Search the Community

έχρι το 2050 η χώρα μας, όπως και οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, θα πρέπει να έχει σταματήσει να εκλύει αέρια που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου -ή, έστω, να δεσμεύει από την ατμόσφαιρα ισοδύναμη ποσότητα όσων εκλύει. Θα πρέπει να γίνει "κλιματικά ουδέτερη". Το 2050, όμως, θα θέλουμε να έχουμε μια ακμάζουσα και αναπτυσσόμενη οικονομία, φτηνό ηλεκτρισμό, θέρμανση και ψύξη στα σπίτια, να κινούμαστε με αυτοκίνητα και μέσα μαζικής μεταφοράς, να παράγουμε βιομηχανικά προϊόντα και να απολαμβάνουμε, γενικά, τους καρπούς του ανθρώπινου πολιτισμού. Γι’ αυτό θα πρέπει να παράγουμε και να καταναλώνουμε ενέργεια. Στην εποχή μας, τρεις δεκαετίες πριν από το 2050, ο τομέας της ενέργειας προκαλεί το 40% των εκλύσεων που στέλνουμε στην ατμόσφαιρα. Από τους 96,1 εκατ. τόνους ισοδύναμου CO2 που εκλύονταν από την Ελλάδα το 2018, οι 38,3 εκατ. προέρχονταν από εκεί."96 εκατομμύρια τόνοι" (ή, "μεγατόνοι") ακούγεται πολύ, και είναι, πράγματι, περισσότερο από ό,τι εκλύουν άλλες ευρωπαϊκές χώρες παρόμοιου μεγέθους, όπως η Πορτογαλία ή η Ουγγαρία. Αλλά είναι κοντά στον μέσο όρο της Ε.Ε. και το χαμηλότερο νούμερο τα τελευταία 30 χρόνια. Το 1990 η χώρα μας έστελνε 105,8 μεγατόνους ισοδύναμου CO2 στην ατμόσφαιρα. Το 2005, τη χειρότερη χρονιά, έστειλε 139,1. To 2050 θα πρέπει να φτάσει στο μηδέν. Πώς θα το κατορθώσουμε; Και, επιπλέον, πώς θα γίνει αυτή η μετάβαση λύνοντας ταυτόχρονα τα πολλά και μεγάλα προβλήματα του ενεργειακού τομέα που έχουμε σήμερα, αναβαθμίζοντας τις υποδομές και τις υπηρεσίες, αυξάνοντας την ενεργειακή ασφάλεια, μειώνοντας την ενεργειακή φτώχεια και θωρακίζοντας έναν από τους κρισιμότερους κλάδους της οικονομικής δραστηριότητας στη χώρα; Μια ερευνητική ομάδα του ΙΟΒΕ υπό τον συντονισμό του γενικού διευθυντή Νίκου Βέττα ανέλαβε για λογαριασμό της διαΝΕΟσις μια πλήρη και αναλυτική χαρτογράφηση του τομέα ενέργειας στη χώρα μας. Στην πολυσέλιδή έκθεσή τους, την οποία μπορείτε να διαβάσετε εδώ (PDF) αναλύουν τα βασικά δεδομένα, τις θεσμικές αλλαγές που έχουν υλοποιηθεί ή δρομολογηθεί, τους στόχους της χώρας για το μέλλον και τις σημαντικότερες προκλήσεις που προκύπτουν. Επιπλέον, μπορείτε να διαβάσετε και ένα κείμενο πολιτικής (PDF) που προετοίμασε η ερευνητική ομάδα για το ίδιο θέμα με κεντρικό άξονα τον ρόλο του τομέα της ενέργειας στην επανεκκίνηση της ελληνικής οικονομίας. Παρακάτω θα δούμε μερικά από τα βασικά σημεία της έρευνας συνοπτικά. 1. Ενέργεια & ελληνική οικονομία Ηπαραγωγή και η κατανάλωση ενέργειας επηρεάζουν την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή κάθε χώρας. Σχετίζονται άμεσα με το παραγωγικό μοντέλο της, τη βιομηχανία, τη φτώχεια και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Ο ενεργειακός τομέας επηρεάζει κάθε οικονομία με δύο τρόπους: αφενός συνεισφέρει απευθείας στην προστιθέμενη αξία της οικονομίας με όλες τις δραστηριότητες της αλυσίδας παραγωγής και εφοδιασμού ενέργειας και των κλάδων που συνδέονται με τον ενεργειακό τομέα, και αφετέρου με την ευρύτερη επίδραση στην οικονομία, μέσω των τιμών των ενεργειακών προϊόντων, που επηρεάζουν κάθε οικονομική δραστηριότητα (σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά). Αξίζει να πούμε δυο λόγια για τον ρόλο που παίζει ο κλάδος αυτός στην ελληνική οικονομία. ­ Διαβάστε Το Κείμενο Πολιτικής Για Την Ενέργεια (PDF) Η άμεση συμβολή του ενεργειακού τομέα στην ελληνική οικονομία εκτιμάται στο 3,8% του ΑΕΠ (2017), ενώ ο τομέας δίνει δουλειά σε περίπου 50.000 ανθρώπους, οι περισσότεροι εκ των οποίων απασχολούνται στο (χονδρικό και λιανικό) εμπόριο καυσίμων. Αν συνυπολογίσουμε και τους κλάδους που συνδέονται στενά με τον ενεργειακό, εκτιμάται ότι η ευρύτερη συνεισφορά του (ειδικότερα στην απασχόληση) είναι πολλαπλάσια. Σχεδόν το 1/3 των ελληνικών εξαγωγών προϊόντων είναι εξαγωγές ενεργειακών προϊόντων. Πρόκειται σχεδόν αποκλειστικά για προϊόντα πετρελαίου από τα ελληνικά διυλιστήρια. Η χώρα μας όμως εισάγει και πολλά προϊόντα ενέργειας -το 27% των ελληνικών εισαγωγών συνολικά, με τη συντριπτική πλειοψηφία να είναι αργό πετρέλαιο που εισάγουμε κυρίως από το Ιράκ, το Καζακστάν, τη Ρωσία και άλλες χώρες, και το περισσότερο από το οποίο επανεξάγεται μετά την επεξεργασία του στα ελληνικά διυλιστήρια. Γενικά, η αξία των ενεργειακών προϊόντων που εισάγουμε είναι μεγαλύτερη από αυτών που εξάγουμε (15 δισ. ευρώ έναντι 10,7 δισ. το 2019). Αξίζει δε να αναφέρουμε ότι ο κλάδος της ενέργειας έχει πολύ μεγάλη σημασία και για τα δημόσια έσοδα. Το 64% της τιμής της αμόλυβδης βενζίνης είναι δασμοί ή φόροι, για παράδειγμα. Τα έσοδα από τους ειδικούς φόρους στην ενέργεια έφταναν το 3% του ΑΕΠ το 2019, έναντι 1,8% που είναι ο ευρωπαϊκός μέσος όρος. Αυτό, μάλιστα είναι κάτι που άλλαξε από το 2010 και την αρχή της κρίσης και μετά. Με τα παραπάνω βλέπουμε ότι ο κλάδος της ενέργειας έχει μεγάλη σημασία για την οικονομία της χώρας. Τι περιλαμβάνει, όμως, "ο κλάδος της ενέργειας"; Η απάντηση είναι περίπλοκη και περιλαμβάνει πολλές πολύ σημαντικές και διαφορετικές μεταξύ τους δραστηριότητες, κάποιες εκ των οποίων σχετίζονται και αλληλοσυμπληρώνονται. "Κάθε ενεργειακό σύστημα, με την έννοια του συνόλου των διευθετήσεων με τις οποίες αξιοποιούνται φυσικοί πόροι για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής", γράφει ο Βάτσλαβ Σμιλ, "έχει τρεις θεμελιώδεις συνιστώσες: τους φυσικούς (ανανεώσιμους ή μη ανανεώσιμους) ενεργειακούς πόρους, την τεχνολογία μετατροπής τους σε διαθέσιμη ενέργεια και μια ποικιλία ειδικών χρήσεων των διαθέσιμων ροών ενέργειας". Η έρευνα αναλύει κάθε μία από αυτές τις συνιστώσες όπως λειτουργούν στη χώρα μας σε αναλυτικά κεφάλαια -εδώ θα καταγράψουμε μόνο ενδεικτικά μερικές από αυτές, μαζί με τα βασικά τους στοιχεία. Πριν ξεκινήσουμε την καταγραφή, όμως, αξίζει να σημειώσουμε τρία βασικά χαρακτηριστικά του τομέα στη χώρα μας: α) Σήμερα η Ελλάδα παραμένει μια οικονομία που στηρίζεται στα ορυκτά καύσιμα (άνθρακας, πετρέλαιο και φυσικό αέριο) και έχει μεγάλη εξάρτηση από εισαγωγές πρωτογενούς ενέργειας. β) Το 36,7% της ενέργειας που παράγεται στη χώρα καταναλώνεται για μεταφορές, το 24,3% για οικιακή κατανάλωση, το 22,8% στη βιομηχανία και το 13% στο εμπόριο και τις υπηρεσίες. γ) Τα βασικά προβλήματα του τομέα ξεκινούν από τις ελλείψεις στις υποδομές και το κόστος της ενέργειας και φτάνουν μέχρι τους ιλιγγιώδεις ανεξόφλητους λογαριασμούς της ΔΕΗ (περίπου 2,7 δισ. ευρώ το 2019). Αλλά ας τα δούμε ένα ένα. 2. Η ηλεκτρική ενέργεια Πολλοί ταυτίζουν τον κλάδο της ενέργειας με την ηλεκτρική ενέργεια. Η ηλεκτρική ενέργεια είναι, όμως, μόνο ένα τμήμα της ενεργειακής παραγωγής και κατανάλωσης μιας χώρας. Βεβαίως, είναι ίσως το πιο σημαντικό -και αναμένεται στο μέλλον να γίνει ακόμα σημαντικότερο. Η ηλεκτροπαραγωγή αναμένεται να τριπλασιαστεί μέσα στα επόμενα 50 χρόνια, κυρίως από τον εξηλεκτρισμό τομέων τελικής κατανάλωσης. Αυτό σημαίνει ότι ο κόσμος στο κοντινό μέλλον θα χρησιμοποιεί ενέργεια από το δίκτυο ηλεκτρισμού για δραστηριότητες για τις οποίες έως τώρα έκαιγε ορυκτά καύσιμα. Η δε ηλεκτρική ενέργεια θα παράγεται ολοένα και περισσότερο από νέες, διαφορετικές πηγές. Αυτή η μετάβαση έχει ξεκινήσει και στην Ελλάδα. Η ισχύς ηλεκτροπαραγωγικών μονάδων που βασίζονται στα ορυκτά καύσιμα μειώνεται και παράλληλα οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος αυξάνονται θεαματικά τα τελευταία χρόνια. Πλέον το 1/3 της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στην Ελλάδα προέρχεται από τις ΑΠΕ. Σκεφτείτε ότι η εγκατεστημένη ισχύς των φωτοβολταϊκών σταθμών στη χώρα πενταπλασιάστηκε μόνο μέσα σε δύο χρόνια, από το 2011 ως το 2013. Βεβαίως, διαχρονικά η χώρα μας βασίζεται σε κάποιο βαθμό στην καύση ορυκτών καυσίμων για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Σε κάποια νησιά που δεν είναι συνδεδεμένα με το κεντρικό δίκτυο ηλεκτρισμού της χώρας καίγονται ντίζελ και μαζούτ για να παραχθεί ηλεκτρικό ρεύμα ενώ, ως γνωστόν, στην Ελλάδα εδώ και δεκαετίες καίμε λιγνίτη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας σε μεγάλα εργοστάσια της ΔΕΗ, τα οποία βρίσκονται κοντά στις περιοχές όπου εξορύσσεται ο λιγνίτης, ένας γαιάνθρακας που περιέχει σχετικά χαμηλό ποσοστό άνθρακα. Το 2018, το 32,3% της ηλεκτροπαραγωγής προερχόταν από καύση λιγνίτη. Αυτή, ωστόσο, είναι μια πρακτική που -όπως φαίνεται και από το διάγραμμα-, σταδιακά μειώνεται και σύντομα θα σταματήσει τελείως. Εδώ και πολλά χρόνια, η καύση του λιγνίτη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας είναι οικονομικά ασύμφορη. Καθώς εκλύει μεγάλες ποσότητες αερίων του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα, η λειτουργία τέτοιων μονάδων κοστίζει πολλά σε δικαιώματα εκπομπών άνθρακα, η τιμή των οποίων ρυθμίζεται από το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών της EE. To 2013 η μέση τιμή που αναγκάζονταν να πληρώνουν ρυπογόνες μονάδες παραγωγής ενέργειας και βιομηχανίες ήταν 4,4 ευρώ ανά τόνο CO2, αλλά το 2019 η τιμή είχε εκτοξευθεί στα 24,8 ευρώ ανά τόνο CO2, πράγμα που στην πράξη σημαίνει ότι, όπως φαίνεται και στο παρακάτω διάγραμμα, πλέον όλες οι λιγνιτοπαραγωγές μονάδες της ΔΕΗ είναι ζημιογόνες. Το ελληνικό κράτος έχει ήδη προγραμματίσει το κλείσιμό τους. Αυτό, βεβαίως, σημαίνει ότι τα 3,35 GW που παράγουν αυτές οι μονάδες θα πρέπει να αντικατασταθούν από άλλες πηγές από το 2023 και μετά και, βεβαίως, ότι οι περιοχές που στηρίζονταν οικονομικά από αυτά τα εργοστάσια θα πρέπει να στηριχθούν κατά τη μετάβασή τους σε άλλες οικονομικές δραστηριότητες. Στη χώρα μας την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται την καταναλώνουν κυρίως οι υπηρεσίες (καταστήματα, γραφεία κλπ. -34,6% το 2019), τα σπίτια (33,6%) και η βιομηχανία (23,8% το 2019 -από 40,8% το 1990). Η ηλεκτρική ενέργεια, δε, κοστίζει ακριβά. Το 2019 η ηλεκτρική ενέργεια στην Ελλάδα είχε τις ακριβότερες τιμές χονδρικής σε ολόκληρη την ΕΕ. Αυτό όμως δεν μεταφράζεται σε πολύ υψηλές τιμές (σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά δεδομένα) για τους ιδιώτες και τις επιχειρήσεις, λόγω ευνοϊκότερης φορολογίας. Ωστόσο, καθότι οι δαπάνες για ενέργεια παραμένουν ένα από τα σημαντικότερα βάρη τόσο για τα νοικοκυριά, όσο και για τις επιχειρήσεις -με προφανείς επιπτώσεις στην ανταγωνιστικότητά τους, οι ερευνητές υπολόγισαν τις επιπτώσεις που θα είχε μια μείωση στο κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου στην ελληνική οικονομία. Εκτιμούν, λοιπόν, ότι μια μείωση 10% στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου θα είχε θεαματική θετική επίδραση στην οικονομία, προσθέτοντας σχεδόν 1 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ και 21.500 νέες θέσεις εργασίας. Πώς όμως φτάνει το ηλεκτρικό ρεύμα από την παραγωγή στην κατανάλωση; Στο πρώτο στάδιο στην Ελλάδα υπάρχει ένα κεντρικό Εθνικό Διασυνδεδεμένο Σύστημα (ΕΔΣ) με 12 χιλιάδες χιλιόμετρα καλώδια και 356 υποσταθμούς, το οποίο διαχειρίζεται η ανώνυμη εταιρεία ΑΔΜΗΕ και το οποίο συνδέεται με το αντίστοιχο Ευρωπαϊκό Σύστημα (μέσω Ιταλίας, Αλβανίας, Βουλγαρίας, Βόρειας Μακεδονίας και Τουρκίας). Υπάρχουν επίσης και 29 αυτόνομα δίκτυα στα μη-διασυνδεδεμένα νησιά (όπου, όπως είπαμε, κυρίως παράγεται ενέργεια με καύση μαζούτ και ντίζελ, και πλέον και από ΑΠΕ). Αξίζει να αναφέρουμε, εξάλλου, πως παρόλο που η παραγωγή ενέργειας στα νησιά αυτά έχει πολύ υψηλότερο κόστος, οι πολίτες εκεί πληρώνουν τα ίδια για ηλεκτρικό ρεύμα με τους υπόλοιπους Έλληνες. Η διαφορά καλύπτεται από τις χρεώσεις για "ΥΚΩ" στους λογαριασμούς όλων των νοικοκυριών της χώρας. Αυτό προγραμματίζεται να αλλάξει, βεβαίως, με την ολοκλήρωση της διασύνδεσης των νησιών με το ΕΔΣ τα επόμενα χρόνια. Από εκεί και πέρα, από τους υποσταθμούς του ΑΔΜΗΕ το ηλεκτρικό ρεύμα φτάνει στα σπίτια με ένα δίκτυο διανομής που έχει καλώδια μήκους 240 χιλιάδων χιλιομέτρων και εξυπηρετεί 7,6 εκατομμύρια πελάτες. Αυτό το δίκτυο το διαχειρίζεται ένας άλλος οργανισμός, ο Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, γνωστός ως ΔΕΔΔΗΕ. Μία από τις σημαντικότερες προτεραιότητες για τα επόμενα χρόνια είναι η μετατροπή αυτού του δικτύου σε "έξυπνο δίκτυο" με 13 συγκεκριμένα έργα ψηφιοποίησης και αναβάθμισης των υποδομών, όπως η αντικατάσταση όλων των παλαιών μετρητών με ηλεκτρονικούς, "έξυπνους" μετρητές. Αυτές οι δομές και όλα αυτά τα αρκτικόλεξα δεν υπήρχαν πριν από δεκαπέντε χρόνια. Ο ΑΔΜΗΕ ιδρύθηκε το 2011, ο ΔΕΔΔΗΕ το 2012. Αν και δεν έχει γίνει ευρέως αντιληπτό από την κοινωνία, ολόκληρη η δομή και η λειτουργία του δικτύου ηλεκτροδότησης της χώρας έχει αλλάξει ριζικά στη χώρα μας μετά τη μεγάλη οικονομική κρίση της προηγούμενης δεκαετίας. Πριν από μόλις λίγα χρόνια η ΔΕΗ είχε το απόλυτο μονοπώλιο στην παραγωγή, μεταφορά, διανομή και προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα. Αυτό έχει αλλάξει. Βεβαίως, η ΔΕΗ ακόμα ελέγχει περίπου το 50% της συνολικής παραγωγής και το 67,7% της προμήθειας ηλεκτρικού ρεύματος, αλλά το σύστημα μεταφοράς και τα δίκτυα διανομής πλέον έχουν διαχωριστεί ιδιοκτησιακά, και δεκάδες ιδιωτικές εταιρείες ανταγωνίζονται πλέον στην παραγωγή και την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας. Μια άλλη εξαιρετικά σημαντική αλλαγή είναι το ότι τους τελευταίους μήνες -και πολύ καθυστερημένα-, η Ελλάδα άρχισε να εφαρμόζει το υπόδειγμα στόχος (target-model), ενώ εντάχθηκε και στις ενιαίες αγορές των ευρωπαϊκών δικτύων που ρυθμίζουν τις τιμές συντονισμένα από τον Δεκέμβριο του 2020, μέσω της διασύνδεσης με την Ιταλία. Αυτή είναι μια πολύ σημαντική εξέλιξη. Το άνοιγμα αυτών των νέων αγορών, που θα ρυθμίζουν καλύτερα τις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος σε πραγματικό χρόνο ανάλογα με τις συνθήκες, την προσφορά και τη ζήτηση έγινε πολύ καθυστερημένα, αλλά είναι ένα απαραίτητο βήμα για τη διασύνδεση της απομονωμένης ελληνικής αγοράς με τα ευρωπαϊκά δίκτυα. 3. Τα ορυκτά καύσιμα Στην Ελλάδα χρησιμοποιούμε προϊόντα πετρελαίου κυρίως για θέρμανση και για κίνηση οχημάτων. Περίπου η μισή τελική κατανάλωση ενέργειας προέρχεται από τα προϊόντα πετρελαίου (53%). Είναι ένα υψηλό ποσοστό -το 5ο υψηλότερο στην ΕΕ- αλλά στο παρελθόν ήταν ακόμα μεγαλύτερο: δέκα χρόνια πριν ήταν στο 63%. Είναι αξιοσημείωτο το ότι τα ελληνικά νοικοκυριά δαπανούν περισσότερα χρήματα για καύσιμα κίνησης (το 4,4% των δαπανών του μέσου νοικοκυριού) από ότι για ηλεκτρικό ρεύμα (3,1%) -κάτι το οποίο πιθανότατα σχετίζεται και με το ότι έχουμε την 3η ακριβότερη αμόλυβδη βενζίνη στην ΕΕ. Όπως αναφέραμε, ο πολύ σημαντικός ρόλος των ορυκτών καυσίμων στην ελληνική οικονομία αποτυπώνεται και από το μέγεθος των εξαγωγών προϊόντων πετρελαίου (το 28% των εξαγωγών της χώρας - από 7% το 2000). Αυτός ο τομέας, όμως, θα αντιμετωπίσει μεγάλες προκλήσεις στο μέλλον, καθώς η χώρα τις επόμενες δεκαετίες θα κληθεί -όπως όλες οι χώρες του κόσμου- να μειώσει ραγδαία τις εκπομπές διοξειδίου το άνθρακα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αν όντως ληφθούν σοβαρά μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης διεθνώς, η ζήτηση για πετρέλαιο θα κορυφωθεί μέσα στη δεκαετία του 2020 και στη συνέχεια θα αρχίσει να υποχωρεί κατά περισσότερο από 50% μέχρι το 2040 στις ανεπτυγμένες οικονομίες (και κατά 10% στις αναπτυσσόμενες). Η χώρα μας εισάγει σχεδόν όλο το πετρέλαιο που χρησιμοποιεί, καθότι τα κοιτάσματα στην επικράτειά της παράγουν ελάχιστες ποσότητες (το κεφάλαιο 4 αναφέρει αναλυτικά την ιστορία αναζήτησης κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου στη χώρα μας). Βεβαίως, το θέμα της εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων που μπορεί να υπάρχουν στο Αιγαίο επανέρχεται πολύ συχνά στον δημόσιο διάλογο. Η έρευνα υποστηρίζει ότι υπό προϋποθέσεις η εκμετάλλευση υδρογονανθράκων "δεν αντιτίθεται μεσοπρόθεσμα στη διακηρυγμένη πολιτική απο-ανθρακοποίησης" και ότι "δύναται να αποτελέσει μια δραστηριότητα που θα συμβάλει στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας". Τονίζει, δε, και τη γεωπολιτική σημασία μιας αναβάθμισης του γεωπολιτικού ρόλου της χώρας στην περιοχή. Ωστόσο, υπογραμμίζει και τις προοπτικές που διαμορφώνονται από την πολιτική αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής, οι οποίες εξασφαλίζουν ότι η ζήτηση για ορυκτά καύσιμα στο μέλλον θα είναι, όπως είπαμε, αναπόφευκτα μικρότερη. Κάτι που ασφαλώς θα επηρεάσει πιθανές μελλοντικές επενδύσεις που θα έχουν ορίζοντα δεκαετιών. Εκτός από το πετρέλαιο, όμως, υπάρχει και το φυσικό αέριο. Το φυσικό αέριο εκλύει λιγότερο CO2 και προσφέρεται για μια γρήγορη μείωση των εκπομπών, όταν αντικαθιστά τη χρήση άλλων ορυκτών καυσίμων. Στη χώρα μας μπήκε σχετικά πρόσφατα στο ενεργειακό μείγμα (μόλις το 1996) και πλέον καλύπτει περίπου το 17,3% της ακαθάριστης εγχώριας κατανάλωσης, ένα ποσοστό που αναμένεται να μείνει σταθερό μέχρι το 2030. Σημαντικά έργα υποδομής (αγωγοί, υπόγεια αποθήκη Καβάλας, ΑΣΦΑ Αλεξανδρούπολης) είναι επίσης υπό κατασκευή. Στη συνέχεια και η κατανάλωση αυτή θα πρέπει να μειωθεί, βεβαίως -το φυσικό αέριο θεωρείται μόνο μεταβατικό καύσιμο. Μολονότι όντως συνεισφέρει λιγότερο στο φαινόμενο του θερμοκηπίου από την καύση προϊόντων πετρελαίου, η διαφορά δεν είναι τόσο μεγάλη όσο νομίζουν πολλοί. Η τιμή αναφοράς του συντελεστή εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα για το φυσικό αέριο είναι 44,6% μικρότερη από το λιγνίτη, 27,5% λιγότερη από το μαζούτ και 24,3% λιγότερη από το ντίζελ. Προς το παρόν η κατανάλωσή του παγκοσμίως αυξάνεται -με την εξαίρεση του 2020, λόγω πανδημίας-, αλλά σύμφωνα με κάποιες εκτιμήσεις αναμένεται να κορυφωθεί μέχρι το 2040 (ή ακόμα και μέχρι το 2030, αν ληφθούν πιο ριζοσπαστικά μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης από όσα είναι ήδη προγραμματισμένα) και στη συνέχεια θα αρχίσει να μειώνεται ραγδαία. Στην Ευρώπη αυτή η υποχώρηση αναμένεται να αρχίσει νωρίτερα, από την τρέχουσα δεκαετία. 4. Η ενεργειακή αποδοτικότητα Ένα από τα σημαντικότερα θέματα που αφορούν τόσο τον ενεργειακό τομέα εν γένει όσο και τις πολιτικές για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης είναι το θέμα της ενεργειακής αποδοτικότητας. Είναι ένα κρίσιμο, σοβαρό πρόβλημα το οποίο συχνά περνά απαρατήρητο από τον δημόσιο διάλογο, στο οποίο όμως υπάρχουν πολύ μεγάλα περιθώρια για παρεμβάσεις και επενδύσεις, που όχι μόνο θα βελτίωναν τις προοπτικές επίτευξης των στόχων για το 2030 και το 2050, αλλά θα προσέφεραν και μια γερή τόνωση στην ελληνική οικονομία. "Η βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας", γράφουν οι ερευνητές, "η οποία υποστηρίζεται και προωθείται από την ενεργειακή πολιτική, απαιτεί σημαντικές επενδύσεις, οι οποίες δημιουργούν θέσεις εργασίας και προστιθέμενη αξία στην οικονομία. Παράλληλα, οδηγεί σε περιορισμό των δαπανών των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών για ενέργεια, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητα και το διαθέσιμο εισόδημά τους, αντίστοιχα. Τα οφέλη είναι σημαντικά και για την ενεργειακή ασφάλεια των δικτύων, τα οποία θα είναι σε θέση να εξυπηρετούν τη ζήτηση πιο εύκολα. Επιπλέον, η βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας είναι σημαντικό εργαλείο για τον περιορισμό της ενεργειακής φτώχειας". Αξίζει να θυμόμαστε ότι τα σπίτια στην Ελλάδα δαπανούν ενέργεια κυρίως για τη θέρμανση (60%) και για τη χρήση οικιακών συσκευών (20%). Το 55% των περίπου 6,4 εκατ. κατοικιών στην Ελλάδα (το 4,1 εκατ. από αυτές κατοικούνται) χτίστηκαν πριν από το 1981, οπότε έχουν χαμηλά επίπεδα θερμικής μόνωσης -ή και καθόλου. Μόλις το 6,4% των κατοικιών στην Ελλάδα ανήκουν στις ανώτερες ενεργειακές κλάσεις "Α" και "Β". Χρειάζονται, λοιπόν, μεγάλης έκτασης επεμβάσεις για την αναβάθμιση αυτού του κτηριακού αποθέματος (θερμομόνωση, αναβάθμιση συστημάτων θέρμανσης/ψύξης, αντικατάσταση κουφωμάτων κλπ.). Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αν τα κτήρια κάθε είδους στην Ελλάδα πληρούσαν τις προδιαγραφές του νέου, εναρμονισμένου με τα ευρωπαϊκά πρότυπα Κανονισμού Ενεργειακής Απόδοσης Κτηρίων, τότε θα κατανάλωναν από 43% μέχρι 71% λιγότερη ενέργεια. Κι αυτό δεν έχει μόνο αντίκτυπο στην κατανάλωση ενέργειας και τις εκλύσεις που αυτή συνεπάγεται, αλλά και στα οικονομικά κάθε νοικοκυριού. Μια μείωση της κατανάλωσης ενέργειας κατά 40% σημαίνει μείωση δαπάνης σχεδόν 500 ευρώ για ένα νοικοκυριό που πληρώνει 1.200-1.300 ευρώ ετησίως για ενέργεια. Το πρόβλημα, βέβαια, είναι ότι τέτοιες παρεμβάσεις κοστίζουν πολύ. Τα τελευταία δέκα χρόνια τα προγράμματα "Εξοικονόμηση Κατ’ Οίκον" που χρηματοδοτούν την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών στη Ελλάδα (κουφώματα, θερμομόνωση και άλλες τέτοιες παρεμβάσεις) οδήγησαν στην ανακαίνιση σχεδόν 100.000 κατοικιών. Το νέο πρόγραμμα "Εξοικονομώ-Αυτονομώ" (που έχει ήδη ενταχθεί στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας) πρόκειται να χρηματοδοτήσει την ενεργειακή αναβάθμιση πάνω από 180.000 κατοικιών. Για να φτάσουμε στο 2050 και τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας, ωστόσο, θα χρειαστούν πολύ περισσότερα. Το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), για το οποίο θα μιλήσουμε και παρακάτω, προβλέπει την ανακαίνιση ή αντικατάσταση του 12%-15% του συνόλου των κατοικιών της χώρας ώστε να μετατραπούν σε κατοικίες σχεδόν μηδενικής ενεργειακής κατανάλωσης μέχρι το 2030. 5. Οι ενεργειακές πολιτικές που υπάρχουν ΗΕυρωπαϊκή Ένωση πρωταγωνιστεί στις παγκόσμιες προσπάθειες για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τη μετάβαση σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών αερίων θερμοκηπίου. Από την προηγούμενη δεκαετία κιόλας έχει θέσει για λογαριασμό των κρατών-μελών συγκεκριμένους στόχους μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, ώστε η ευρωπαϊκή οικονομία να καταστεί κλιματικά ουδέτερη μέχρι το 2050, συνεισφέροντας στον περιορισμό της αύξησης της μέσης θερμοκρασίας στον πλανήτη όχι περισσότερο από 2οC μέχρι το τέλος του αιώνα, σε σύγκριση με τη μέση θερμοκρασία στην προ-βιομηχανική εποχή. Ως εκ τούτου, η ΕΕ έχει αναπτύξει μια εξαιρετικά πλούσια δραστηριότητα ως προς την παραγωγή στρατηγικών, κειμένων πολιτικής, οδηγιών και κανονισμών που ισχύουν για όλα τα κράτη-μέλη. Και αυτά τα κείμενα περιέχουν και πολλούς ρυθμιστικούς κανόνες που αφορούν στην ενέργεια. Οι αρχικοί ποσοτικοί στόχοι πολιτικής της ΕΕ για την Ενέργεια και το Κλίμα (γνωστοί και ως στόχοι "20-20-20"), οι οποίοι νομοθετήθηκαν το 2009, είχαν χρονικό ορίζοντα μέχρι το 2020 και περιελάμβαναν: τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μέχρι το 2020 κατά τουλάχιστον 20% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990, την αύξηση του μεριδίου των ΑΠΕ μέχρι το 2020 τουλάχιστον στο 20% της τελικής κατανάλωσης ενέργειας και τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας μέχρι το 2020 κατά τουλάχιστον 20%. Η ΕΕ συνολικά τα πήγε καλά ως προς αυτούς τους στόχους. Το ίδιο και η δική μας χώρα. Στο διάστημα που μεσολάβησε όπως είδαμε και παραπάνω έγινε μεγάλη πρόοδος στην ένταξη των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της Ελλάδας. Μεγάλο ρόλο στην επίτευξη των στόχων, ωστόσο, έπαιξε και το ότι στη δεκαετία που μεσολάβησε η χώρα υπέστη μια γιγάντια οικονομική κρίση, με μια συνακόλουθη συρρίκνωση της οικονομικής της δραστηριότητας. Πλέον η φαρέτρα των ρυθμιστικών κανόνων της ΕΕ έχει οδηγήσει στη δημιουργία μιας πληθώρας στρατηγικών σχεδίων και στη χώρα μας, από το "ΕΣΔΕΑ" για την ενεργειακή απόδοση και το "ΕΣΕΚ" που αναφέρθηκε και παραπάνω, μέχρι το "ΣΔΑΜ" για τις λιγνιτικές περιοχές. Το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), το οποίο δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2019, ενσωματώνει τις βασικές κατευθύνσεις της πολιτικής της ΕΕ και αποτελεί το βασικό εργαλείο ενεργειακής πολιτικής της χώρας για την επίτευξη ποιοτικών και ποσοτικών στόχων την περίοδο 2021-2030. Το ΕΣΕΚ περιλαμβάνει συγκεκριμένα μέτρα πολιτικής, τα οποία λαμβάνουν υπόψη το δυναμικό, τις τεχνικές ιδιαιτερότητες και τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ελληνικού ενεργειακού συστήματος στους τομείς της παραγωγής, διάθεσης και κατανάλωσης ενέργειας. Οι στόχοι που προβλέπει περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων: Μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου μέχρι το 2030 κατά τουλάχιστον 42% σε σύγκριση με το επίπεδο των εκπομπών το 1990 (και 56% έναντι του 2005). Αυτός ο στόχος, σύμφωνα με πρόσφατες ανακοινώσεις αναμένεται να αναθεωρηθεί, βεβαίως, από 42% σε τουλάχιστον 55%. Πράγμα που σημαίνει ότι μέχρι το 2030 η χώρα μας θα πρέπει να εκλύει περίπου 50 μεγατόνους ισοδύναμου CO2 Αύξηση του μεριδίου των ΑΠΕ τουλάχιστον σε 35% της τελικής κατανάλωσης ενέργειας μέχρι το 2030 και μερίδιο των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή 61%-64% έως το 2030. Βελτίωση της Ενεργειακής Αποδοτικότητας (ΕΑ) κατά τουλάχιστον 38% μέχρι το 2030 σε σύγκριση με προβλέψεις που έγιναν το 2007. Μηδενικό μερίδιο του λιγνίτη στην ηλεκτροπαραγωγή έως το 2028. Αλλά και αυτοί οι φιλόδοξοι στόχοι αργά ή γρήγορα θα επανεκτιμηθούν προς το ακόμα πιο φιλόδοξο. Το ΕΣΕΚ περιλαμβάνει μια σειρά από πολιτικές για την αγορά ενέργειας, τις ΑΠΕ, την ενεργειακή ασφάλεια, τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης αλλά και για την ενεργειακή μετάβαση σε διάφορους τομείς της ελληνικής οικονομίας (στο κεφάλαιο 10.4 της μελέτης μπορείτε να βρείτε μια αναλυτική παρουσίαση των πολιτικών). Μέρος των προτάσεων αυτών, δε, είναι επενδύσεις ύψους 43,8 δισ. ευρώ μέσα στην τρέχουσα δεκαετία οι οποίες, αν υλοποιηθούν, δεν θα βοηθήσουν μόνο στην επίτευξη των φιλόδοξων στόχων για τις εκλύσεις CO2, αλλά θα κινητοποιήσουν και την ελληνική οικονομία, καλύπτοντας μεγάλο μέρος του επενδυτικού κενού της προηγούμενης δεκαετίας. Αξίζει να αναφερθεί ότι πολλές από αυτές τις επενδύσεις έχουν ήδη ενταχθεί στην πρόταση της χώρας για την αξιοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης της ΕΕ (προγράμματα και δράσεις για τις ανακαινίσεις κτηρίων, έργα ηλεκτρικών διασυνδέσεων και ΑΠΕ, έργα για την επέκταση της ηλεκτροκίνησης, απολιγνιτοποίηση και δίκαιη μετάβαση κ.ά.). To 37% των πόρων αυτών, που για την Ελλάδα θα ανέρχονται συνολικά σε περίπου 32,1 δισ. ευρώ (σε δάνεια και επιχορηγήσεις) προορίζονται αποκλειστικά για δράσεις 'πράσινης" ανάπτυξης. Στο κεφάλαιο 10.7 οι ερευνητές υπολογίζουν τη μακροοικονομική επίπτωση μιας τέτοιας επενδυτικής καταιγίδας σε υποδομές και μέτρα για την "πράσινη" ενέργεια όπως περιγράφονται. Την εκτιμούν σε αύξηση του ΑΕΠ κατά 2,6 δισ. ευρώ σε βάθος δεκαετίας, 1,2 δισ. ευρώ επιπλέον δημόσια έσοδα, και 35.000 νέες θέσεις απασχόλησης στο ίδιο διάστημα. Αλλά, βεβαίως, η προσπάθεια δεν τελειώνει στο 2030. Τα κράτη-μέλη της ΕΕ είναι υποχρεωμένα να προετοιμάσουν και πιο μακροπρόθεσμα σχέδια για το 2050 και τον στόχο της ενεργειακής ουδετερότητας -δηλαδή για την περίπτωση της Ελλάδας το "96,1 μεγατόνοι" του 2018, που το 2030 πρέπει να έχει πάει στο "50 μεγατόνοι", θα πρέπει μέχρι το 2050 να πάει στο μηδέν. Η Μακροχρόνια Στρατηγική για το 2050 περιλαμβάνει μια σειρά από πολιτικές και στόχους που επεκτείνουν τα μέτρα που προβλέπονται στο ΕΣΕΚ και στην επόμενη εικοσαετία αλλά, καθότι αυτά δεν είναι σε καμία περίπτωση επαρκή για μια τόσο μεγάλης κλίμακας ενεργειακή μετάβαση, πλαισιώνονται και από άλλες, πιο "εξωτικές" πολιτικές που βασίζονται εν μέρει και σε νέες τεχνολογίες οι οποίες ακόμη είναι ανώριμες ή ασύμφορες, όπως η δέσμευση και αποθήκευση εκλυόμενου άνθρακα, μέθοδοι χημικής αποθήκευσης ενέργειας, ή η εκτεταμένη χρήση υδρογόνου σε εφαρμογές στη βιομηχανία, τις μεταφορές και αλλού. 6. Οι προτάσεις της έρευνας Μετά από όλα αυτά, η έρευνα καταλήγει σε μια σειρά από προτάσεις πολιτικής που συμπληρώνουν όσα προβλέπονται από τα προαναφερθέντα σχέδια και θέτουν και μια βασική προτεραιοποίηση για όσα πρέπει να γίνουν. Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι τέσσερις άξονες στους οποίους θα πρέπει να δοθεί έμφαση στο επόμενο διάστημα και μαζί να γίνουν και σημαντικές επενδύσεις είναι: Βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας. Ανάπτυξη της παραγωγής ενέργειας με ΑΠΕ. Αναβάθμιση και ενίσχυση υποδομών στα δίκτυα ενέργειας για διευκόλυνση των ΑΠΕ και σταδιακή σύζευξη τομέων τελικής κατανάλωσης ενέργειας. Δίκαιη μετάβαση των περιοχών που εξαρτώνται από το λιγνίτη. Εδώ θα αναφέρουμε επιγραμματικά μερικές από τις προτάσεις πολιτικής ανά τομέα: Για την εξοικονόμηση ενέργειας: Παροχή αποτελεσματικών κινήτρων (εκπτώσεις φόρων, επιδοτήσεις κλπ.), ώστε να αντιμετωπιστούν τα εμπόδια για επενδύσεις σε ενεργειακή αναβάθμιση κτηρίων (διάρθρωση κτηριακού αποθέματος, ελλιπής πληροφόρηση, αποτυχίες της αγοράς, έλλειψη τεχνικής εμπειρίας, ρυθμιστικά εμπόδια κ.ά.), Βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των δημοσίων κτηρίων. Προώθηση της χρήσης συστημάτων ΑΠΕ για κάλυψη θερμικών και ψυκτικών αναγκών. Προώθηση συμβάσεων ενεργειακής απόδοσης από εταιρείες ενεργειακών υπηρεσιών. Βελτιώσεις στον Κανονισμό Ενεργειακής Απόδοσης Κτηρίων (ΚΕΝΑΚ, κτήρια σχεδόν μηδενικής κατανάλωσης ενέργειας) με καθορισμό σύγχρονων προδιαγραφών και αποτελεσματικό έλεγχο συμμόρφωσης. Για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας: Εξασφάλιση ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρισμού με επαρκή ρευστότητα, αποτελεσματική εποπτεία και χρηματοοικονομική ακεραιότητα και αξιοπιστία, που θα συμβάλει στη μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας. Διατήρηση υφιστάμενων και εφαρμογή νέων μέτρων μείωσης του ενεργειακού κόστους βιομηχανικών επιχειρήσεων. Διασφάλιση βιωσιμότητας και ρευστότητας του μηχανισμού χορήγησης λειτουργικής ενίσχυσης στις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής από ΑΠΕ. Σχεδιασμός του συστήματος στήριξης των ΑΠΕ μετά τη μετάβαση στο target-model. Προστασία των καταναλωτών και αντιμετώπιση της ενεργειακής ένδειας. Διασφάλιση ικανοποιητικού ρυθμού είσπραξης των λογαριασμών ηλεκτρισμού. Λειτουργία αγοράς ή μηχανισμού αποζημίωσης διαθεσιμότητας ισχύος, με συμμετοχή και της ζήτησης. Σαφές κανονιστικό πλαίσιο για την αντικατάσταση παλαιωμένου εξοπλισμού μονάδων ΑΠΕ (repowering). Ανάπτυξη θεσμικού πλαισίου για θαλάσσια αιολικά πάρκα. Για το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας: Ψηφιοποίηση και αναβάθμιση. Οριστικοποίηση μοντέλου διενέργειας επένδυσης σε "έξυπνους" μετρητές και "ευφυή" δίκτυα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και πηγών χρηματοδότησης. Εισαγωγή μηχανισμών οικονομικών κινήτρων στις ρυθμιζόμενες χρεώσεις των δικτύων. Στενή συνεργασία μεταξύ των διαχειριστών των δικτύων μεταφοράς και διανομής και διαλειτουργικότητα μεταξύ των συστημάτων. Καθορισμός ενιαίου πλαισίου ασφάλειας του κυβερνοχώρου στην ΕΕ συμπεριλαμβανομένων προληπτικών, διορθωτικών και αμυντικών σχεδίων για το ενεργειακό σύστημα. Για τις ενεργειακές υποδομές: Αναβάθμιση και ενίσχυση συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και διασυνδέσεων δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου με γειτονικές χώρες. Υποστήριξη των ΑΠΕ που σχετίζονται με τις νέες τεχνολογίες (π.χ. υδρογόνο, βιοοικονομία κ.λπ.) και των "πράσινων" μεταφορών. Ανάπτυξη εθνικού σχεδίου για σταθμούς φόρτισης δημόσιας χρήσης με δεσμεύσεις σχετικά με την ταχύτητα αύξησης φορτίου και την επενδυτική προσέγγιση. Προετοιμασία του δικτύου και άλλων εγκαταστάσεων για λύσεις γρήγορης φόρτισης. Ανάπτυξη σταθμών γρήγορης φόρτισης σε αυτοκινητόδρομους. Κανονισμούς για την κατασκευή σταθμών φόρτισης σε κατοικίες και εμπορικά κτήρια. Διευκόλυνση της δημόσιας και ιδιωτικής χρηματοδότησης στην ανάπτυξη δικτύου σταθμών φόρτισης με σταθερό και ελκυστικό για επενδύσεις επιχειρηματικό πλαίσιο για τη λειτουργία σε περιοχές με διαφορετικά χαρακτηριστικά, όπως αστικές και αγροτικές περιοχές. Και ακόμα: Αναπτυξιακός σχεδιασμός με στρατηγικές δράσεις και χρηματοδοτικά προγράμματα για τη δίκαιη μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών. Διαμόρφωση στρατηγικού μακροπρόθεσμου πλαισίου για την Έρευνα και Ανάπτυξη στον τομέα Ενέργειας με εστίαση: α) στο επιχειρηματικό και αναπτυξιακό δυναμικό της έρευνας στον ενεργειακό τομέα και β) σε συνεργασίες πανεπιστημίων, επιχειρήσεων και κράτους στον τομέα της καινοτομίας. Ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας, έξυπνων δικτύων, τεχνολογιών αποθήκευσης ενέργειας κ.ά. Ενεργή συμμετοχή των κεντρικών και τοπικών αρχών της χώρας για τη διευκόλυνση των σχεδιαζόμενων ή σε εξέλιξη έργων (διασύνδεση νησιών, ενίσχυση του συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, επενδύσεις σε ΑΠΕ κ.ά.). View full είδηση

Σε φάση σημαντικών αλλαγών βρίσκεται το ενεργειακό σύστημα στη χώρα μας την τελευταία δεκαετία. Η διείσδυση του φυσικού αερίου, η προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της εξοικονόμησης ενέργειας καθώς και η απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, αποτελούν τα νέα δεδομένα του. Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Περιβάλλοντος, το 2017 στην τελική κατανάλωση ενέργειας τα πετρελαιοειδή προϊόντα είχαν μερίδιο 56%, η ηλεκτρική ενέργεια 28%, οι Ανανεώσιμες Πηγές 8% και τέλος το φυσικό αέριο 7%. Σε ό,τι αφορά την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία για το 2019, καλύφθηκε κατά 35 % από φυσικό αέριο (από 30 % το 2018), 19 % από λιγνίτη (έναντι 30% την προηγούμενη χρονιά) και 23 % από ανανεώσιμες πηγές (έναντι 28 % το 2018). «Στο διάστημα το οποίο βρισκόμαστε σήμερα, υπάρχει το λεγόμενο καύσιμο μετάβασης από την παλιά εποχή στην καινούργια και αυτό δεν είναι άλλο από το φυσικό αέριο. Το φυσικό αέριο το οποίο υπάρχει στη χώρα μας θα επεκταθεί σε άλλες 39 πόλεις αποτελώντας τον καταλύτη μετάβασης στη νέα κατάσταση» ανέφερε ο Δημήτρης Κουσκουρίδης – πρόεδρος της μόνιμης επιτροπής ενέργειας ΤΕΕ-ΚΜ Σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg NEF για το μέλλον του κλάδου της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα, την οποία γνωστοποίησε πρόσφατα η ΔΕΗ το ελληνικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας θα αλλάξει με ταχείς ρυθμούς την τρέχουσα δεκαετία, αυξάνοντας το μέγεθός του κατά 55%, από 20GW εγκατεστημένη ισχύ, σε 31GW το 2030. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η Ελλάδα θα αποκτήσει 18GW νέας παραγωγικής ισχύος, 67% της οποίας θα είναι αιολική και ηλιακή. Ήδη έως το 2025, η εγκατεστημένη ισχύς αιολικής και φωτοβολταϊκής ενέργειας θα είναι τέσσερις φορές μεγαλύτερη σε σχέση με σήμερα. Την τελευταία δεκαετία μάλιστα παρατηρείται μια σταδιακή αποκλιμάκωση της συμμετοχής του λιγνίτη στο ενεργειακό μείγμα και σύμφωνα με το εθνικό σχέδιο της χώρας για την ενέργεια και το κλίμα, μέχρι το 2028, όλες οι μονάδες που παράγουν ενέργεια από λιγνίτη θα κλείσουν. Μάλιστα το 2020 υπήρξε μια εβδομάδα 6-10 Μαϊού, κατά την οποία η χώρα πρακτικά, δεν είχε στο σύστημα ενέργεια από λιγνίτη. Η χώρα μας πάντως βρίσκεται πολύ μακριά από το να είναι ενεργειακά αυτάρκης. Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το 2018 η ενεργειακή εξάρτηση της χώρας μας αγγίζει το 70%. Την ίδια ώρα, ο κτιριακός τομέας απορροφά το 40% της τελικής κατανάλωσης ενέργειας σε Ελλάδα και Ευρώπη. Έως το 2030, στόχος είναι το 15% των κτιρίων να έχει αναβαθμιστεί και θωρακιστεί ενεργειακά. «Η πληθώρα των κτιρίων έχουν κατασκευαστεί πριν το 1990, μιλάμε για εκατομμύρια σπίτια τα οποία πρέπει να θωρακιστούν. Το φαινόμενο της ενεργειακής φτώχειας αυτό δείχνει, πολλά σπίτια χρειάζονται άμεσα ενίσχυση σε μονώσεις, κουφώματα, καλύτερα συστήματα θέρμανσης, και με καύσιμα πιο φιλικά στο περιβάλλον» σημειώνει ο κ. Κουσκουρίδης. Από την πλευρά του ο πρόεδρος του ΤΕΕ ΤΚΜ Γιώργος Τσακούμης υποστήριξε ότι ο στόχος απεξάρτησης από το λιγνίτη και χρήση καθαρής ενέργειας έως το 2050 είναι εφικτός. Για να συμβεί αυτό όμως θα πρέπει να αναπτύξουμε μεθόδους για να αποθηκεύουμε την περίσσεια της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Το Ινστιτούτο Διεργασιών και Ενεργειακών Πόρων του ΕΚΕΤΑ επικεντρώνεται στην έρευνα για την καθαρή ενέργεια. Ενας από τους τομείς που μελετά είναι τη τεχνολογία του υδρογόνου, που είναι δύσκολη και ακριβή αλλά μας δίνει τη δυνατότητα να αξιοποιήσουμε με καλύτερο τρόπο τις ΑΠΕ, επισήμανε ο διευθυντής του, Δρ. Σπύρος Βουτετάκης. Απαιτούνται αρκετές επενδύσεις, είναι μια χρονοβόρα διαδικασία αλλά με την αποθήκευση θα περάσουμε σε ένα πιο καθαρό ενεργειακό μοντέλο. Πηγή: ΕΡΤ3 Ρεπορτάζ: ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΟΥΖΑΚΙΤΗ View full είδηση

Τα δορυφορικά δεδομένα που επεξεργαζόμαστε καθημερινά στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών/meteo.gr δίνουν μια συνοπτική εικόνα της χιονοκάλυψης στη χώρα μας, αρκεί το έδαφος να μην καλύπτεται από πυκνά νέφη. Την τελευταία ημέρα του 2020 η δορυφορική εκτίμηση της συνολικής έκτασης χιονοκάλυψης στην Ελλάδα έδειξε ότι μόλις το 1.3% της χώρας μας καλύπτεται από χιόνι ενώ ο μέσος όρος της περιόδου 2004-2020 είναι 9% (Γράφημα). Και τον χειμώνα 2019-2020 η χιονοκάλυψη είχε κυμανθεί σε πολύ χαμηλά για την εποχή επίπεδα, όμως δύο σοβαρές κακοκαιρίας στα τέλη του Δεκεμβρίου 2019 (Ζηνοβία) και αρχές Ιανουαρίου 2020 (Ηφαιστίωνας) είχαν αυξήσει πρόσκαιρα τη χιονοκάλυψη, κάτι που φέτος δεν αναμένεται να συμβεί σύντομα. Την πρώτη εβδομάδα του Ιανουαρίου 2021 προβλέπονται χιονοπτώσεις σε μεγάλα υψόμετρα που δεν αναμένουμε να αυξήσουν σημαντικά τη χιονοκάλυψη. Γράφημα. Η ημερήσια πορεία της χιονοκάλυψης επί τοις 100 της έκτασης της Ελλάδας τον φετινό χειμώνα (κόκκινη καμπύλη) και ο μέσος όρος 16 ετών (μαύρη καμπύλη) όπως εκτιμήθηκαν από δορυφορικές μετρήσεις την περίοδο 2004 - 2020. Η χιονοκάλυψη είναι ένας σημαντικός παράγοντας του καιρού και του κλίματος μιας περιοχής καθώς για παράδειγμα βοηθά στην εκτίμηση εκδήλωσης ξαφνικών πλημμυρών και παρέχει την απαραίτητη ποσότητα νερού στον υπόγειο υδροφόρο ορίζοντα. Πηγή: meteo.gr - https://www.meteo.gr/articles_all.cfm View full είδηση

Το iMEdD Lab παρουσιάζει, για πρώτη φορά, διαδραστικό χάρτη με την πορεία του εμβολιασμού ανά περιφερειακή ενότητα, με επίσημα στοιχεία που αντλεί, σε πραγματικό χρόνο, από την πύλη διάθεσης δεδομένων του ελληνικού κράτους. Το πρωί της 27ης Δεκεμβρίου 2020 ξεκίνησε ο εμβολιασμός για την COVID-19 στην Ελλάδα, με τη νοσηλεύτρια ΜΕΘ Ευσταθία Καμπισιούλη να είναι η πρώτη πολίτης της χώρας που έκανε το εμβόλιο. Έκτοτε, περισσότεροι από 71.000 άνθρωποι έχουν εμβολιαστεί (έως τις 15 Ιανουαρίου 2021) στην επικράτεια, που αντιστοιχεί περίπου στο 0,65% του γενικού πληθυσμού. Σε αντίθεση με την πολιτική που έχει ακολουθήσει ο ΕΟΔΥ, ο οποίος δημοσιεύει τα επιδημιολογικά στοιχεία σε μη επεξεργάσιμη μορφή (αρχεία .pdf, ελεύθερο κείμενο, email), τα δεδομένα για την πορεία των εμβολιασμών δημοσιεύονται σε εξειδικευμένο κόμβο διάθεσης δεδομένων και σε αναγνωρίσιμη, από τους υπολογιστές, μορφή. Τα στοιχεία που παρέχονται, ανά ημέρα και ανά περιφερειακή ενότητα της χώρας, αφορούν τον αριθμό των εμβολιασμών (ημερησίως & αθροιστικά), τον αριθμό των ανθρώπων που έχουν εμβολιαστεί (αθροιστικά), καθώς και τη διαφορά των εμβολιασμών από μέρα σε μέρα. Τα δεδομένα, που δημοσιεύονται στο data.gov.gr, λαμβάνονται αυτόματα μέσω κλήσης API και οπτικοποιούνται, σε πραγματικό χρόνο, στην εξειδικευμένη εφαρμογή για την COVID-19 που έχει αναπτύξει το iMEdD Lab από τον Μάρτιο του 2020. Ο σχετικός χάρτης οπτικοποιείται βάσει του αριθμού των εμβολιασμένων πολιτών ανά 100.000 κατοίκους. Αυτός ο δείκτης μας επιτρέπει να συγκρίνουμε περιοχές της χώρας με ανόμοιο πληθυσμό. Για παράδειγμα, 1.000 εμβολιασμένοι πολίτες ανά 100 χιλ. πληθυσμού στον Κεντρικό Τομέα Αθηνών θα σήμαινε ότι, με βάση τον αριθμό των ατόμων που έχουν εμβολιαστεί και τον πληθυσμό της περιοχής, εάν η Αθήνα είχε 100.000 κατοίκους, οι 1.000 θα ήταν εμβολιασμένοι. Έως σήμερα, στις 27 χώρες της ΕΕ είναι διαθέσιμο το εμβόλιο των Pfizer και BioNTech, ενώ έχει εγκριθεί και το εμβόλιο της Moderna και έπεται η αίτηση έγκρισης του εμβολίου από την AstraZeneca στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων. Στις 20 Ιανουαρίου ολοκληρώνεται η πρώτη φάση του σχεδίου “Ελευθερία” με τον εμβολιασμό των υγειονομικών δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, που ξεκίνησε στις 4 Ιανουαρίου. Το Εθνικό Επιχειρησιακό Σχέδιο Εμβολιασμού κατά της COVID-19, «Ελευθερία», προβλέπει τον εμβολιασμό του πληθυσμού σε τρεις φάσεις. Η δεύτερη φάση, που ξεκινά από 20 Ιανουαρίου 2021, προβλέπει τον εμβολιασμό πολιτών από 85 ετών και άνω. Υπολογίζεται ότι στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα ανήκουν περισσότερα από 100.000 άτομα. Τον Ιούνιο αναμένεται να ξεκινήσει ο εμβολιασμός ατόμων άνω των 18 ετών χωρίς υποκείμενο νόσημα. Αν και η δημοσίευση των δεδομένων στο data.gov.gr δεν συνοδεύεται από το απαραίτητο έγγραφο τεκμηρίωσης («documentation»), στο οποίο να εξηγείται η μέθοδος συλλογής και επεξεργασίας των στοιχείων, εκτιμάμε ότι όσο προχωρά η πορεία του εμβολιασμού και οι πολίτες λαμβάνουν τη δεύτερη δόση του εμβολίου, ο αριθμός των εμβολιασμών (χορηγούμενων δόσεων) θα πρέπει να είναι πάντα μεγαλύτερος του αριθμού των ανθρώπων που έχουν εμβολιαστεί, ώστε να μπορούμε να εκτιμήσουμε το ποσοστό της ανοσίας ανά περιφερειακή ενότητα. Προϋπόθεση για να οικοδομηθεί το λεγόμενο «τείχος ανοσίας», το οποίο θα επιτρέψει να οδηγηθούμε στην αναστολή όλων των μέτρων κατά της πανδημίας, είναι να εμβολιαστεί το 60%-70% του πληθυσμού. View full είδηση

Όταν θα κληθεί ο ιστορικός του μέλλοντος να γράψει για την Ελλάδα της μεταπολίτευσης και μέχρι την πανδημία του κορωνοϊού, θα μπορέσει να κάνει, μεταξύ άλλων, δύο σημαντικές διαπιστώσεις. Ο ένας είναι πως η εσωστρεφής χώρα του 1974, είχε μεταβληθεί σε μία σύγχρονη δημοκρατία παρά τα προβλήματα που συνάντησε στην πορεία της. Ο δεύτερος είναι η πραγματική μεταμόρφωση της, από μία χώρα φτωχή σε υποδομές, σε μία χώρα με πολλές και σημαντικές υποδομές, η οποία μπορεί να υστερεί σε σχέση με τις μεγάλες δυτικές οικονομίες, έκανε όμως άλματα για να πλησιάσει. Όσο και αν σαν χώρα διαμαρτυρόμαστε -δικαιώς πολλές φορές- και γκρινιάζουμε για την αργοπορία ανάπτυξης υποδομών, αν κοιτάξουμε τη χώρα προοπτικά και πάντα με μία ιστορική ματιά, θα δούμε ότι έχει συντελεστεί ένα μικρό θαύμα. Από την ψωροκώσταινα στην Ελλάδα της ΕΕ Οι επόμενες ερωτήσεις που θα καλούταν τότε ο ίδιος ιστορικός να απαντήσει είναι, πως έγινε αυτό, με τι πολιτικές και με ποια αποτελέσματα, κοινωνικά και οικονομικά. Σε αυτό, ο υπογράφων σήμερα αυτό το άρθρο θα πρέπει να υποθέσει αλλά και να βγει από το σημερινό πλαίσιο καταστάσεων. Υπάρχουν όμως κάποιες αντικειμενικές αλήθειες. Η είσοδος της Ελλάδας το 1980 στην τότε ΕΟΚ και σήμερα Ευρωπαϊκή Ένωση, μπορεί τότε να αποτέλεσε σημείο πολιτικής διαμάχης, όμως σήμερα μπορεί κανείς να διαπιστώσει ότι εκείνη η ένταξη, έβαλε μία χώρα που πάντα πατούσε μία στη δύση και μία στην ανατολή, μία ρότα προς τη δύση και την έκανε μέλος μίας από τις πιο ισχυρές ενώσεις στον κόσμο. Πέρα από τα όποια αρνητικά θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί, η Ελλάδα σχεδόν άμεσα άρχισε να επωφελείται από την εισροή επιδοτήσεων και προγραμμάτων για την βελτίωση της οικονομικής της κατάστασης και φυσικά για την βελτίωση των υποδομών της. Το παρελθόν Θα πρέπει να θυμίσουμε σε εκείνους που είναι κάτω των 40 ή και των 30 ετών και που μπορεί να μην έχουν εικόνα του πως ήταν η χώρα μας τη δεκαετία του 1980, πως βρισκόμασταν σε μία κατάσταση η οποία περιελάμβανε στον τομέα των υποδομών: -απαρχαιωμένο οδικό δίκτυο με μηδενικά σχεδόν δίκτυα αυτοκινητόδρομων -απαρχαιωμένη και μόλις μία, γραμμή Μετρό στην Αθήνα που μετρούσε ήδη πάνω από 3 εκατομμύρια κατοίκους -απαρχαιωμένο σιδηροδρομικό δίκτυο -απαρχαιωμένο δίκτυο λιμένων και αεροδρομίων. Η Αθήνα δε είχε “κερδίσει” τη φήμη της πιο επιβαρυμένης με ατμοσφαιρική ρύπανση, πρωτεύουσας της Ευρώπης με το τουριστικό ρεύμα να φθίνει συνεχώς. Πριν από λίγες μόνο ημέρες, η Ελλάδα γιόρτασε τα 40 χρόνια από εκείνη την ένταξη στην ΕΕ, εν μέσω μίας παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης. Είναι μια χώρα που δεν θυμίζει σχεδόν σε τίποτα εκείνη την “ψωροκώσταινα” του 1980 που ως τεχνικό επίτευγμα είχε να παρουσιάσει από την εποχή της διώρυγας της Κορίνθου και του Φράγματος του Μαραθώνα. Ο 20ος αιώνας για την Ελλάδα δυστυχώς δεν έχει να αφήσει βαριά κληρονομιά σε επίπεδο υποδομών. Το παρόν Η συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην βελτίωση των υποδομών της Ελλάδας είναι φανερή παντού. Στους δρόμους που οδηγούμε, στα δίκτυα που ταξιδεύουμε, στις υπηρεσίες που επιλέγουμε. Ας μιλήσουμε όμως με αριθμούς: Μέσα από τις 5 προγραμματικές περιόδους που η Ελλάδα έχει συμμετάσχει ως χώρα-μέλος της ΕΕ, έχει καταφέρει να δημιουργήσει στον από κοινού σχεδιασμό των υποδομών τα παρακάτω: -Ένα δίκτυο κλειστών σύγχρονων αυτοκινητόδρομων 2.200 χιλιομέτρων με τη συνδρομή και ιδιωτικών κεφαλαίων, που συνδέουν στην ηπειρωτική χώρα όλες τις μεγάλες πόλεις και τα κυριότερα λιμάνια και αεροδρόμια αλλά και πύλες εισόδου/εξόδου στα σύνορα. -Δύο νέες γραμμές Μετρό που σε διάστημα 21 ετών έφτασαν να διαθέτουν σχεδόν 40 χιλιόμετρα υπόγειας γραμμής και 44 σταθμούς (4 εξ αυτών είναι επίγειοι και κοινοί με τον Προαστιακό). Ριζική ανανέωση της Γραμμής 1 του Μετρό, με τους σταθμούς να μεταμορφώνονται. -Αναβαθμισμένο σιδηροδρομικό δίκτυο περίπου 700 χιλιομέτρων, 630 εκ των οποίων είναι ηλεκτροκινούμενα. Σε αυτό εντάσσονται και οι Προαστιακοί Σιδηρόδρομοι Αθήνας και Θεσσαλονίκης. -Ένα νέο διεθνές Αεροδρόμιο στην Αθήνα με τη συνδρομή ιδιωτικών κεφαλαίων και με τον ίδιο τρόπο 14 αναβαθμισμένα αεροδρομία μεταξύ των οποίων και της Θεσσαλονίκης. -Πολλές αναβαθμίσεις στα λιμάνια Πειραιά και Θεσσαλονίκης, αλλά και σε άλλα λιμάνια, μεταξύ των οποίων και της Ηγουμενίτσας το οποίο έχει αναδειχθεί σε πύλη εισόδου/εξόδου προς την Ευρώπη. -Ένα δίκτυο Τραμ 30 περίπου χιλιομέτρων για την Αθήνα, που καλύπτει τη σύνδεση του κέντρου της Αθήνας με τα νότια προάστια και τον Πειραιά (η επέκταση αναμένεται να λειτουργήσει τις επόμενες εβδομάδες). -Το εμβληματικό έργο της Γέφυρας Ρίου-Αντιρρίου. -Δυο υπό κατασκευή γραμμές Μετρό για τη Θεσσαλονίκη 14,5 χιλιομέτρων με 18 σταθμούς στις οποίες αν δεν είχαν γίνει λάθος επιλογές κατά τα πρώτα χρόνια κατασκευής τώρα θα λειτουργούσε. Οι γραμμές προγραμματίζεται να λειτουργήσουν σταδιακά από το 2023. Φυσικά πολλά άλλα έργα συνδεόμενα με έργα ύδρευσης, αποχέτευσης, φράγματα, αστικές αναπλάσεις, προμήθεια τροχαίου υλικού κ.α. Το μέλλον Σήμερα επίσης με τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι προγραμματισμένα ή υπό κατασκευή έργα 4 δισ. ευρώ που αφορούν μεταξύ άλλων, την κατασκευή μίας νέας 4ης γραμμής Μετρό στην Αθήνα, την επέκταση της Ολυμπίας Οδού μέχρι τον Πύργο, σιδηροδρομικά έργα που θα φέρουν το τρένο στην Πάτρα, την ολοκλήρωση του άξονα Άκτιο-Αμβρακία κ.α. Όλα αυτά δεν συμπεριλαμβάνουν τον σχεδιασμό για την επόμενη επταετία 2021-2027 στην οποία θα χρηματοδοτηθούν νέα μεγάλα έργα, όπως η επέκταση της γραμμής 2 από την Ανθούπολη στον Άγιο Νικόλαο στον Ίλιον και η σιδηροδρομική Εγνατία. Η πραγματική βελτίωση των υποδομών της χώρας επετεύχθη χάρη στους στόχους που ετέθησαν από τις εκάστοτε κυβερνήσεις αλλά και από την κάλυψη σε μεγάλο βαθμό των επενδύσεων σε υποδομές, από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σήμερα η Ελλάδα με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και περισσότερα σχέδια για το μέλλον, μπορεί στα σταθεί ξανά όντας μέσα στον πυρήνα του ευρωπαϊκού ονείρου, ακόμα και μέσα από αστοχίες, κρίσεις ή λάθη. Ελπίζουμε στα 50 χρόνια της χώρας στην Ένωση, να υπάρχουν ακόμα μεγαλύτερα επιτεύγματα, ακόμα μεγαλύτεροι στόχοι και η Ελλάδα να είναι ακόμα πιο έτοιμη και δυνατή στην κούρσα της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας. View full είδηση

Τα μερίδια αγοράς χερσαίων, θαλάσσιων και εναέριων μέσων στον τομέα του τουρισμού αποτυπώνει η μελέτη, με τίτλο: «Χαρακτηριστικά ταξιδιών εσωτερικού ημεδαπών τουριστών 2019» που έδωσε στη δημοσιότητα το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων» του ΙΝΣΕΤΕ. Επιμέλεια: Βάσω Βεγιάζη Όπως προκύπτει από αυτή, τα χερσαία μέσα μεταφοράς συνεχίζουν να προτιμούν οι Έλληνες για τις τουριστικές μετακινήσεις τους, με 74%. Ακολουθούν με μεγάλη διαφορά τα θαλάσσια μέσα με 21% και τα εναέρια με 6%. Το εντυπωσιακό είναι ότι τα συγκεκριμένα ποσοστά παραμένουν σχεδόν ίδια την τελευταία 5ετία (εξαιρείται το 2020). Η κυριαρχία των οδικών μέσων σχετίζεται με τη γεωγραφία της Ελλάδας, αλλά και με το γεγονός ότι πλοία και αεροπλάνα εξυπηρετούν λιγότερους επιβάτες, σε συνδυασμό με τις πιο «τσιμπημένες» τιμές τη θερινή περίοδο. Τα βασικά ευρήματα της μελέτης έχουν ως εξής: -Tην περίοδο 2015-2019, τα ταξίδια εσωτερικού παρουσίασαν αύξηση κατά 100 χιλ./+2,1%, οι διανυκτερεύσεις κατά 5 εκατ./+26,5% και οι δαπάνες κατά 335 εκατ. ευρώ /+26,5%. Αύξηση παρουσίασαν και οι βασικοί δείκτες. Ειδικότερα, η δαπάνη ανά ταξίδι αυξήθηκε κατά 62 ευρώ /+23,9%, η δαπάνη ανά διανυκτέρευση κατά 4 ευρώ /+14,7% και μέση διάρκεια παραμονής κατά 0,8/+8%. -Το 2019 πραγματοποιήθηκαν 4,9 εκατ. προσωπικά ταξίδια εσωτερικού, σημειώνοντας μείωση κατά 11%/-582 χιλ. σε σχέση με το 2018, 53,6 εκατ. διανυκτερεύσεις παρουσιάζοντας μείωση κατά 6 εκατ./-10% και δαπανήθηκαν σε ταξίδια που πραγματοποιήθηκαν στο εσωτερικό 1,6 δισ. ευρώ, καταγράφοντας μείωση κατά 6,8%. -Τα περισσότερα ταξίδια εσωτερικού το 2019, πραγματοποιήθηκαν με χερσαία μέσα μεταφοράς (3,6 εκατ. ταξίδια). Ακολούθησαν τα ταξίδια με θαλάσσια μέσα (1 εκατ. ταξίδια), ενώ μόλις 272 χιλ. ταξίδια πραγματοποιήθηκαν με αεροπλάνο. Η κατανομή των ταξιδιών ανάλογα με το μέσο μεταφοράς, δεν παρουσιάζει σημαντικές μεταβολές την τελευταία πενταετία. -Το 60% των ταξιδιών εσωτερικού µε διαμονή το 2019, πραγματοποιήθηκε σε μη ενοικιαζόμενα καταλύματα και το 39% σε ενοικιαζόμενα καταλύματα. Στα ενοικιαζόμενα καταλύματα αντιστοιχεί μόλις 21% των διανυκτερεύσεων (εκ των οποίων 11% αντιστοιχεί στα ξενοδοχεία και παρόμοια καταλύματα και 10% στα ενοικιαζόμενα δωμάτια). -Ο κύριος όγκος των ταξιδιών συγκεντρώνεται τους καλοκαιρινούς μήνες. Το 2019, πάνω από 60% των ταξιδιών πραγματοποιήθηκαν τον Ιούλιο και τον Αύγουστο ενώ συμπεριλαμβανομένου και του Ιουνίου το ποσοστό ανέρχεται σχεδόν σε 80%. Δηλαδή, υπάρχει υψηλή εποχικότητα. -1,1 δισ. ευρώ ή το 70% των δαπανών προήλθαν από τις ηλικιακές ομάδες 25-44 ετών και 45-64 ετών. -35% των δαπανών πραγματοποιήθηκε σε ταξίδια διάρκειας 4-7 διανυκτερεύσεων. -Το 51,8% ή 836 εκατ. ευρώ δαπανήθηκαν είτε σε ιδιόκτητες εξοχικές κατοικίες (26,2%/419 εκατ. ευρώ) είτε σε καταλύματα που παρέχονται δωρεάν από συγγενείς και φίλους (25,6%/410 εκατ. ευρώ). -Τέλος, το 2019 το 49,2% των Ελλήνων αδυνατούσε να πραγματοποιήσει μια εβδομάδα διακοπών μακριά από το σπίτι. Το ποσοστό είναι παρόμοιο με το αντίστοιχο του 2013, μετά από μια επιδείνωση την περίοδο 2015 – 2016. Η κύρια αιτία αδυναμίας πραγματοποίησης διακοπών ήταν οι οικονομικοί λόγοι. View full είδηση

Η Ελλάδα και η Κύπρος θα είναι μεταξύ των πιο σημαντικών τουριστικών προορισμών και αυτό το καλοκαίρι, εκτιμά ο γερμανικός ταξιδιωτικός κολοσσός TUI. Υπενθυμίζεται ότι ο ταξιδιωτικός όμιλος ανακοίνωσε «έκρηξη ταξιδιών» κατά τους καλοκαιρινούς μήνες (Δείτε το σχετικό θέμα εδώ). "Την πρώτη ζήτηση για ταξίδια θα την δούμε να εκδηλώνεται από το Πάσχα. Από τον Μάιο υπολογίζουμε μεγαλύτερο αριθμό ταξιδιών στο εξωτερικό και το καλοκαίρι η διάθεση των Γερμανών για ταξίδια θα είναι και πάλι μεγάλη», δηλώνει στην εφημερίδα ο πρόεδρος του Γερμανικού Ταξιδιωτικού Συνδέσμου DRV, Νόρμπερτ Φίμπιγκ, συμμεριζόμενος την άποψη του κ. Μπαράις, ο οποίος πριν από λίγες ημέρες, μιλώντας στο Reuters, προέβλεψε «έκρηξη ταξιδιών» ήδη από το καλοκαίρι. «Ασφαλώς και το 2021 θα είναι έτος κρίσης», πρόσθεσε ο αρμόδιος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης για τον Τουρισμό, για να διευκρινίσει ότι οι ελπίδες του βασίζονται στο καλοκαίρι και γενικότερα στο δεύτερο μισό του έτους. Τα ταξίδια πιθανότατα αρχικά θα είναι και πάλι δυνατά εντός της Γερμανίας και της Ευρώπης και σε μεταγενέστερο χρονικό διάστημα προς απομακρυσμένους προορισμούς στο εξωτερικό, συνέχισε ο κ. Μπαράις και πρόσθεσε ότι με τους αυξανόμενους εμβολιασμούς και τα περισσότερα γρήγορα τεστ, τα ταξίδια θα μπορούσαν και πάλι να καταστούν σταδιακά και πάλι εφικτά. Οι Γερμανοί έχουν μεγάλη λαχτάρα να ταξιδέψουν, εκτιμά ο ίδιος. Οι δηλώσεις του γερμανού πολιτικού προκάλεσαν ικανοποίηση στον τουριστικό κλάδο που πλήττεται ιδιαίτερα από τις συνέπειες της πανδημίας. «Αυτή η δήλωση του κ. Μπαράις είναι σημαντική για μας και δίνει προοπτική στους ταξιδιωτικούς πράκτορες, τα ταξιδιωτικά γραφεία, τις αεροπορικές εταιρίες και τα ξενοδοχεία», ανέφερε το στέλεχος της TUI. Ο ταξιδιωτικός όμιλος επιβεβαίωσε ακόμη την διάθεση των Γερμανών να ταξιδέψουν, επισημαίνοντας ότι οι δικές του αναλύσεις αγοράς δείχνουν τεράστια επιθυμία του κόσμου να μπορέσει να ταξιδέψει και πάλι με χαλαρότητα, έπειτα από την δύσκολη περίοδο. Η TUI εκτιμά ότι οι πιο σημαντικοί καλοκαιρινοί προορισμοί θα μπορούσαν να είναι η Ισπανία, η Ελλάδα, η Τουρκία, η Κύπρος και η Πορτογαλία, ενώ μεγάλη ζήτηση προβλέπεται και για προορισμούς με οδική πρόσβαση, όπως η Αυστρία, η Ιταλία και η Κροατία. Ο εκπρόσωπος της TUI προειδοποιεί μάλιστα ότι για τις διακοπές Ιουλίου - Αυγούστου σε κάποιες περιοχές της Μεσογείου είναι πολύ πιθανό οι θέσεις στα αεροπλάνα να κλειστούν πολύ γρήγορα. Εντός Γερμανίας, θα υπάρχει ζήτηση για τις ακτές της Βαλτικής και την περιοχή των λιμνών του Μεκλεμβούργου. Ο πρόεδρος των Ταξιδιωτικών Πρακτόρων ωστόσο επισημαίνει ότι ακόμη και μια έκρηξη στα ταξίδια το καλοκαίρι δεν θα φέρει πίσω τον χαμένο τζίρο των προηγούμενων μηνών: «Όσοι δεν είχαν την δυνατότητα να πάνε χειμερινές διακοπές, δεν μπορούν τώρα να το αντισταθμίσουν. Γι' αυτό και μεγάλο μέρος του χαμένου τζίρου λόγω του lockdown δεν θα είναι δυνατόν να αντισταθμιστεί. Η ανάκαμψη των ταξιδιωτικών επιχειρήσεων θα διαρκέσει πολύ», προβλέπει ο κ. Φίμπιγκ, αν και από την πλευρά της κυβέρνησης, ο κ. Μπαράις δεν θεωρεί ότι θα υπάρξει κύμα πτωχεύσεων στον κλάδο, καθώς, όπως εξηγεί, η ταξιδιωτική βιομηχανία μπήκε στην κρίση του κορονοϊού έπειτα από δέκα χρόνια ραγδαίας ανάπτυξης. «Ελπίζω να μπορέσουμε να δημιουργήσουμε σχετικά γρήγορα μια προοπτική». Αν συμβεί αυτό, πολλές επιχειρήσεις θα θυμηθούν και πάλι τις παλιές τους επιτυχίες, τόνισε ο Τόμας Μπαράις. View full είδηση

"Σήμερα ρεαλιστικά χαρακτηρίζουμε το 2021 ως χρονιά ορόσημο για τις υποδομές της χώρας. Το πακέτο έργων άνω των 13 δισ. € είναι το μεγαλύτερο που έχει υλοποιηθεί στην Ελλάδα» τόνισε ο Γενικός Γραμματέας Υποδομών Γιώργος Καραγιάννης. "Σε αυτή την πολύ δύσκολη οικονομική συγκυρία για τη χώρα, που έχει διαμορφωθεί λόγω της πανδημίας, στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών έχουμε πράγματι σχεδιάσει ένα ολοκληρωμένο πακέτο έργων που μπορεί να δώσει μεγάλη ώθηση στην ελληνική οικονομία. Κάτι το οποίο δεν ήταν εύκολο, γιατί από την προηγούμενη κυβέρνηση παραλάβαμε μεγάλα έργα βαλτωμένα και μηδενική ωρίμανση νέων έργων» υπογράμμισε ο κ Καραγιάννης, μιλώντας στο "Βήμα της Κυριακής", ενώ μίλησε για την επανεκκίνηση των μεγάλων έργων, τονίζοντας ότι: «παρελήφθησαν μπλοκαρισμένα λόγω λαθών και ιδεολογικών αγκυλώσεων της προηγούμενης κυβέρνησης» αλλά και για το σχεδιασμό και την υλοποίηση νέων έργων που έχει ανάγκη ο τόπος, από το πιο φιλόδοξο πρόγραμμα σιδηροδρομικών έργων, έως έργα αντιπλημμυρικά, παρεμβάσεις οδικής ασφάλειας σε 7.000 επικίνδυνα σημεία του οδικού μας δικτύου και έργα αναβάθμισης των λιμανιών και αεροδρομίων». Για το Ν. 4412 ο Γενικός Γραμματέας Υποδομών σημειώνει ότι "βασικός στόχος της προσπάθειάς μας ήταν η αντιμετώπιση παθογενειών όπως οι ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές, οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις των έργων και οι αλλεπάλληλες διαδικασίες αποζημιώσεων» και υπογραμμίζει ότι «εισάγονται νέοι θεσμοί, όπως η ιδιωτική επίβλεψη, ο φιλικός διακανονισμός, η διαιτησία, το δηλωτικό σύστημα κ.α., που θα αποτελέσουν βασικά εργαλεία για να βελτιώσουμε το πλαίσιο εκτέλεσης των έργων στη χώρα. Για έργα με ποιότητα, ταχύτητα, διαφάνεια και χαμηλότερο κόστος». Ο κ. Καραγιάννης, επίσης, έκανε αναφορά στα ΣΔΙΤ που είναι έργα που θα γίνουν, χωρίς καθυστερήσεις και με σημαντικό αναπτυξιακό αποτύπωμα. Για το Flyover της Θεσσαλονίκης τόνισε ότι «είναι ένα έργο προϋπολογισμού 370εκ. € , που ως Θεσσαλονικιός σας λέω ότι θα αναβαθμίσει ουσιαστικά την καθημερινότητα της πόλης και θα δώσει μεγάλη ανάσα στην κυκλοφορία στους δρόμους. Και μάλιστα, μαζί και με το Μετρό, θα αλλάξει εντελώς την εικόνα της Θεσσαλονίκης. Σήμερα βρισκόμαστε στο στάδιο ελέγχου δικαιολογητικών των συμμετεχόντων της Α’ Φάσης, που ολοκληρώνεται εντός του Φεβρουαρίου. Η Β’ Φάση, προβλέπεται να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του 2021 με την ανάδειξη αναδόχου. Για τα Δικαστικά Μέγαρα εξήγησε: «Στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα αναμένεται να εγκριθούν από τη ΔΕΣΔΙΤ 3 clusters αποτελούμενα από συνολικά 12 Δικαστικά Μέγαρα προϋπολογισμού 310εκ. € : Κρήτη (Ηράκλειο, Χανιά, Ρέθυμνο), Κεντρική Μακεδονία (Έδεσσα, Σέρρες, Θεσσαλονίκη, Κιλκίς) και Κεντρική Ελλάδα (Βόλος, Λαμία, Καρδίτσα, Λάρισα, Τρίκαλα). Ερωτηθείς για τη Φορέα Λειτουργίας του Μετρό Θεσσαλονίκης, ανέφερε ότι «στον προγραμματισμό μας περιλαμβάνεται η υλοποίηση μέσω ΣΔΙΤ του φορέα λειτουργίας του Μετρό της Θεσσαλονίκης με προϋπολογισμό 400 εκατ. € και το καινοτόμο σύστημα των ηλεκτρονικών διοδίων για την αναλογική χρέωση». Παράλληλα αναφέρθηκε και σε δύο ακόμη μεγάλα έργα ΣΔΙΤ, το έργο συντήρησης και λειτουργίας του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος της Αθήνας προϋπολογισμού 235εκ. € και το νέο κτίριο στην Πειραιώς που θα στεγάσει τις υπηρεσίες της ΓΓ Υποδομών, που σήμερα είναι διάσπαρτη σε 13 κτίρια, από το οποίο το Ελληνικό Δημόσιο θα εξοικονομεί 3 εκ. € ετησίως. Σύμφωνα με τον κ Καραγιάννη «Το ξεμπλοκάρισμα έργων κολλημένων στα δίχτυα της γραφειοκρατίας και των δικαστικών αντιδικιών ήταν ένα προσωπικό στοίχημα για τον Κώστα Καραμανλή, ένα στοίχημα που τα γεγονότα επιβεβαιώνουν ότι κερδήθηκε. Ο άξονας Άκτιο-Αμβρακία, η Γραμμή 4 του Μετρό στην Αθήνα, το Μετρό Θεσσαλονίκης ήταν κολλημένα εδώ και χρόνια με αβέβαιο μέλλον. Πλέον όλα έχουν πάρει το δρόμο τους ώστε να δώσουν νέα πνοή στις αναπτυξιακές προοπτικές της χώρας» δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας Υποδομών. Για το βόρειο Τμήμα του Ε-65 ανέφερε:«Πρόσφατα, μετά από επίπονες συστηματικές προσπάθειες και παρέμβαση ακόμα και του ίδιου του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, πήραμε το πράσινο φως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το Βόρειο τμήμα του Ε-65, ένα έργο 450 εκατ. € που θα αρχίσει άμεσα να κατασκευάζεται». Για τον οδικό άξονα Πάτρα-Πύργος δήλωσε:«Μετά την απόφασή μας για επανένωση του έργου, πετύχαμε και να πάρουμε την έγκριση της DG GROW (Γενική Διεύθυνση για την Εσωτερική Αγορά, τη Βιομηχανία και τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις) και περιμένουμε μια ακόμα έγκριση από την DG COMP (Επιτροπή Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) προκειμένου να ξεκινήσουμε το έργο εντός του 2021. Παράλληλα, δημοπρατήσαμε και ένα έργο 30 εκατ. € για τη βελτίωση των συνθηκών οδικήςασφάλειας στον υπάρχοντα δρόμο έως να κατασκευαστεί ο νέος». Για τον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης (Β.Ο.Α.Κ.) ο κ Καραγιάννης ανέφερε ότι " σε 1,5 χρόνο αναθέσαμε 14 μελέτες και κατατέθηκε ήδη για έγκριση από το Υπ. Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) για το τμήμα Χερσόνησος-Νεάπολη. Μέχρι το καλοκαίρι θα κατατεθούν αντίστοιχα για το μεγάλο τμήμα Χανιά-Ηράκλειο και τη βελτίωση των ήδη υλοποιημένων παρακάμψεων των μεγάλων πόλεων. Η ολοκλήρωση των μελετών από το Υπουργείο Υποδομών είναι το μεγαλύτερο βήμα που έχει γίνει ποτέ για τον ΒΟΑΚ». Τέλος, για τη σύνδεση της Σαλαμίνας, ο Γενικός Γραμματέας Υποδομών τόνισε ότι η ΜΠΕ θα κατατεθεί τις επόμενες ημέρες, μετά από χρόνια αβελτηρίας. View full είδηση

Νέες τάσεις στη ζήτηση ακινήτων προς πώληση από το εξωτερικό διαγράφονται για το καλοκαίρι του 2021, σύμφωνα με τον δείκτη ζήτησης SDI, ο οποίος διαμορφώνεται από τον όγκο αναζητήσεων του Spitogatos, ιστοσελίδας αγγελιών ακινήτων στην Ελλάδα. Συγκεκριμένα, η χώρα με τη μεγαλύτερη αύξηση ζήτησης για ακίνητα προς πώληση στην Ελλάδα, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο πέρσι, είναι η Ισπανία με 323%. Παράλληλα, χώρες της ομογένειας όπως η Γερμανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής επιστρέφουν στο προσκήνιο με τη ζήτηση από αυτές τις χώρες να αυξάνεται κατά 70% και 20% αντίστοιχα. Πού όμως αναζητούν κατοικίες προς πώληση οι κάτοικοι του εξωτερικού; Οι 5 πιο δημοφιλείς περιοχές για τους εν λόγω χρήστες της πλατφόρμας του Spitogatos είναι οι Κυκλάδες, το κέντρο της Αθήνας, τα Νότια Προάστια της Αθήνας, η Χαλκιδική και τα προάστια της Θεσσαλονίκης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ανάλυσης, τα 5 νησιά στα οποία αναζητούν ακίνητα προς πώληση οι κάτοικοι του εξωτερικού, είναι η Νάξος, η Πάρος, η Μύκονος, η Σαντορίνη και η Σύρος, ενώ στην Αθήνα, οι εν λόγω ενδιαφερόμενοι προσβλέπουν σε αγορά στην περιοχή Κολωνάκι-Λυκαβηττός, στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας, στο Παγκράτι, στους Αμπελοκήπους και στην Κυψέλη. Η πλειονότητα των δυνητικών αγοραστών από το εξωτερικό που αναζητά ακίνητο στο Βορρά, ενδιαφέρεται για το κέντρο της Θεσσαλονίκης, την Τούμπα, τις περιοχές Ανάληψη-Μπότσαρη-Νέα Παραλία και Φάληρο-Ιπποκράτειο, καθώς και την 'Ανω Πόλη, ενώ στη Χαλκιδική οι 5 πιο δημοφιλείς περιοχές είναι η Κασσάνδρα, η Σιθωνία, η Καλλικράτεια, η Παλλήνη και τα Μουδανιά. "Εφέτος, παρατηρούμε μεγάλη αύξηση της επισκεψιμότητας των ιστοσελίδων και εφαρμογών του δικτύου μας από χώρες του εξωτερικού, σε σχέση με το 2020 αλλά και με προηγούμενα έτη» σημειώνει ο CEΟ του Spitogatos, Δημήτρης Μελαχροινός. «Φαίνεται ότι οι χώρες με παραδοσιακό ενδιαφέρον για ελληνικά ακίνητα παραμένουν στην κορυφή της λίστας αναζητήσεων, κάποιες μάλιστα παρουσιάζοντας έντονη ετήσια αύξηση όπως για παράδειγμα η Γερμανία. Από την άλλη, είναι αξιοσημείωτη η απουσία της Κίνας από το τοπ 10. Αναμένουμε όλο αυτό το έντονο ενδιαφέρον να οδηγήσει σε αύξηση των συναλλαγών". View full είδηση

Αεροπορικώς ήρθαν οι περισσότεροι τουρίστες φέτος στη Ελλάδα καθώς οι αφίξεις στα αεροδρόμια το οκτάμηνο Ιανουαρίου Αυγούστου άγγιξαν το 50% της αντίστοιχης περιόσου της χρυσής χρονιάς του 2019. Οδικώς έφτασαν στην χώρα μόλις 2,8 εκατ.επισκέπτες*, έναντι 8,6 εκατ. της περιόδου Ιανουαρίου-Αυγούστου 2019, παρουσιάζοντας μείωση κατά -67,5%/-5,8 εκατ. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που έδωσε στην δημοσιότητα το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων, συνολικά μείωση κατά -51,2%/-8,1 εκατ. αφίξεις παρουσίασαν οι διεθνείς αεροπορικές αφίξεις την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2021 έναντι 15,8 εκατ. της περιόδου Ιανουαρίου-Αυγούστου 2019 (χρονιάς ρεκόρ για τον ελληνικό τουρισμό) ενώ περίπου την ίδια μείωση κατά -50,3%/-2,8 εκατ. αφίξεις παρουσίασαν και οι αφίξεις εσωτερικού την ίδια περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2021 με 2,8 αεροπορικές αφίξεις εσωτερικού έναντι 5,6 εκατ. της περιόδου Ιανουαρίου-Αυγούστου 2019. Ποιές περιοχές επισκέφθηκαν Την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2021, τη μεγαλύτερη μείωση διεθνών αφίξεων σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019 κατέγραψε το αεροδρόμιο της Μυτιλήνης -70,9% και τη μικρότερη το αεροδρόμιο της Σαντορίνης με -21,4%. Πολύ κοντά με τις μικρότερες απώλειες το αεροδρόμιο της Μυκόνου με μείωση -27,3% ενώ πτώση κάτω από 50% καταγράφηκε στο αεροδρόμιο του Ηρακλείου (-44,1%) και στο αεροδρόμιο της Κέρκυρας (-47,6%) Η βρετανική αγορά, μέχρι τον Αύγουστο «κράτησε πίσω» την πορεία προς την ανάκαμψη στην γεωγραφική ενότητα των Ιόνιων Νήσων, όπου καταγράφηκε μείωση -1,2 εκατ./-51,5% ενώ καταγράφηκαν 1,1 εκατ. αφίξεις. Τέλος, η μεγαλύτερη ποσοστιαία μείωση καταγράφηκε στην γεωγραφική ενότητα της Πελοποννήσου κατά -110.000 /-61,1% ενώ οι αεροπορικές αφίξεις ανήλθαν μόλις σε 70.000. Δεν ταξίδεψαν οι γειτονικές χώρες Την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου του 2021 μείωση καταγράφηκε από όλες τις γειτονικές χώρες που επισκέπτονται την χώρα οδικώς, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019. Ειδικότερα, η μεγαλύτερη μείωση σε απόλυτες διαφορές καταγράφεται από την Βουλγαρία κατά -2,8 εκατ.χιλ./-67,7% ενώ η μεγαλύτερη μείωση σε ποσοστιαίες διαφορές καταγράφεται από την Τουρκία κατά –639 χιλ./-83,7%. Η μείωση από την Αλβανία ανήλθε σε -952 χιλ./-74,4% ενώ η μεγαλύτερη βελτίωση του ρυθμού ανάκαμψης καταγράφηκε από την αγορά της Βόρειας Μακεδονίας παρουσιάζοντας μείωση κατά-1,5 εκατ.οδικές αφίξεις ή-58,8% Τι μπήκε στο ταμείο Την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουλίου 2021, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις εμφάνισαν μείωση κατά -62,9% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019 και διαμορφώθηκαν στα €3.383 εκατ. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στην πτώση των εισπράξεων από κατοίκους των χωρών της ΕΕ-27 κατά -51,7%, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα €2.318 εκατ., καθώς και των εισπράξεων από κατοίκους των χωρών εκτός της ΕΕ-27 κατά -74,6%, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα €1.037εκατ. Αναλυτικότερα, οι εισπράξεις από κατοίκους των χωρών της ζώνης του ευρώδιαμορφώθηκαν στα €1.770 εκατ., μειωμένες κατά -54,0%, ενώ οι εισπράξεις από κατοίκους των χωρών της ΕΕ-27 εκτός της ζώνης του ευρώ εμφάνισαν πτώση κατά -42,1% και διαμορφώθηκαν στα €548 εκατ. Ειδικότερα, οι εισπράξεις από τη Γερμανία μειώθηκαν κατά -53,9% και διαμορφώθηκαν στα €671 εκατ., ενώ οι εισπράξεις από τη Γαλλία μειώθηκαν κατά –37,9% και διαμορφώθηκαν στα €345εκατ. . Από τις χώρες εκτός της ΕΕ-27, πτώση κατά -76,5% παρουσίασαν οι εισπράξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα €303 εκατ., ενώ οι εισπράξεις από τις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά -68,1% και διαμορφώθηκαν στα €194 εκατ. Τέλος οι εισπράξεις από τη Ρωσία μειώθηκαν κατά -83,8% και διαμορφώθηκαν σε μόλις €34εκατ.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- * Στις οδικές αφίξεις προσμετρώνται και οι αλλοδαποί μετανάστες στην Ελλάδα που επιστρέφουν από ταξίδι στο εξωτερικό View full είδηση

Ενώ πριν από 20 χρόνια δόθηκε εντολή, από το τότε, ΥΠΕΧΩΔΕ και μετά από τον ΟΑΣΠ να γίνει προσεισμικός έλεγχος σε περίπου 80.000 κτήρια του δημοσίου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα, σήμερα, δυο δεκαετίες μετά, έχουν ελεγχθεί γύρω στα 25.000 (!). Το 2% της παγκόσμιας σεισμικής ενέργειας απελευθερώνει κάθε χρόνο η Ελλάδα – και πάνω από το 50% της ευρωπαϊκής (!). Εντυπωσιακό, ε; Και βέβαια εντυπωσιακό, αλλά δεν είναι αυτή η είδηση… Την είδηση, την δίνει ο ακαδημαϊκός, μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών / Ομότιμος καθηγητής στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) Παναγιώτης Καρύδης. Ποια είναι αυτή; Είναι πως, ενώ πριν από 20 χρόνια (το 2001) δόθηκε εντολή, από το τότε, ΥΠΕΧΩΔΕ και μετά από τον ΟΑΣΠ να γίνει προσεισμικός έλεγχος σε περίπου 80.000 κτήρια του δημοσίου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα, σήμερα, δυο δεκαετίες μετά, έχουν ελεγχθεί γύρω στα 25.000 (!). Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει με απλά μαθηματικά ότι περίπου 55.000 κτήρια – ανάμεσά τους και πολλά εγκαταλελειμμένα σε ερειπιώδη κατάσταση – δεν έχουν ελεγχτεί με ό,τι αυτό συνεπάγεται στην περίπτωση ενός μεγάλου σεισμού για την ασφάλεια όσων θα περνούν κάτω ή δίπλα από αυτά … Εδώ όμως θα πρέπει να βάλουμε και μια άλλη παράμετρο. Στον προαναφερόμενο αριθμό των προς έλεγχο κτηρίων, θα πρέπει να προστεθούν και τα κτήρια που επλήγησαν από μεγάλους και καταστροφικούς σεισμούς στα χρόνια που ακολούθησαν. Και από το 2001 έως σήμερα, είχαμε 18 σεισμούς με μέγεθος πάνω από 6 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ σε πολλά μέρη της Ελλάδας όπως για παράδειγμα, στην Ελασσόνα, στην Κω, στη Σάμο κι αλλού. Υπομονή, άλλα 45 χρόνια έμειναν… Και πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί αυτός ο έλεγχος; Δεν το λέω εγώ, αλλά ο πατριάρχης της αντισεισμικής μηχανικής στην Ελλάδα. « Με τον ρυθμό που πάμε, θα χρειαστούμε άλλα 45 χρόνια για να ολοκληρώσουμε τον έλεγχο, χρονικό διάστημα μέσα στο οποίο θα έπρεπε να έχουμε ολοκληρώσει άλλες δυο σειρές ελέγχων και λόγω της γήρανσης των κτηρίων, αλλά και εξαιτίας της συσσωρευμένης καταπόνησης από τους προαναφερόμενους σεισμούς. Και βέβαια, είναι απαραίτητος και ο προσεισμικός έλεγχος όλων των έργων υποδομής όπως είναι οι γέφυρες, τα συγκοινωνιακά έργα και τα λιμάνια». Πού πάμε μετά από έναν μεγάλο σεισμό; Ένα άλλο θέμα που αναδεικνύεται σχεδόν πάντα μετά από έναν μεγάλο σεισμό είναι η έλλειψη ασφαλών χώρων συγκέντρωσης προκειμένου να αποφευχθεί κυκλοφοριακό κομφούζιο στους δρόμους. Το παραδέχεται και ο Παναγιώτης Καρύδης: «Ναι πράγματι λείπουν», λέει. Έχει όμως μια πρόταση: «Θα πρότεινα, ακολουθώντας τη μεθοδολογία του αναδασμού να δημιουργηθούν οι απαραίτητοι χώροι πρασίνου / συγκέντρωσης/ ανακούφισης των κατοίκων στα αστικά κέντρα, με πρόβλεψη βέβαια ύπαρξης υποδομών υποστήριξης. Ακούγεται λογικό; Και βέβαια. Το θέμα είναι να ακούσουν ( και να υλοποιήσουν την πρόταση) οι υπεύθυνοι. Σεισμός στην εποχή του κορωνοϊού Ένας σεισμός μπορεί να εκδηλωθεί οποιαδήποτε ώρα και στιγμή. Και εύλογα αναρωτιέται κάποιος: και τώρα με τον κορωνοιό τι κάνουμε; «Για την προστασία μας από τον σεισμό και τους άλλους φυσικούς κινδύνους, ισχύουν οι ίδιες βασικές αρχές, όπως και για την προστασία μας από τον κορωνοϊο», υποστηρίζει ο Παναγιώτης Καρύδης. Σύμφωνα με τον ίδιο «η ασπίδα προστασίας μας από τον κορωνοϊο είναι η μάσκα, η τήρηση των αποστάσεων και η συμπεριφορά μας , για τον δε σεισμό είναι οι αντισεισμικές κατασκευές, η μικρή (κτηριακή )πυκνότητα (ένας ένοικος σε κτήριο στο Ψυχικό είναι πολύ πιο ασφαλής από αυτόν σε ολόιδιο κτήριο στην Κυψέλη ή σε άλλη πυκνοδομημένη περιοχή) και η συμπεριφορά μας (αποφεύγουμε τα «νοσούντα- επικίνδυνα» κτήρια) ». Καλοί οι σχεδιασμοί, αλλά τι γίνεται με το κόστος; Κατά τον Παναγιώτη Καρύδη, το κόστος της προστασίας μας έναντι του σεισμού εκτιμάται γύρω στο 3 έως 5 % της αξίας του κτηρίου, ενώ, αν δεν ληφθούν τα απαραίτητα προληπτικά μέτρα, τόσο οι ανθρώπινες όσο και οι υλικές απώλειες θα είναι τεράστιες. Ένας σεισμός ωστόσο, δεν περιμένει την πολιτεία να ολοκληρώσει –όποτε- ολοκληρώσει τον σχεδιασμό της. Τι κάνουμε λοιπόν; Περιμένουμε; Όχι. Ακολουθούμε τις συμβουλές του ανθρώπου που αφιέρωσε τη ζωή του στη βελτίωση της αντισεισμικής θωράκισης της χώρας; Ποιες είναι αυτές; Να προβούμε σε έναν προσεισμικό έλεγχο του κτηρίου από έναν έμπειρο Πολιτικό Μηχανικό. Και μετά; Μετά να δώσουμε μεγάλη προσοχή στη στερέωση κάθε αντικειμένου στο σπίτι, στο γραφείο, στο κατάστημα, είτε αυτό είναι κινητό είτε εντοιχισμένο όπως αντικείμενα σε ράφια, κάδρα, βιβλιοθήκες, τζαμαρίες, δεξαμενή πετρελαίου, καυστήρας κ.α. Συμπέρασμα; Τα κτήρια σκοτώνουν όχι οι σεισμοί… View full είδηση

'Ένα σημαντικό βήμα για την ολοκλήρωση του τελευταίου τμήματος της διασύνδεσης της Ελλάδας με την Αλβανία και την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων επετεύχθη σήμερα. Συγκεκριμένα, υπεγράφη σύμβαση Παροχής Υπηρεσιών με αντικείμενο την εκπόνηση μελετών, βάσει των οποίων θα ληφθεί η βέλτιστη επενδυτική επιλογή για την ορθότερη υλοποίηση του έργου διασυνοριακής συνεργασίας που αφορά την κατασκευή του τελευταίου τμήματος της σιδηροδρομικής σύνδεσης Ελλάδας και Αλβανίας στην περιοχή Κρυσταλλοπηγής / Ιεροπηγής. Το αντικείμενο της σύμβασης εντάσσεται στο έργο ‘CB RAILWAY’ που στοχεύει στην ανάπτυξη κοινού στρατηγικού επενδυτικού σχεδίου για τη σύνδεση της Ελλάδας και της Αλβανίας, μέσω νέας σιδηροδρομικής γραμμής δυτικά από την Κρυσταλλοπηγή/Ιεροπηγή προς το Pogradec και νοτιοανατολικά προς το Αεροδρόμιο Καστοριάς, συνολικού μήκους περίπου 130 χλμ. Στο εν λόγω έργο συμμετέχει η ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε., το Υπουργείο Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας και ο ΟΣΕ Α.Ε., με τον καθένα από τους προαναφερθέντες εταίρους να έχει αναλάβει την υλοποίηση συγκεκριμένων υπηρεσιών και μελετών, τα αποτελέσματα των οποίων θα χρησιμοποιηθούν για την αλληλοτροφοδότηση των επιμέρους μελετών. Σύμφωνα με τα όσα προβλέπει η σύμβαση, ο Ανάδοχος θα συνεργάζεται στενά με τους συμμετέχοντες εταίρους του έργου προκειμένου να παρέχονται τα απαραίτητα στοιχεία και δεδομένα που θα προκύψουν από τις μελέτες για την υλοποίηση της σύμβασης. Αναλυτικά ο Ανάδοχος αναλαμβάνει να: Πραγματοποιήσει τη χρηματοοικονομική και κοινωνικοοικονομική αξιολόγηση των βασικών επενδυτικών επιλογών Πραγματοποιήσει την Ανάλυση Κοινωνικών Επιπτώσεων Επιλέξει τη βέλτιστη επενδυτική στρατηγική Συντάξει τις Κατευθυντήριες Οδηγίες Τεχνικής Υλοποίησης Καταρτίσει το Σχέδιο Διαχείρισης για την Σύνταξη του Στρατηγικού Επενδυτικού Σχεδίου Για την εκτέλεση της σύμβασης αντλείται χρηματοδότηση κατά 85% από την Ευρωπαϊκή Ένωση και 15% από εθνικούς πόρους (Π.Δ.Ε.) των χωρών που συμμετέχουν στο «Πρόγραμμα διασυνοριακής συνεργασίας Interreg IPA ‘Ελλάδα – Αλβανία’ 2014 – 2020». Σημειώνεται δε, ότι σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης, οι μελέτες θα έχουν ολοκληρωθεί εντός πέντε μηνών, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών ελέγχων, εγκρίσεων και παραλαβής της σύμβασης. View full είδηση

Έντονη κακοκαιρία με χιονοπτώσεις και πολικές θερμοκρασίες, επικρατεί τις τελευταίες ημέρες στην Ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Πιο συγκεκριμένα, η Ελλάδα και η Τουρκία πλήττονται από δριμύ ψύχος, ενώ τις προηγούμενες ημέρες η κακοκαιρία «Ελπίδα» άφησε μεγάλη ύψη χιονιού στην ανατολική ηπειρωτική και νησιωτική Ελλάδα πέριξ του Αιγαίου. Κύριο χαρακτηριστικό του καιρού μετά το πέρας των χιονοπτώσεων, είναι το δριμύ ψύχος, κυρίως νωρίς το πρωί και λόγω του ανέφελου ουρανού όπου σε συνδυασμό με το φρέσκο χιόνι δημιούργησαν συνθήκες έντονης θερμοκρασιακής αναστροφής σε κλειστές πεδιάδες και οροπέδια. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα το πρωινό της 26ης Ιανουαρίου του 2022 πολλές περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας να καταγράψουν θερμοκρασίες και κάτω των -15 °C. Ειδικότερα, ο αυτόματος μετεωρολογικός σταθμός του Ε.Α.Α/meteo.gr στο Λευκοχώρι Φθιώτιδας, στα 133μ υψόμετρο, κατέγραψε νωρίς το πρωί ελάχιστη θερμοκρασία -18.1 °C, μια τιμή χαμηλότερη και από καταγραφές σε περιοχές αρκετά χιλιόμετρα βορειότερα του Αρκτικού κύκλου. Όπως φαίνεται και στον χάρτη, το Λευκοχώρι Φθιώτιδας μια πεδινή περιοχή της Κεντρικής Ελλάδος, κατέγραψε σήμερα ελάχιστη θερμοκρασία κατά 8.6°C χαμηλότερη απ’ ότι το Hornsund στο Σβάλμπαρντ της Νορβηγίας, με την απόσταση που χωρίζει τις δύο περιοχές να είναι περίπου 4.300km. View full είδηση

1. Εισαγωγή στην Εγχώρια Ενεργειακή Κατάσταση Με την είσοδο της τρίτης χιλιετίας καταγράφονται ριζικές μεταβολές στον ενεργειακό χάρτη της χώρας μας. Ήδη από την προηγούμενη δεκαετία και με την ψήφιση και σταδιακή εφαρμογή του Νόμου 2244/1994 επετράπη για πρώτη φορά η ίδρυση και λειτουργία ιδιωτικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, βασισμένων αποκλειστικά σε τεχνολογίες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), μέχρι ενός συγκεκριμένου ορίου ισχύος. Τα επόμενα χρόνια (μετά το 2000) ακολούθησε μία σημαντική αύξηση της εγκατεστημένης αιολικής ισχύος καθώς και μία αξιόλογη αύξηση του αριθμού των μικρών υδροηλεκτρικών σταθμών. Τέλος, μετά το 2010, ξεκίνησε μία ραγδαία αύξηση των φωτοβολταϊκών (Φ/Β) εγκαταστάσεων, η οποία συνεχίζεται έως και σήμερα. Παράλληλα, ήδη από τις αρχές του 21ου αιώνα δρομολογήθηκαν δομικές αλλαγές στον ενεργειακό τομέα της χώρας μας (ίδρυση Ρ.Α.Ε., Α.Δ.Μ.Η.Ε., Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε., κ.λπ.), ενώ επετράπη η ελεύθερη παραγωγή και πώληση ηλεκτρικής ενέργειας από όλες τις ενεργειακές πηγές (συμβατικές και ανανεώσιμες) από ιδιώτες παραγωγούς. Τα επόμενα έτη, η επίδραση της οικονομικής κρίσης τόσο σε πλανητικό όσο και σε εθνικό επίπεδο καθώς και η σταδιακή αλλαγή του εγχώριου ενεργειακού μίγματος, με τη σταδιακή απόσυρση των θερμικών-λιγνιτικών μονάδων και την αντικατάστασή τους από μονάδες ΑΠΕ, οδήγησαν σε σημαντική μείωση της κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας, βλέπε Σχήμα 1. Σχήμα 1: Διαχρονική Μεταβολή Εγχώριας Κατανάλωσης Πρωτογενούς Ενέργειας. 2. Διαχρονική Μεταβολή της Πρωτογενούς Κατανάλωσης Ενέργειας Ειδικότερα, αναλύοντας τη διαχρονική μεταβολή του εγχώριου ενεργειακού μίγματος κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας (Σχήμα 2) παρατηρείται, πέραν της προαναφερθείσας μείωσης, η κυρίαρχη παρουσία του εισαγόμενου πετρελαίου, παρά τη μικρή μείωση της κατανάλωσής του την τελευταία πενταετία. Παράλληλα, καταγράφεται σημαντική μείωση της συμμετοχής του εγχώριου λιγνίτη, ο οποίος σταδιακά αντικαθίσταται από εισαγόμενο φυσικό αέριο, του οποίου η πρώτη εμφάνιση χρονολογείται από το 1997, με τη συμβολή του να έχει έκτοτε αυξηθεί σημαντικά. Σταθερή μπορεί να θεωρηθεί η συμμετοχή της βιομάζας, ενώ η περιορισμένη συμμετοχή των υδροηλεκτρικών σταθμών είναι η μόνη παρουσία των ΑΠΕ πριν το 2000. Τέλος, η συμμετοχή των αιολικών και των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων στην κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας, αν και διαρκώς αυξανόμενη, παραμένει σχετικά περιορισμένη, με αποτέλεσμα το 2020 η συνολική συμμετοχή των ΑΠΕ στην εγχώρια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας να μην υπερβαίνει το 16,5%. Για το ίδιο έτος, η καταγεγραμμένη ετήσια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας ανερχόταν στα επίπεδα των 18,8 Mtoe (1 toe αντιστοιχεί σε ενέργεια που περιέχεται σε ένα ισοδύναμο τόνο πετρελαίου ή περίπου σε 11600 kWh). Σχήμα 2: Κατανάλωση Πρωτογενούς Ενέργειας στην Ελλάδα (ανά ενεργειακή πηγή). Σχήμα 3: Ενεργειακή Ανεξαρτησία της Ελλάδας στο χρονικό διάστημα 1990-2020. Εξετάζοντας προσεκτικά τη διάρθρωση του εγχώριου ενεργειακού μίγματος του Σχήματος 2, είναι προφανές ότι οι ενεργειακές ανάγκες της χώρας μας καλύπτονται κατά κύριο λόγο από εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ παράλληλα η συμμετοχή των ΑΠΕ (συμπεριλαμβανομένων των υδροηλεκτρικών σταθμών -μικρών και μεγάλων-) δεν έχει παρουσιάσει την αναμενόμενη αύξηση. Η πληροφορία αυτή αποτυπώνεται ποσοτικά στο Σχήμα 3, όπου παρουσιάζεται η διαχρονική μεταβολή της ενεργειακής αυτονομίας της χώρας μας τα τελευταία 30 χρόνια. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η ενεργειακή αυτάρκεια της χώρας μας παρέμεινε χαμηλή στα επίπεδα του 35% μέχρι και το 2014, ενώ στη συνέχεια μειώθηκε ακόμα περισσότερο, ώστε το 2020 το 82% περίπου της ενέργειας που κατανάλωσε η χώρα μας να προέρχεται από το εξωτερικό, με αναπόφευκτες οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες. 3. Εγχώριο Ενεργειακό Μίγμα Ηλεκτροπαραγωγής Στο πλαίσιο αυτό αξίζει κανείς να αναλύσει το εγχώριο ενεργειακό μίγμα ηλεκτροπαραγωγής, όπως αυτό αποτυπώνεται στο Σχήμα 4 για το έτος 2021 αξιοποιώντας τα διαθέσιμα επίσημα στοιχεία, λαμβάνοντας υπόψιν και το είδος της αξιοποιούμενης τεχνολογίας. Σχήμα 4: Κατανομή Εγκατεστημένης Ηλεκτρικής Ισχύος στη Χώρα μας ανά είδος τεχνολογίας (2021). Πράγματι, στα τέλη του 2021, η ηλεκτρική ισχύς των εγκατεστημένων σταθμών ηλεκτροπαραγωγής στη χώρα μας προσέγγισε τα 20.700 MWe. Ειδικότερα, στο πλαίσιο της σταδιακής απόσυρσης της λειτουργίας των λιγνιτικών σταθμών που έχει υλοποιηθεί τα τελευταία χρόνια, μόνο τρεις (3) λιγνιτικοί σταθμοί έχουν παραμείνει σε λειτουργία (οι Μονάδες του ΑΗΣ Αγ. Δημητρίου, η Μονάδα IV του ΑΗΣ Μεγαλόπολης και ο ΑΗΣ Μελίτης/Φλώρινα), η εγκατεστημένη ισχύς των οποίων ανέρχεται σε περίπου 1.700 MWe κι αντιστοιχεί σε 8% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος. Όσον αφορά τους σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής που λειτουργούν με καύσιμο το φυσικό αέριο (καταλαμβάνουν το 25% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος), υπάρχουν εγκατεστημένοι έντεκα (11) σταθμοί συνδυασμένου κύκλου συνολικής εγκατεστημένης ισχύος περίπου 5.100 MWe (πέντε (5) εκ των οποίων ανήκουν στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. και οι υπόλοιποι έξι (6) σε ιδιώτες ηλεκτροπαραγωγούς) και τρεις (3) σταθμοί αεροστροβίλων ανοικτού κύκλου συνολικής εγκατεστημένης ισχύος περίπου 150 MWe (που ανήκουν σε ιδιώτες ηλεκτροπαραγωγούς). Ακολούθως, οι πετρελαϊκοί σταθμοί που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για να καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες των νησιωτικών περιοχών έχουν εγκατεστημένη ισχύ περίπου 1.750 MWe (8% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος). Αντίστοιχα, στη χώρα μας βρίσκονται σε λειτουργία δεκαέξι (16) μεγάλοι υδροηλεκτρικοί σταθμοί με εγκατεστημένη ισχύ περίπου 3.170 MWe (15% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος). Όσον αφορά τους υπόλοιπους σταθμούς ΑΠΕ, στα τέλη του 2021, στη χώρα μας είχαν εγκατασταθεί περίπου 4.450 MWe αιολικής ισχύος (εκ των οποίων 205 MWe στην Κρήτη και 105 MWe στα υπόλοιπα νησιά), 4.100 MWe φωτοβολταϊκών συστημάτων (εκ των οποίων 100 MWe στην Κρήτη και 60 MWe στα υπόλοιπα νησιά), 100 MWe βιομάζας (όλα σχεδόν στην ηπειρωτική χώρα) και 240 MWe μικρών υδροηλεκτρικών σταθμών. Τέλος, αξίζει να αναφερθεί ότι δεν υπάρχουν εγκατεστημένοι γεωθερμικοί σταθμοί στη χώρα μας, παρά το υψηλό γεωθερμικό δυναμικό που έχει καταγραφεί σε ορισμένες περιοχές του Αιγαίου. Για λόγους καλύτερης κατανόησης της διαχρονικής εξέλιξης του μίγματος εγκατεστημένης ηλεκτρικής ισχύος στην Ελλάδα, στο Σχήμα 5 αποτυπώνεται η αντίστοιχη κατανομή για το έτος 2000, όπου είναι εμφανής η κυρίαρχη παρουσία των λιγνιτικών σταθμών σε ποσοστό 43%, ακολουθούμενη από τους μεγάλους υδροηλεκτρικούς σταθμούς (27%), τους πετρελαϊκούς (18%) και τους σταθμούς φυσικού αερίου (10%). Τέλος, αξίζει να επισημανθεί η ισχνή παρουσία των λοιπών σταθμών ΑΠΕ, η εγκατεστημένη ηλεκτρική ισχύς των οποίων αντιπροσώπευε μόλις το 2% της συνολικής εγχώριας εγκατεστημένης ηλεκτρικής ισχύος του έτους 2000. Σχήμα 5: Κατανομή Εγκατεστημένης Ηλεκτρικής Ισχύος στην Ελλάδα ανά είδος τεχνολογίας (2000). Εντούτοις, θα πρέπει να επισημανθεί ότι η συμμετοχή των επιμέρους τεχνολογιών στο μίγμα εγκατεστημένης ηλεκτρικής ισχύος "Po" δε συμβαδίζει με την αντίστοιχη ηλεκτροπαραγωγή "Ey", γεγονός που οφείλεται στο διαφορετικό (ετήσιο) συντελεστή αξιοποίησης "CFy" των επιμέρους τεχνολογιών (Εξίσωση (1)). Ey=CFy.Po.8760 (1) Ειδικότερα, οι θερμικοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής της χώρας μας παρουσιάζουν συντελεστή αξιοποίησης της τάξης του 50-80%, εν αντιθέσει με τους σταθμούς ΑΠΕ των οποίων οι συντελεστές αξιοποίησης περιορίζονται σε σημαντικά μικρότερες τιμές, ενώ παρουσιάζουν ακόμη μεγαλύτερη διακύμανση του "CFy" ανά τεχνολογία ΑΠΕ. Πιο συγκεκριμένα, για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς ο συντελεστής αξιοποίησης κυμαίνεται μεταξύ 15% και 22%. Αντίστοιχα, η μακρόχρονη εμπειρία αξιοποίησης των χερσαίων αιολικών πάρκων έχει συμβάλλει έτσι ώστε ο αντίστοιχος συντελεστής αξιοποίησης να κυμαίνεται μεταξύ 25% και 35%, ενώ για την περίπτωση των υδροηλεκτρικών σταθμών πρέπει να γίνει σαφής διαφοροποίηση μεταξύ μικρών (CFy μεταξύ 30% και 50%) και μεγάλων υδροηλεκτρικών σταθμών, καθώς και αν οι υδροηλεκτρικοί σταθμοί χρησιμοποιούνται αποκλειστικά ως μονάδες αιχμής (CFy μεταξύ 10% και 20%) ή ως μονάδες βάσης, οπότε ο αντίστοιχος συντελεστής αξιοποίησης προσεγγίζει τις τιμές των μικρών υδροηλεκτρικών σταθμών. 4. Διαχρονική Μεταβολή Παραγωγής και Κατανάλωσης Ηλεκτρικής Ενέργειας Λαμβάνοντας υπόψιν την ενεργειακή εξάρτηση της Ελλάδας από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο και φυσικό αέριο), όπως αναλύθηκε διεξοδικά στην Ενότητα 2, καθίσταται αδήριτη ανάγκη να γίνει μεγαλύτερη εμβάθυνση στη διαχρονική μεταβολή της παραγωγής και κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας μας. Πιο συγκεκριμένα, το Σχήμα 6 παρουσιάζει τη μεταβολή της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας ανά οικονομικό κλάδο της χώρας μας τα τελευταία 30 χρόνια, με τη συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας να κυμαίνεται εδώ και αρκετά χρόνια στα επίπεδα των 50-52 TWhe. Από το συγκεκριμένο Σχήμα γίνεται ιδιαίτερα εμφανής η αύξηση των ενεργειακών αναγκών που αντιστοιχούν στον οικιακό και τον εμπορικό τομέα καθώς και στον τομέα των δημοσίων υπηρεσιών στο υπό εξέταση χρονικό διάστημα. Από την άλλη πλευρά, τόσο η βιομηχανία όσο και ο αγροτικός τομέας καθώς και ο τομέας των μεταφορών παρουσιάζουν σχεδόν σταθερή ετήσια ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας σε βάθος 30ετίας. Σχήμα 6: Κατανάλωση Ηλεκτρικής Ενέργειας ανά οικονομικό κλάδο στο χρονικό διάστημα 1990-2019. Με τη σειρά της, η διαχρονική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ανά ενεργειακή πηγή στην Ελλάδα αποτυπώνεται στο Σχήμα 7. Από το εν λόγω γράφημα καθίσταται εμφανής η σταδιακή μείωση της ηλεκτροπαραγωγής τόσο των λιγνιτικών όσο και των πετρελαϊκών σταθμών καθώς και η παράλληλη αύξηση της ηλεκτροπαραγωγής των σταθμών φυσικού αερίου. Από την άλλη πλευρά, η συμμετοχή των ΑΠΕ (μεγάλοι και μικροί υδροηλεκτρικοί, αιολικοί, φωτοβολταϊκοί και σταθμοί βιομάζας) παρουσιάζει διαρκή αύξηση, με τη συμμετοχή των ΑΠΕ στην εγχώρια ηλεκτροπαραγωγή για το 2020 να προσεγγίζει το 38%. Σχήμα 7: Παραγωγή Ηλεκτρικής Ενέργειας ανά ενεργειακή πηγή στο χρονικό διάστημα 1990-2020. Συγκρίνοντας τα Σχήματα 6 και 7 μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι η ηλεκτροπαραγωγή της χώρας μας υπολείπεται της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας στα αντίστοιχα έτη, γεγονός που καταδεικνύει την ύπαρξη εισαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από τις γειτονικές χώρες (Αλβανία, Βουλγαρία, Βόρεια Μακεδονία και Τουρκία). Στο πλαίσιο αυτό, το Σχήμα 8 παρουσιάζει τη διαχρονική (1990-2020) μεταβολή των εισαγωγών και εξαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας μας. Από τα διαθέσιμα στοιχεία γίνεται εύκολα αντιληπτό ότι οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας έχουν αυξηθεί σημαντικά (ιδιαίτερα την τελευταία δεκαετία όπου η μέση τιμή τους υπερβαίνει τις 8,5 TWhe), ενώ αντίθετα οι εξαγωγές παρουσιάζουν μία διαρκή διακύμανση γύρω από τη μέση τιμή των περίπου 2 TWhe. Σχήμα 8: Ισοζύγιο Εισαγωγών και Εξαγωγών Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Ελλάδα στο χρονικό διάστημα 1990-2020. 5. Η Ενεργειακή Κατάσταση στη Νησιωτική Χώρα Το κύριο στοιχείο που χαρακτηρίζει τα νησιωτικά ηλεκτρικά δίκτυα της χώρας μας είναι η εποχικότητα που παρουσιάζει η ηλεκτρική κατανάλωση λόγω της δραστηριοποίησης του τουριστικού τομέα, με τις ενεργειακές ανάγκες κατά τους καλοκαιρινούς μήνες να είναι δύο (2) ή ακόμη και τρεις (3) φορές οι αντίστοιχες ανάγκες των χειμερινών μηνών (αριθμός που εξαρτάται κάθε φορά από το μέγεθος του νησιωτικού ηλεκτρικού δικτύου). Επιπρόσθετα, ένα άλλο χαρακτηριστικό της νησιωτικής χώρας αποτελούν οι περιορισμένοι υδάτινοι πόροι τόσο για σκοπούς ηλεκτροπαραγωγής όσο και για την κάλυψη των αναγκών των κατοίκων σε πόσιμο νερό. Για την τελευταία περίπτωση, οι λύσεις που έχουν υιοθετηθεί από τις εκάστοτε Αρχές είναι οι εξής: η μεταφορά πόσιμου νερού μέσω μικρών δεξαμενοπλοίων (υδροφόρες) από τα κεντρικά λιμάνια της χώρας (οδηγώντας σε αύξηση του σχετικού κόστους) ή/και η εγκατάσταση μονάδων αφαλάτωσης του θαλασσινού νερού -κατά κύριο λόγο με βάση την τεχνολογία της αντίστροφης ώσμωσης- αυξάνοντας σε μεγάλο βαθμό τις ενεργειακές ανάγκες του αντίστοιχου νησιωτικού ηλεκτρικού δικτύου. Στο προαναφερθέν λοιπόν πλαίσιο, και σε αντίθεση με την ηπειρωτική χώρα, το μεγαλύτερο μέρος της ηλεκτρικής κατανάλωσης των νησιωτικών περιοχών καλύπτεται από αυτόνομες θερμικές μονάδες πετρελαίου (οι οποίες οδηγούν σε σημαντική αύξηση των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου), με τη συμμετοχή των ΑΠΕ (κυρίως αιολικοί και φωτοβολταϊκοί σταθμοί) να περιορίζεται σε ποσοστό 17-18% (Σχήμα 9). Στο συγκεκριμένο μικρό ποσοστό συμβάλλει πρωτίστως ο κορεσμός των υφιστάμενων νησιωτικών ηλεκτρικών δικτύων, με αποτέλεσμα η εγκατεστημένη ισχύς αιολικών αλλά και φωτοβολταϊκών σταθμών να παραμένει αμετάβλητη τα τελευταία πέντε (5) χρόνια. Την ίδια χρονική περίοδο, αρκετά νησιά συνδέονται πλέον με το ηπειρωτικό ηλεκτρικό δίκτυο (Εθνικό Διασυνδεδεμένο Σύστημα), συμπεριλαμβανομένης της μικρής διασύνδεσης Πελοποννήσου - Δυτικής Κρήτης, ενώ έχει ξεκινήσει η υλοποίηση ενός μεγαλόπνοου σχεδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης τόσο της Κρήτης όσο και των υπολοίπων νησιών του Αιγαίου με χρονικό ορίζοντα το 2030 και συνολικό ύψος επενδύσεων 4,3 δισ. ευρώ. Αντίστοιχα, στον τομέα των μεταφορών (συμπεριλαμβανομένης και της αλιείας) χρησιμοποιείται αποκλειστικά το ορυκτό πετρέλαιο (απουσία δικτύου φυσικού αερίου), ενώ για την κάλυψη των θερμικών αναγκών των νησιών μας αξιοποιείται το πετρέλαιο και λιγότερο η ηλιακή θερμική ενέργεια όπως και η βιομάζα. Όπως ήδη αναφέρθηκε, η συνεισφορά του περιορισμένου υδάτινου δυναμικού στην ηλεκτροπαραγωγή παραμένει ελάχιστη, ενώ απουσιάζει πλήρως η αξιοποίηση των υφιστάμενων γεωθερμικών πεδίων υψηλής και μέσης ενθαλπίας. Σχήμα 9: Ενεργειακή Παραγωγή και Συμμετοχή των ΑΠΕ στα Νησιωτικά Ηλεκτρικά Δίκτυα. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να γίνει ιδιαίτερη μνεία και στο αυξημένο κόστος ηλεκτροπαραγωγής στα νησιωτικά ηλεκτρικά δίκτυα (Σχήμα 10), γεγονός που οφείλεται τόσο στο προαναφερθέν μίγμα ηλεκτροπαραγωγής όσο και στο ιδιαίτερο στοιχείο του απομακρυσμένου χαρακτήρα των νησιωτικών περιοχών και κατ’ επέκταση της δυσκολίας πρόσβασης. Αξίζει να αναφερθεί ότι το κόστος ηλεκτροπαραγωγής λαμβάνει συνήθως τιμές 150-250 €/MWhe στα μεγάλα νησιωτικά ηλεκτρικά δίκτυα (π.χ. της Κρήτης, της Κω-Καλύμνου και της Ρόδου), ενώ για τα πολύ μικρά νησιωτικά δίκτυα (π.χ. Αγαθονήσι, Δονούσα) υπερβαίνει τα 900 €/MWhe ή ακόμη προσεγγίζει (π.χ. Αντικύθηρα, Οθωνοί) και τα 1.400 €/MWhe. Οι συγκεκριμένες τιμές καταδεικνύουν τη σημαντική οικονομική επιβάρυνση που υφίστανται οι καταναλωτές όχι μόνο των νησιωτικών περιοχών αλλά και όλης της χώρας (μέσω των χρεώσεων Υ.Κ.Ω. στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος), όπως επίσης και την άμεση εξάρτηση της ηλεκτροπαραγωγής των νησιών μας από το εισαγόμενο ορυκτό πετρέλαιο. Σχήμα 10: Εύρος Κόστους Ηλεκτροπαραγωγής (2020) στα Νησιωτικά Ηλεκτρικά Δίκτυα. 6. Προοπτικές και Προκλήσεις της Εθνικής Ενεργειακής Μετάβασης Ολοκληρώνοντας το Πέμπτο Μέρος της ετήσιας Έκθεσης, που αναφέρεται στην ανάλυση της Ενεργειακής Κατάστασης της χώρας μας, παρατηρείται μια περιορισμένη μείωση της εθνικής κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας (η μείωση εντείνεται στην περίοδο της πανδημίας) καθώς και μια σταθεροποίηση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας την τελευταία πενταετία. Ακολούθως, εξετάζοντας τη διαχρονική πορεία του εγχώριου ενεργειακού μίγματος, καθίσταται προφανές ότι στο πλαίσιο της Ενεργειακής Μετάβασης της χώρας μας σε τεχνολογίες μηδενικών (χαμηλών) εκπομπών άνθρακα καταγράφεται μια υπερβολική εξάρτηση της χώρας μας από εισαγόμενες ενεργειακές πηγές (πετρέλαιο, φυσικό αέριο, ηλεκτρική ενέργεια), με αποτέλεσμα η ενεργειακή μας αυτονομία να περιορίζεται σε ποσοστό περίπου 18% για το έτος 2020. Επιπλέον, οι έντονες διακυμάνσεις στην τιμή των εισαγόμενων ορυκτών καυσίμων επιβαρύνει σημαντικά τόσο την εθνική οικονομία όσο και τους Έλληνες καταναλωτές. Ως θετική εξέλιξη μπορεί να θεωρηθεί η ενίσχυση των εφαρμογών αξιοποίησης της αιολικής και της ηλιακής ενέργειας, η οποία όμως για να υλοποιήσει τους στόχους που έχουν τεθεί στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) (το μερίδιο των ΑΠΕ στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας το 2030 να υπερβεί το 61%), προϋποθέτει προσεκτικό επανασχεδιασμό και αναβάθμιση του εθνικού ηλεκτρικού δικτύου με ταυτόχρονη δημιουργία κατάλληλων υποδομών αποθήκευσης ενέργειας. Παράλληλα, η χώρα μας θα πρέπει να αξιοποιήσει σε μεγαλύτερο βαθμό το υφιστάμενο υδάτινο δυναμικό, λαμβάνοντας υπόψιν και τα ιδιαίτερα θετικά λειτουργικά χαρακτηριστικά των υδροηλεκτρικών σταθμών, που μπορούν σε σημαντικό βαθμό να υποκαταστήσουν -με κριτήριο την ασφάλεια του εθνικού ηλεκτρικού συστήματος- το σταθεροποιητικό ρόλο των υπό απόσυρση λιγνιτικών μονάδων. Τέλος, ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στην προσεκτική εισαγωγή της ηλεκτροκίνησης, ώστε αφενός να αποτελέσει μια καθαρή περιβαλλοντική επιλογή βασισμένη στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και αφετέρου οι απαιτούμενοι σταθμοί φόρτισης να ενταχθούν προγραμματισμένα και ομαλά στα υφιστάμενα ηλεκτρικά δίκτυα, προς εξυπηρέτηση και των Ελλήνων πολιτών. Στο επίπεδο των νησιών μας, επιπλέον των ιδιαίτερα σημαντικών προσπαθειών διασύνδεσης τουλάχιστον των μεγαλύτερων νησιών με το ηπειρωτικό δίκτυο, θα πρέπει να δοθεί έμφαση στην ολοκληρωμένη υλοποίηση υβριδικών ενεργειακών λύσεων ΑΠΕ, με κατάλληλα συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας -περιορισμένης περιβαλλοντικής όχλησης- σε συνδυασμό με την ταυτόχρονη κάλυψη της ζήτησης νερού και την εφαρμογή λύσεων καθαρής ηλεκτροκίνησης. Σε όλες αυτές τις δράσεις είναι ζωτικής σημασίας η συστηματική και έγκαιρη ενημέρωση των τοπικών κοινωνιών όχι μόνο για να αποφευχθούν φαινόμενα δυναμικής αντίδρασης αλλά κυρίως για να ενθαρρυνθεί η συμμετοχή των κατοίκων στις ολοκληρωμένες δράσεις για καθαρή ενέργεια μέσα και από τη δημιουργία Ενεργειακών Κοινοτήτων. Συνοψίζοντας την παραπάνω ανάλυση, είναι σημαντικό να τονισθεί ότι για τη βελτίωση της ενεργειακής και περιβαλλοντικής κατάστασης της χώρας μας αρχικά θα πρέπει να ενταθούν οι εθνικές δράσεις εξοικονόμησης και ορθολογικής χρήσης της ενέργειας στους κύριους ενεργοβόρους κλάδους της οικονομίας (βιομηχανία, εμπορικός και οικιακός τομέας, μεταφορές, δημόσιες υπηρεσίες, κ.λπ.). Επιπλέον, είναι απαραίτητο να υιοθετηθούν και σε επίπεδο εφαρμογής οι πρακτικές της κυκλικής οικονομίας και να ληφθούν υπόψιν με ιδιαίτερη κοινωνική ευαισθησία οι επιπτώσεις του επιχειρούμενου ενεργειακού μετασχηματισμού στις εμπλεκόμενες περιοχές/κοινωνίες της χώρας μας. Αναφορικά με την κάλυψη των εθνικών ενεργειακών αναγκών, είναι προφανές από τα διαθέσιμα στοιχεία ότι για την επίτευξη ενός βιώσιμου (αειφόρου) ενεργειακού μετασχηματισμού απαιτείται η προσεκτική αξιοποίηση του συνόλου του διαθέσιμου δυναμικού ΑΠΕ της χώρας μας (συμπεριλαμβανομένου του υδάτινου αλλά και του θαλάσσιου δυναμικού) σε πλήρη συνδυασμό με την ενίσχυση των ηλεκτρικών μας δικτύων και την ανάπτυξη κατάλληλων συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας ρεαλιστικών διαστάσεων. Στόχος της εθνικής ενεργειακής πολιτικής θα πρέπει να είναι η εξασφάλιση της επάρκειας του ενεργειακού εφοδιασμού της χώρας μας (μεγιστοποίηση της ενεργειακής μας αυτονομίας), η εξασφάλιση των ελάχιστων δυνατών τιμών των ενεργειακών προϊόντων (μηδενισμός της ενεργειακής φτώχειας) και φυσικά η προστασία του περιβάλλοντος, μέσα από βιώσιμες ενεργειακές λύσεις! Απόσπασμα από τα Συμπεράσματα (Πέμπτο Μέρος) της Ετήσιας Έκθεσης Εργαστηρίου Ήπιων Μορφών Ενέργειας & Προστασίας Περιβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής Πέμπτο Μέρος Ετήσιας Έκθεσης Εργαστηρίου Ήπιων Μορφών Ενέργειας & Προστασίας Περιβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής Ιωάννης K. Καλδέλλης, Δέσποινα Μπουλογιώργου, Παναγιώτης Τριανταφύλλου Εργαστήριο Ήπιων Μορφών Ενέργειας και Προστασίας Περιβάλλοντος, Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής View full είδηση

Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης ανακοίνωσε την παραπομπή της Ελλάδας (C-633/21) καθώς «η Ελλάδα καταγράφει συνεχώς και σταθερά υπέρβαση της ετήσιας οριακής τιμής NO2 στην Αθήνα. Επίσης, δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα ώστε η περίοδος υπέρβασης να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι προσπάθειες που έχουν καταβάλει μέχρι σήμερα οι ελληνικές αρχές δεν ήταν ικανοποιητικές και επαρκείς». Στην Ελλάδα καταγράφονται 15.000 πρόωροι θάνατοι ετησίως λόγω ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Η χώρα θα καθίσει στο εδώλιο του κατηγορουμένου, καθώς δεν κατάφερε να μειώσει τις εκπομπές διοξειδίου του αζώτου στην πρωτεύουσα, οι οποίες υπερβαίνουν τα όρια εδώ και μια δεκαετία. Ανάλογη παραπομπή εκκρεμεί και για τη Θεσσαλονίκη, για υπερβάσεις στις τιμές των αιωρούμενων μικροσωματιδίων. Η Επιτροπή μέσα από τις ετήσιες εκθέσεις διαπίστωσε ότι δεν εκπονήθηκε ένα αποτελεσματικό σχέδιο για την ποιότητα του αέρα στην Αθήνα, ούτε στην Θεσσαλονίκη ενώ απέστειλε στην Επιτροπή τις εκθέσεις για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα των ετών 2015-2016… την άνοιξη του 2021. Το διοξείδιο του αζώτου εκπέμπεται κυρίως από δραστηριότητες όπως η οδική κυκλοφορία –ιδίως των πετρελαιοκίνητων οχημάτων– και η βιομηχανία. Η συγκεκριμένη μορφή ρύπανσης προκαλεί σοβαρές ασθένειες, όπως άσθμα, καρδιαγγειακά προβλήματα και καρκίνο των πνευμόνων. Είναι η δεύτερη παραπομπή της χώρας μέσα σε λίγους μήνες για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα. Τον Απρίλιο του 2021 η Επιτροπή παρέπεμψε την Ελλάδα στο Ευρωδικαστήριο γιατί απέτυχε να αντιμετωπίσει τη σημαντική ρύπανση από αιωρούμενα μικροσωματίδια στη Θεσσαλονίκη το 2005-2019 (με την εξαίρεση ενός έτους), παραβιάζοντας έτσι την οδηγία για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα. Η κοινοτική νομοθεσία θέτει συγκεκριμένα όρια για την ποιότητα του αέρα αλλά και την υποχρέωση εφαρμογής σχεδίων για τη διασφάλισή της, καθώς 400.000 θάνατοι στην Ε.Ε. ετησίως αποδίδονται στην ατμοσφαιρική ρύπανση. View full είδηση

Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος, συγκεντρώσαμε και σας παρουσιάζουμε τα ρεκόρ βροχόπτωσης και θερμοκρασιών για το 2021, σύμφωνα με τις καταγραφές του δικτύου αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών / meteo.gr, καθώς και άλλα αξιοσημείωτα μετεωρολογικά στοιχεία του έτους. Ως προς τις βροχοπτώσεις, η Ήπειρος ανέκτησε τα πρωτεία μετά από 3 χρόνια, με το μετεωρολογικό σταθμό στα Θεοδώριανα Άρτας να καταγράφει ετήσιο ύψος βροχόπτωσης 3761 χιλιοστά, τιμή που αποτελεί ρεκόρ ετήσιας βροχόπτωσης για όλους τους σταθμούς του δικτύου του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών / meteo.gr στα 15 χρόνια λειτουργίας του. Αντίθετα, τα μικρότερα ετήσια ύψη βροχόπτωσης εντοπίζονται στις Κυκλάδες, στη Νότια Κρήτη και στα Δωδεκάνησα. Στο χάρτη που ακολουθεί παρουσιάζονται τα 10 μεγαλύτερα και τα 10 μικρότερα ετήσια ύψη βροχόπτωσης για το 2021. Με αστερίσκους επισημαίνονται σταθμοί στους οποίους έχει διαπιστωθεί έλλειψη δεδομένων βροχόπτωσης και ως εκ τούτου οι καταγραφές υστερούν των πραγματικών. Σε επίπεδο θερμοκρασιών το 2021 αποτέλεσε ακόμα μια θερμή χρονιά, για τις περισσότερες περιοχές της χώρας, κατά τη διάρκεια των περισσότερων μηνών με αποκορύφωμα το ακραίο κύμα καύσωνα της περιόδου 26 Ιουλίου - 10 Αυγούστου. Πρόκειται για το μεγαλύτερης διάρκειας καύσωνα που έχει εκδηλωθεί ποτέ στη χώρα και έναν από τους πιο ισχυρύς. Σύμφωνα με τις καταγραφές, σημειώθηκε πολύ μεγάλος αριθμός θερμοκρασιακών ρεκόρ σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ περισσότεροι από 250 σταθμοί του δικτύου μας κατέγραψαν μέγιστες θερμοκρασίες που ξεπέρασαν τους 40 βαθμούς Κελσίου. Οι χαμηλότερες θερμοκρασίες του έτους καταγράφηκαν κυρίως κατά τη διάρκεια της κακοκαιρίας ΜΗΔΕΙΑ το διάστημα 15-17 Φεβρουαρίου, κακοκαιρία η οποία πέραν των εξαιρετικά χαμηλών θερμοκρασιών συνοδεύτηκε από ισχυρές χιονοπτώσεις στην ανατολική και βόρεια χώρα. Μάλιστα στην Αττική και στην Αθήνα σημειώθηκαν σημαντικές καταστροφές σε υποδομές και δίκτυα λόγω του βάρους του χιονιού. Στο χάρτη που ακολουθεί παρουσιάζονται 10 μέγιστες και 10 ελάχιστες θερμοκρασίες σε επιλεγμένους μετεωρολογικούς σταθμούς (πλην χιονοδρομικών κέντρων και δολινών) για το 2021. Πέραν των παραπάνω θερμοκρασιακών ρεκόρ, αξίζει να γίνει αναφορά και στις χαμηλότερες ελάχιστες θερμοκρασίες που καταγράφηκαν το 2021 σε μετεωρολογικούς σταθμούς που βρίσκονται σε χιονοδρομικά κέντρα και δολίνες. Στις 17/01 στο χιονοδρομικό κέντρο του Καϊμάκτσαλαν (υψόμετρο 2090 μέτρα) σημειώθηκε ελάχιστη θερμοκρασία -18.7 βαθμών, ενώ στις 23/12 στη δολίνη του Βαθύσταλλου Παρνασσού (υψόμετρο 1780 μέτρα) σημειώθηκε ελάχιστη θερμοκρασία -27.9 βαθμών Κελσίου. Κλείνοντας, θα αναφέρουμε ότι από το σύνολο των κακοκαιριών που εκδηλώθηκαν στη χώρα το 2021, δόθηκε όνομα στις ακόλουθες έξι: Λέανδρος (14-18/01/2021), Μήδεια (15-17/02/2021), Αθηνά (06-11/10/2021), Μπάλλος (14-16/10/2021), Μεσογειακός Κυκλώνας Νέαρχος (28-31/10/2021) και Κάρμελ (17-19/12/2021), ενώ 2 ανώνυμες κακοκαιρίες τις περιόδους 26-30/11/2021 και 09-11/12/2021 προκάλεσαν εκτεταμένα προβλήματα και σημαντικές καταστροφές σε πολλές περιοχές της χώρας. Πηγή: meteo.gr - https://www.meteo.gr/article_view.cfm?entryID=2076 View full είδηση

Οι καύσωνες αποτελούν την πιο θανατηφόρο φυσική καταστροφή, παρόλο που δεν συνοδεύονται από την ένταση και τη βία που χαρακτηρίζει άλλα φαινόμενα (π.χ. πλημμύρες, θύελλες). Το γεγονός αυτό, ιδιαίτερα υπό το πρίσμα της κλιματικής κρίσης, καθιστά επιτακτική την ανάγκη αναγνώρισης και κατηγοριοποίησης των κινδύνων που εισάγουν οι καύσωνες στο ανθρώπινο περιβάλλον. Σε αυτό το πλαίσιο, η μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ), σε συνεργασία με την επιστημονική επιτροπή του Arsht-Rock Resilience Center του ιδρύματος Atlantic Council έχει ξεκινήσει από την καλοκαιρινή περίoδο του 2022 την πιλοτική κατηγοριοποίηση των ημερών με υψηλές θερμοκρασίες για την πόλη της Αθήνας. Για το 2023, η κατηγοριοποίηση γίνεται πλέον επιχειρησιακά για 6 μεγάλες πόλεις της χώρας: Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Λάρισα, Ιωάννινα, Πάτρα και Ηράκλειο, ενώ στην ομάδα εργασίας συμμετέχει και το ελληνικό γραφείο της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου (IFRC). Το σύστημα κατηγοριοποίησης βασίζεται σε έναν αλγόριθμο πρόγνωσης των επιπτώσεων επερχόμενων ημερών με υψηλές θερμοκρασίες στην υγεία των κατοίκων των έξι πόλεων*. Ο αλγόριθμος λαμβάνει υπόψη του, εκτός από την θερμοκρασία, και άλλες παραμέτρους που επηρεάζουν την ανθρώπινη θερμική αίσθηση, όπως η υγρασία και ο άνεμος. Η κατηγοριοποίηση περιλαμβάνει τέσσερις κατηγορίες ταξινόμησης, όπως διακρίνεται στον παρακάτω πίνακα και σχήμα. Κατηγορία Χαρακτηρισμός θερμοκρασιών Επικινδυνότητα και συστάσεις 3 Ακραίες θερμοκρασίες. Σημαντικός κίνδυνος για την υγεία. Λάβετε τις μέγιστες προφυλάξεις. 2 Εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες. Κίνδυνος για την υγεία. Λάβετε προφυλάξεις. Προετοιμαστείτε να βοηθήσετε τα ευάλωτα άτομα. 1 Πολύ υψηλές θερμοκρασίες. Ακολουθείστε τις οδηγίες και αποφύγετε την παρατεταμένη έκθεση στη ζέστη. Ενημερώστε τα ευάλωτα άτομα. 0 Υψηλές θερμοκρασίες. Κίνδυνοι για την υγεία ευάλωτων ατόμων. Η κατηγοριοποίηση ανανεώνεται καθημερινά και ο σχετικός χάρτης για τις 6 πόλεις δίνεται εδώ: https://meteo.gr/heatwave.cfm *Τα στοιχεία επιπτώσεων στην ανθρώπινη υγεία που χρησιμοποιήθηκαν για την ανάπτυξη του παραπάνω συστήματος κατηγοριοποίησης, παρασχέθηκαν από την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ). View full είδηση

Από την πανδημία και μετά, ένα ανοδικό ράλι εκτόξευσε τις τιμές των ακινήτων σε πολλές χώρες, και κυρίως στις ανεπτυγμένες οικονομίες. Τα χαμηλά επιτόκια και η περιορισμένη προσφορά ακινήτων- λόγω και της αναστολής των οικοδομικών εργασιών εξαιτίας των περιοριστικών μέτρων- δημιούργησαν ευνοϊκές συνθήκες για αυτό το φαινόμενο. Στη συνέχεια, όπως παρατηρεί το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, οι τιμές άρχισαν να μειώνονται. Η αποκλιμάκωση ξεκίνησε στα τέλη του περασμένου έτους σε πολλές χώρες, ενώ σε άλλες χώρες ο ρυθμός αύξησης επιβραδύνθηκε. «Η επιδείνωση ήταν πιο έντονη στις προηγμένες οικονομίες με ενδείξεις ότι οι αποτιμήσεις των ακινήτων είχαν “τεντώσει” πριν και κατά τη διάρκεια της πανδημίας» παρατηρεί η οικονομολόγος του ΔΝΤ, Nina Biljanovska. Με τις κεντρικές τράπεζες να αυξάνουν τα επιτόκια για να συγκρατήσουν τον πληθωρισμό, το μέσο επιτόκιο των ενυπόθηκων δανείων έφτασε το 6,8% στις προηγμένες οικονομίες στα τέλη του 2022, δηλαδή σε ύψος υπερδιπλάσιο από τις αρχές του περασμένου έτους. Όπως προβλέπει το ΔΝΤ, αν το κόστος δανεισμού συνεχίσει να αυξάνεται ή παραμείνει αυξημένο για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, η ζήτηση και οι τιμές των ακινήτων είναι πιθανό να αποδυναμωθούν περαιτέρω. Το σχετικό Διάγραμμα του ΔΝΤ δείχνει ότι «οι χώρες με υψηλά επίπεδα χρέους των νοικοκυριών και μεγάλο ποσοστό δανεισμού που έχει πραγματοποιηθεί με κυμαινόμενο επιτόκιο είναι περισσότερο εκτεθειμένες σε υψηλότερες δόσεις ενυπόθηκων δανείων, με αποτέλεσμα να υπάρχει μεγαλύτερος κίνδυνος αθέτησης υποχρεώσεων.» Ο Καναδάς, η Αυστραλία, το Λουξεμβούργο, η Νορβηγία και η Σουηδία διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο, σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ. Η θέση της Ελλάδας Το Διάγραμμα του ΔΝΤ χρησιμοποιεί πέντε διαφορετικά κριτήρια για να αποτιμήσει το ύψος του κινδύνου για τις αγορές ακινήτων στις διαφορετικές χώρες που εξετάζει. Το Κριτήριο 1 αφορά στο χρέος των νοικοκυριών ως ποσοστό του μεικτού διαθέσιμου εισοδήματος. Το Κριτήριο 2 εξετάζει το μερίδιο του χρέους που έχει εκδοθεί σε κυμαινόμενο επιτόκιο. Το Κριτήριο 3 αποτυπώνει το ποσοστό των νοικοκυριών που έχουν στεγαστικό δάνειο. Το Κριτήριο 4 αφορά στην αθροιστική πραγματική άνοδο των τιμών των ακινήτων. Το Κριτήριο 5 καταγράφει τη συνολική αλλαγή πολιτικής επιτοκίων. Στα κριτήρια αυτά, οι επιδόσεις της Ελλάδας είναι πολύ θετικές, με μόνο τη συνολική πολιτική επιτοκίων να ρίχνει «σκιά» στην ελληνική αγορά ακινήτων- παράγοντας που δεν εξαρτάται από τις εσωτερικές εξελίξεις αλλά καθορίζεται από τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για τις αυξήσεις των επιτοκίων. Την καλύτερη εικόνα διατηρεί η Ελλάδα στα Κριτήρια 3 ( ποσοστό των νοικοκυριών που έχουν στεγαστικό δάνειο) και 4 ( αθροιστική πραγματική άνοδο των τιμών των ακινήτων). Μικρός κίνδυνος αποτυπώνεται στα κριτήρια 1 ( χρέος των νοικοκυριών ως ποσοστό του μεικτού διαθέσιμου εισοδήματος) και 2 ( μερίδιο του χρέους που έχει εκδοθεί σε κυμαινόμενο επιτόκιο). Συνολικά, η Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των έξι κρατών που παρουσιάζουν τους μικρότερους κινδύνους για στις εθνικές αγορές ακινήτων. Τις καλύτερες επιδόσεις καταγράφουν Σλοβενία και Σλοβακία. Επίσης, περιορισμένοι -προς το παρόν- εμφανίζονται οι κίνδυνοι στις αγορές ακινήτων Ισπανίας, Ιρλανδίας, Γαλλίας, Βελγίου, Πολωνίας και Γερμανίας. «Ξορκίζουν» το 2008 Το ΔΝΤ εμφανίζεται καθησυχαστικό σε ότι αφορά στον κίνδυνο μίας διεθνούς χρηματοπιστωτικής κρίσης που θα ξεκινήσει από κατάρρευση της αγοράς ενυπόθηκων δανείων, όπως έγινε με την παγκόσμια κρίση του 2007-2008. «Υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των σημερινών συνθηκών και της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης πριν από μιάμιση δεκαετία» υποστηρίζει η οικονομολόγος Nina Biljanovska. «Στις περισσότερες περιπτώσεις, ενώ είναι απίθανο η πτώση των τιμών των κατοικιών να προκαλέσει οικονομική κρίση, μια απότομη πτώση των τιμών των κατοικιών θα μπορούσε να θολώσει τις οικονομικές προοπτικές. Και η συσσώρευση τρωτών σημείων δικαιολογεί στενή παρακολούθηση τα επόμενα χρόνια -και ενδεχομένως ακόμη και παρέμβαση από τους φορείς χάραξης πολιτικής. Οι τράπεζες είναι καλύτερα κεφαλαιοποιημένες από ό,τι πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση και τα πρότυπα χορηγήσεων σε πολλές προηγμένες οικονομίες είναι σήμερα αυστηρότερα από ό,τι πριν από την κρίση.» Παρόλα αυτά, η Nina Biljanovska παραδέχεται ότι «ο μέσος δείκτης χρέους των νοικοκυριών προς το εισόδημα σε όλες τις χώρες είναι περίπου ο ίδιος όπως και το 2007, κυρίως λόγω των νοικοκυριών στις οικονομίες που κατάφεραν να ξεφύγουν από το κύριο βάρος της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης και έκτοτε έχουν αυξήσει σημαντικά το δανεισμό τους.» View full είδηση

Δυναμική ήταν η εκκίνηση της τουριστικής σεζόν και στον χώρο των ευρωπαϊκών βραχυχρόνιων μισθώσεων με τον Μάιο να σημειώνει αύξηση της ζήτησης κατά 22,6% σε σχέση με πέρυσι και 32,8% σε σχέση με το 2019. Σε αυτό το πλαίσιο μάλιστα, η Ελλάδα φάνηκε να κρατά τα σκήπτρα της ανοδικής πορείας, με την αύξηση της ζήτησης τον προηγούμενο μήνα να ξεπερνά κατά πολύ την αύξηση της προσφοράς και να κινείται υψηλότερα κι από τα επίπεδα της χρυσής για τον τουρισμό χρονιάς του 2019. Ειδικότερα, σύμφωνα με την εξειδικευμένη εταιρεία αναλύσεων βραχυχρόνιων μισθώσεων Airdna, μόνο τον Μάιο καταγράφηκαν πάνω από 37 εκατ. διανυκτερεύσεις στην Ευρώπη. Πέρα από την αύξηση της ζήτησης που προαναφέρθηκε μάλιστα, ανοδικά κατά 8,6% σε σχέση με πέρυσι και κατά 4,8% σε σχέση με το 2019 κινήθηκε και η προσφορά, γεγονός που οδήγησε σε αύξηση πληρότητας της τάξης του 5,4% και σε αύξηση της μέσης ημερήσιας τιμής κατά 19,1% σε σχέση με πέρυσι και 47,6% έναντι του 2019. Αντίστοιχη άνοδο σημείωσε και το έσοδο ανά διαθέσιμη μίσθωση (RevPAR), το οποίο παρατηρήθηκε αυξημένο κατά 25,5% σε σχέση με την αμέσως προηγούμενη χρονιά και κατά 59% σε σχέση με το προπανδημικό 2019. Παρά τις θετικές επιδόσεις βέβαια, οι ευρωπαϊκές χώρες παρουσίασαν διαφορετικές ταχύτητες όσον αφορά στην ανάκαμψη της ζήτησης και της προσφοράς με αποτέλεσμα η Ελλάδα να βρίσκεται σε καλύτερα επίπεδα έναντι αρκετών βασικών ανταγωνιστών της. Πέντε φορές υψηλότερη η ζήτηση από την προσφορά στην Ελλάδα Για την ακρίβεια η αύξηση της ζήτησης τον Μάιο στη χώρα μας ήταν πέντε φορές υψηλότερη από την αντίστοιχη αύξηση της προσφοράς καταλυμάτων την ίδια περίοδο, με τη Γαλλία να έπεται με τριπλάσια άνοδο της ζήτησης σε σχέση με την άνοδο της προσφοράς. Σε καλά επίπεδα από άποψη πληροτήτων κινήθηκαν και βασικοί ανταγωνιστές της Ελλάδας, όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ιταλία, με την ζήτηση να παρατηρείται κατά 20-35% υψηλότερα από το 2019. Δεδομένου μάλιστα ότι οι διαθέσιμες καταχωρίσεις εξακολουθούν να είναι ελαφρώς χαμηλότερες από τα προ της πανδημίας επίπεδα, η πληρότητα παρατηρήθηκε αυξημένη. Στα επίπεδα του 2019 κινήθηκε η προσφορά βραχυχρόνιων μισθώσεων σε Φινλανδία, Σουηδία, Νορβηγία και Πολωνία, χώρες όπου ήδη από πέρυσι η προσφορά ανακάμπτει ταχύτερα από την ζήτηση. Το πλεόνασμα αυτό ωστόσο των διαθέσιμων καταλυμάτων, οδηγεί ήδη από πέρυσι σε μείωση της πληρότητας από 10% έως 22% σε σχέση με το 2019. Τέλος από τις 20 ευρωπαϊκές χώρες που καταγράφουν τις καλύτερες επιδόσεις στον τομέα των βραχυχρόνιων μισθώσεων υπήρξαν κι εκείνες που δεν κατάφεραν ακόμα να αναπληρώσουν το χαμένο έδαφος. Για την ακρίβεια η Τσεχική Δημοκρατία, η Δανία, η Ιρλανδία, η Ουγγαρία, η Ολλανδία και η Κροατία δεν έχουν ακόμη επιστρέψει στα προ της πανδημίας επίπεδα ζήτησης και η έλλειψη αυτή έχει καταστείλει και την προσφορά. Προβάδισμα και για την συνέχεια Οι προοπτικές παραμένουν ευοίωνες και για την συνέχεια με την ζήτηση για τους επόμενους έξι μήνες να διατηρεί τη ανοδική της πορεία. Συγκεκριμένα, όπως επισημαίνει η Airdna, στις 11 Ιουνίου, οι κρατήσεις για τους επόμενους έξι μήνες κατέγραφαν άνοδο της τάξης του 23% σε σχέση με πέρυσι, με τα μεγαλύτερα ποσοστά της ανόδου να αφορούν τους μήνες Σεπτέμβριο και Οκτώβριο (0ι καλοκαιρινοί μήνες Ιούνιος, Ιούλιος και Αύγουστος παρουσίαζαν αύξηση της ζήτησης κατά 16%, 17% και 23% αντίστοιχα, την ώρα που τα αντίστοιχα ποσοστά για Σεπτέμβριο και Οκτώβριο διαμορφώνονταν στο 56% και 45%. Σε αυτό το πλαίσιο η Ελλάδα διατηρεί και πάλι την δυναμική της με την αύξηση των προκρατήσεων να διαμορφώνεται στο +21% σε σχέση με πέρυσι. Παρότι μάλιστα το συγκεκριμένο ποσοστό δεν είναι το υψηλότερο μεταξύ των εξεταζόμενων ευρωπαϊκών κρατών, δεδομένου ότι τα αντίστοιχα ποσοστά σε Νορβηγία, Πολωνία, Σουηδία και Αυστρία διαμορφώνονται σε 40%, 43%, 33% και 32%, είναι η μεγαλύτερη θετική μεταβολή μεταξύ των χωρών της Μεσογείου, αφού η Γαλλία και η Κροατία και η Πορτογαλία καταγράφουν αύξηση 16%, η Ισπανία κινείται στο συν 13% και η Ιταλία σημειώνει άνοδο 19% σε σχέση με πέρυσι. View full είδηση

Το Συνέδριο για την Ενεργειακή Ασφάλεια (Energy Security beyond 2023: Achieving winter preparedness in turbulent times) πραγματοποιήθηκε στις 13-14 Σεπτεμβρίου, στη Βαρσοβία της Πολωνίας. Αντικείμενο του Συνεδρίου αποτέλεσε η προετοιμασία της ΕΕ για τον επόμενο χειμώνα, συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης της ζήτησης και της προσφοράς ενέργειας, της ανθεκτικότητας των υποδομών, των μηχανισμών αντιμετώπισης έκτακτης ανάγκης και των στρατηγικών διαχείρισης κινδύνων, ενώ συζητήθηκαν και η επίλυση των ενεργειακών συμφορήσεων και τα κρίσιμα έργα διαφοροποίησης του εφοδιασμού με φυσικό αέριο στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με στόχο τη μείωση της μεγάλης εξάρτησης της περιοχής από έναν μόνο προμηθευτή φυσικού αερίου. Η Ελλάδα εκπροσωπήθηκε από την Υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας η οποία αναφέρθηκε στις προσπάθειες μείωσης της ζήτησης φυσικού αερίου την χρονική περίοδο Αυγούστου 2022 – Μαρτίου 2023 κατά 31%, σε σχέση με την ίδια περίοδο την προηγούμενη χρονιά και κατά 18,2%, επιτυγχάνοντας το στόχο που έθετε ο Κανονισμός 1369/2022 της ΕΕ. Παράλληλα, η Ελλάδα μείωσε την εξάρτησή της από το ρωσικό φυσικό αέριο, από 40% σε 20%. Ακόμη, η Υφυπουργός ανέλυσε το ρόλο που διαδραμάτισαν σημαντικές υποδομές της χώρας, όπως ο Ελληνο-βουλγαρικός αγωγός (IGB), o Διαδριατικός αγωγός (TAP) και το τερματικό LNG στη Ρεβυθούσα, για τη διασφάλιση της προμήθειας φυσικού αερίου σε όλη την περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, τονίζοντας ότι πηγή ανησυχίας αποτελεί το ζήτημα των τιμών και όχι η προμήθεια φυσικού αερίου. Η Ελλάδα, βάσει της αξιολόγησης κινδύνου που διεξαγάγει η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), για τον επόμενο χειμώνα, βρίσκεται σε καλύτερη κατάσταση, σε σχέση με πέρυσι, καθώς τα πρόσφατα αποτελέσματα προσομοίωσης των σεναρίων που περιγράφονται στην υπό ολοκλήρωση εθνική Μελέτη Επικινδυνότητας για τον επερχόμενο χειμώνα δεν δείχνουν περιπτώσεις σημαντικού ελλείματος φυσικού αερίου με σοβαρές επιπτώσεις για τη χώρα, ιδίως καθώς σε σχέση με τον περσινό χειμώνα: α) έχει τεθεί σε λειτουργία η νέα λιγνιτική μονάδα Πτολεμαϊδα V ισχύος 660MW και β) πολύ σύντομα θα ξεκινήσει η εμπορική λειτουργία του νέου FSRU Αλεξανδρούπολης, στο οποίο υπάρχουν μακροχρόνια συμβόλαια δέσμευσης δυναμικότητας για να εξυπηρετήσουν τόσο την ελληνική αγορά όσο και την αγορά των Βαλκανίων. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά η Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας: «Το βασικό μάθημα της κρίσης είναι ότι η ΕΕ δεν πρέπει να βασίζεται σε έναν και μόνο προμηθευτή για την ενεργειακή της ασφάλεια, αλλά ούτε και σε μία μόνο χώρα διαμετακόμισης του φυσικού αερίου που εισάγει». Η Υφυπουργός υπογράμμισε, επίσης, την ολοένα και αυξανόμενη σημασία της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, με δεδομένο ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα καθίστανται ολοένα και συχνότερα. Στο πλαίσιο της κλιματικής προσαρμογής, η έννοια της ενεργειακής ασφάλειας αποκτά και μια νέα διάσταση, αυτή της ασφάλειας του ενεργειακού συστήματος σε περιβαλλοντικές καταστροφές που συνδέονται με την κλιματική κρίση και την ανάγκη να αυξήσουμε την ανθεκτικότητά του. Τέλος, τόνισε ότι χρειάζονται πόροι, οι οποίοι θα ανακατευθυνθούν τόσο στη θωράκιση των υποδομών από τις επαπειλούμενες φυσικές καταστροφές λόγω της κλιματικής αλλαγής όσο και, πρώτιστα, στην ανακούφιση των πληγέντων όταν αυτές οι καταστροφές ενσκήπτουν. Σε κάθε περίπτωση, σημείωσε ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει με φιλοδοξία ως προς την ενεργειακή μετάβαση και τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής, αλλά και με εντονότερη εστίαση σε δράσεις και πρωτοβουλίες προσαρμογής στον ολοένα και επιδεινούμενο κλιματικό κίνδυνο. View full είδηση

H Ελλάδα υπέβαλε στην Επιτροπή αίτημα τροποποίησης του ελληνικού σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, στο οποίο επιθυμεί να προσθέσει και ένα κεφάλαιο για το REPowerEU. Το κεφάλαιο για το REPowerEU περιλαμβάνει μέτραενεργειακής απόδοσης, π.χ. για ενεργειακές ανακαινίσεις για τα νοικοκυριά και τις υπηρεσίες κοινής ωφελείας, για την αύξηση της διείσδυσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με μέτρα για την προώθηση της αποθήκευσης ενέργειας, καθώς και μεταρρυθμίσεις που θα προωθούν τη μετάβαση σε ένα έξυπνο δίκτυο ενέργειας και την κοινή χρήση της ενέργειας. Το αίτημα της Ελλάδας για τροποποίηση του σχεδίου της βασίζεται στο αίτημά της να λάβει πρόσθετα δάνεια ύψους 5 δισ. ευρώ. Τα πρόσθετα δάνεια θα συμπληρώσουν το τμήμα δανείων του υφιστάμενου μέτρου δανειακής διευκόλυνσης, το οποίο αποσκοπεί στη στήριξη ιδιωτικών επενδύσεων στην πράσινη μετάβαση, την ψηφιοποίηση, την ενίσχυση της εξαγωγικής ικανότητας, τις οικονομίες κλίμακας και την καινοτομία. Οι εταιρείες θα μπορούν να εξασφαλίσουν ευκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση μέσω δανείων χαμηλότερου κόστους. Το αίτημα της Ελλάδας για τροποποίηση του σχεδίου της βασίζεται επίσης στην ανάγκη να συνεκτιμηθεί η μεταβολή των συνθηκών της αγοράς. Η τροποποίηση του σχεδίου, την οποία προτείνει η Ελλάδα, προβλέπει την τροποποίηση διαφόρων μέτρων του αρχικού σχεδίου και την προσθήκη νέων μέτρων, όπως η επιθεώρηση της αντισεισμικής αντοχής καίριων δημόσιων υποδομών, καθώς και μεταρρυθμίσεις στην πρωτοβάθμια υγειονομική περίθαλψη, στο Ελληνικό Κτηματολόγιο και στη φορολογία, μεταξύ άλλων για την ενθάρρυνση των ηλεκτρονικών συναλλαγών. Η Ελλάδα ζήτησε να μεταφερθεί στο ελληνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας τμήμα του μεριδίου της στο αποθεματικό προσαρμογής στο Brexit, ύψους 25,6 εκατ. ευρώ. Μαζί με τις επιχορηγήσεις REPowerEU προς την Ελλάδα (769,22 εκατ. ευρώ) και την πρόσθετη δανειακή στήριξη ύψους 5 δισ. ευρώ που ζητήθηκε, με τα κονδύλια αυτά το υποβληθέν τροποποιημένο σχέδιο ανέρχεται σε 18,22 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 17,73 δισ. ευρώ σε δανειακή στήριξη. Η Επιτροπή έχει τώρα χρονικό περιθώριο δύο μηνών για να αξιολογήσει κατά πόσον το τροποποιημένο σχέδιο πληροί όλα τα κριτήρια αξιολόγησης του κανονισμού ΜΑΑ. Εάν η αξιολόγηση είναι θετική, η Επιτροπή θα υποβάλει πρόταση για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου, στην οποία θα αποτυπώνονται οι αλλαγές του ελληνικού σχεδίου. Στη συνέχεια, τα κράτη μέλη θα έχουν στη διάθεσή τους τέσσερις εβδομάδες για να εγκρίνουν την αξιολόγηση της Επιτροπής. Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη διαδικασία σχετικά με τα κεφάλαια για το REPowerEU και την αναθεώρηση των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας είναι διαθέσιμες στις σχετικές ερωταπαντήσειςEL•••. View full είδηση

Οι σύγχρονες μετακινήσεις κατέστησαν επιτακτική την ανάγκη δημιουργίας αυτοκινητοδρόμων που θα μείωναν τις αποστάσεις και θα ενίσχυαν τις τοπικές κοινωνίες. Ποιοι είναι οι αυτοκινητόδρομοι της Ελλάδας και ποιος ο μεγαλύτερος; Οι αυτοκινητόδρομοι αποτελούν έργα τεράστιας σημασίας για κάθε χώρα καθώς καθιστούν πιο εύκολες τις εμπορευματικές μεταφορές, πληρούν υψηλά πρότυπα ασφαλείας και αντικαθιστούν απαρχαιωμένες οδικές διαδρομές με ελλιπή προστασία. Η κατασκευή δικτύων αυτοκινητοδρόμων στην Ελλάδα ξεκίνησε στα μέσα της δεκαετίας του 1980. Ο πρώτος αυτοκινητόδρομος που κατασκευάστηκε ήταν αυτός που ενώνει τις δύο μεγαλύτερες πόλεις της Ελλάδας, την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, για να ακολουθήσει ο νέας χάραξης Αυτοκινητόδρομος Κορίνθου - Τριπόλεως, ο οποίος ξεκίνησε να κατασκευάζεται το 1984 και παραδόθηκε στην κυκλοφορία το 1990. Στη συνέχεια ακολούθησε μια περίοδος πυρετώδους κατασκευαστικής δραστηριότητας και το 2001 παραδόθηκε η Αττική Οδός, ενώ το 2009 δόθηκε στην κυκλοφορία το μεγαλύτερο μέρος της Εγνατίας Οδού, ενώ το 2017 παραδόθηκε η Ολυμπία Οδός, η οποία έδωσε τέλος στα συνεχή ατυχήματα της Ε.Ο. Κορίνθου-Πατρών. Μέσα στο 2017 παραδόθηκαν και τα τελευταία 14 χιλιόμετρα της Ιόνιας Οδού και έτσι ολοκληρώθηκε ο Αυτοκινητόδρομος 5 στο τμήμα Αντίρριο-Ιωάννινα. Οι κύριοι αυτοκινητόδρομοι της Ελλάδας και το μήκος τους - Αθήνα - Θεσσαλονίκη - Εύζωνοι/Α1 (Α.Θ.Ε.): 550 χλμ. Κάθετοι Α.Θ.Ε. Ολοκληρωμένοι: Σχηματάρι - Χαλκίδα (26 χλμ.) Υπό μελέτη: Βελεστίνο - Βόλος (13 χλμ.), Θήβα - Ελευσίνα (42 χλμ.) - Εγνατία Οδός/Α3 (Ηγουμενίτσα - Θεσσαλονίκη - Κήποι Έβρου): 670 χλμ Κάθετοι Εγνατίας Οδού Ολοκληρωμένοι: Θεσσαλονίκη-Νέα Μουδανιά (72 χλμ.), Θεσσαλονίκη-Σέρρες-Προμαχώνας (105 χλμ.), Κοζάνη-Πτολεμαϊδα - Φλώρινα-Νίκη (79 χλμ.), Σιάτιστα-Καστορία-Ιεροπηγή-Κρυσταλλοπηγή (72 χλμ.) - Οδός Κεντρικής Ελλάδας/Α2 (Λαμία-Κηπουρείο): 174 χλμ. Ολοκληρωμένοι: τμήμα Ξυνιάδα - Τρίκαλα, και τμήμα Ανθήλη-Σταυρός (κόμβος Καρπενησίου) Υπό κατασκευή: Tμήμα Σταυρός - Ξυνιάδα, Τρίκαλα - Κηπουρειό Γρεβενών - Ιόνια Οδός/Α5 (Τσακώνα-Πάτρα-Ιωάννινα-Κακαβιά): 417 χλμ. Κάθετοι Ιόνιας Οδού Υπό μελέτη: Αμβρακία Οδός (48,5 χλμ.) - Αττική Οδός/Α6 (Ελευσίνα-Αεροδρόμιο): 64 χλμ. Κάθετοι Αττικής Οδού Ολοκληρωμένοι: Υμηττός-Ραφήνα (20 χλμ.), Δυτική Σύνδεση Υ.ΡΑ. με Αττική Οδό (2,5 χλμ.), Κορωπί - Αεροδρόμιο "Ελ. Βενιζέλος" (6,6 χλμ.) Υπό μελέτη: Περιφερειακή Αιγάλεω - Αυτοκινητόδρομος Κεντρικής Πελοποννήσου/Α7 (Κόρινθος - Τρίπολη - Καλαμάτα): 155 χλμ. Κάθετοι Κεντρικής Πελοποννήσου: Λεύκτρο - Σπάρτη (45,5 χλμ.) - Ολυμπία Οδός/Α8 (Αθήνα - Κόρινθος - Πάτρα): 205 χλμ. - Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης/Α90 (Β.Ο.Α.Κ.): 310 χλμ. Ολοκληρωμένοι: Α/Κ Βαμβακόπουλου-Α/Κ Σούδας, Α/Κ Ατσιποπούλου - Α/Κ Αμαρίου και Α/Κ Λινοπεραμάτων - Α/Κ Χερσονήσο Υπό δημοπράτηση: Μελλοντική αναβάθμιση του τμήματος από τα Χανιά μέχρι το Ηράκλειο και τον Άγιο Νικόλαο Κάθετοι ΒΟΑΚ Υπό σχεδιασμό: Χερσόνησος - Αεροδρόμιο Καστελλίου Πεδιάδας (18 χλμ.) Ο μεγαλύτερος αυτοκινητόδρομος στην Ελλάδα Ο μεγαλύτερος αυτοκινητόδρομος στη χώρα μας είναι η Εγνατία Οδός (Α2) με μήκος 670 χιλιόμετρα και αποτελεί τμήμα της Ευρωπαϊκής Οδού 90. Ξεκινάει από την Ηγουμενίτσα στην Ήπειρο και καταλήγει στα Ελληνοτουρκικά σύνορα στους Κήπους της Θράκης. Οι εργασίες για την κατασκευή του ξεκίνησαν το 1994, με το έργο να ολοκληρώνεται το 2014. Η μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητα είναι τα 130 χλμ/ώρα, ενώ περιλαμβάνει πλήθος σηράγγων και γεφυρών, καθώς διέρχεται διαμέσου του ορεινού αναγλύφου της οροσειράς της Πίνδου και πλησίον του ορεινού όγκου του Βερμίου. View full είδηση

Στα 4.534 MW ήταν η συνολική αιολική ισχύς στην Ελλάδα στο τέλος του Ιουνίου 2022. Αυτό προκύπτει από την εξαμηνιαία Στατιστική της Αιολικής Ενέργειας που ανακοίνωσε η Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ). Το α’ εξάμηνο 2022 συνδέθηκαν στο δίκτυο 28 νέες ανεμογεννήτριες συνολικής αποδιδόμενης ισχύος 83,1 MW. Αυτό το μέγεθος δεν διαφέρει σημαντικά από την ισχύ που εγκαταστάθηκε το Β’ εξάμηνο του 2021 και είναι 3 φορές μικρότερο από την ισχύ του Α’ εξαμήνου του προηγούμενου έτους, αναφέρει η ΕΛΕΤΑΕΝ σημειώνοντας ότι η επιβράδυνση της ανάπτυξης κατά τα δύο τελευταία εξάμηνα οφείλεται στην αυξημένη γραφειοκρατία και τα διοικητικά εμπόδια που καθυστερούν τις επενδύσεις, καθώς και στους αυξημένους χρόνους κατασκευής των έργων. Σημειώνεται πάντως ότι κατά το τέλος του Ιουνίου 2022 ήταν υπό κατασκευή πάνω από 650 MW νέων αιολικών πάρκων, η πλειοψηφία των οποίων αναμένεται να συνδεθεί στο δίκτυο εντός των επόμενων 12 μηνών. Η γεωγραφική κατανομή Σε επίπεδο Περιφερειών, η Στερεά Ελλάδα παραμένει στην κορυφή των αιολικών εγκαταστάσεων αφού φιλοξενεί 1861 MW (41%) και ακολουθεί η Πελοπόννησος με 639 ΜW (14%) και η Ανατολική Μακεδονία – Θράκη όπου βρίσκονται 534 MW (12%). H γεωγραφική κατανομή της αιολικής ισχύος στην Ελλάδα φαίνεται ανά Περιφέρεια στον ακόλουθο χάρτη. Οι επενδυτές Όσον αφορά τους επιχειρηματικούς ομίλους, στο Top-5 κατατάσσονται: η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή με 703 MW (15,5%) ο ΕΛΛΑΚΤΩΡ με 482 MW (10,6%) η ENEL Green Power με 368 MW (8,1%) η Iberdrola Rokas με 304 MW (6,7%) και η Total Eren με 250 MW (5,5%) Ακολουθούν η EDF, η Motor Oil Renewable Energy (MORE), ο όμιλος Μυτιληναίου, η ΔΕΗ Ανανεώσιμες κ.α. Κατά το Α’ εξάμηνο 2022 ολοκλήρωσαν αιολικά πάρκα και τα συνέδεσαν στο δίκτυο: η Iberdrola Rokas (33,6MW) η Elica του ομίλου Κοπελούζου (20,7MW) η Cubico (12ΜW) και άλλοι με μικρότερες επενδύσεις. Οι κατασκευαστές H εικόνα για τους κατασκευαστές των ανεμογεννητριών είναι η εξής: η Vestas έχει προμηθεύσει το 44,8% της συνολικής αποδιδόμενης αιολικής ισχύος στην Ελλάδα. Ακολουθούν η Enercon με 25,4%, η Siemens Gamesa με 18,2%, η Nordex με 6,9% και η GE Renewable Energy με 3,4%. Ειδικά για το Α’ εξάμηνο 2022 τις νέες ανεμογεννήτριες προμήθευσαν: η Vestas κατά 54,2% (45 ΜW), η Enercon κατά 42,2% (35,1 MW) και η Goldwind κατά 3,6% (3MW). Όλα τα ως άνω αναφερόμενα μεγέθη αφορούν αιολική ισχύ που αποδίδεται στο δίκτυο. Τα έργα των διαγωνισμών Κατά την περίοδο 2018-2021 έχουν επιλεγεί μέσω των διαγωνισμών της ΡΑΕ αιολικά πάρκα συνολικής ισχύος 1.426MW. Όμως εξαιτίας κυρίως των καθυστερήσεων που προκαλούν τα γραφειοκρατικά εμπόδια, μόλις τα 312MW, δηλ. το 22%, είχαν κατορθώσει να λειτουργούν κατά το τέλος του Ιουνίου 2022. Οι καθυστερήσεις αυτές δεν είναι χωρίς συνέπειες. Η μεσοσταθμική τιμή των αιολικών που έχουν επιλεγεί σε διαγωνισμούς και δεν έχουν υλοποιηθεί ακόμα είναι μικρότερη από 58€/MWh και η συνολική τους ισχύ 1.115MW. Τα έργα αυτά, εάν είχαν ολοκληρωθεί έγκαιρα, θα πρόσφεραν μια ακόμα ανακούφιση στους Έλληνες καταναλωτές που μαστίζονται από την ενεργειακή κρίση των ορυκτών καυσίμων. 2022-26-07-H1-2022-HWEA-Statistics-Greece.pdf Με αφορμή τη δημοσίευση της Στατιστικής ο Πρόεδρος του ΔΣ της ΕΛΕΤΑΕΝ Παναγιώτης Λαδακάκος, δήλωσε: «Το Α’ εξάμηνο του 2022 συνεχίστηκε ο χαμηλός ρυθμός εγκατάστασης νέων αιολικών πάρκων που έχει παρατηρηθεί από το Β’ εξάμηνο του προηγούμενου έτους. Ελπίζουμε ότι μέσα στους επόμενους 12 μήνες, η δυσμενής αυτή εικόνα θα αντιστραφεί και θα επανέλθουμε σε ισχυρή ανάπτυξη. Αυτό είναι σημαντικό, διότι τα νέα αιολικά πάρκα προσφέρουν ακόμα πιο φθηνή ηλεκτρική ενέργεια στους καταναλωτές. Για να συμβεί αυτό η Πολιτεία πρέπει να δράσει τώρα: να μειώσει τη γραφειοκρατία και να συμβάλλει θετικά στη διασφάλιση της υλοποίησης των νέων επενδύσεων. Είναι χαρακτηριστικό ότι εάν όλα τα αιολικά πάρκα που έχουν επιλεγεί από διαγωνισμούς της ΡΑΕ την τελευταία τετραετία, είχαν ολοκληρωθεί, η αιολική ισχύς θα ήταν σήμερα μεγαλύτερη κατά 25%. Αυτό θα σήμαινε λιγότερη εξάρτηση της οικονομίας μας από τις εισαγωγές καυσίμων και περισσότερη φθηνή ενέργεια». View full είδηση

Σε τροχιά σημαντικής ανάπτυξης έχει επιστρέψει η κτηματαγορά, δύο χρόνια μετά την εμφάνιση της πανδημίας και την ύφεση που έπληξε την ελληνική οικονομία. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε η RE/MAX Ελλάς από αγοραπωλησίες ακινήτων που πραγματοποιήθηκαν σε 127 περιοχές της επικράτειας προκύπτουν, για το έτος 2021 σε σύγκριση με το 2020, κατά μέσο όρο αυξήσεις τιμών 11,4% για νεόδμητα ακίνητα ηλικίας έως 5 ετών και 9,8% για παλαιότερα ακίνητα. Η αυξημένη ζήτηση και η περιορισμένη προσφορά δικαιολογεί τη μεγάλη αύξηση των τιμών και αποδεικνύει ότι ο κλάδος του Real Estate συνεχίζει να αποτελεί το ασφαλές καταφύγιο των επενδυτών και των ενδιαφερόμενων αγοραστών ακινήτων, σε μία περίοδο που η οικονομική δραστηριότητα έχει πληγεί από την πανδημία του κορωνοϊού όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο. Η έρευνα Η RE/MAX Ελλάς, που αποτελεί το μεγαλύτερο κτηματομεσιτικό δίκτυο στην Ελλάδα με 73 γραφεία και πάνω από 1.000 συμβούλους, κατέγραψε αύξηση του σταθμισμένου δείκτη τιμών των κατοικιών το 2021 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος σχεδόν σε όλες τις περιοχές που πραγματοποιήθηκαν αγοραπωλησίες ακινήτων μέσω του δικτύου της. Ειδικότερα, σε συνολικά 60 περιοχές της Αττικής καταγράφηκε αύξηση 11,2% το 2021 σε σύγκριση με το 2020 για μεταχειρισμένα ακίνητα άνω των 5 ετών, ενώ για ηλικίας άνω των 5 ετών το ποσοστό της αύξησης διαμορφώνεται στο 12,1%. Αντίστοιχα σε 31 περιοχές της Θεσσαλονίκης, οι τιμές πώλησης μεταχειρισμένων ακινήτων ηλικίας άνω των 5 ετών αυξήθηκαν κατά 10,4% μέσα σε ένα χρόνο, ενώ για τα νεόδμητα ακίνητα οι αυξήσεις κινήθηκαν κατά μέσο όρο στο 9,1%. Σε περιοχές της περιφέρειας, οι τιμές στα μεταχειρισμένα ακίνητα άνω των 5 ετών είχαν και αυτές θετικό πρόσημο στη μεταβολή τους καθώς αυξήθηκαν κατά 5.2%, ενώ στα ακίνητα έως 5 ετών καταγράφηκε γενναία αύξηση 11,5. Τρεις μήνες από την αρχή του 2022 και 36 ημέρες από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, η κτηματαγορά συνεχίζει να εμφανίζει αναπτυξιακή πορεία, ωστόσο κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τι θα συμβεί αν κρατήσουν για μεγάλο χρονικό διάστημα οι πολεμικές συγκρούσεις και ποιες θα είναι οι νέες επιπτώσεις στην παγκόσμια αλλά και την ελληνική οικονομία. Οι εξελίξεις του πολέμου φέρνουν στο προσκήνιο την πιθανότητα του ρίσκου για την παγκόσμια και ελληνική οικονομία με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένας εύλογος προβληματισμός γύρω από την πορεία της αγοράς ακινήτων. Δεν υπάρχει αμφιβολία, πώς οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου είναι ήδη ορατές στην Ελλάδα, με τις αντίστοιχες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων και βασικών προϊόντων να πλήττουν την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Τα μηνύματα Ωστόσο, τα μηνύματα για την επόμενη μέρα του real estate είναι αισιόδοξα και ενθαρρυντικά καθώς: * Η ζήτηση και οι τιμές πώλησης εξακολουθούν να βρίσκονται σε τροχιά ανόδου * Οι τράπεζες ανοίγουν περισσότερο την κάνουλα των στεγαστικών δανείων * Η Ελλάδα συνεχίζει να προσελκύει σταθερά εγχώριους και ξένους επενδυτές με στόχο την εκμετάλλευση των ακινήτων μέσω βραχυχρόνιων μισθώσεων, τη δημιουργία ξενοδοχειακών μονάδων και την απόκτηση της Golden Visa Διαβάστε επίσης: Τα πέντε αγκάθια στις μεταβιβάσεις ακινήτων * Oι νέες τάσεις στην αγορά εργασίας δημιουργούν νέες ανάγκες, όπως για παράδειγμα η δημιουργία ψηφιακών «νομάδων» * Ο ζεστός καιρός, η φιλόξενη κουλτούρα, η ιστορία & οι ομορφιές της χώρας μας τραβούν το ενδιαφέρον ανθρώπων του εξωτερικού για αγορά εξοχικής κατοικίας αλλά και για μόνιμη κατοικία, όπως συμβαίνει με τους Βορειοευρωπαίους συνταξιούχους που επιλέγουν τον «παράδεισο» της Ελλάδας για το σπίτι τους μετά τη σύνταξη * Η πανδημία δείχνει να βρίσκεται σε φάση εξομάλυνσης παρά τις συγκυριακές εξάρσεις που παρουσιάζει * Το γενικότερο οικονομικό κλίμα βελτιώνεται Όλα τα παραπάνω έρχονται να ενισχύσουν τη διάθεση και τη δυνατότητα των Ελλήνων για αγορά κατοικίας, αποδεικνύοντας για μία ακόμη φορά ότι σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον η αγορά του Real Estate δείχνει ανθεκτικότητα σε σύγκριση με άλλους κλάδους της ελληνικής οικονομίας και αποτελεί το πλέον ασφαλές επενδυτικό «καταφύγιο». Παρακάτω, παρατίθενται αναλυτικά οι τιμές των ακινήτων ανά περιοχή. Πηγή: https://www.ot.gr/2022/04/01/oikonomia/akinita/re-max-ellas-pos-diamorfonontai-oi-times-akiniton-se-oli-tin-ellada-pinakes/ View full είδηση

Την 1η Οκτωβρίου, ξεκινάει μια νέα εποχή για τον ενεργειακό χάρτη της ΝΑ Ευρώπης με την έναρξη της ροής φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς τη Βουλγαρία και από εκεί (αργότερα) στην υπόλοιπη Βαλκανική έως και την Ουκρανία, μέσω του ελληνοβουλγαρικού διασυνδετήριου αγωγού IGB. Σε τελετή στη Σόφια θα «υποδεχθούν» τις πρώτες ποσότητες αερίου, προερχόμενου από το νότο, ηγέτες της Βαλκανικής αλλά και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Καθώς πλησιάζει ένας δύσκολος ενεργειακά χειμώνας, η Βουλγαρία ενισχύει τις «δεξαμενές» της με αζέρικο φυσικό αέριο που θα καταφθάνει από την Ελλάδα. Ο αγωγός IGB, μήκους 182 χιλιόμετρων, ξεκινάει από την Κομοτηνή και εισέρχεται στο βουλγαρικό δίκτυο στην πόλη Στάρα Ζαγόρα. Σε πρώτη φάση θα μεταφέρει ετησίως 3 δισ. κ.μ. φυσικού αερίου, αλλά η συνολική δυναμικότητα μεταφοράς θα είναι 5 δισ. κυβικά μέτρα. Η εμπορική λειτουργία του εγκαινιάζεται μεν με ροή αερίου από το Αζερμπαϊτζάν, που θα «πέφτει» στον IGB, στη διασταύρωσή του με τον διερχόμενο ΤΑΡ στην Κομοτηνή, για να συνεχίσει το «ταξίδι» προς τη Βουλγαρία και από εκεί, μέσω άλλων διασυνδετήριων αγωγών, στη Σερβία, τη Βόρεια Μακεδονία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία-αργότερα, ίσως και παραπάνω. Ωστόσο, από τα τέλη του 2023, στον ελληνοβουλγαρικό «σωλήνα» θα πέφτουν και σημαντικές ποσότητες από το υγροποιημένο LNG της Αλεξανδρούπολης, όπου θα φτάνει σε παγοκολώνες με δεξαμενόπλοια και θα επαναεριοποιείται στις υπό κατασκευή πλωτές εγκαταστάσεις FSRU. Από τη θαλάσσια εξέδρα, με ποντισμένους αγωγούς θα διοχετεύεται στον ΤΑΡ στη στεριά και λίγο παρακάτω, στο ύψος της Κομοτηνής, μέσω του IGB θα φεύγει για τις αγορές της ΝΑ Ευρώπης. Τον περασμένο Μάιο, στην Αλεξανδρούπολη συναντήθηκαν στα εγκαίνια της έναρξης κατασκευής του FSRU οι ηγέτες των άμεσα ενδιαφερόμενων χωρών της Βαλκανικής και εκεί ανακοινώθηκε η δέσμευση του κατασκευαστικού ομίλου ότι το έργο θα έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη του άλλου χρόνου, ενώ εξαγγέλθηκε και σχέδιο κατασκευής και δεύτερης εξέδρας επαναεριοποίησης LNG δυτικά της Αλεξανδρούπολης. Γίνεται σαφές, κατόπιν όλων αυτών, ότι η Ελλάδα καθίσταται πύλη εισόδου ενέργειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, την οποία ταυτόχρονα βοηθάει στην επιχείρηση απεξάρτησής της από τις ρωσικές ενεργειακές πηγές. Οι χώρες της Βαλκανικής, έως τώρα, εξαρτώνται τα μέγιστα από το ρωσικό φυσικό αέριο και πετρέλαιο, με τη Βουλγαρία να καλύπτει το 90% των αναγκών της από την Ρωσία. Μάλιστα, η Μόσχα, λόγω της στάσης της Σόφιας στο Ουκρανικό, διέκοψε ήδη την παροχή φυσικού αερίου. Με την έναρξη της λειτουργίας του IGB, όμως, το ενεργειακό τοπίο αλλάζει και το ρωσικό μονοπώλιο «σπάει», με πρώτο βήμα τη λειτουργία του ελληνοβουλγαρικού άξονα. Ένας άλλος αγωγός που θα «δέσει» ακόμα πιο γερά την Ελλάδα με τα ευρωπαϊκά ενεργειακά δίκτυα, έχει συμφωνηθεί να γίνει στον άξονα Θεσσαλονίκη - Σκόπια, για να μεταφέρει αέριο προς τη Βόρεια Μακεδονία και από εκεί βορειότερα στη Σερβία, το Κόσοβο, κ.λπ. Κατά τους αναλυτές, με τους ενεργειακούς αγωγούς αλλά και τους οδικούς άξονες, χερσαίους και θαλάσσιους (λιμάνια), αναβαθμίζεται γενικότερα η γεωπολιτική θέση της Ελλάδας στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης. View full είδηση