπλοπαρκαρίσματα σε κομβικά σημεία, λεωφορειολωρίδες που μετατρέπονται σε ζώνες στάθμευσης, παράνομη χρήση της Λωρίδας Έκτακτης Ανάγκης, απόσπαση προσοχής από την χρήση κινητού στους φωτεινούς σηματοδότες, εκτεταμένη εισιτηριοδιαφυγή στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, καθώς και οχήματα που κυκλοφορούν χωρίς πινακίδες, χωρίς ασφάλιση, χωρίς τέλη κυκλοφορίας ή χωρίς έγκυρο έλεγχο ΚΤΕΟ (έχουμε 36 βλάβες καθημερινά μόνο στην Αττική οδό). Ενδεικτικό της στρεβλής πραγματικότητας είναι το γεγονός ότι σε χώρες με νεότερο στόλο οχημάτων το ποσοστό αποτυχίας στον τεχνικό έλεγχο είναι υψηλότερο από αυτό της Ελλάδας. Παράλληλα, μέτρα που ευνοούν τη βιώσιμη κινητικότητα, όπως η εφαρμογή των εγκεκριμένων τεχνικών προδιαγραφών π.χ. το ελάχιστο αποδεκτό καθαρό πλάτος πεζοδρομίου είναι 1,50 μέτρο, δεν υλοποιούνται ακόμη και όπου ο χώρος το επιτρέπει. Αντί αυτών, τα πεζοδρόμια καταλαμβάνονται από εμπόδια ή από παράνομη στάθμευση, υπονομεύοντας την πεζή μετακίνηση και ενισχύοντας περαιτέρω την εξάρτηση από το Ι.Χ.. Ομοίως η ανεξέλεγκτη παράνομη στάθμευση στην οδό εκμηδενίζει την πιθανότητα δημιουργίας νέων χώρων στάθμευσης εκτός οδού από ιδιώτες (ως μη βιώσιμα) διατηρώντας ένα φαύλο κύκλο. Ιδιαίτερα αποκαλυπτικό για την κυρίαρχη αντίληψή μας ως κοινωνία είναι το γεγονός ότι η προτεραιότητα του πεζού στις διαβάσεις παραμένει περισσότερο θεωρητική παρά ουσιαστική. Οι πολιτικές για καθαρό περιβάλλον στις πόλεις, για την προστασία των ευάλωτων χρηστών (π.χ. ΑΜΕΑ) και των οικονομικά ασθενέστερων μετακινούμενων συχνά εξαντλούνται σε διακηρύξεις, χωρίς να συνοδεύονται από συστηματική εφαρμογή στην πράξη. Σημαντικό μέρος του προβλήματος αφορά και στον τρόπο υλοποίησης έργων και παρεμβάσεων στο οδικό δίκτυο. Σε πολλές περιπτώσεις παρατηρείται έλλειμμα ουσιαστικού ελέγχου ως προς την τήρηση των τεχνικών προδιαγραφών, της ποιότητας των κατασκευών και των χρονοδιαγραμμάτων, με χαρακτηριστικά παραδείγματα πρόχειρες ή βραχύβιες διαγραμμίσεις και προσωρινές κυκλοφοριακές ρυθμίσεις που εξυπηρετούν την κατασκευή αλλά όχι τη λειτουργία της πόλης. Δεν πρόκειται μόνο για έλλειψη χρηματοδότησης ή για λανθασμένη προτεραιοποίηση έργων, καθώς ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 2000 είχε επισημανθεί η αναγκαιότητα κρίσιμων υποδομών, όπως ο αυτοκινητόδρομος Ελευσίνας-Θήβας και ολοκλήρωσης εξωτερικών οδικών δακτυλίων και μέσων σταθερής τροχιάς. Παράλληλα, η γραφειοκρατία και τα νομικά προσκόμματα που καθυστερούν την υλοποίηση συμβάσεων αποτελούν διαχρονική πληγή, τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Ευρώπη. Σε άλλο επίπεδο, από την ίδρυση του Ελληνικού κράτους έχουν τεθεί ως θεμελιώδεις αρχές η ισονομία, η αξιοκρατία και η ισοπολιτεία. Η μη συνεπής εφαρμογή τους στην καθημερινότητα -από τη διοίκηση έως τον δρόμο- περιορίζει την αποτελεσματικότητά τους και επηρεάζει άμεσα τη λειτουργία των μετακινήσεων και της πόλης. Όλα τα παραπάνω συνιστούν ρυθμίσεις και νόμοι που ισχύουν αλλά δεν τηρούνται, υπονομεύοντας την αξιοπιστία του ίδιου του κράτους και ευρύτερα του πλαισίου σχεδιασμού και τεκμηρίωσης των πολιτικών μεταφορών. Ακόμη και μέτρα όπως ο δακτύλιος, τα οποία ευρέως αναγνωρίζονται ως παρωχημένα, αναδεικνύουν την αδυναμία μετάβασης σε μια πιο αποτελεσματική και δίκαιη διαχείριση της κυκλοφορίας. Στην πράξη, φαίνεται ότι έχει διαμορφωθεί μια γενικευμένη κοινωνική ανοχή στην αλόγιστη χρήση του Ι.Χ. (αλλά και των εμπορευματικών μεταφορών) και στις παραβάσεις που τη συνοδεύουν, με την προσδοκία ότι έτσι διευκολύνεται η καθημερινή εξυπηρέτηση. Στο τέλος, όμως, αυτή η αντίληψη δεν λειτουργεί: το κόστος επιστρέφει συλλογικά, με περισσότερη συμφόρηση, χαμένο χρόνο και υποβάθμιση της ποιότητας ζωής. Ο Σύλλογος Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων έχει καταθέσει τεκμηριωμένες προτάσεις για τη βελτίωση των μετακινήσεων, που καλύπτουν άμεσα μέτρα εφαρμογής, μεσοπρόθεσμες παρεμβάσεις και μακροπρόθεσμο στρατηγικό σχεδιασμό. Κοινός παρονομαστής όλων των προτάσεων είναι ότι τα μέτρα από μόνα τους δεν αρκούν: απαιτούνται σταθερές δομές, σαφείς αρμοδιότητες, μηχανισμοί επίλυσης προβλημάτων και κυρίως η επιλογή των κατάλληλων προσώπων που θα κληθούν να τα υλοποιήσουν με γνώση, εμπειρία και επιχειρησιακή επάρκεια μακριά από οποιεσδήποτε αγκυλώσεις ή συμφέροντα. Η πρόσφατη πρωτοβουλία για διυπουργική συνεργασία στο κυκλοφοριακό είναι ένα σημαντικό βήμα και αποτελεί αναγνώριση ότι το πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποσπασματικά. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η διαδικασία αυτή θα αποκτήσει μόνιμο επιχειρησιακό χαρακτήρα ή αν θα περιοριστεί σε έναν κύκλο συζητήσεων χωρίς συνέχεια. Σε αυτό το σημείο αναδεικνύεται ο ρόλος της πολιτικής βούλησης. Η εμπειρία δείχνει ότι τα κυκλοφοριακά προβλήματα δεν αποτυγχάνουν λόγω έλλειψης γνώσης, αλλά λόγω απροθυμίας σύγκρουσης με παγιωμένες πρακτικές ενός συστήματος που ευνοεί την ανοχή, τις εξαιρέσεις και τη βραχυπρόθεσμη πολιτική διαχείριση. Χαρακτηριστικό αντίβαρο σε αυτή τη λογική αποτέλεσε η πολιτική για την οδική ασφάλεια το 2025. Ναι, εκεί φαίνεται ότι πλέον εκτός από πολιτική βούληση, υπάρχει και ένας στρατηγικός σχεδιασμός που σταδιακά υλοποιείται και κάθε μέρα θα κρίνεται στην πράξη. Τα πρώτα μέτρα που εφαρμόστηκαν προκάλεσαν αρχικά αντιδράσεις και είχαν πολιτικό κόστος. Όμως στηρίχθηκαν σε καθαρές αποφάσεις, συνέπεια και επιμονή στην εφαρμογή τους. Το αποτέλεσμα ήταν η γρήγορη και μετρήσιμη σημαντική μείωση των τροχαίων ατυχημάτων, αποδεικνύοντας ότι όταν η πολιτεία επιλέγει να κάνει αυτό που πρέπει, τα οφέλη γίνονται σύντομα ορατά και κοινωνικά αποδεκτά. Όταν οι πολιτικές έχουν στόχο, διάρκεια και αποτέλεσμα, το αρχικό πολιτικό κόστος μετατρέπεται σε πολιτικό όφελος, καθώς ενισχύεται η εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς. Το ερώτημα είναι αν οι συνθήκες έχουν πλέον ωριμάσει ώστε μια αντίστοιχη προσέγγιση να εφαρμοστεί και στο «κυκλοφοριακό» πρόβλημα των ελληνικών πόλεων. Ένα πρόβλημα που δεν λύνεται με διαπιστώσεις, αλλά απαιτεί αποφάσεις, εφαρμογή και συνέπεια. Η σύγκρουση με τις παθογένειες δεν είναι επιλογή πολυτέλειας, είναι προϋπόθεση για μια πόλη που θέλει να ευημερεί. Κανένας μας δεν είναι άμοιρος ευθυνών: ούτε ο επιστημονικός κόσμος, ούτε το πολιτικό σύστημα, ούτε η δημόσια διοίκηση, ούτε η κοινωνία συνολικά. Υπάρχει λοιπόν, η συλλογική βούληση να αλλάξουμε πορεία ή βολευόμαστε σε ένα πλαίσιο που θεωρούμε ότι μας εξυπηρετεί, αποδεχόμενοι πρακτικές οι οποίες τελικά υπονομεύουν την ποιότητα της ζωής μας; *Άρθρο στο ΑΠΕ-ΜΠΕ του Θανάση Τσιάνου, προέδρου Συλλόγου των Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ View full είδηση

Την αναβολή της διοργάνωσης των Χειμερινών Ασιατικών Αγώνων 2029 επιβεβαίωσε το Ολυμπιακό Συμβούλιο της Ασίας (OCA), σε συνεργασία με τη Σαουδαραβική Ολυμπιακή και Παραολυμπιακή Επιτροπή. Οι Αγώνες επρόκειτο να διεξαχθούν στο υπό κατασκευή χιονοδρομικό κέντρο Trojena, στο φιλόδοξο mega project Neom στη βορειοδυτική Σαουδική Αραβία. Σύμφωνα με την κοινή ανακοίνωση των δύο οργανισμών, συμφωνήθηκε ένα «επικαιροποιημένο πλαίσιο» για τη μελλοντική φιλοξενία των Αγώνων, επιβεβαιώνοντας ότι η διοργάνωση του 2029 μετατίθεται για μεταγενέστερη ημερομηνία, η οποία θα ανακοινωθεί εν ευθέτω χρόνω. Δεν δόθηκαν επίσημες διευκρινίσεις για τους λόγους της αναβολής, ενώ παραμένει ασαφές αν οι Αγώνες θα πραγματοποιηθούν τελικά στο Trojena ή αν θα αναζητηθεί εναλλακτική χώρα-διοργανώτρια. Η Σαουδική Αραβία είχε αναλάβει τη φιλοξενία των Αγώνων το 2022, σε μια απόφαση υψηλού συμβολισμού, καθώς θα επρόκειτο για την πρώτη διοργάνωση Χειμερινών Ασιατικών Αγώνων στη Μέση Ανατολή. Καθυστερήσεις στο έργο Trojena Το Trojena αποτελεί βασικό πυλώνα του Neom και αναπτύσσεται στην ορεινή περιοχή Tabuk. Το έργο έχει σχεδιαστεί από το γερμανικό αρχιτεκτονικό γραφείο LAVA και περιλαμβάνει εγκαταστάσεις γύρω από μια τεχνητή λίμνη, με κτίρια που φέρουν την υπογραφή των UNStudio, Zaha Hadid Architects και Aedas. Αν και αρχικά είχε προγραμματιστεί να ολοκληρωθεί εντός του 2025, το έργο φέρεται να αντιμετωπίζει κατασκευαστικές καθυστερήσεις, με το αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα να παραμένει αβέβαιο. Ήδη από το 2025, σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, το OCA είχε ξεκινήσει διερευνητικές επαφές για πιθανή μεταφορά της διοργάνωσης, έχοντας απευθυνθεί στην Ολυμπιακή Επιτροπή της Νότιας Κορέας. Επιπτώσεις στο Vision 2030 Το Neom αποτελεί το μεγαλύτερο και πιο εμβληματικό από τα 14 giga-projects της Σαουδικής Αραβίας στο πλαίσιο του σχεδίου Vision 2030, που στοχεύει στη διαφοροποίηση της οικονομίας της χώρας και στη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο. Πέραν του Trojena, το έργο περιλαμβάνει την υπερ-πόλη The Line μήκους 170 χιλιομέτρων, ένα λιμάνι σχεδιασμένο από το αρχιτεκτονικό γραφείο BIG, καθώς και πολυτελείς τουριστικές αναπτύξεις στην Ερυθρά Θάλασσα. Ωστόσο, το Neom έχει δεχθεί έντονη κριτική σε διεθνές επίπεδο για ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, περιβαλλοντικής βιωσιμότητας και οικονομικής βιωσιμότητας. Παράλληλα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, η διοίκηση του Neom προχωρά σε ευρεία επανεξέταση των δραστηριοτήτων της, εξετάζοντας ακόμη και σημαντική μείωση προσωπικού, γεγονός που εντείνει τα ερωτήματα για τα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης. Η αναβολή των Χειμερινών Ασιατικών Αγώνων προστίθεται σε μια σειρά εξελίξεων που αναδεικνύουν τις προκλήσεις υλοποίησης των φιλόδοξων επενδυτικών σχεδίων της Σαουδικής Αραβίας, σε μια περίοδο κατά την οποία η χώρα επιχειρεί να επανατοποθετηθεί στον παγκόσμιο επενδυτικό χάρτη. *** Λίγα στοιχεία για το έργο Το Trojena είναι ένα επαναστατικό ορεινό τουριστικό έργο στο NEOM της Σαουδικής Αραβίας, που ανακοινώθηκε από τον Πρίγκιπα Διάδοχο Mohammed bin Salman τον Μάρτιο του 2022. Σχεδιασμένο για να προσφέρει υπαίθριο σκι όλο το χρόνο (το πρώτο στον Κόλπο) σε υψόμετρα 1.500-2.600 μέτρων, αποτελεί μέρος του Vision 2030, με ολοκλήρωση το 2026 και φιλοξενία των Ασιατικών Χειμερινών Αγώνων 2029. View full είδηση

Η ανάκληση γίνεται επειδή τα συγκεκριμένα έργα δεν μπορούν να συμπεριληφθούν στην τελική έκθεση κλεισίματος του προγράμματος 2014-2020, είτε λόγω καθυστερήσεων είτε λόγω μη ολοκλήρωσης των απαιτούμενων διαδικασιών. Την ανάκληση της ένταξης 32 έργων που είχαν εγκριθεί και ενταχθεί στο ΕΣΠΑ 2014-2020 και ειδικότερα στο πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» αποφάσισε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Η ανάκληση γίνεται επειδή τα συγκεκριμένα έργα δεν μπορούν να συμπεριληφθούν στην τελική έκθεση κλεισίματος του προγράμματος 2014-2020, είτε λόγω καθυστερήσεων είτε λόγω μη ολοκλήρωσης των απαιτούμενων διαδικασιών. Τονίζεται όμως ότι τα έργα θα επανεξεταστούν με στόχο να μεταφερθούν και να χρηματοδοτηθούν από το νέο πρόγραμμα «Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή» 2021-2027, εφόσον υπάρχουν διαθέσιμοι πόροι. Τα έργα που επηρεάζονται αφορούν κυρίως τη διαχείριση απορριμμάτων, τη διαχείριση βιοαποβλήτων, την ύδρευση, την αποχέτευση και την περιβαλλοντική αναβάθμιση δημοσίων υποδομών σε ολόκληρη τη χώρα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η μονάδα μηχανικής διαλογής και κομποστοποίησης στον ΧΥΤΑ του Δήμου Χερσονήσου, η ολοκληρωμένη διαχείριση αστικών αποβλήτων στη νήσο Ύδρα, οι μονάδες επεξεργασίας αποβλήτων στη Δράμα, στη Μαγνησία, στην Κεντρική Μακεδονία, στη Δυτική Αχαΐα και στην Κέρκυρα, καθώς και έργα διαχείρισης απορριμμάτων σε Άνδρο, Τήνο, Λευκάδα, Ναύπακτο και Αγρίνιο. Στην ίδια απόφαση περιλαμβάνονται και παρεμβάσεις περιβαλλοντικής και ενεργειακής αναβάθμισης, όπως η βιοκλιματική αναβάθμιση του Ξενία Σπάρτης, η ενεργειακή αναβάθμιση και ανάδειξη δημοτικού κτιρίου στην Ιερισσό, αλλά και η ανάπλαση και αξιοποίηση του παλαιού λατομείου Ράικου στο Πεντελικό Όρος. Πρόκειται για έργα που είχαν στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και την ανάδειξη δημόσιων χώρων και κτιρίων. Παράλληλα, σημαντικός αριθμός έργων αφορά την ύδρευση και την αποχέτευση. Ανάμεσά τους βρίσκονται το δίκτυο αποχέτευσης Ασσου–Λεχαίου–Βόχας, έργα ενίσχυσης και βελτίωσης υδροδότησης στη Δημοτική Ενότητα Ξυλοκάστρου, τα εξωτερικά δίκτυα ύδρευσης της ΔΕΥΑ Λουτρακίου–Αγίων Θεοδώρων, η βελτίωση των δικτύων ύδρευσης στον Δήμο Λοκρών, η κατασκευή φράγματος Συμβόλων και η ενίσχυση του υδρευτικού δικτύου στον ορεινό όγκο του Δήμου Κομοτηνής, καθώς και έργα ύδρευσης στον Δήμο Παγγαίου και στη Νέα Προποντίδα. Τέλος, ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν τα λεγόμενα «ολιστικά συστήματα παρακολούθησης και διαχείρισης δικτύων ύδρευσης», τα οποία αφορούν τους δήμους Χερσονήσου, Ιωαννίνων, Λαμίας, Σαρωνικού, Καβάλας, Αλμωπίας και Μαρκοπούλου Μεσογαίας. Τα εν λόγω έργα είχαν στόχο τον εκσυγχρονισμό των δικτύων νερού μέσω ψηφιακών συστημάτων ελέγχου, ώστε να περιορίζονται οι απώλειες και να βελτιώνεται η ποιότητα των υπηρεσιών προς τους πολίτες. View full είδηση

Κατατέθηκε στην Βουλή το Σχέδιο Νόμου με τίτλο «Ενεργή μάχη: Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών και λοιπών φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών – Πρόβλεψη μηχανισμών άντλησης επιχειρησιακών διδαγμάτων – Ενίσχυση της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού – Αναβάθμιση Πυροσβεστικής Ακαδημίας – Ρυθμίσεις θεμάτων αρμοδιότητας Γενικής Γραμματείας Αποκατάστασης Καταστροφών και Κρατικής Αρωγής και λοιπές διατάξεις – Τροποποιήσεις ν. 4662/2020, ν. 4555/2018, ν. 4797/2021 και ν. 5116/2024» https://www.hellenicparliament.gr/Nomothetiko-Ergo/Katatethenta-Nomosxedia?law_id=9a8841f6-d0ef-4ea9-9e8c-b3ec013ba742 Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και τα σχόλια και οι παρατηρήσεις που σημειώθηκαν κατά την διάρκεια της Διαβούλευσης που αναρτήθηκε στο opengov.gr όπου υπήρξε αρκετά μεγάλη συμμετοχή. View full είδηση

Νέα εγκύκλιο οδηγία εξέδωσε το ΥΠΕΝ ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/15494/397 11.02.2026 με θέμα: Οδηγία για την εφαρμογή διατάξεων του ΝΟΚ μετά την ισχύ του ν. 5197/2025. Η εγκύκλιος αναφέρει: Με αφορμή ερωτήματα υπηρεσιών και φορέων και με σκοπό την ενιαία εφαρμογή των διατάξεων του ν.4067/12 (Α’ 79) «Νέος Οικοδομικός Κανονισμός» όπως τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε με τις διατάξεις του ν.5197/25 (Α’ 76) σε συμμόρφωση με τις αποφάσεις της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ 146-149/2025), διευκρινίζονται τα εξής: Αναφορικά με την εφαρμογή της παρ.8 του άρθρου 15 και λαμβάνοντας υπόψη την παρ. 6 του άρθρου 1 του ν. 4067/2012, όπως προστέθηκε με το άρθρο 66 του ν. 5197/2025 σύμφωνα με την οποία «6. Τα κίνητρα και οι προσαυξήσεις του άρθρου 10, των περ. γ) και δ) της παρ. 8 του άρθρου 15 και των παρ. 1 και 2 του άρθρου 25, δύναται να εφαρμόζονται, εφόσον ενσωματώνονται στα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια, μέσω καθορισμού ζωνών κινήτρων. Για τον καθορισμό ζωνών κινήτρων, τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια λαμβάνουν υπόψη τη θέση, τον βαθμό της οικιστικής ανάπτυξης του κάθε οικισμού, τις ιδιαιτερότητες, τα χαρακτηριστικά και την εν γένει φυσιογνωμία του, τη φέρουσα ικανότητα, τη συνολική επιβάρυνση της περιοχής και την οικιστική πυκνότητά της.», συνάγεται ότι εφαρμογή των κινήτρων των περ. γ και δ της παρ. 8 του άρθρου 15 του ν. 4067/2017 χωρεί μόνο μετά από ενσωμάτωση αυτών σε ΤΠΣ ή ΕΠΣ. Οι περ. α και β της ιδίας παραγράφου δεν περιλαμβάνονται στην ανωτέρω πρόβλεψη ούτε στις καταργούμενες διατάξεις που αναφέρονται στο άρθρο 71 του ν.5197/2025 ούτε σε άλλη καταργητική διάταξη και ως εκ τούτου εξακολουθούν να ισχύουν. Αναφορικά με τους εσωτερικούς εξώστες (πατάρια), με την παρ.α του άρθρου 71 του ν.5197/25 καταργήθηκε η περ. ιε της παρ.6 του άρθρου 11 του ν.4067/12 περί μη προσμέτρησής τους στον συντελεστή δόμησης, αλλά όχι η δυνατότητα κατασκευής τους. Ως εκ τούτου είναι δυνατή η κατασκευή εσωτερικών εξωστών, σύμφωνα με τις οριζόμενες προϋποθέσεις της παρ.28 του άρθρου 2 του ΝΟΚ, ήτοι ως παραρτημάτων χώρων κύριας χρήσης, με συνολικό καθαρό εμβαδόν μικρότερο του 70% της μικτής επιφάνειας του υποκείμενου χώρου, οι οποίοι δεν αποτελούν ανεξάρτητη ιδιοκτησία και -λόγω των προαναφερόμενων προϋποθέσεων- εξακολουθούν να μην θεωρούνται όροφοι και να μην υπολογίζονται στον αριθμό των πραγματοποιούμενων ορόφων, όπου τυχόν υφίσταται σχετικός περιορισμός. Δείτε την εγκύκλιο ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/15494/397 εδώ: https://diavgeia.gov.gr/doc/ΡΛΗ44653Π8-8ΟΥ ή Εγκύκλιος ΥΠΕΝ-ΔΑΟΚΑ-15494-397 11.02.2026 Οδηγία για την εφαρμογή διατάξεων του ΝΟΚ μετά την ισχύ του ν. 5197-2025 ΡΛΗ44653Π8-8ΟΥ.pdf View full είδηση

Σημαντικό μέρος της ζήτησης παραμένει ανεκμετάλλευτο, καθώς οι υπάρχουσες υποδομές δεν επαρκούν και οι νέες επενδύσεις καθυστερούν, με αποτέλεσμα να χάνονται έσοδα, θέσεις εργασίας και ευκαιρίες αναβάθμισης του τουριστικού προϊόντος. Η ελληνική αγορά θαλάσσιου τουρισμού καταγράφει τα τελευταία χρόνια έντονη δυναμική, με τη χώρα να εδραιώνεται ως κορυφαίος προορισμός για σκάφη αναψυχής στην Ανατολική Μεσόγειο. Παρ’ όλα αυτά, ο κλάδος των μαρινών εξακολουθεί να κινείται κάτω από τις πραγματικές του δυνατότητες, καθώς ένα βασικό διαρθρωτικό πρόβλημα παραμένει άλυτο, το οποίο δεν είναι άλλο από την αδυναμία δημιουργίας νέων θέσεων ελλιμενισμού με ρυθμούς που να ανταποκρίνονται στη συνεχώς αυξανόμενη ζήτηση. Η πίεση είναι εντονότερη σε περιοχές υψηλής τουριστικής απήχησης, όπως η Αττική, το Ιόνιο και οι Κυκλάδες, όπου η πληρότητα των μαρινών αγγίζει ή ξεπερνά τα όριά της, ιδιαίτερα τους θερινούς μήνες. Σε πολλές περιπτώσεις, η έλλειψη διαθέσιμων θέσεων οδηγεί σκάφη είτε σε αναζήτηση ελλιμενισμού σε γειτονικές χώρες είτε σε υποβάθμιση της συνολικής εμπειρίας του θαλάσσιου τουρισμού. Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η Αττική, η οποία λειτουργεί ως βασικό «home port» για σκάφη αναψυχής, φιλοξενώντας μεγάλο αριθμό σκαφών σε μόνιμη βάση καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ο ρόλος αυτός είναι κρίσιμος όχι μόνο για την εγχώρια αγορά, αλλά και για τη διεθνή εικόνα της χώρας στον χάρτη του yachting. Ωστόσο, οι διαθέσιμες θέσεις ελλιμενισμού στην ευρύτερη περιοχή δεν επαρκούν για να καλύψουν τις ανάγκες, περιορίζοντας ουσιαστικά τη δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξης. Η υστέρηση αυτή λειτουργεί πολλαπλασιαστικά, καθώς επηρεάζει τόσο τη δραστηριότητα των μαρινών όσο και ένα ευρύ φάσμα συναφών υπηρεσιών, από τη συντήρηση και την τεχνική υποστήριξη έως τον τουρισμό υψηλής προστιθέμενης αξίας. Ζήτηση υπάρχει, αλλά μένει ανεκμετάλλευτη Σε αντίθεση με άλλους κλάδους υποδομών, το πρόβλημα στις μαρίνες δεν σχετίζεται με έλλειψη ενδιαφέροντος. Η Ελλάδα αποτελεί σήμερα πρώτη επιλογή για σκάφη αναψυχής στην Ανατολική Μεσόγειο, είτε ως θερινός προορισμός είτε ως μόνιμη βάση ελλιμενισμού. Παρά τη θετική αυτή συγκυρία, σημαντικό μέρος της ζήτησης παραμένει ανεκμετάλλευτο, καθώς οι υφιστάμενες υποδομές δεν επαρκούν και οι νέες επενδύσεις καθυστερούν. Το αποτέλεσμα είναι να χάνονται έσοδα, θέσεις εργασίας και ευκαιρίες αναβάθμισης του τουριστικού προϊόντος, σε μια περίοδο που ο ανταγωνισμός από γειτονικές χώρες εντείνεται. Σύμφωνα με τους διαχειριστές μαρινών και τα μέλη της Ένωσης Μαρινών Ελλάδας, το πρόβλημα είναι κοινό σε ολόκληρη τη χώρα και έχει έντονο θεσμικό χαρακτήρα. Οι διαδικασίες αδειοδότησης παραμένουν σύνθετες και χρονοβόρες, με εμπλοκή πολλών διαφορετικών υπηρεσιών και χωρίς επαρκή συντονισμό. Οι καθυστερήσεις αφορούν τόσο την ανάπτυξη νέων μαρινών όσο και την αναβάθμιση υφιστάμενων εγκαταστάσεων. Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμη και μικρές παρεμβάσεις απαιτούν εγκρίσεις που μπορεί να διαρκέσουν χρόνια, δημιουργώντας ένα περιβάλλον αβεβαιότητας για τους επενδυτές. Επενδύσεις δίχως συγκροτημένη εθνική στρατηγική Πέρα από τα αδειοδοτικά ζητήματα, καθοριστικό ρόλο παίζει και η απουσία μιας συγκροτημένης εθνικής στρατηγικής για την ανάπτυξη των μαρινών. Δεν υπάρχει σαφής χωροταξικός και αναπτυξιακός σχεδιασμός που να ορίζει πού υπάρχει πραγματική ανάγκη για νέες θέσεις ελλιμενισμού και πώς αυτές θα ενταχθούν στο συνολικό τουριστικό και λιμενικό δίκτυο της χώρας. Η έλλειψη αυτή οδηγεί σε αποσπασματικές κινήσεις, καθυστερήσεις και συχνά σε συγκρούσεις αρμοδιοτήτων, επιβαρύνοντας περαιτέρω το επενδυτικό περιβάλλον. Το πιο χαρακτηριστικό αποτέλεσμα των παραπάνω παθογενειών είναι ότι ακόμη και ώριμες επενδύσεις, με εξασφαλισμένους επενδυτές και σαφές επιχειρησιακό πλάνο, παραμένουν στάσιμες για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη κεφαλαίων ή τεχνογνωσίας, αλλά η αδυναμία του συστήματος να υποστηρίξει την έγκαιρη υλοποίηση των έργων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Μαρίνα Πύλου, η οποία έχει παραχωρηθεί στην κοινοπραξία D Marinas Hellas – ΤΕΜΕΣ (όμιλος Κωνσταντακόπουλου) για 40 χρόνια. Το επενδυτικό σχέδιο, ύψους άνω των 10 εκατ. ευρώ, προβλέπει την πλήρη αναβάθμιση της μαρίνας, με 130 θέσεις ελλιμενισμού για σκάφη μήκους 8 έως 30 μέτρων, νέες χερσαίες υποδομές, χώρους αναψυχής και εμπορικές χρήσεις, καθώς και υπηρεσίες τεχνικής υποστήριξης. Παρά την ωριμότητα του σχεδιασμού, η έναρξη των εργασιών παραμένει σε εκκρεμότητα. Βασικά εμπόδια αποτελούν τεχνικά ζητήματα, όπως η απομάκρυνση βυθισμένων σκαφών που αποτελεί υποχρέωση του Δημοσίου, αλλά και εκκρεμότητες που σχετίζονται με την οριστικοποίηση της χρηματοδοτικής δομής. Σε διαφορετική φάση βρίσκεται η Μαρίνα Αλίμου, ένα από τα πλέον εμβληματικά έργα της Αθηναϊκής Ριβιέρας. Παρότι η επένδυση έχει δρομολογηθεί εδώ και χρόνια και υφίσταται σαφές επιχειρησιακό πλάνο, η ανάπλαση που έχει αναλάβει η REDS, θυγατρική της ΕΛΛΑΚΤΩΡ, εξελίσσεται με βραδείς ρυθμούς. Ο χρονικός ορίζοντας ολοκλήρωσης μετατίθεται πλέον στο 2028, εντείνοντας τον προβληματισμό για το κατά πόσο το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο μπορεί να υποστηρίξει μεγάλης κλίμακας παρεμβάσεις σε κομβικές τουριστικές περιοχές. Ακόμη, η υπό ανάπτυξη μαρίνα mega-yachts στην Κέρκυρα από τη Lamda Marinas, επένδυση άνω των 140 εκατ. ευρώ, βρίσκεται ήδη σε φάση υλοποίησης και φιλοδοξεί να αναβαθμίσει τη θέση της Κέρκυρας στον διεθνή χάρτη του yachting. Παρότι η παραχώρηση έχει ολοκληρωθεί και έχει κυρωθεί με νόμο από τη Βουλή, η έναρξη των βασικών έργων εξακολουθεί να εξαρτάται από την ολοκλήρωση των αδειοδοτικών διαδικασιών. Αντίστοιχες προκλήσεις καταγράφονται και σε άλλες μεγάλες παρεμβάσεις, όπως στον Άγιο Κοσμά, στο πλαίσιο της επένδυσης στο Ελληνικό, επιβεβαιώνοντας ότι ακόμη και τα πλέον φιλόδοξα projects δεν μένουν ανεπηρέαστα από τις χρόνιες παθογένειες του συστήματος. View full είδηση

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν παγώνει την πυρηνική ενέργεια έως ότου ωριμάσουν οι πρώτοι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες (SMRs), ούτε τη μεταθέτει σε ένα αόριστο τεχνολογικό μέλλον. Αντίθετα, όπως αποτυπώνεται στη νέα έκθεση του Joint Research Centre για την πυρηνική ενέργεια στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η Κομισιόν επανατοποθετεί τον ρόλο της τεχνολογίας στον πυρήνα του ευρωπαϊκού ενεργειακού και βιομηχανικού σχεδιασμού, αναγνωρίζοντάς την ως σταθερό πυλώνα χαμηλών εκπομπών, ασφάλειας εφοδιασμού και συστημικής σταθερότητας. «Η πυρηνική ενέργεια δεν αντιμετωπίζεται ως μεταβατική λύση μέχρι να έρθει κάτι καλύτερο, αλλά ως στοιχείο που πρέπει να διατηρηθεί, να ανανεωθεί και να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες της ενεργειακής μετάβασης», αναφέρουν πηγές της αγοράς στο energygame.gr. Σε αυτό το πλαίσιο, η «επόμενη ημέρα» της πυρηνικής ενέργειας στην Ευρώπη δεν ορίζεται από μία μόνο τεχνολογία, αλλά από μια ευρύτερη ανασύνταξη στρατηγικής σε τρία παράλληλα μέτωπα. Πρώτον, η Ευρώπη καλείται να αντιμετωπίσει το χρόνιο πρόβλημα κόστους και καθυστερήσεων στα μεγάλα πυρηνικά έργα, μετατρέποντας την εμπειρία των τελευταίων ετών σε αυστηρότερο έλεγχο ωριμότητας, τυποποίησης και χρονοδιαγραμμάτων. Δεύτερον, η έκθεση αναδεικνύει την ανάγκη ενίσχυσης και αναδιάρθρωσης της ευρωπαϊκής εφοδιαστικής αλυσίδας, από τον εξοπλισμό πυρηνικής ποιότητας έως το καύσιμο νέας γενιάς, με στόχο τη μείωση στρατηγικών εξαρτήσεων. Τρίτον, η πυρηνική πολιτική συνδέεται πλέον άμεσα με το ανθρώπινο κεφάλαιο και τη χρηματοδότηση: με ανάγκη για περίπου 250.000 νέους επιστήμονες και μηχανικούς και επενδύσεις άνω των 240 δισ. ευρώ έως το 2050, η πυρηνική ενέργεια παύει να αποτελεί τεχνικό υποκεφάλαιο της ενεργειακής μετάβασης και αναδεικνύεται σε κεντρικό ζήτημα βιομηχανικής πολιτικής, ανταγωνιστικότητας και στρατηγικής αυτονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πυρηνική ενέργεια καλύπτει σήμερα περίπου το 23% της ηλεκτροπαραγωγής στην ΕΕ, με περισσότερους από 100 ενεργούς αντιδραστήρες. Υπό αυτές τις συνθήκες, το κρίσιμο ερώτημα για τις ευρωπαϊκές πολιτικές δεν είναι αν η πυρηνική ενέργεια «επιστρέφει», αλλά πώς αποφεύγεται η σταδιακή απομείωση του υφιστάμενου στόλου τις επόμενες δεκαετίες και πώς διασφαλίζεται η συνέχειά του έως και μετά το 2050. Η παράταση ζωής των υφιστάμενων μονάδων αναδεικνύεται σε κρίσιμη επιλογή, όχι μόνο επειδή είναι η πιο οικονομικά αποδοτική λύση χαμηλών εκπομπών, αλλά επειδή λειτουργεί ως αναγκαία γέφυρα: κρατάει ζωντανή την ισχύ βάσης του συστήματος, όσο ωριμάζουν οι επόμενες επενδυτικές αποφάσεις. Χωρίς αυτή τη γέφυρα, το κενό που δημιουργείται δεν καλύπτεται ούτε τεχνικά ούτε χρονικά. Οι μεγάλοι πυρηνικοί αντιδραστήρες σημείο ισορροπίας του ευρωπαϊκού συστήματος Ως εκ τούτου, η συζήτηση μετακινείται από το «αν» είναι ανάγκη να υπάρχει πυρηνική ενέργεια στο «πώς» θα είναι βιώσιμη. Η προτεραιότητα για την Ευρώπη δεν είναι να ανοίξει έναν νέο κύκλο πειραματισμών, αλλά να κερδίσει χρόνο και αξιοπιστία. Οι μεγάλοι πυρηνικοί αντιδραστήρες παραμένουν το πραγματικό σημείο ισορροπίας του ευρωπαϊκού συστήματος. Παρά τη συζήτηση γύρω από νέες τεχνολογίες, η ευρωπαϊκή στρατηγική δεν εγκαταλείπει την ισχύ βάσης μεγάλης κλίμακας, αλλά επιχειρεί να τη σταθεροποιήσει και να την ανανεώσει. Η παράταση ζωής των υφιστάμενων μονάδων και η προώθηση νέων έργων μεγάλης ισχύος συνδέονται άμεσα με την ανάγκη αξιόπιστης παραγωγής σε συστήματα με υψηλή διείσδυση ΑΠΕ, αλλά και με τη διατήρηση τεχνογνωσίας που είχε αρχίσει να φθίνει. Το Flamanville-3 στη Γαλλία, που ξεκίνησε να κατασκευάζεται το 2007 έχει φτάσει να ξεπερνά τα 20 χρόνια χωρίς να έχει ακόμη τεθεί σε λειτουργία, με το κόστος να έχει υπερτριπλασιαστεί. Αντίστοιχα, το Hinkley Point C στη Βρετανία, που αρχικά είχε προϋπολογισμό 16 δισ. λιρών, υπολογίζεται πλέον να ξεπεράσει τα 35 δισ., με την πρώτη μονάδα να μην αναμένεται πριν το 2030. Για μια χώρα που δεν έχει προηγούμενη εμπειρία, η διαχείριση ενός τέτοιου έργου είναι σχεδόν αδύνατη χωρίς εξωτερική εξάρτηση. Το στοίχημα πλέον δεν είναι η τεχνολογική επιλογή, αλλά η ικανότητα της Ευρώπης να επανεκκινήσει μεγάλα πυρηνικά έργα με ελεγχόμενο κόστος, σαφή χρονοδιαγράμματα και ισχυρή βιομηχανική βάση, προϋποθέσεις που θα καθορίσουν αν οι μεγάλοι αντιδραστήρες θα παραμείνουν κεντρικός πυλώνας έως το 2050. Μικροί Αρθρωτοί Αντιδραστήρες (SMR): Στρατηγικός «Άσσος» ή Παράγοντας Αβεβαιότητας; Πάντως, η αγορά «φλερτάρει» με νέες τεχνολογίες και ως αποτέλεσμα αρχίζει να ανοίγει πέρα από τον στενό κύκλο των παραδοσιακών πυρηνικών παικτών. Η ανάγκη καλύτερου ελέγχου κόστους, μεγαλύτερης τυποποίησης και ανασυγκρότησης της βιομηχανικής βάσης δημιουργεί χώρο για νέες συμπράξεις, νέα επιχειρηματικά σχήματα και διαφορετικού τύπου συμμετοχές στην αλυσίδα αξίας. Σε αυτό το περιβάλλον, οι Μικροί Αρθρωτοί Αντιδραστήρες (SMRs) προβάλλουν ως εναλλακτική με διαφορετικό προφίλ ρίσκου, όχι όμως ως εύκολη λύση. Βασικό επιχείρημα είναι το χαμηλότερο αρχικό επενδυτικό κόστος σε σχέση με τις μεγάλες μονάδες. Σε απόλυτους αριθμούς, το κόστος κατασκευής ενός SMR εκτιμάται σήμερα ότι κυμαίνεται από περίπου 300 εκατ. έως 2 δισ. δολάρια ανά μονάδα, έναντι επενδύσεων που υπερβαίνουν τα 10 δισ. δολάρια για έναν μεγάλο πυρηνικό αντιδραστήρα. Ωστόσο, αυτή η διαφορά δεν μεταφράζεται αυτόματα σε χαμηλότερο κόστος ηλεκτροπαραγωγής. Τα πρώτα έργα SMR εμφανίζουν ευρύ εύρος εκτιμήσεων για το σταθμισμένο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο στις αρχικές φάσεις ανάπτυξης τοποθετείται σε επίπεδα συγκρίσιμα ή και υψηλότερα των μεγάλων αντιδραστήρων, καθώς απουσιάζουν ακόμη οι οικονομίες κλίμακας και η επαναληψιμότητα που θα μπορούσε να μειώσει το κόστος ανά MWh. Με άλλα λόγια, οι SMRs είναι φθηνότεροι στο «εισιτήριο εισόδου», όχι κατ’ ανάγκη στο τελικό ενεργειακό αποτέλεσμα τουλάχιστον στα πρώτα τους βήματα. Σύμφωνα με τη WNISR 2025, κανένα SMR δεν έχει ακόμη αποδείξει εμπορική βιωσιμότητα. Το πιο ώριμο έργο στις ΗΠΑ, το πιλοτικό πρόγραμμα NuScale στην Πολιτεία της Γιούτα, ακυρώθηκε στα τέλη του 2023, καθώς το κόστος ανά kWh είχε υπερδιπλασιαστεί μέσα σε λίγα χρόνια και το συνολικό κόστος κατασκευής ξεπέρασε τα 9 δισ. δολάρια για μόλις 462 MW ισχύος. Τα 9 έργα Η Ευρωπαϊκή Βιομηχανική Συμμαχία για τους Μικρούς Αρθρωτούς Αντιδραστήρες, που ξεκίνησε το 2024, έχει θέσει ως στόχο την ανάπτυξη των πρώτων εμπορικών έργων στις αρχές της δεκαετίας του 2030, επιλέγοντας εννέα σχέδια που καλύπτουν διαφορετικές τεχνολογικές προσεγγίσεις και τελικές χρήσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται: • το CityHeat, που επικεντρώνεται στην αστική τηλεθέρμανση μέσω αντιδραστήρων ελαφρού ύδατος χαμηλής πίεσης και θερμοκρασίας, • το Nuward της EDF, ένας ολοκληρωμένος αντιδραστήρας PWR ισχύος περίπου 400 MWe με έμφαση στη συμπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας, • το NuScale VOYGR, αμερικανικής προέλευσης τεχνολογία που προωθείται σε ευρωπαϊκό έδαφος με πιλοτική εφαρμογή στη Ρουμανία, • το Project Quantum της Last Energy και στοχεύει κυρίως στην τροφοδοσία κέντρων δεδομένων, • το Rolls-Royce SMR, • το BWRX-300 της GE Hitachi, που δίνει έμφαση στην απλούστευση του σχεδιασμού και στη φυσική κυκλοφορία, • το EAGLES (ALFRED) στη Ρουμανία • το European LFR AS της newcleo, με στόχο την καύση πυρηνικών αποβλήτων και υψηλή απόδοση, • και το Thorizon One, Παρά τις υψηλές φιλοδοξίες και τον μεγάλο αριθμό σχεδίων, η πλειονότητα των έργων παραμένει σε στάδιο σχεδιασμού ή επίδειξης, με ορίζοντα τις πρώτες εμπορικές εφαρμογές στις αρχές της δεκαετίας του 2030. Οι προκλήσεις είναι σαφείς: κατακερματισμένα κανονιστικά πλαίσια, έλλειψη εμπειρίας αδειοδότησης νέων σχεδιασμών, περιορισμένη εφοδιαστική αλυσίδα πυρηνικής ποιότητας και αβεβαιότητα γύρω από την εξασφάλιση καυσίμου νέας γενιάς. Σε συνδυασμό με το χρηματοδοτικό μειονέκτημα της Ευρώπης έναντι των ΗΠΑ, οι SMRs συνιστούν σήμερα περισσότερο ένα στρατηγικό στοίχημα για τη δεκαετία του 2030 παρά μια άμεση λύση στα διαρθρωτικά προβλήματα κόστους και υλοποίησης της πυρηνικής ενέργειας. Το στοίχημα για την Ελλάδα Σε αυτό το περιβάλλον, όπου οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες αναζητούν ακόμη τον σταθερό τους βηματισμό μεταξύ φιλοδοξιών και εμπορικής ωρίμανσης, «η Ελλάδα καλείται πρωτίστως να κινηθεί με όρους προετοιμασίας και θεσμικής ωριμότητας, όχι βιασύνης. Οι βασικές προϋποθέσεις είναι σαφείς: συγκρότηση ενός ενιαίου εθνικού κέντρου συντονισμού που θα αναλάβει τον συνολικό πυρηνικό σχεδιασμό, θεσμική ένταξη της πυρηνικής ενέργειας, έστω σε επίπεδο σεναρίων, στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, ολοκλήρωση ενός αξιόπιστου πλαισίου διαχείρισης αποβλήτων με διεθνείς συνεργασίες και ενίσχυση της ρυθμιστικής ικανότητας και του ανθρώπινου δυναμικού», αναφέρουν άνθρωποι της αγοράς. Σε μια αγορά SMRs που διεθνώς βρίσκεται ακόμη στη φάση των πρώτων έργων επίδειξης, η Ελλάδα δεν χρειάζεται να «τρέξει» μπροστά από την τεχνολογία, αλλά να τοποθετηθεί έγκαιρα: να οικοδομήσει σχέσεις με ώριμες πυρηνικές χώρες, να εξετάσει εφαρμογές που ταιριάζουν στη γεωγραφία και στη δομή της οικονομίας της όπως data centers, αφαλάτωση ή πλωτές λύσεις και να διαμορφώσει από νωρίς το θεσμικό και κοινωνικό υπόβαθρο. Μόνο έτσι μπορεί να μετατρέψει μια αναδυόμενη, ακόμη αβέβαιη αγορά σε στρατηγική επιλογή, όταν και εφόσον οι SMRs περάσουν από το στάδιο της υπόσχεσης στο στάδιο της υλοποίησης. Σε αυτή τη φάση, η Ελλάδα δεν αποτελεί ακόμη πλήρες μέλος της «Πυρηνικής Συμμαχίας», αλλά συμμετέχει στις εργασίες της με καθεστώς παρατηρητή, ένα στάδιο που επιτρέπει πολιτική παρουσία, πρόσβαση στις συζητήσεις και στα τεχνικά έγγραφα, χωρίς ανάληψη δεσμεύσεων. Πρόκειται για ένα ενδιάμεσο αλλά ουσιαστικό βήμα, το οποίο επιτρέπει στην Ελλάδα να χαρτογραφήσει τις πολιτικές, τεχνολογικές και χρηματοδοτικές παραμέτρους της ευρωπαϊκής πυρηνικής στρατηγικής, πριν αποφασίσει αν και πότε θα προχωρήσει σε πλήρη ένταξη στη Nuclear Alliance. ΗΠΑ και Κίνα στο προσκήνιο Στο φόντο της ευρωπαϊκής ανασύνταξης, η σύγκριση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα φωτίζει με σαφήνεια τα όρια αλλά και τα ελλείμματα του ευρωπαϊκού μοντέλου. Στις ΗΠΑ, η πυρηνική πολιτική υποστηρίζεται από ενιαίο ρυθμιστικό πλαίσιο μέσω της Nuclear Regulatory Commission και από ισχυρά χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως τα φορολογικά κίνητρα και οι εγγυήσεις του Inflation Reduction Act, που επιτρέπουν την απορρόφηση του ρίσκου των πρώτων έργων – ακόμη κι όταν αυτά αποτυγχάνουν, όπως συνέβη με το πρόγραμμα NuScale. Η Κίνα, από την άλλη, ακολουθεί μια εντελώς διαφορετική διαδρομή: κρατικός έλεγχος της εφοδιαστικής αλυσίδας, τυποποιημένοι σχεδιασμοί μεγάλων αντιδραστήρων και ικανότητα υλοποίησης έργων εντός αυστηρών χρονοδιαγραμμάτων και χαμηλότερου κόστους, κάτι που η Ευρώπη δεν έχει καταφέρει την τελευταία δεκαετία. Υπό αυτές τις συνθήκες, η ευρωπαϊκή πρόκληση δεν είναι να «αντιγράψει» κανένα από τα δύο μοντέλα, αλλά να αποκαταστήσει τη δυνατότητα υλοποίησης πυρηνικών έργων με προβλέψιμο κόστος, θεσμική συνοχή και διατηρήσιμη βιομηχανική βάση, σε ένα πλαίσιο αυστηρής ρύθμισης και κοινωνικής λογοδοσίας. Το κρίσιμο στοιχείο, ωστόσο, είναι ο χρόνος. Η ευρωπαϊκή πυρηνική συζήτηση εισέρχεται σε φάση αποφάσεων μέσα στην επόμενη πενταετία, καθώς συμπίπτουν η ανάγκη αντικατάστασης παλαιών μονάδων, η πίεση για σταθερό φορτίο βάσης και η δοκιμασία της ενεργειακής ασφάλειας. Για την Ελλάδα, αυτό σημαίνει ότι το παράθυρο προετοιμασίας είναι συγκεκριμένο και όχι απεριόριστο. Όχι για να αποφασίσει σήμερα αν θα αποκτήσει πυρηνική ισχύ, αλλά για να κρίνει αν θα είναι παρούσα στο ευρωπαϊκό τραπέζι όταν οι επιλογές πάψουν να είναι θεωρητικές και μετατραπούν σε δεσμευτικές πολιτικές και επενδυτικές αποφάσεις. View full είδηση

Χρησιμοποιώντας δεδομένα της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Copernicus Atmosphere Monitoring Service (CAMS), η επιστημονική ομάδα του Climatebook πραγματοποίησε την ακόλουθη ανάλυση που αφορά την εποχική διακύμανση των αερολυμάτων πάνω από την Ευρώπη για το 2025. Το CAMS πέρα από μετεωρολογικά δεδομένα, παρέχει επίσης και πλεγματικά δεδομένα της σύστασης του ατμοσφαιρικού αέρα σε παγκόσμια κλίμακα. Τα προϊόντα αυτά προέρχονται από τον συνδυασμό αριθμητικών μοντέλων με δορυφορικές και επίγειες παρατηρήσεις. Με την ομαδοποίηση και μέση τιμή ανά εποχή (χειμώνας, άνοιξη, καλοκαίρι, φθινόπωρο), επιτυγχάνεται η ανάδειξη των τυπικών μοτίβων κάθε περιόδου σε κάθε περιοχή, μειώνοντας έτσι τον θόρυβο που προκαλούν τα μεμονωμένα επεισόδια (πχ έντονη μεταφορά σκόνης). Η πρώτη μεταβλητή που αναλύθηκε είναι το Οπτικό Βάθος των Αερολυμάτων (Aerosol Optical Depth – AOD) στα 550 nm. Πρόκειται για έναν αδιάστατο δείκτη, ο οποίος ποσοτικοποιεί πόσο έντονα τα αερολύματα (σκόνη, θαλάσσιο άλας, καπνός, σωματίδια ρύπανσης) εξασθενούν την εισερχόμενη ηλιακή ακτινοβολία καθώς αυτή διέρχεται από την ατμόσφαιρα. Υψηλότερες τιμές του AOD σημαίνει περισσότερα σωματίδια και άρα πιο θολή ατμόσφαιρα. Στην Εικόνα 1, όπου παρουσιάζονται οι εποχικοί χάρτες για το 2025, το AOD είναι γενικά χαμηλότερο στη βόρεια και δυτική Ευρώπη το φθινόπωρο και τον χειμώνα, καθώς οι καιρικές συνθήκες (βροχή, χιόνι) απομακρύνουν τα σωματίδια από την ατμόσφαιρα. Την άνοιξη όμως και ιδιαίτερα το καλοκαίρι, το AOD αυξάνεται σημαντικά, λόγω της έντονης μεταφοράς Αφρικανικής σκόνης σε μεγάλες αποστάσεις και της ισχυρότερης φωτοχημείας στην ατμόσφαιρα. Εικόνα 1: Εποχικοί μέσοι όροι του AOD στα 550nm στην Ευρώπη για το 2025. Η δεύτερη μεταβλητή είναι το PM2.5 (μg m-3), το οποίο αναπαριστά τη συγκέντρωση των σωματιδίων με διάμετρο μικρότερη των 2.5 μικρομέτρων κοντά στην επιφάνεια του εδάφους και αποτελεί βασικό δείκτη της ποιότητας τους αέρα. Τα σωματίδια αυτά είναι επικίνδυνα για την ανθρώπινη υγεία καθώς μπορούν να εισχωρήσουν στους πνεύμονες και να προκαλέσουν παθήσεις, ακόμα και θανάτους. Σε αντίθεση με το AOD που αφορά όλη την κατακόρυφη ατμοσφαιρική στήλη, το PM2.5 επικεντρώνεται στον αέρα που αναπνέουμε κοντά στο έδαφος και επηρεάζεται κυρίως από τοπικές πηγές ρύπανσης και την ανάμιξη εντός του οριακού στρώματος. Οι εποχικοί μέσοι όροι (βλ. Εικόνα 2) του PM₂.₅ δείχνουν υψηλότερες τιμές σε τμήματα της νότιας και ανατολικής Μεσογείου με αυξημένες συγκεντρώσεις να εμφανίζονται επίσης σε μεγάλες βιομηχανικές ζώνες τον χειμώνα (χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η βιομηχανική περιοχή της Βόρειας Ιταλίας), σε ορισμένες πυκνοκατοικημένες περιοχές, καθώς και σε χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δεν ακολουθούν τις πολιτικές μείωσης των εκπομπών ρύπων που έχει θεσπίσει η ΕΕ. Εικόνα 2: Εποχικοί μέσοι όροι του PM₂.₅ (μg m-3)στην Ευρώπη για το 2025. Η ταυτόχρονη ανάγνωση των δύο μεταβλητών είναι ιδιαίτερα χρήσιμη στην εξαγωγή των συμπερασμάτων μας. Υψηλά επίπεδα AOD δεν σημαίνει πάντα υψηλό PM₂.₅ (επειδή τα σωματίδια μπορεί να βρίσκονται ψηλότερα στην ατμόσφαιρα), όμως όταν και τα δύο είναι αυξημένα στην ίδια εποχή και περιοχή, αυτό σημαίνει ότι το φορτίο αερολυμάτων είναι εκτεταμένο στην ατμόσφαιρα και ταυτόχρονα σημαντικό κοντά στην επιφάνεια του εδάφους επηρεάζοντας την ποιότητα του αέρα. View full είδηση

Το 50% των 100 μεγαλύτερων πόλεων παγκοσμίως αντιμετωπίζει υψηλά επίπεδα υδατικού στρες, ενώ 38 από αυτές βρίσκονται σε περιοχές «ακραίας πίεσης», σύμφωνα με νέα χαρτογράφηση και ανάλυση δεδομένων. Ο όρος «υδατικό στρες» σημαίνει ότι η κατανάλωση νερού από νοικοκυριά, ύδρευση και βιομηχανία πλησιάζει ή ξεπερνά τα διαθέσιμα αποθέματα, κατάσταση που συχνά οφείλεται σε κακή διαχείριση πόρων και επιδεινώνεται από την κλιματική κρίση. Χαρτογράφηση των λεκανών απορροής σε δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας Guardian, δείχνει ότι πόλεις όπως το Πεκίνο, η Νέα Υόρκη, το Λος Άντζελες, το Ρίο Ντε Τζανέιρο και και το Δελχί βρίσκονται σε ακραία πίεση, ενώ Λονδίνο, Μπανγκόκ και Τζακάρτα κατατάσσονται επίσης στις ιδιαίτερα επιβαρυμένες. Δορυφόροι δείχνουν ποιες πόλεις «στεγνώνουν» και ποιες «πλημμυρίζουν» Παράλληλη ανάλυση δορυφορικών δεδομένων της NASA, από επιστήμονες του University College London, αποκαλύπτει ποιες πόλεις γίνονται πιο ξηρές και ποιες πιο υγρές τα τελευταία 20 χρόνια. Ισχυρή τάση ξηρασίας εμφανίζουν περιοχές όπως Chennai, Τεχεράνη και Zhengzhou, ενώ αντίθετα Tokyo, Lagos και Kampala παρουσιάζουν αυξημένα αποθέματα νερού. Περίπου 1,1 δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν σε μητροπολιτικές περιοχές που βιώνουν μακροχρόνια ξήρανση, έναντι μόλις 96 εκατομμυρίων σε περιοχές με αυξημένες βροχοπτώσεις. Οι περισσότεροι «ξηροί» αστικοί πυρήνες συγκεντρώνονται στην Ασία, ιδίως σε βόρεια Ινδία και Πακιστάν, ενώ οι πιο «υγρές» περιοχές εντοπίζονται κυρίως στην υποσαχάρια Αφρική. Πόλεις στο όριο του «Day Zero» Η Τεχεράνη, έπειτα από έξι χρόνια ξηρασίας, πλησιάζει επικίνδυνα το λεγόμενο «day zero» – τη στιγμή δηλαδή που τα αποθέματα νερού εξαντλούνται πλήρως. Η κυβέρνηση έχει ήδη προειδοποιήσει ακόμη και για πιθανή εκκένωση της πόλης. Ανάλογα σενάρια έχουν απειλήσει στο παρελθόν το Cape Town και το Chennai, ενώ πολλές από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες πόλεις του κόσμου βρίσκονται πλέον σε ζώνες με αυξανόμενο κίνδυνο λειψυδρίας. Ο καθηγητής Mohammad Shamsudduha επισημαίνει ότι η παρακολούθηση της συνολικής αποθήκευσης νερού από το διάστημα λειτουργεί ως σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για μελλοντική ανασφάλεια ύδατος. «Παγκόσμια χρεοκοπία νερού» Ο ΟΗΕ προχώρησε ακόμη πιο μακριά: ανακοίνωσε ότι ο κόσμος έχει εισέλθει σε κατάσταση «υδατικής χρεοκοπίας», όπου η υποβάθμιση ορισμένων υδατικών πόρων είναι πλέον μόνιμη και μη αναστρέψιμη. Η κακή διαχείριση, τονίζουν οι ειδικοί, είναι συχνά ο βασικός ένοχος. Η κλιματική αλλαγή λειτουργεί σαν επιταχυντής. Όπως το έθεσε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Kaveh Madani: «Η κλιματική αλλαγή είναι σαν ύφεση πάνω σε μια ήδη κακοδιοικούμενη επιχείρηση». Σύμφωνα με την World Bank, ο πλανήτης χάνει 324 δισ. κυβικά μέτρα γλυκού νερού κάθε χρόνο — ποσότητα ικανή να καλύψει τις ετήσιες ανάγκες 280 εκατομμυρίων ανθρώπων. View full είδηση